# 31. Januar

De **31. Januar** is de 31. Dag in’n Gregoriaanschen Klenner.

|  |
| --- |
| **Januar** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 |

 |

## Wat an dissen Dag passeert is

### Politik un Sellschap

* 1773: Friedrich de Grote schafft dör een Dekret de niege ProvinzWestpreußen.
* 1939: In dat Gesett för de Börger vun dat Riek warrt anordent, datt vun nu af an de Approbation för all jöödschen Afthekers, Tehndokters un Tierdokters nix mehr gellt un Jöden in düsse Beropen keen Praxis mehr hebben dröövt
* 1939: Adolf Hitler höllt een Reed in'n Rieksdag un seggt, wenn dat noch mal to een Weltkrieg kamen dö, denn so scholl „de jöödsche Rass in Europa utrott weeren“
* 1943: Generalfeldmarschall Friedrich Paulus gifft mit de düütschen Truppen, de bi de Slacht vun Stalingrad in den Süüdketel inslaten sünd, up.
* 1950: Elly Heuss-Knapp gifft bekannt, dat dat Düütsche Müddergenesenwark grünnt worrn is.
* 1968: De Pazifikstaat Nauru warrt unafhängig von Grootbritannien.
* 2015: Sergio Mattarella wurrd to'n Präsidenten vun de Italieensch Republiek wählt.

### Wetenschoppen un Technik

* 1895: William Ramsay un John William Strutt, 3. Baron Rayleigh geevt hör Opdecken vun dat cheemsch Element Argon bekannt.
* 1925: eerste Rundfunksennen vun de USA över Kortbülgen na Düütschland.

### Katastrophen

* 1906: In Ecuador un Kolumbien starvt bi een Eerdbeven üm 1.000 Lüüd.
* 1953: Land ünner in wiete Deele von de Nedderlannen dör en Störmfloot.

## Boren

* 1686: Hans Egede, norwegsch-däänsch Preester († 1758)
* 1797: Franz Schubert, österriekschen Komponist († 1828)
* 1835: William Charles Lunalilo, König vun Hawaii († 1874)
* 1884: Theodor Heuss, düütsch Politiker un Bunnspräsident († 1963)
* 1894: Isham Jones, US-amerikaansch Jazzmusiker, Komponist un Big-Band Leader († 1956)
* 1895: Emile Thollembeek, belgisch Radrennfohrer († 1969)
* 1896: Else Wüstemann, düütsch Politikerin un Landdagsafordnete († 1974)
* 1902: Alva Myrdal, sweedsch Soziologin, Politikerin un Nobelpriesdrägerin († 1986)
* 1908: Simonne Mathieu, franzöösch Tennisspelerin († 1980)
* 1911: Käthe Clausmeyer-Glaen, plattdüütsche Schrieversche († 1996)
* 1915: Bobby Hackett, US-amerikaansch Jazzmusiker († 1976)
* 1919: Hans Katzer, düütsch Politiker un Bundsminister († 1996)
* 1922: Ernst Heinrich Kossmann nedderlandschen Perfesser för moderne Historie († 2003)
* 1927: Karl-Otto Habermehl, düütschen Doktor un Virolog
* 1929: Jean Simmons, britisch Schauspelerin († 2010)
* 1931: Hansjörg Felmy, düütschen Film- un Theaterschauspeler
* 1935: Karl-Heinz Madauß, plattdüütsch Schriever († 2023)
* 1935: Kenzaburō Ōe, japaansch Schriever un Nobelpriesdräger († 2023)
* 1938: Beatrix, nedderlannsche Königin
* 1938: Günther Boekhoff, düütsch Politiker un Landdagsafordneter vun Neddersassen († 2025)
* 1944: Heidi Mahler, düütsch Schauspelerin
* 1950: Nikolai Konstantinowitsch Kruglow, sowjeetsch Biathlet
* 1950: Wilfried Wesemael, belgisch Radrennfohrer
* 1956: Johnny Rotten, engelschen Musiker un Journalist
* 1957: Shirley Babashoff, US-amerikaansch Swemmerin
* 1961: Jonny Otten, düütsch Footballnatschonalspeler
* 1966: Rolf Järmann, Swiezer Radrennfohrer
* 1968: Marina Kielmann, düütsche Rullscho- un Ieslöperin
* 1980: Jurica Vranješ, kroaatsch Footballspeler
* 1981: Justin Timberlake, US-amerikaansch Popstar, Singer vun de Popgrupp N'Sync un Schauspeler
* 1986: Pauline Parmentier, franzöösch Tennisspelerin
* 1993: Qiu Bo, chineesch Waterspringer

## Storven

* 876: Hemma, oostfränkisch Königin.
* 1632: Jost Bürgi, Klockenmaker, Instrumentenboer un Astronom.
* 1780: Jonathan Carver, US-amerikaansch-engelsch Opdecker.
* 1783: Caffarelli, italiensch Opernssinger (Kastrat).
* 1865: Hugh Falconer, schottsch Paläontoloog, Geoloog un Botaniker.
* 1874: Enno Wilhelm Hektor, düütsch un plattdüütsch Schriever (\* 1820)
* 1882: James Spriggs Payne, Präsident vun Liberia.
* 1918: Léon Houa, belgisch Radrennfohrer (\* 1867)
* 1924: Curt von Bardeleben, düütsch Schachspeler (\* 1861)
* 1942: Rolf Wenkhaus, düütsch Filmschauspeler.
* 1944: Theodor Habicht, düütsch Politiker.
* 1944: Jean Giraudoux, franzöösch Schriever.
* 1955: John Raleigh Mott, US-amerikaansch Theoloog un Fredensnobelpriesdräger
* 1955: Buck Washington, US-amerikaansch Jazzmusiker (\* 1903)
* 1957: Christian Hülsmeyer, düütsch Utfinner un Ünnernehmer.
* 1960: Auguste Herbin, franzöösch Maler.
* 1967: Thomas Edward Tolan, US-amerikaansch Lichtathlet.
* 1973: Ragnar Anton Kittil Frisch, norweegsch Weertschapswetenschoppler un Nobelpriesdräger
* 1974: Samuel Goldwyn, US-amerikaansch Filmproduzent.
* 1977: Adriano Zanaga, italieensch Radrennfohrer (\* 1896)
* 1992: Martin Held, düütsch Schauspeler
* 2001: Heinz Starke, düütsch Politiker un Bundsminister (\* 1911)
* 2003: Werenfried van Straaten, belgisch Theoloog
* 2008 Heinrich Schürmann plattdüütschen Schriever ut Clorholte (\* 1940)
* 2005: Nel Benschop, nedderlännsch Dichterin
* 2015: Richard von Weizsäcker, düütsch Politiker un Bundspräsident (\* 1920)
* 2023: Anna Czerwińska, poolsch Bargstiegerin (\* 1949)