Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Serbien

**Република Србија**|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| (Flagg) | (Wapen) |

 |
| Wahlspröök: Serbsch: *Samo sloga Srbina spašava* (Översetten: Blots Enigkeit reddt den Serben) |
| Natschonalhymne: *Bože Pravde* |
|  |
| **Hööftstadt** | Belgrad |
| **Gröttste Stadt** | Belgrad |
| **Amtsspraak** | Serbsch |
| **Regeren**  • Präsident | Republiek Aleksandar Vučić |
| **Unafhängigkeit** |
5. Juni 2006 as sik Serbien un Montenegro oplösen dee |
| **Grött**  • Allens  • Water (%) |   88 361 km² - % |
| **Inwahnertall**  • 2006 afschätzt  • 2002 Tellt  • Inwahnerdicht |   9 778 991 7 479 437 106/km² |
| **Geldsoort** | Serbsch Dinar (`RSD`) |
| **BBP** | 47,77 Milliarden $ (2006)
5713 $ je Kopp |
| **Tietzoon**  • Sommertiet | MET (UTC+1)
MEST (UTC+2) |
| **Internet-TLD** | .rs un .срб |
| **ISO 3166** | SRB |
| **Vörwahl** | `+381` |
|  |

**Serbien** (Србија) is ene Republiek, wat in’n Süüdoosten vun Europa op’n Balkan liggt. Navers sünd Ungarn, Rumänien, Bulgarien, Noordmakedonien, Albanien, Montenegro, Bosnien-Herzegowina un Kroatien. De Hööftstadt is Belgrad.

## Spraken

Amtsspraak is Serbsch.

## Geografie

De Noorden höört to dat pannonische Deepland, in’e Merr gifft dat Middelgebirgen, de twischen de Dinarischen Bargen un de Balkan-Bargen liggt. Ganz in’n Süden draapt sik disse beiden Barggruppen denn.

Dör’n Noorden löppt ok de Donau, in de bi Belgrad de Save rinfleet.

## Staat

De Verfaat is demokraatsch. Serbien un Montenegro harrn sik in en Staatenverbund tosamensloten: Serbien un Montenegro. Dat weer de ne’e Naam för dat ole Jugoslawien. Dat geev denn Bestrevungen, de de Uplösung vun’n Staatenverbund Serbien un Montenegro wullen. In’n Mai 2006 hebbt de Inwahners vun Montenegro för’n egen Staat afstimmt un sik an’n 3. Juni 2006 vun Serbien trennt.

De Landsdeel Kosovo steiht siet 1999 ünner Verwalten vun de Vereenten Natschonen.

Länner in Europa

Albanien | Andorra | Belgien | Bosnien-Herzegowina | Bulgarien | Däänmark | Düütschland | Eestland | Finnland | Frankriek | Grekenland | Iesland | Irland | Italien | Kosovo | Kroatien | Lettland | Liechtensteen | Litauen | Luxemborg | Malta | Moldawien | Monaco | Montenegro | Nedderlannen | Noordmakedonien | Norwegen | Öösterriek | Polen | Portugal | Rumänien | Russland | San Marino | Serbien | Slowakei | Slowenien | Spanien | Sweden | Swiez | Tschechien | Ukraine | Ungarn | Vatikaanstad | Vereenigt Königriek | Wittrussland | Zypern

**Afhängige Rebeden:** Färöer | Gibraltar | Guernsey | Isle of Man | Jan Mayen | Jersey | Spitzbargen
# 31. Dezember

De **31. Dezember** is de 365. Dag in’n Gregoriaanschen Klenner oder de 366. Dag, wenn en Schaltjohr is.

|  |
| --- |
| **Dezember** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 |

 |

## Wat passeert is

## Politik un Sellschop

* 1987: Robert Mugabe warrt to'n Präsidenten un dormit to'n Hööft vun'n Staat in Simbabwe.

## Boren

* 1491: Jacques Cartier, bretoonsch Seefohrer un Opdecker († 1557)
* 1848: Amos Burn, engelsch Schachspeler († 1925)
* 1849: Hans Eduard von Berlepsch-Valendas, Swiezer Architekt un Maler († 1921)
* 1869: Henri Matisse, fransch Maler un Bildhauer († 1954)
* 1881: Max Pechstein, düütsch Maler un Grafiker († 1955)
* 1883: Berend de Vries, plattdüütsch Schriever († 1959)
* 1898: Umm Kulthum, ägyptsche Singersche († 1975)
* 1925: Attilio Ruffini, italieensch Politiker († 2011)
* 1930: Odetta Holmes, US-amerikaansch Singersche († 2008)
* 1931: Tom Rolf, sweedsch Filmeditor († 2014)
* 1935: Peter Herbolzheimer, düütsch Jazz-Basuunist un Bandleader († 2010)
* 1937: Francisco Gabica, spaansch Radrennfohrer († 2014)
* 1937: Avram Hershko, israeelsch Biochemiker un Nobelpriesdräger
* 1938: Atje Keulen-Deelstra, nedderlannsch Iesflinklöperin († 2013)
* 1941: Sarah Miles, britisch Schauspelerin
* 1943: Lynzee Klingman, US-amerikaansch Cuttersche
* 1948: Wiktor Michailowitsch Afanassjew, sowjeetsch Kosmonaut
* 1948: Donna Summer, US-amerikaansch Singerin un Songschrieverin († 2012)
* 1955: Gregor Braun, düütsch Radrennfohrer
* 1974: Mario Aerts, belgisch Radrennfohrer
* 1976: Günther Beck, öösterrieksch Biathlet

## Storven

* 1384: John Wyclif, engelschen Karkenreformater (\* vör 1330)
* 1616: Oswald Gabelkover, Dokter, Heraldiker un Historiker (\* 1539)
* 1919: Elin Danielson-Gambogi, finnisch Malerin (\* 1861)
* 1968: Carl Ahues, düütsch Schachmeester (\* 1883)
* 1968: George Lewis, US-amerikaansch Jazzmusiker (\* 1900)
* 1976: Andreas Kurz, düütsch Politiker un Landdagsafordneter van Bayern (\* 1894)
* 1992: Ossi Eckmüller, bayerisch Volksschauspeler un Speelbaas (\* 1930)
* 2014: Helmut Hinrichs, plattdüütsch Aktivist (\* 1924)
* 2022: Josef Ratzinger, later Paapst Benedikt XVI. (\* 1927)
* 2024: James Fraser Stoddart, britisch-US-amerikaansch Chemiker un Nobelpriesdräger (\* 1942)
# Byzantiensch Riek

*Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern.*
Wie sik dat Byzantiensche Riek verännert hett
(rot: Byzantiensch Riek / gröön: Provinzen vun dat vörmolige ooströömsche Riek, vun Byzanz torüch erovert)
Dat **Byzantiensche Riek** (greeksch Βυζαντινή Αυτοκρατορία, offiziell Βασιλεία τῶν Ῥωμαίων, up Platt: „De Römers ehr Königriek“), kortweg ok **Byzanz** (greeksch Βυζάντιο[ν]) oder, vunwegen dat histoorsche Herkamen, ok **Oostrom**, weer en Kaiserriek in de ööstlichen Länner vun de Middellannsche See. Upkamen is dat in de Late Antike, as de ööstliche Hälft vun dat Röömsche Riek to en sülvstännig Kaiserriek wurrn is. To Enne gahn is dat, as de Hööftstadt Konstantinopel 1453 vun de Osmanen innahmen wurrn weer. To Anfang hett dat Riek reckt vun de Halfinsel vun Arabien bit hen na Noordafrika. Man vun de Midden vun dat 7. Johrhunnert af an höörn dor bloß noch Lüttasien un Süüdoosteuropa to. De moderne Forschung hett dor den Naam *Byzantiensch Riek* för. Dormols, to Tieden vun düt Riek, sünd de Inwahners avers nich „Byzantiners“ nömmt wurrn, man „Römers oder Rhomäers“ oder ok „Greken“.

## Nettverwiese

 **Byzantiensch Riek**. Mehr Biller, Videos oder Audiodateien to’t Thema gifft dat bi Wikimedia Commons.

* Kort Översicht över de Borns vun Prof. Halsall (hoogdüütsch)
* Wetenschoplich Internetportaal över byzantinsche Historie (engelsch)
* Lenklist to’n byzantinschen Riek (engelsch)
* *Resources for Byzantinists bei Dumbarton Oaks* (hoogdüütsch)
* *Institut für Byzantinistik und Neogräzistik* an de Universität Wien mit Lenken (hoogdüütsch)
* *Instituts für Byzanzforschung (hoogdüütsch)*
# 25. Juni

|  |
| --- |
| **Juni** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |

 |

## Wat passeert is

* 253: Lucius I. wurrd Bischop vun Rom.
* 1876: In de Slacht an’t Little Bighorn warrt General Custer vun de Lakota-Sioux-, Arapaho- un Cheyenne-Indianers slahn.
* 1991: Kroatien un Slowenien erklären sück för unafhängig. Dat is de Utlööser vun den 10-Daag-Krieg in Slowenien un den mehr as veer Johr lang düern Krieg in Kroatien.

## Boren

* 1602: Rudolf Christian, Graf vun Oostfreesland († 1628)
* 1852: Antoni Gaudí, spaansch Architekt († 1926)
* 1869: Hermann Tardel, düütsch Pädagog un Schriever († 1951)
* 1897: Basil Radford, britisch Schauspeler († 1952)
* 1903: George Orwell, britisch Schriever († 1950)
* 1906: Roger Livesey, britisch Schauspeler († 1976)
* 1911: William Howard Stein, US-amerikaansch Biochemiker un Nobelpriesdräger († 1980)
* 1928: Alexei Alexejewitsch Abrikossow, russisch Physiker un Nobelpriesdräger († 2017)
* 1941: Joachim Regelien, düütsch Schauspeler
* 1950: Tatjana Borissowna Awerina, russisch Iesflinklöperin († 2001)
* 1950: Ove König, sweedsch Iesflinklöper († 2020)
* 1963: George Michael, britisch Saenger († 2016)
* 1965: Lars Schmitz-Eggen, düütsch Schriever un Journalist
* 1971: Patrick Sensburg, düütsch Politiker un Bundsdagsafordneter
* 1979: Daniel Jensen, däänsch Footballnatschonalspeler
* 1981: Simon Ammann, Swiezer Skispringer
* 1982: William Bonnet, franzöösch Radrennfohrer

## Storven

* 1986: Reinhold Münzenberg, düütsch Footballnatschonalspeler (\* 1908)
* 1998: Hans Friedrich, düütsch Politiker un Bundsdagsafordneter (\* 1917)
* 2006: Johann Diedrich Bellmann, plattdüütsch Theoloog un Schriever (\* 1930)
* 2007: Rudolf Koppmann, apostoolsche Vikaar in Windhoek (\* 1913)
* 2009: Farrah Fawcett, US-amerikaansche Schauspelersche (\* 1947)
* 2009: Michael Jackson, US-amerikaansch Popstar (\* 1958)
* 2015: Patrick Macnee, britschen Schauspeeler (\* 1922)
* 2023: John Bannister Goodenough, US-amerikaansch Physiker un Materialwetenschapler as ok Nobelpriesdräger (\* 1922)
# 22. Juni

|  |
| --- |
| **Juni** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |

 |

## Wat passeert is

* 1372: In'n Hunnertjöhrigen Krieg warrt England vun en gemeensame Flott ut Frankriek un Kastilien bi de Slacht vun La Rochelle slahn. To'n eersten Mol siet 1340 regeert de Franzosen nu över'n Kanal vun Dover.
* 1634: De nedderlannsche Maler Rembrandt van Rijn heiraat Saskia van Uilenburgh
* 1941: „Ünnernehmen Barbarossa“: Düütsche Truppen överfallt de Sowjetunion (Tweete Weltkrieg)
* 2012: Federico Franco wurrd nee Staatspräsident vun Paraguay un löst dormit Fernando Lugo af.

## Boren

* 1512: Daniel vun Büren de Junge, Bremer Börgermeester († 1593)
* 1837: Paul Charles Morphy, US-amerikaansch Schachspeler († 1884)
* 1873: Harold Adair Nisbet, engelsch Tennisspeler († 1937)
* 1910: Konrad Zuse, düütsch Bauingenieur, Utfinner un Ünnernehmer († 1995)
* 1924: Norbert Callens, belgisch Radrennfohrer († 2005)
* 1939: Ada Yonath, israeelsch Strukturbiologin un Nobelpriesdrägerin
* 1943: John Michael Kosterlitz, britisch Physiker un Nobelpriesdräger
* 1944: Gérard Mourou, franzöösch Physiker un Nobelpriesdräger
* 1945: Rainer Brüderle, düütsch Politiker un Bundsminister
* 1979: Sandra Klösel, düütsch Tennisspelerin
* 1988: Marine Dusser, franzöösch Biathletin

## Storven

* 1276: Innozenz V., Paapst (\* 1225)
* 1500: Juan de Borja Llançol de Romaní, spaansch Kardinal (\* 1470)
* 1813: Anton Graff, düütsch Portraitmaler (\* 1736)
* 1881: Leopold von Vangerow, düütsch Verleger (\* 1831)
* 1941: Ludwig Vörg, düütsch Bargstieger (\* 1911)
* 1959: Rudolf Zimmer, düütsch Politiker un Landdagsafordneter vun Noordrhien-Westfalen (\* 1878)
* 1965: David O. Selznick, US-amerikaansch Filmproduzent (\* 1902)
* 1969: Mirko Jelusich, öösterrieksch Schriever (\* 1886)
* 2008: Gerhard Meier, Swiezer Schriever (\* 1917)
* 2015: James Horner, US-amerikaansch Filmkomponist (\* 1953)
* 2018: Uta Stammer, Schauspelerin un Hörspeelsnackerin (\* 1948)
* 2023: Horst-Dieter Höttges, düütsch Footballnatschonalspeler (\* 1943)
* 2023: Harry Max Markowitz, US-amerikaansch Ökonoom un Nobelpriesdräger (\* 1927)
# 21. Juni

|  |
| --- |
| **Juni** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |

 |

## Wat passeert is

* 1963: Giovanni Battista Enrico Antonio Maria Montini wurrd to'n Paapst wählt un gifft sück den Paapstnaam Paul VI.

## Boren

* 1640: Abraham Mignon, düütsch-nedderlannsch Maler († 1679)
* 1732: Johann Christoph Friedrich Bach, düütsch Musiker († 1795)
* 1811: August Grumbrecht, düütsch Jurist, Politiker un Liddmaat vun den Provinziallanddag Hannover († 1883)
* 1823: Jean Chacornac, franzöösch Astronom († 1873)
* 1863: Max Wolf, düütsch Astronom un Opdecker vun Asteroiden († 1932)
* 1905: Jean-Paul Sartre, franschen Philosoph un Schriever († 1980)
* 1908: Marjorie Van Ryn, US-amerikaansch Tennisspelerin († 1999)
* 1914: William Spencer Vickrey, kanaadsch-US-amerikaansch Ökonom († 1996)
* 1940: Brigitte Fokuhl, plattdüütsche Schrieversche († 2024)
* 1941: Lyman Ward, kanaadsch Schauspeler
* 1942: Lothar Fischer, düütsch Politiker un Bundsdagsafordneter († 2013)
* 1947: Shirin Ebadi, iraansch Juristin un Freedensnobelpriesdräger
* 1953: Benazir Bhutto, pakistaansch Politikerin († 2007)
* 1957: Kjell Søbak, norweegsch Biathlet
* 1964: Oleg Dmitrijewitsch Kononenko, russisch Kosmonaut
* 1986: Nadine Horchler, düütsch Biathletin
* 1987: Sebastian Prödl, öösterrieksch Footballspeler
* 1990: Miriam Neureuther, düütsch Biahletin un Skilanglöperin
* 1993: Dylan Groenewegen, nedderlannsch Radrennfohrer

## Storven

* 1205: Enrico Dandolo, 41. Doge vun Venedig, Anföhrer vun 4. Krüüztog (\* 1107)
* 1377: Eduard III., König vun England (\* 1312)
* 1527: Niccolò Machiavelli, italieenschen Philosoph, Diplomat, Schriever (\* 1469)
* 1806: Johann Ignaz Schiffermüller, öösterrieksch Jesuit un Lepidopteroloog (\* 1727)
* 1895: Friedrich Tietjen, düütsch Astronom (\* 1834)
* 2013: Margret Göbl, düütsch Ieskunstlöperin (\* 1938)
* 1917: Matthias Zurbriggen, Swiezer Bargstieger (\* 1856)
# 18. Juni

De **20. Juni** is de 169. Dag in’n Gregoriaanschen Klenner oder de 170. Dag wenn en Schaltjohr is.

|  |
| --- |
| **Juni** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |

 |

## Wat passeert is

* 1653: Ferdinand IV. ut dat Huus Habsborg warrt ín Regensborg to'n röömsch-düütschen König kröönt.
* 1812: De Kongress vun de USA verklort den Krieg an Grootbritannien. Teel is, Kanada un Florida in to nehmen
* 1815: Slacht bi Waterloo. Napoleon warrt endgelltig slahn

## Boren

* 1758: Peter Florenz Weddigen, düütsch Schriever († 1809)
* 1799: William Lassell, engelsch Amateur-Astronom († 1890)
* 1892: Victor Fontan, franzöösch Radrennfohrer († 1982)
* 1898: Max Steen, düütsch Schoolmeester un Heimatforscher († 1997)
* 1916: Lucien Storme, belgisch Radrennfohrer († 1945)
* 1918: Jerome Karle, US-amerikaansch Chemiker un Nobelpriesdräger († 2013)
* 1928: John Tietjen, US-amerikaansch Theoloog († 2004)
* 1935: Arthur Charles Gossard, US-amerikaansch Physiker († 2022)
* 1942: Paul McCartney, britsch Singer, Muskant un Komponist
* 1942: Thabo Mbeki, vörmoligen Präsidenten vun de Republiek vun Süüdafrika
* 1947: Linda Thorson, kanaadsch Schauspelerin
* 1949: Ellie van den Brom, nedderlannsch Iesflinklöperin
* 1949: Lech Kaczyński, poolsch Politiker un Staatspräsident († 2010)
* 1951: Gyula Sax, ungaarsch Schachspeler († 2014)
* 1958: Peter Altmaier, düütsch Politiker un Bundsminister

## Storven

* 1464: Rogier van der Weyden, Maler ut de Renaissance-Tied, een vun de Fläämschen Primitiven (\* um 1399/1400 rum)
* 1928: Roald Amundsen, norwegsch Polarforscher (\* 1872)
* 1959: Max Bleicken, düütsch Politiker (\* 1869)
* 1963: Pedro Armendáriz, mexikaansch Schauspeler (\* 1912)
* 1971: Paul Karrer, Swiezer Chemiker un Nobelpriesdräger (\* 1889)
* 1980: André Leducq, franzöösch Radrennfohrer (\* 1904)
* 2009: Victor Cosson, franzöösch Radrennfohrer (\* 1915)
* 2010: José Saramago, portugiesisch Schriever un Nobelpriesdräger (\* 1922)
* 2011: Ulrich Biesinger, düütsch Footballspeler (\* 1933)
* 2014: Horace Silver, US-amerikaansch Jazzmusiker un -komponist (\* 1928)
* 2026: François Englert, belgisch Physiker un Nobelpriesdräger (\* 1932)
# Belgrad

| Wapen/Flagg | Koort |
| --- | --- |
|
 |

|  |
| --- |
|  |

 |
| Basisdaten |
|
Stadt Belgrad |
| Flach: | 359,96 km² |
| Inwahners: | 1.197.714 |
| Inwahnerdicht: | 3.327,4 Inwahners pro km² |
| Postleettall: | 11000 |
| Vörwahl: | 011 |
| Geograafsche Laag: | 44° 49′ N, 20° 27′ O |
| Grenzen bi OSM: | 2728438  |
| Börgermeester: | Aleksandar Šapić |
| Websteed: |  |
| Koort |

**Belgrad** is de Hööftstadt van Serbien un hett 1.373.651 bzw. 1.795.124 Inwahners mit de de Vörstäder (Johr 2005).

Belgrad liggt dor, wo de Strööm Save un Donau tosommen floten. 878 wurd Belgrad to’n ersten Mol nöömt. Fröher hett de Stadt Singidun heeten und is in’t 3. Johrhunnert vör Christus van Kelten grünnt worrn.

Belgrad wur ok *Port van Balkan* und *Dör van Middel-Europa* nöömd. Dat leeg doran, dat de osmaansch Festung *Kalemegdan* blots van een Siet verdedigt worden muss, wiel Bargen und de twee Strööm nich togängig weern.

* Branislav Dimitrijević: *Sozialistischer Konsumismus, Verwestlichung und kulturelle Reproduktion. Der „postkommunistische“ Übergang im Jugoslawien Titos.* In: *Zurück aus der Zukunft. Osteuropäische Kulturen im Zeitalter des Postkommunismus.* Hg. von Boris Groys et Aleja Frankfurt/Main: Suhrkamp, 2006, ISBN 3-518-12452-8, S. 195–277, S. 221 (Zur Bedeutung der ersten Konferenz der Bewegung der Blockfreien Staaten 1961 für die Belgrader Kultur.)
* Holm Sundhaussen: *Geschichte Serbiens: 19.–21. Jahrhundert*. Böhlau, Wien 2007, ISBN 978-3-205-77660-4.
* Adolph Stiller (Hrsg.): *Belgrad. Momente der Architektur*. Architektur im Ringturm XXV. Müry Salzmann Verlag, Salzburg 2011, ISBN 978-3-99014-049-9.
* Jürgen Krusche, Philipp Klaus, Hg.: *Bureau Savamala Belgrad – Urban Research and Practice in a Fast-changing Neighbourhood.* JOVIS Verlag 2015, ISBN 978-3-86859-359-4.

 **Belgrad**. Mehr Biller, Videos oder Audiodateien to’t Thema gifft dat bi Wikimedia Commons.

* Offizielle Website vun Belgrad
* Touristische Organisatschoon vun Belgrad
* Belgrad in olt Postkoorten
* Belgrade Travel Guide, Serbia
# Strahlendeerken

*Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern.*

---

**Radiolaria** sünd en Stamm vun Protisten. Protisten sünd keene Deeren oder Planten, män en eegen Riek. De Radiolaria hebbt charakteristisch Skeletten, wat bi enige oder all ut Strontiumsulfaat sünd. In bannig deipe Delen vun de Pazifik gifft dat Sedimenten vun Skeletten vun Radiolaria ut't Mesozoikum. In Kalkbarg sünd Radiolaria Deel vun Radiolarit, wat Steene sünd.
# Tagalog

| Tagalog |
| --- |
|
Snackt in | Philippinen |
| Sprecher | 22 Millionen |
| Klassifikatschoon | * Austronees’sche Spraken
Malayo-Polynees’sche Spraken
West-Malayo-Polynees’sche Spraken
Zentralphilippinsche Spraken
Tagalog
 |
| Offitschell Status |
| Amtsspraak in | as Filipino op de Philippinen |
| Spraakkoods |
| ISO 639-1 |
tl |
| ISO 639-2 | (B) tgl | (T) tgl |

**Tagalog** is ene Austronees’sche Spraak, de op de Philippinen vun üm un bi 22 Millionen Minschen spraken warrt. Tagalog is de Basis för Filipino, de Amtsspraak vun de Philippinen, de vun üm un bi 50 Millionen Minschen as twete Spraak spraken warrt.

## Historie

Vun de Spraak vör de Ankumst vun de Spaniers weet wi nix, dat öllste Book, wat nableven is, is de *Doctrina Cristiana* vun 1593, de op Spaansch un denn in twee Soorten Tagalog schreven weer, eenmal in’t latiensche Alphabet un denn in de Baybayin-Schrift. Disse Baybayin-Schrift weer woll ok al vör de Tiet vun de Spaniers op de Philippinen in Bruuk, aver dor is wenig vun nableven. Mit de Spaniers hebbt se Tagalog denn ok jümmer mehr in latiensche Schrift schreven, aver ok hüüt schrievt welk Lüüd noch in Baybayin.

De Spraak (in ehre Filipino-Form) warrt regelt vun de Kummission för de Filipino-Spraak (*Komisyon sa Wikang Filipino*).

## Weblenken

* Wikipedia op Tagalog (Tagalog)
# Republiek China

*Disse Artikel is man blots en Stubben. Du kannst Wikipedia helpen un em verbetern.*

**中華民國, Tiong-hoâ Bîn-kok, Chûng-fà Mìn-koet, taiwan, Tiong-huâ-bîn-kok, 中華民國, 臺灣, 台灣, Tâi-oân**|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| (Flagg) | (Wapen) |

 |
| Wahlspröök: *keen Motto* |
| Natschonalhymne: San Min Chu-i, The Song to the Auspicious Cloud, China Heroically Stands in the Universe un The Song to the Auspicious Cloud |
|  |
| **Hööftstadt** | Taipeh |
| **Gröttste Stadt** |  |
| **Amtsspraak** | taiwanisches Mandarin, Taiwanese Hakka, Taiwanisch, Amisisch, Paiwan, 金門話, Wuqiu dialect, Matsu dialect, Taiwanesische Gebärdensprache, Saisiyat, Puyuma-Sprache, Atayal, Tsou, Bunun, Rukai, Truku, Seediq, Sakizaya, Yami, Kavalan, Kanakanavu, Saaroa |
| **Regeren** Staatspräsident der Republik China | Semipräsidentielles Regierungssystem, Demokratie, konstitutionelle Republik Cho Jung-tai |
| **Grött**  • Allens  • Water (%) |   36.193 quadratkilometer km² ? % |
| **Inwahnertall**  • Inwahnerdicht |   /km² |
| **Geldsoort** | Neuer Taiwan-Dollar (`[[ISO 4217|]]`) |
| **BBP** | $ ()

```
$ je Kopp
```
 |
| **Tietzoon** | UTC+8, Asia/Taipei, Taiwan zeit (UTC)  |
| **Internet-TLD** | .tw |
| **ISO 3166** | TW |
| **Vörwahl** | `++886` |
|  |

De **Republiek China** (ok **Taiwan** nömmt), is en Inselstaat in Asien. De Hööftstadt is Taipeh.

De Staat is an' 1. Januar 1912 nah den Stört vun den Kaiser Pu Yi grünnd wurrn.

Länner in Asien

Afghanistan | Armenien | Aserbaidschan | Bahrain | Bangladesch | Bhutan | Brunei | China | Georgien | Indien | Indonesien | Irak | Iran | Israel | Japan | Jemen | Jordanien | Kambodscha | Kasachstan | Katar | Kirgisien | Kuwait | Laos | Libanon | Malaysia | Malediven | Mongolei | Myanmar | Nepal | Noordkorea | Oman | Oosttimor | Pakistan | Philippinen | Russland | Saudi-Arabien | Süüdkorea | Singapur | Sri Lanka | Syrien | Tadschikistan | Taiwan | Thailand | Törkie | Turkmenistan | Usbekistan | Vereenigte Araabsche Emiraten | Vietnam | Zypern

**Afhängige Rebeden**: Palästinensische sülvstregeerte Rebeden