Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bajonett

Ein bajonett. Denne modellen vart formgjeven i 2002. Blant brukarane (av modellen) er soldatar i det USA-amerikanske marinekorpset
Ein **bajonett** (eller *byrsekniv*) er eit blankvåpen med kort eller lang klinge som vert montert i eller ved munningen på eit gevær. Geværet fungerer då som eit stikkvåpen i nærkamp. Bajonetten kan vere forma som ein kniv, ein kårde eller sabel. Bajonettar vart vanleg på siste halvdel av 1600-talet.

Ordet har usikkert opphav, men kan henge saman med den franske byen Bayonne.

## Sjå òg

Amerikanske militstropper med bajonettar mot tekstilarbeidarar utan våpen i 1912, under streiken *The Lawrence textile strike*.
* Kniv
* Sverd
* Sabel
* Kårde

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Bajonett» frå Wikipedia på bokmål, den 27. januar 2012.*

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Bajonett**
# Maskinpistol

Sovjetisk Sjpagina maskinpistol frå andre verdskrigen.
Ein **maskinpistol** er eit handhalde automatvåpen, som kombinerer den automatiske avfyringa frå eit maskingevær med ammunisjonen frå ein pistol og er typisk mellom desse to i vekt og storleik. Dei første eksperimenta med denne typen våpen gjekk føre seg i starten av 1900-talet, men det var først sist i første verdskrigen at dei første rettelege maskinpistolane dukka opp.

Somme maskinpistolar kan skyte både enkeltskot og skotseriar, såleis mellom andre den moderne MP5. Andre er uråd å skyte enkeltskot med, dei kan berre brukast heilautomatisk. Når ein skyt heilautomatisk, er det best å skyte korte byer på 3–4 skot om gongen, da rekylen gjer at siktepunktet vil bli endra for kvart skot, slik at det berre er dei første par-tre skota som treffer målet uansett.

Blant dei mest kjende typane frå før andre verdskrigen kan ein nemne den amerikanske maskinpistolen Thompson, som er velkjend frå gangsterfilmar under kjelenamnet *Tommy-gun*. Han vart òg bruka under og etter første verdskrigen. Under andre verdskrigen kom den tyske maskinpistolen Schmeisser, den sovjetiske maskinpistolen Sjpagina og den britiske Stengun, som blant anna vart gitt til norsk og dansk motstandsrørsle i flydropp.

I nyare tid er det særleg Uzi frå Israel og MP5 frå Tyskland som har vekt oppsikt, og sistnemnde er blant anna bruka av norsk politi og forsvar.

## Kjelder

* *Denne artikkelen bygger på «Maskinpistol» frå Wikipedia på dansk, den 29. desember 2006.*

## Bakgrunnsstoff

 Commons har multimedium som gjeld: **Maskinpistol**
# Wehrmacht

*Balkenkreuz*, ein versjon av jarnkrossen, var emblemet åt Wehrmacht.
**Wehrmacht** (tysk for 'væpna styrkar', bokstaveleg 'forsvarsstyrke') var namnet på Tyskland sine vepna styrkar i Tyskland i tida frå 1935 til 1945. Wehrmacht var bygd opp av «das Heer» (hæren), «die Kriegsmarine» (marinen) og «die Luftwaffe» (luftvåpenet). Waffen-SS, som starta som ein liten paramilitær seksjon av Heinrich Himmler sin Allgemeine SS, men som voks til nesten ein million under 2. verdskrigen, var ikkje ein del av Wehrmacht, men var underlagt Wehrmacht sin kommando.

## Sjå òg

* Det tredje riket
* NSDAP
* SS

## Bakgrunnsstoff

* Extensive history and information about German armed forces from 1919 to 1945
* The Wehrmacht, the Holocaust, and War Crimes Arkivert 2007-11-24 ved Wayback Machine.
* The Wehrmacht: A Criminal Organization? A review of Hannes Heer and Klaus Naumann work on the subject