Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ساز

**ساز** ئه تا هنر ره قسمت وونه که میون ونگ و سکوت دخالت کانده، ساز ره بتونده نن همه جور وسه بازوئن، تونن ئه روسی سر، تیلویزیون سر و دیگه چیزون کار واندن، وه فرهنگ تا فرهنگ و ملت تا ملت فرق کانده.

## تعریف

*گت بانویشتی: ساز ره تعریف*
*هارشین هم: ساز دسته*
گت‌ترین تعریفی که بتومی ساز ره هاکانیم ای وونه که وه ئه تا جور ارتعاش هه سه.

## در بی یاردی

### انجوم هکاردن

### ئه تایی ئو دسته ونگیدن

## ساز ره نوت

## به تر هکاردن، دگاردن، جور هکاردن

*گت بانویشتی ئون: ساز وار جور هکاردن، ساز وار به تر هکاردن*
### جور هکاردن

### بارسی ین ئو ایشتوندن

*گت بانویشتی: ایشتوندن*
## تیکنولوگی

## یاد هدائن

### ساز، عمومی یاد هدائن ره ئه تا قسمت

### یاد بایتن

## درمان ره کار بابردن

## بانویشتی ایشناختان

* Harwood, Dane (۱۹۷۶). "Universals in Music: A Perspective from Cognitive Psychology", Ethnomusicology ۲۰, no. ۳:۵۲۱-۳۳.
* Johnson, Julian (۲۰۰۲). Who Needs Classical Music?: Cultural Choice and Musical Value. Oxford University Press. ISBN ۰-۱۹-۵۱۴۶۸۱-۶.
* Kertz-Welzel, Alexandra. "Piano Improvisation Develops Musicianship." Orff-Echo XXXVII No. ۱ (۲۰۰۴): ۱۱-۱۴.
* Kertz-Welzel, Alexandra. "The Singing Muse: Three Centuries of Music Education in Germany." Journal of Historical Research in Music Education XXVI no. ۱ (۲۰۰۴): ۸-۲۷.
* Kertz-Welzel, Alexandra. "Didaktik of Music: A German Concept and its Comparison to American Music Pedagogy." International Journal of Music Education (Practice) ۲۲ No. ۳ (۲۰۰۴): ۲۷۷-۲۸۶.
* Kertz-Welzel, Alexandra. "General Music Education in Germany Today: A Look at How Popular Music is Engaging Students." General Music Today ۱۸ no. ۲ (Winter ۲۰۰۵): ۱۴-۱۶.
* Molino, Jean (۱۹۷۵). "Fait musical et sémiologue de la musique", Musique en Jeu, no. ۱۷:۳۷-۶۲.
* Nattiez, Jean-Jacques (۱۹۸۷). Music and Discourse: Toward a Semiology of Music (Musicologie générale et sémiologue, ۱۹۸۷). Translated by Carolyn Abbate (۱۹۷۹). ISBN ۰-۶۹۱-۰۲۷۱۴-۵.
* Owen, Harold (۲۰۰۰). Music Theory Resource Book. Oxford University Press. ISBN ۰-۱۹-۵۱۱۵۳۹-۲.
* Woodall, Laura and Brenda Ziembroski, (۲۰۰۲). Literacy Through Music.

---

## هاریشین
# ۱۹۲۰

|  |  |
| --- | --- |
| **قرن:**  | قرن ۱۹ - **قرن ۲۰** - قرن ۲۱ |
| **دهه:** |  ‎۱۸۹۰  ‎۱۹۰۰  ‎۱۹۱۰  ‎۱۹۲۰  ‎۱۹۳۰  ‎۱۹۴۰  ‎۱۹۵۰   |
| **سال:** | ‎۱۹۱۷ ‎۱۹۱۸ ‎۱۹۱۹ - **‎۱۹۲۰** - ‎۱۹۲۱ ‎۱۹۲۲ ‎۱۹۲۳ |

**سال ۱۹۲۰ دیگر تقویم‌ها جه**| **میلادی گریگوری** | ۱۹۲۰  |
| **تبری** | ۱۴۳۱ – ۱۴۳۲ |
| **هجری شمسی** | ۱۲۹۸ – ۱۲۹۹ |
| **هجری قمری** | ۱۳۳۸ – ۱۳۳۹ |
| بهایی | ۷۶ – ۷۷ |
| کبیسه؟ | أره |
| رُم بساته بیّن په | ۲۶۷۳ |
| ارمنی | ۱۳۶۹ - ԹՎ |
| بربری | ۲۸۷۰ |
| بودایی | ۲۴۶۴ |
| برمه‌ای | ۱۲۸۲ |
| رومی | ۷۴۲۸ – ۷۴۲۹ |
| قبطی | ۱۶۳۶ – ۱۶۳۷ |
| اتیوپیایی | ۱۹۱۲ – ۱۹۱۳ |
| عبری |  ۵۶۸۰ – ۵۶۸۱  |
| هندی |  |
|  - ویکرم سموت | ۱۹۷۵ – ۱۹۷۶ |
|  - ملی هند | ۱۸۴۲ – ۱۸۴۳ |
|  - کالی یوگا | ۵۰۲۱ – ۵۰۲۲ |
| هولوسین | ۱۱۹۲۰ |
| کره‌ای | ۴۲۵۳ |
| خورشیدی تایلندی | ۲۴۶۳ |
| ه • گ • د |

**۱۹۲۰** میلادی تقویم ِاتا سال هسته.
چینی‌ها، شه تقویم جه، ۱۹۲۰ ره شادی ِسال دونستنه.
این سال کبیسه بی‌یه.

## دکته‌ئون

## بزائه‌ئون

## بمرده‌ئون

## منابع
# کی‌یف

کییفКиїв
Киевلوگوکییف

عمومی معلومات| نوع |
شهر |

پرچمآرم و نشونپرونده:Kyiv-Ukraine-map.pngکییف نقشه

نوم| نومِ ریشه |
Kyi   |
| رسمی نوم | Київ (اُکراینی)  |
| محلی نوم | Київ (اُکراینی)  |
| جوایز |   لیست…
* Hero City of Ukraine  (۶ مارس ۲۰۲۲)
* نشان دوستی خلق  (۲۶ مه ۱۹۸۲)
* مدال طلای ستاره  (۸ مه ۱۹۶۵)
* شهر قهرمان  (۸ مه ۱۹۶۵)
* لنین افتخاری مدال (۲۱ ژوئن ۱۹۶۱)
* لنین افتخاری مدال (۲۲ مه ۱۹۵۴)
 |

تاریخچه| بساتن زمون |
۰۴۸۲  |
| تاسیس |
۸۸۲ |
| مؤسس |
Kyi  — Shchek  — Khoryv  — Lybid   |

اداری تقسیمات| کشور |
اوکراین (۱۹۹۱ – )  |
| کشور |  اوکراین |
| جورته تقسیمات |
اوکراین  |
| مرکزیت |
اوکراین (۱۹۹۱ – )  |
| اداری تقسیمات |   لیست…
Holosiiv Raion  — Darnytskyi District  — Desnianskyi District  — Dnipro Raion  — Pecherskyi District  — اوبولونسکی  — Solomianka Raion  — Sviatoshynskyi District  — Shevchenko Raion  — Podil Raion   |

حکومت| قوه مقننه |
Kyiv City Council   |
| شهردار/فرماندار |
ویتالی کلیچکو  (۲۰۱۴ – )  |
| فرماندار شهر |
ویتالی کلیچکو |

جوغرافی ویژگیون| گتی |
839 |
| بلندی |
324 |

جمیعت| جمیعت |
۲٬۹۵۲٬۳۰۱ (تخمین ) (۲۰۲۲)  |
| سرجمع |
۲٬۸۴۷٬۲۰۰ |
| جمیعت انبسی |
auto |

دیگر معلومات| زمونی ناحیه |
یوتی‌سی ۲:۰۰+   |
| تابستونی ساعت |
یوتی‌سی ۳:۰۰+   |
| رسمی زوون |
اوکراینی زبون  |
| محلی زوون |
اوکراینی زبون — روسی  |
| کد پستی |
01xxx-04xxx |
| تلفن پیش‌شماره |
+۳۸۰۴۴ |
| جوغرافی کد |
703448  |
| ایزو 3166 |
UA-30  |
| پلاکِ کد |
AA — KA  |
| وبسایت | kievcity.gov.ua |

خاخِربخوندست شهرون| دِ گالی شهرون |   لیست…
مونیخ (۱۹۸۹ – ) — ویلنیوس (۱۹۹۱ – ) — آنکارا (۱۹۹۳ – ) — ژنو  (۲۰۰۳ – ) — ادینبورگ (۱۹۸۹ – ) — ریگا (۱۹۹۸ – ) — ووهان (۱۹۹۰ – ) — آتن (۱۹۹۶ – ) — باکو (۱۹۹۷ – ) — براتیسلاوا (۱۹۶۹ – ) — بلگراد (۲۰۰۲ – ) — شهر بروکسل  (۱۹۹۷ – ) — بوداپست (۱۹۹۳ – ) — شیکاگو (۱۹۹۱ – ) — کراکوف  (۱۹۹۳ – ) — فلورانس (۱۹۶۷ – ) — هلسینکی (۱۹۹۳ – ) — کیوتو (۱۹۷۱ – ) — ادنسه  (۱۹۸۹ – ) — پکن (۱۹۹۳ – ) — پرتوریا (۱۹۹۳ – ) — ریو دو ژانیرو (۲۰۰۰ – ) — سانتیاگو (۱۹۹۸ – ) — صوفیا (۱۹۹۷ – ) — بخش استکهلم  (۱۹۹۹ – ) — تالین (۱۹۹۴ – ) — تفلیس (۱۹۹۹ – ) — تیرانا (۲۰۲۱ – ) — تورنتو (۱۹۹۱ – ) — تولوز (۱۹۷۵ – ) — ورشو (۱۹۹۴ – ) — وین (۱۹۹۲ – ) — برن (شهر) (۲۰۱۹ – ) — بوینس آیرس (۲۰۰۰ – ) — مکزیکوسیتی (۱۹۹۷ – ) — آستانه (۱۹۹۸ – ) — ایروان (۱۹۹۵ – ) — کیشیناو (۱۹۹۳ – ) — تامپره (۱۹۵۴ – ) — سوژو  (۲۰۰۵ – ) — عشق‌آباد (۲۰۰۱ – ) — اسلو (۲۰۲۲ – ) — لایپتسیش (۱۹۵۶ – ) — گوانگجو (۲۰۲۰ – ) — برلین (۲۰۲۳ – ) — بيشکک (۱۹۹۷ – ) — برازیلیا (۲۰۰۰ – ) — هاوانا  (۱۹۹۴ – ) — جاکارتا (۲۰۰۷ – ) — اورشلیم (۲۰۰۰ – ) — لیما (۲۰۱۰ – ) — لیسبون (۲۰۰۰ – ) — استان اوش  (۲۰۰۲ – ) — رم (۱۹۹۹ – ) — تاشکند (۱۹۹۸ – ) — طرابلس (۲۰۰۱ – ) — مارسی (۲۰۲۲ – ) — مادرید (۲۰۲۲ – ) — هامبورگ (۲۰۲۲ – ) — پوزنان  (۲۰۲۱ – ) — پودگوریتسا (۲۰۲۱ – ) — لایپتسیش (۱۹۶۱ – ) — وروتسواف  (۲۰۲۳ – ) — بارسلون (۲۰۲۲ – ) — دوبلین (۲۰۲۲ – ) — کپنهاگن (۲۰۲۳ – ) — سارایوو (۲۰۲۲ – ) — سئول (۲۰۲۳ – ) — تایپه (۲۰۲۳ – ) — مینسک (۱۹۹۷ – ۲۰۲۲) — اولان‌اوده  (مقدار ناشناخته – ۲۰۱۶) — موسکو (۱۹۹۲ – ۲۰۱۶) — ماخاچ کلا (۲۰۰۴ – ۲۰۱۶) — ولگاگراد  ( – ۲۰۱۶)  |

**کییف** شابلون:اکراینی جه اکراین ِنيشتنگا و ونه گت‌ترین شهر هسته. دنیپر ِروخنه این شهر دله جه شونه و شهر ره دِتا بخش شرقی و غربی كانده.

## منابع

* Wikipedia contributors، "Kiev،" Wikipedia، The Free Encyclopedia،  (accessed June ۱۷، ۲۰۰۹).
# کوردستون کارگرون حزب

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | کوردستون کارگرون حزب |  |

 |
|  (کردیجه: *Partiya Karkêren Kurdistan*)  |
|  |
|

---

 |
| کشور |  |
| بساتن سال |  |
| رقد بوردن |  |
| حزب رهبر |  |
| رییس ستاد |  |
| ایدئولوجی | دموکراتیک کنفدرالیسم  |
|  |
|

---

 |
| وبسایت |  |
| کد ره دچی‌ین - دچی‌ین   |

**کوردستون کارگرون حزب** (کوردی جه: *پارتی کرێکارانی کوردستان*) که مخففاً **پ‌ک‌ک** بنویشته وونه، اتا چپ‎گرا گروه نوم هسته که مسلحنه و شمالی کوردستون دله درنه. وشون خانّه که اتا مستقل دولت، ترکیه‌ی کوردنشین مناطق دله، بساجن. متحد ملل سازمان، اتحادیه اروپا ، آمریکا، ترکیه و ایران این حزب ره تروریستی گروه اعلام هاکاردنه. این حزب دههٔ ۷۰ گادِر، اتا سازمان واری بساته بیّه ولی دهه‌ئون ۸۰ و ۹۰ ِاواخر، ترکیه‌ی کوردستون دله، **وشون و دولت ِجنگ** شروع بیّه.

پ‌ک‌ک‌ ایدئولوژی در اصل تلفیق بَیی **انقلابی سوسیالیسم** و **کوردی ناسیونالیسم** بی‌یه. این کوردی سازمان، خانه مسلحانه جنگ جه ترکیه جه مبارزه هاکنه تا کوردستون خودمختاری ره بَییره و ویشتر خانه فرهنگی و سیاسی حقوق ره کوردون سه ترکیه دله بَییره.

ترکیه دولت سال ۲۰۰۵ میلادی تاسا چن بار شه سعی ره هاکرده که پ‌ک‌ک جه مخفی یا حتی علنی مذاکره هاکنه. این مذاکرات دله همه جه مشهورته «اسلو مذاکره» بی‌یه. این مذاکرات هنتا نتیجه نداشتنه و هردفه ات‌چی سه صلح و تَش‌دَوست رِقِد شی‌یه. رجب طیب اردوغان باته که چنبار ونه دستور په این مذاکرات ره پ‌ک‌ک جه هاکردنه.

این حزب ِرهبر اتا کوردی هسته که ترکیه ِحکومت جه مخالفه و ونه نوم عبدالله اوجالان هسته که کوردون میون خله هوادار دانّه. وه هم اسا اتا زندان، استامبول پَلی، دره. وه تااسا نزدیک به ۱۰تا کتاب ره زندان دله بنویشته که اتا از وشون ونه دفاعیات هسته و *سومر کاهنی دولت جه، دموکراتیک تمدن ِسو بوردن* نوم جه پخش بیّه.

اوجالان زندون بورده په، پ‌ک‌ک تفکرات خله عوض بیّه. وشون دیگه تجزیه‌بخا نینه و دموکراتیک کنفدرالیسم بدست بیاردن سَره تلاش دارنه. این ایدئولوژی ره اوجالان زندون دله ماری بوکچین ِکتابون سَر جه بساته.

نهایت وشون ۱۲ مه ۲۰۲۵ دله اعلام انحلال هاکردنه و وشونه فعالیت تموم بیه

## پرچم

* سال‎‌ئون ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۵
* سال‌ئون ۱۹۹۵ تا ۲۰۰۰

## تاریخی سیر

## منابع

* Terrorism in Turkey: An Analysis of the Principal Players
* روزنومه گاردین
# تئوکرات

**تئوکرات** یا **ملائون ِحکومت** اون دسته از حکومتون خـَوِر گانّه که دین و مذهب ره اساس حکومت یـِلنه. اینتی حکومتون ویشتر اوقات شه ره خدا و دین ِنماینده معرفی کانّه و شه مشروعیت ره اکثریت ِمذهب جه بدست یارنه.

اکثر کشورونی که هَنتا تئوکرات هستنه، اسلام ِپه‌رونه؛ البته بعضی جائون، سون واتیکان، هم درنه که مسلمون نَوون.

## منابع

* انگلیسی ویکی‌پدیا
# ننی

آدم ننی
**ننی** اتا سولاخ هسته که چش عنبیه وسط دره. ننی راهی هسته که سو بیه چش دله. خله حیوونای دله ننی هنّا (اندازه)
سوی تندی جا گت و کچیک بونه و اینتا کار ره عنبیه ماهیچه کنه. اینتا عمل اون گدر بونه که سمپاتیک و پاراسمپاتیک عصب تحریک بووشه.

ننی سیو رنگ هسته چون تقریبا کل سویی که ونه جا رد بونه ره شبکیه گیرنه.

## منبع

* ویکی‌پدیای همکاری‌کرون، «مردمک»، فارسی ویکی‌پدیا، آزاد دانشنومه (بازیابی ۲۳ خرداد ۱۳۹۸)
# کشتی‌نشون (فلکی صورت)

کشتی نشون| فلکی صورت |
| کشتی نشون اساره‌ئون فهرست |
| لاتین نوم | Ursa Major |
| فارسی نوم | خرس بزرگ |
| عربی نوم | دب اکبر |
| بُعد | ۱۰ ساعت |
| میل | ۵۵° |
| پهنه | درجه مربع |
| رتبه | ۳ |
| نزدیکترین اساره فاصله | سال نوری |
| مشهود بین عرض‌های °۹۰+ و °۳۰- بهترین زمان مشاهده در ماه آوریل (پتک و ارکه‌ما)  |

**گت ِاش**، **دُبّ اکبر** یا **گت‌خرس** که مازرونی دله وه ره قدیم **کشتی نشون** هم گاتنه، اتا فلکی صورت نوم هسته.

ونه گت اساره‌ئون خط رج دله، اش (خرس) عکس واری ره کشنّه
کشتی نشون اتا معروف فلکی‌ صورت‌‎ و فروردین ماه ِمهم‌ترین فلکی صورت هسته. ونه پنج‌تا اساره کاسه آبگردون ات‌دیگر جه ارتباط دارنه و ات‌جهت دله و اتا سرعت جه فضا دله حرکت کانّه. این فلکی صورت شکل و وضعیت هر ۱۰۰٫۰۰۰ سال ات‌بار تغییر کانده ونه دلیل این هسته که وضعیت آبگردون رج آخر ِدِتا اساره که عناق و قائد ایسم دارنه پنج اساره دیگه نسبت جه عوض وانّه.

## منابع

* کتاب نجوم به زبان ساده، مایر دگانی *(فارسی)*
* [www.IASA.ir ایران فضایی علوم آکادمی]
# سیکا

|
سیکا |
| --- |
|  |
|

---

 |
| کد ره دچی‌ین - دچی‌ین   |

**سیکا** یا **بِلی** (فارسی جه:مرغابی، اردک) اتا نوم هسته که معمولاً Anatidae خانواده‌ئون وِسه به کار شونه. سیکائون چندین زیرخانواده جه سِوا وونّه. اینان هم دریوی ئو دِله و هم شیرین ئو دِله زندگی کانّه و وِه ره خَله هولی جه خاش اِنه.

## نگارخنه

* هولی گادِر
* اسراییلی سیکا
*
* پرواز گادِر
* اتا نر ِسَوزکلّه سیکا

## منابع

* فارسی ویکی‌پدیا