Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# New England

|  |
| --- |
| New England |
| region |
|  Haust i Vermont  |
| Land |  USA |
| Areal | 186 447 km² |
| Folketal |  14 845 063 (2019) |
|  New England ﻿ / ﻿ |
| **Wikimedia Commons:**  New England |

**New England** (bokstaveleg: «Ny-England») er ein region nordaust i Sambandsstatane. Den største byen er Boston i Massachusetts.

New England omfattar desse delstatane:

* Connecticut
* Maine
* Massachusetts
* New Hampshire
* Rhode Island
* Vermont

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **New England**
# Kontinentet Ur

**Ur** er det første kontinentet ein kjenner til og det oppstod truleg for om lag 3 milliardar år sidan i tidleg arkeikum. Ur kolliderte med kontinenta Nena og Atlantika for om lag ein milliard år sidan og danna superkontinentet Rodinia. Ur overlevde ei lang stund og vart først delt opp då superkontinentet Pangaea delte seg for om lag 208 millionar år sidan i Laurasia og Gondwana. Det utgjer i dag delar av Afrika, Australia, India og Madagaskar. Då det vart danna var det truleg det einaste kontinentet på jorda og vert derfor av somme rekna som eit superkontinent, sjølv om det truleg var mindre enn det Australia er i dag.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Ur (continent)» frå Wikipedia på engelsk, den 20. august 2008.*
	+ *Wikipedia på engelsk oppgav desse kjeldene:*
		- In the beginning, there was Ur
		- Carl Zimmer, *In times of Ur - The Top 100 Science Stories of 1996 - Earth's first continent*, Discover, Jan, 1997
# Palmyra-atollen

|  |
| --- |
| Palmyra-atollen |
| øy |
|  |
| Land |  USA |
| Areal | 3,9 km² |
| Folketal |  0 (2018) |
|  Palmyra-atollen ﻿ / ﻿ |
| **Wikimedia Commons:**  Palmyra Atoll |

**Palmyra-atollen** er ein atoll på 12 km² i Nord-Stillehavet som er underlagt USA. Dei siste tiåra har ulike forskarar, naturvernarar og andre arbeidsfolk opphalde seg her, toppen 20 personar. Dei fleste av øyane i atollen er samanhengjande, men nokre er også frittliggjande. Den største øya er Cooper Island.

## Historie

Nordstranda på Palmyra-atollen.
Palmyra vart oppdaga fyrste gongen i 1758 av kaptein Edmund Fanning, som var på veg frå USA til Asia. Atollen fekk namnet Palmyra i 1802 då «USS Palmyra» leid skipbrot på revet. I 1859 la USA under seg øyane i håp om å finna guano som kunne brukast til gjødsel i jordbruket. Då ein ikkje fann noko, vart atollen gjevne til kongeriket Hawaii i 1862. Palmyra skifte eigar mange gonger fram til 1900, då det vart ein del av provinsen Hawaii underlagt USA.

Ei flystripe vart bygt på Palmyra av den amerikanske marinen i 1930-åra, men vart i stor grad øydelagt under andre verdskrigen. I dag finst her ein liten flyplass på Cooper Island, *Palmyra (Cooper) Airport*. I etterkrigstida har Palmyra-atollen fått større interesse blant naturvernarar, som forskar på El Niño-effekten, global oppvarming, korallrev som forsvinn etc.

Palmyra-atollen er også kjend for ei drapssak frå 1974 som vart kjend i USA som «The Sea Wind Murders».

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Palmyra Atoll» frå Wikipedia på engelsk, den 10. juni 2012.*

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Palmyra-atollen**
# Storstrategispel

Brettspelet Risk er eit døme på eit storstrategispel.
**Storstrategispel** er strategispel som tek for seg strategi på øvste steg, og dreier seg ofte om kontroll av ein heil nasjon eller eit imperium sine ressursar.

Storstrategi er oftast avgjort av det politiske styret i landet med råd frå stabssjefane og andre høgt rangerte innan det militære. Grunna store utstrekningar og talet på menneske som er involverte, gjeld oftast storstrategi heile folket, men detaljane om sjølve innsetjinga av strategien (som til dømes dei bakanforliggjande grunnane til ein militærallianse), blir ofte haldne skjult. Ein storstrategi kan vara i mange år, til og med mange generasjonar.

Eit klassisk døme på moderne storstrategi er avgjeringa frå dei allierte i andre verdskrigen om å konsentrere seg om Tyskland fyrst.

Døme på storstrategispel der militær taktikk er gjort svært abstrakt eller teken ut er brettspel som *Risk* og *Diplomacy*. Eit litt meir realistisk døme er *Axis & Allies*. Spel som *Rise and Decline of the Third Reich*, *Empires in Arms* og *Empires of the Middle Ages* er ekte krigsspel, i det at militære einingar er spesifikt representerte, og tek del i kampar som byggjer på dei militære eigenskapane deira. *Hearts of Iron*, *Europa Universalis IV*, *Supreme Ruler Ultimate*, *Hegemony* og *Total War* er døme på databaserte storstrategispel.

## Fotnotar

* *Delar av denne artikkelen bygger på «Grand strategy wargame» frå Wikipedia på engelsk, den 3. november 2019.*
# Katedralskule

Trondheim katedralskole. Foto: Fredrik Holmberg
**Katedralskule** var opphavleg ein skule knytt til domkyrkjer (katedralar). Skulane vart oppretta for å utdanne prestar til teneste i dei lokale kyrkjene. Dei tidlegaste norske katedralskulane kom truleg i gang på 1100-talet i Bjørgvin, Nidaros og Oslo. Dei skulane i Noreg som i dag nyttar nemninga «katedralskule» er vidaregåande, allmennfaglige skular drivne av det offentlege.

Det er i dag katedralskular i Trondheim, Bergen, Oslo, Stavanger, Hamar og Kristiansand. Av desse er Trondheim katedralskole rekna som den eldste. Roskilde katedralskole blir rekna som den eldste i Danmark og Lunds katedralskola i Sverige.

## Kjelder
# Krim-khanatet

|  |
| --- |
| قريم يورتى *Qırım Yurtu* Krim-khanatet |
| Vasall i Det osmanske riket (1478–1774) |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ←  | **1441–1783** |  → |

 |
|  Våpen |
| Plasseringa til Krim-khanatetUtstrekninga av Krim-khanatet kring 1600 |
| **Hovudstad** | Bahçeseray (Bakhtsjisaraj) |
| **Språk** | krimtatarisk, osmansk-tyrkisk |
| **Religion** | Islam |
| **Styreform** | Monarki |
| **Khan** |
|  - 1449-1466 | Hacı I Giray (første) |
|  - 1777–1783 | Şahin Giray (siste) |
| **Historie** |  |
|  - Oppretta | 1441 |
|  - Annektert av Russland | 1783 |
| **I dag ein del av** |  Ukraina  Russland  Moldova |

**Krim-khanatet** var eit rike i Aust-Europa som eksisterte frå 1441 til 1783, og som omfatta det meste av Krimhalvøya, dei nærliggjande landområda nord og aust for Azovhavet, og ein landbrem nord for den vestlege delen av Svartehavet, i dagens Ukraina. Riket vart danna av krimtatarar under leiing av adelsslekta Giray. Hovudstaden i riket, Bakhtsjisaraj, vart grunnlagd i 1454 på Krim.

### Soge

Utstrekninga av Krim-khanatet (gult) 1774-83
Khanpalasset i Bakhtsjisaraj
Krim-khanatet oppstod på ruinane av den mongolske riksskipnaden kalla Den gylne horden. Etter i kring 15 år med strid kunne adelsmannen Haci Giray i 1441 eller 1443 opprette eit rike med sentrum på halvøya Krim. Frå 1478 var khanen av Krim ein vasall under sultanen i Det osmanske riket, ei ordning som stod ved lag nesten heilt Krim-khanatet vart erobra tre hundreår seinare.

Gjennom 1500-talet gjekk Krim-khanatet fleire gongar til krig mot Russland i nord, i 1571 plyndra og brende Krim-hæren den russiske hovudstaden Moskva. Utover 1600-talet vart Russland stendig sterkare, og frå 1678 var Krim omringa av russisk styrkar. Byen Perekop gjekk tapt i 1697, medan hovudstaden Bakhtsjisaraj vart herja i 1736.

Det osmanske riket miste i 1774 makta over Krim-khanatet, som tre år seinare vart erobra av russiske styrkar under hærføraren Aleksandr Suvarov. I 1783 annekterte Katarina den store Krim-khanantet for Russland og erklærte det for «russisk for all framtid».

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Krim-khanatet» frå Wikipedia på dansk og «Khanat der Krim» frå Wikipedia på tysk, den 19. mars 2014.*
# Vestavindsbeltet

Vestavindsbelta og passatvindane.
**Vestavindsbeltet** er område på begge jordhalvkulene mellom om lag 35. og 65. breiddegrad der det stort sett bles vindar frå vest. Beltet er sterkast utvikla på den sørlege halvkula.

Vestavindsbeltet grensar mot tropane av det subtropiske høgtrykket, og mot polarområda av den variable, og ofte uskarpe polarfronten. Ved sidan av passatvindane, er vestavindsbelta det mest rådande trekket i det globale sirkulasjonsmønsteret. Vinden er mest stabil, og som regel sterkare, på den sørlege halvkula, der det er få landmassar til å forstyrre vinden. Her i sør vert desse vindane kalla «dei brave vestavindane» (*the roaring forties* på engelsk).

## Kjelder

«vestavindbelter» i *Store norske leksikon*, snl.no.
# Hetebølgje

Temperaturavviket frå normalen under ei hetebølgje i Europa i 2003
Ei **hetebølgje** er ein lengre periode med særs varmt vêr, ofte i samband med høg luftfukt. Det er ingen universelle definsjonar på ei hetebølgje, og definsjonane varierer frå område til område. Temperaturar som folk frå varme klima reknar som normale, kan reknast som ei hetebølgje i eit normalt kjøligare område. Uttrykket vert brukt både om vanlege vêrvariasjonar, og om heilt spesielle varmeperiodar som kanskje berre skjer ein gong kvart hundre år. Alvorlege hetebølgjer har ført til katastrofal avvlingssvikt, tusenvis har omkomme av hypertermi, og store område har fått straumbrot på grunn av auka bruk av luftkondisjonering. Enkelte meiner at nokre av hetebølgjene oppstår som følgje av global oppvarming.

Hetebølgjer oppstår ofte under hundedagane om sommaren. Det franske ordet for hetebølgje er til og med *canicule*, som kjem av det italienske ordet *canicula*, som tyder «lita tispe». Enkelte område på Jorda har oftare hetebølgjer enn andre, slik som område med Middelhavsklima.

## Verknad

### Helse

Alvorlege hetebølgjer kan føre til hypertermi, òg kjend som heteslag. Eldre folk, små born, og dei som er sjuke eller overvektige har høgare risiko for å ta skade av varme. I mange område er hetebølgjer kanskje det mest dødlege vêrfenomenet. Mellom 1992 og 2001 omkom det t.d. 2190 personar i USA av heteslag, samanlikna med 880 frå flaum og 150 frå orkanar. Eit offentleg tiltak under hetebølgjer er å opprette spesielle offentlege bygningar som er luftkondisjonert.

Stundom har ein faktisk observert at dei normale dødstala i eit område etter ei hetebølgje har gått ned, og ein meiner at årsaka til dette er at personar som er så sjuke at «dei ville omkomme dei neste vekene likevel» stryk med i hetebølgja. Sidan hetebølgja «reinskar opp» fører det til færre dødsfall i tida etterpå.

### Straumbrot

Hetebølgjer fører som regel til auka bruk av luftkondisjonering, der dette er vanleg, og dette medfører så auka straumforbruk. Dette kan stundom føre til alvorlege straumbrot, som skapar ein enno meir alvorleg situasjon og auka varme innomhus.

### Skogbrannar

Om hetebølgja oppstår under ein tørke, som tørkar opp vegetasjonen, kan dette medverke til skogbrannfaren. Under den alvorlege hetebølgja i Europa i 2003, vart Portugal råka av skogbrannar som øydela 3010 km² skog og 440 km² jordbruksland, og gjorde skadar for om lag €1 milliard.

## Sjå òg

* Global oppvarming
* Naturkatastrofe
* Vêr
* Kuldebølgje
# Aserbajdsjansk

|  |
| --- |
| **AserbajdsjanskAzəricə, Azərbaycan dili Азәрбајҹан дили آذربايجان ديلی** |
| **Klassifisering** | Altaisk  Tyrkisk   Sørtyrkisk    **Aserbajdsjansk** |
| **Talarar** | aserbajdsjanarar |
| **Bruk** |
| **Tala i** |  Aserbajdsjan  Iran og i delar av naboland som:  Georgia  Irak  Russland  Tyrkia  Ukraina  Armenia |
| **Aserbajdsjansktalande i alt** | 23–30 000 000 |
| **Rangering** |  Aserbajdsjan (nordaserbajdsjansk)  Irak (søraserbajdsjansk, offisielt i nokre område)  Iran (status som regionalspråk) |
| **Skriftsystem** | Det latinske alfabetet i Aserbajdsjan, det arabiske alfabetet i Iran, tidlegare òg det kyrilliske alfabetet |
| **Språkkodar** |
| **ISO 639-1** | az |
| **ISO 639-2** | aze |
| **ISO 639-3** | Fleire kodar: `aze` – aserbajdsjansk (generisk) `azj` – nordaserbajdsjansk `azb` – søraserbajdsjansk `qxq` – qashqa'i `slq` – salchuq |
| **Wikipedia på aserbajdsjansk** |

**Aserbajdsjansk** (*Azəricə*) er eit tyrkisk språk som blir brukt i Aserbajdsjan. Aserbajdsjansk har utvikla seg frå den austtyrkiske oghuz-dialekten, og blir snakka av om lag 31 millionar menneske i Aserjbadsjan og nordlege delar av Iran. Språket har tidlegare brukt det arabiske alfabetet og det latinske alfabetet, men under sovjettida vart det kyrilliske alfabetet innført. Etter oppløysinga av Sovjetunionen har ein gått over til det latinske alfabetet etter tyrkisk modell.

Utbreiinga av aserbajdsjansktalarar i Transkaukasia og Nord-Iran. ██ Område der aserbajdsjansk er majoritetsspråk ██ Område der aserbajdsjansk er språket til ein større minoritet.
## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Aserbajdsjansk» frå Wikipedia på bokmål, den 6. januar 2011.*
# Kontraterrorisme

Antiterrorstyrke
**Kontraterror** er tiltak, framgangsmåtar og strategiar som styresmakter, militære styrkar og andre grupper tek i bruk for å kjempa mot det dei meiner er terrorisme.

Omgrepa kontraterrorisme og antiterrorisme vert ofte brukt om kvarandre. I prinsippet er det likevel ein skilnad:

* *Kontraterror* er ulike førebyggjande tiltak for å forhindra terror, til dømes gjennom etterretning og ulike tiltak med å stoppa handlingar, til dømes gjennom etterforsking og rettsforfølging. I Noreg er ansvaret for kontraterror tillagt Politiets tryggingsteneste.
* *Antiterror* er offensive tiltak med maktbruk for å forhindra terroranslag. I Noreg er ansvaret for dette lagt til politiet. Innan politiet er det ein eigen nasjonal antiterrorstyrke under Oslo politidistrikt namngjeve som Beredskapstroppen som har eit særleg ansvar. I kvart politidistrikt er det òg eigne utrykningseiningar (UEH) som kan verta disponert til antiterrorteneste. Forsvaret kan hjelpe politiet med særskilde ressursar, til dømes gjennom Forsvaret og spesialkommandoen.

## Referansar

* *Denne artikkelen bygger på «Kontraterrorisme» frå Wikipedia på bokmål, den 30. desember 2017.*
# Commodore PET

|  |
| --- |
| Commodore PET |
|  |
|  |
| Produsent | Commodore International |
| Type | computermodell |
| Prosessor | MOS Technology 6502 |
| Lansert | oktober 1977 |
| Operativsystem (OS) | KERNAL |
| Forgjengar | KIM-1 |
| Etterfølgjar | Commodore VIC-20, Commodore CBM-II |

**Commodore PET** (P**ersonal **E**lectronic **T**ransactor*) var den første datamaskina som vart laga av det amerikanske føretaket Commodore Business Machines. Føretaket hadde tidlegare berre laga kontormøblar og kalkulatorar. Den første PET-modellen kom ut i 1977. Den vart kalla **PET 2001** og kom med 4 eller 8 kb med valfri RAM. Seinare revisjonar av modellen kunne nytte 16 eller 32 kb med RAM.

Kassettspelaren, som vart nytta som lagringsmedium, var innebygd i systemet og det var difor lite plass attende til tastaturet. Trass det vesle tastaturet vart PET 2001 ein populær modell.

Då Commodore lanserte PET i Europa vart maskinane selde under namnet CBM, ettersom det nederlandske føretaket Philips alt selde datamaskiner under dette merkenamnet.
# Anneksjon

**Anneksjon** (av lat.*annectere* av *ad* 'til' og *nectere* 'knyte') er ei, ofte einsidig, erklæring frå eit land om at det legg under seg eit anna land eller delar av eit landområde.

Ein anneksjon - eller ei annektering - kan vere ei følgje av ei forutgåande okkupasjon, men anneksjon av område der det ikkje bur på folk, kan framstå som ei fredelg handling.

## Annekteringar det siste hundreåret

* 1928: Noreg annekterte Bouvetøya
* 1938:Tyskland annekterte Sudetenland i Tsjekkoslovakia og Austerrike (Anschluss).
* 1940: Sovjetunionen annekterte dei baltiske statane.
* 1950: Kina annekterte Tibet.
# Blitzkrieg

**Blitzkrieg** (tysk for *lynkrig*) var ein militær doktrine som blei utvikla i mellomkrigstida i Tyskland. Den blei brukt av dei tyske væpna styrkane under andre verdskrig.

Blitzkrieg gjekk ut på å la pansra styrkar virke tett saman, støtta av luftvåpenet. Fokuset blei lagt på raske manøvrer og mobilitet, samt ein desentralisert kommandostruktur.
# Joseph Goebbels

|  |
| --- |
| **Joseph Goebbels** |
|   |
| **Statsborgarskap** | Det tyske riket, Tyskland |
| **Fødd** | 29. oktober 1897 Rheydt |
| **Død** | 1. mai 1945 (47 år) Berlin, Førerbunkeren |
| **Yrke** | politikar, dagbokskrivar, sjølvbiograf, journalist, romanforfattar, propagandist, manusforfattar, demagog, skribent, Holocaustforbryter |
| **Språk** | tysk |
| **Høgd** | 1,65 meter |
| **Politisk parti** | NSDAP |
| **Medlem av** | Wissenschaftlicher Katholischer Studentenverein Unitas Stolzenfels zu Bonn[\*] |
| **Religion** | ikke-praktiserende katolikk[\*] |
| **Ektefelle** | Magda Goebbels |
| **Partnar** | Lída Baarová |
| Joseph Goebbels på Commons |

Joseph Goebbels
**Paul Joseph Goebbels** (29. oktober 1897–1. mai 1945) i Berlin var ein tysk nazistisk politikar. Han vart fødd i Rheydt i Mönchengladbach i Nordrhein-Westfalen i Tyskland, og døydde i Berlin mot slutten av andre verdskrig. Goebbels var frå 1933 til 1945 leiar for riksministeriet for folkeopplysning og propaganda (Reichsministerium für Volksaufklärung und Propaganda) i Nazityskland.

## Bakgrunnsstoff

 Wikimedia Commons har multimedia som gjeld: **Joseph Goebbels**
# Laurence Rees

|  |
| --- |
| **Laurence Rees** |
|  |
| **Statsborgarskap** | Storbritannia |
| **Fødd** | 1957 (69 år) Ayr |
| **Yrke** | historikar, journalist, filmregissør, manusforfattar, skribent |
| **Prisar** | æresdoktor |

**Laurence Rees** (f. 1957 ) er ein britisk dokumentarfilmskapar og forfattar som særleg har vore opptatt av temaet nazismen og andre verdskrigen.

Rees har produsert fleire dokumentarar for BBC mellom anna *Auschwitz: Inside the Nazi State*.

Av bøker han har utgjeve kan ein nemne *The Nazis: a Warning from History* og *Auschwitz: a New History*. For den siste boka vann han i 2006 prisen *History Book of the Year*. Bøkene hans om temaet nazisme blei også diskutert på det norske tv-programmet *Først & sist* der han var gjest den 20. oktober 2006.

Rees har også vunne fleire prisar for dokumentarane sine, slik som til dømes *Grierson Award*, *International Documentary Award*, og *BANFF festival award*.
# Tyfoidfeber

Prikkar på brystet er eit symptom på tyfoidfeber
**Tyfoidfeber** (latin *Febris typhoidea*) er den mest alvorlege av salmonellainfeksjonane, og han artar seg som ei kraftig blodforgifting.

Sjukdommen skuldast ein spesiell salmonellabakterie, *Salmonella typhi*, som vert overført gjennom forureina mat og drikke. Han byrjar for det meste med vedvarande, høg feber, og seinare kan ein få kraftig diaré. Infeksjonen kan vere livstrugande viss han ikkje vert behandla med antibiotika. Han er hyppigast i Asia og Afrika.

Under den andre verdskrigen kunne ein også finne han i Europa, mellom anna i dei nazityske konsentrasjonsleirane og dei russiske Gulag-leirane.

## Kjelder

* «Tyfus» på Wikipedia på dansk, innhenta 28. april 2011.
# Valdtekt

«Sarah Woodcock forcibly introduced to Lord Baltimore». Illustrasjon til ein valdtektssak frå England som enda med frifinning av dei tiltalte.
**Valdtekt** eller **voldtekt** er ei form for seksuelt overgrep som går ut på å tvinga nokon til å ha kjønnsleg omgang. Mange typar valdtek blir rekna som brotsverk i ulike kulturar, men kva som er definert som valdtekt kan variera. Det finst ingen internasjonal konsensus på kva eksakt ein valdtekt er av di ulike land har ulike lovverk og definisjonar på kva ein valdtekt inneber. Mange jurisdiksjonar definerer det som seksuell penetrering (til dømes samleie) utan at den som blir penetrert har gjeve samtykke. I nokre land, mellom anna Noreg, er definisjonen vidare og omfattar fleire former for tvungen kjønnsleg omgang, og omfattar overgrep frå og mot begge kjønn. Andre land kan ha ein snevrare definisjon av valdtekt som berre omfattar tvunge vaginalt samleie, slik at berre kvinner kan reknast som valdtekne, og berre menn som valdtektsforbrytarar.

## Typar

Det er vanleg å dele valdtekt inn i to kategoriar, overfallsvaldtekt og relasjonsvaldtekt. Fleirtalet av alle valdtekter er relasjonsvaldtekt

## Valdtekt i norsk lovverk

Valdtekt er definert i Straffeloven, Kapittel 19, § 191. Brotsverket er der definert som det å skaffa seg seksuell omgang ved vald eller trugande åtferd, seksuell omgang med nokon som ikkje er ved medvit eller ikkje er i stand til å motsetja seg det av ein annan grunn, eller at ein bruker vald eller trugande åtferd til å få nokon til å ha seksuell omgang med andre eller utføra seksuelle handlinga med seg sjølv. Strafferamma for dette er 10 år. Minstestraffa er 3 år dersom handlinga var samleie eller valdtektsforbrytaren sjølv framkalte ein medvitslaus eller liknande tilstand.
Strafferamma er 21 år for valdtekt utført av fleire saman, valdtekt utført på ein særs smertefull eller krenkande måte, eller valdtekt som medfører død eller betydeleg lekams- eller helseskade. Eit døme på dette er påføring av ein farleg kjønnssjukdom.

Fornærma i valdtektssaker har rett til fri advokathjelp. Advokaten skal ta vare på interessene til den fornærma i samband med etterforskinga og hovudforhandlinga ved domstolen frå tilhøvet er meld til politiet.

## Andre land

### USA

Nesten 90 000 menneske meldte at dei var blitt valdtekne i USA i 2008. Berre rundt 25 % av tilfella endar i ein arrest.
Landet har ingen nasjonal overodna konsensus på kva ein valdtekt er, men har i staden ulike juridiske definisjonar i dei ulike statane.

### Japan

*For meir om dette emnet, sjå Valdtekt i Japan.*
I 2008 var det 1582 meldte valdtekter i japan, 1326 oppklarte sakar og det vart gjord 951 arrestasjoner i forbinding med dette. Japans valdtektsstatistikk er 20 gonger lavare enn usa og har eit rettsapparat der over 99% av alle kriminelle sakar i retten endar i ei domfelling.
I japan er valdtekt rekna for å vere eit seksuelt motivert lovbrot.

## Bakgrunnsstoff

* dixi.no - Ressurssenter for valdtekne

## Kjelder