Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ၁၇၆၄

|  |  |
| --- | --- |
| ထောင်စုနှစ်: | ၂ ထောင်စုနှစ် |
| ရာစုနှစ်များ: | * ၁၇ ရာစုနှစ်
* **၁၈ ရာစုနှစ် ၁၉ ရာစုနှစ်
 |
| ဆယ်စုနှစ်များ: | * ၁၇၄၀ ဆယ်စုနှစ်
* ၁၇၅၀ ဆယ်စုနှစ်
* **၁၇၆၀ ဆယ်စုနှစ် ၁၇၇၀ ဆယ်စုနှစ်
* ၁၇၈၀ ဆယ်စုနှစ်
 |
| ခုနှစ်များ: | * ၁၇၆၁
* ၁၇၆၂
* ၁၇၆၃
* **၁၇၆၄ ၁၇၆၅
* ၁၇၆၆
* ၁၇၆၇
 |

**၁၇၆၄**

## ၁၇၆၄ ခုနှစ် မှတ်တမ်း

### ဇန်နဝါရီလ

(၁) ရက်။

### ဖေဖော်ဝါရီလ

(၁) ရက်။

### မတ်လ

(၁) ရက်။

### ဧပြီလ

(၁) ရက်။

### မေလ

(၁) ရက်။

### ဇွန်လ

(၁) ရက်။

### ဇူလိုင်လ

(၁) ရက်။

### ဩဂုတ်လ

(၁) ရက်။

### စက်တင်ဘာလ

(၁) ရက်။

### အောက်တိုဘာလ

(၁) ရက်။

### နိုဝင်ဘာလ

(၁) ရက်။

### ဒီဇင်ဘာလ

(၁) ရက်။
# ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ

|  |
| --- |
|  |

ဖေဖော်ဝါရီလ၊ (၂၁)ရက်နေ့ သည် ဂရီဂေါရီးယန်းပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာ၏ (၅၂)ရက်မြောက် နေ့ရက် ဖြစ်သည်။ ယင်းတစ်နှစ်တာ ကုန်ဆုံးရန် ရက်ပေါင်း (၃၁၃) ရက် (ရက်ထပ်နှစ်ဖြစ်လျှင် (၃၁၄) ရက်) ကျန်သေးသည်။

## ဖြစ်စဉ်များ

## မွေးဖွားသူများ

## ကွယ်လွန်သူများ

* ၂၀၂၃ – သီဟတင်စိုး၊ ထပ်ဆင့်အကယ်ဒမီဆုရ ဒါရိုက်တာ၊ သရုပ်ဆောင်။

## ပွဲတော်ရက်များ

## ပြင်ပလင့်ခ်များ
# တောင်ကိုရီးယား နိုင်ငံတော်ကောင်စီ

၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်က ကိုးကြိမ်မြောက် နိုင်ငံတော်ကောင်စီ အစည်းအဝေး ကျင်းပစဉ်
ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ **နိုင်ငံတော်ကောင်စီ** (ဟန်းဂု: 국무회의; ဟန်းဂျာ: 國務會議; အတိုကောက်အားဖြင့် SC-ROK) သည် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ အဓိက အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ဖြစ်သည်။ ဝန်ကြီးဌာနများမှာ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့၏ အရေးပါဆုံး အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။

## အဖွဲ့ဝင်များ

ကိုးကြိမ်မြောက် နိုင်ငံတော်ကောင်စီ အစည်းအဝေးတွင် ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌ သမ္မတမွန်းဂျယ်အင်း မိန့်ခွန်းပြောကြားစဉ်
၂၀၁၈ ဇွန်လတွင် ဝန်ကြီးဌာန ၂၃ ခု၊ အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်း ၁၇ ခု၊ ဘုတ်အဖွဲ့ ၂ ခု၊ ရုံး ၄ ခု၊ ကော်မတီ ၆ ခု ရှိသည်။ နိုင်ငံတော်ကောင်စီတွင် အမျိုးသားညီလာခံ (လွှတ်တော်) က ခန့်အပ်သော ဝန်ကြီး ၁၈ ဦး၊ ဝန်ကြီးချုပ်၊ သမ္မတတို့ ပါဝင်သည်။ သမ္မတသည် ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌဖြစ်ပြီး၊ ဝန်ကြီးချုပ်မှာ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သည်။

အောက်ပါပုဂ္ဂိုလ်များသည် ကောင်စီဝင်မဟုတ်သဖြင့် မဲပေးခွင့်မရှိသော်လည်း ကောင်စီအစည်းအဝေးများသို့ တက်ရောက်နိုင်ပြီး မိန့်ခွန်းပြောကြားနိုင်သည်။

* သမ္မတရုံး အတွင်းရေးမှူးချုပ်၊
* အမျိုးသားလုံခြုံရေးရုံး ညွှန်ကြားရေးမှူး၊
* မူဝါဒပိုင်းဆိုင်ရာ သမ္မတရုံး အတွင်းရေးမှူးချုပ်၊
* အစိုးရမူဝါဒချမှတ်ရေးရုံးဝန်ကြီး၊
* ဝန်ထမ်းရေးရာဝန်ကြီး၊
* စစ်မှုထမ်းဟောင်းရေးရာဝန်ကြီး၊
* ဥပဒေပြုရေးဝန်ကြီး၊
* အစားအသောက်နှင့် ဆေးဝါးလုံခြုံရေးဝန်ကြီး၊
* တရားသော ကုန်သွယ်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ၊
* ဘဏ္ဍာရေးဝန်ဆောင်မှုကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ၊
* သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာ ဒုဝန်ကြီး၊
* ကုန်သွယ်ရေးဝန်ကြီး၊
* ဆိုးလ်မြို့တော်ဝန်။

ဆိုးလ်မြို့တော်ဝန်သည် ဗဟိုအစိုးရနှင့် တိုက်ရိုက်မသက်ဆိုင်သော်လည်း ဆိုးလ်မြို့သည် အထူးမြို့တော်ဖြစ်သဖြင့် ကတ်ဘိနက်အဖွဲ့ဝင်အဆင့်ရှိ တစ်ဦတည်းသော မြို့တော်ဝန်ဖြစ်သည်။

| Office | Incumbent | Party |
| --- | --- | --- |
| သမ္မတ | မွန်းဂျယ်အင်း | ဒီမိုကရက် |
| ဝန်ကြီးချုပ် | ​ဂျောင်ဆဲဂယွန်း | ဒီမိုကရက် |
| ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် (စီးပွားရေး)၊ စီးပွားရေးနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး | ဟုန်းနမ်ဂီ | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် (လူမှုရေး)၊ ပညာရေးဝန်ကြီး | ယူအွန်းဟယ် | ဒီမိုကရက် |
| သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာဝန်ကြီး | ချွဲဂီယောင်း | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး | ဂျောင်အွီယုံး | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေးဝန်ကြီး | လီအင်းယောင်း | ဒီမိုကရက် |
| တရားရေးဝန်ကြီး | ဘတ်ဘောမ်းဂယဲ | ဒီမိုကရက် |
| အမျိုးသားကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး | ဆောဝု | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| ပြည်ထဲရေးနှင့်လုံခြုံရေးဝန်ကြီး | ဂျောန်းဟယ်ချောလ် | ဒီမိုကရက် |
| ယဉ်ကျေးမှု၊ အားကစားနှင့် ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီး | ဟွမ်ဟီး | ဒီမိုကရက် |
| စိုက်ပျိုးရေး၊ အစားအသောက်နှင့် ကျေးလက်ဒေသဝန်ကြီး | ဂင်ဟျောန်းဆူ | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| ကုန်သွယ်ရေး၊ စက်မှုနှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီး | ဆောင်းယွန်းမို | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| ကျန်းမာရေးနှင့်လူမှုဖူလုံရေးဝန်ကြီး | ဂွေါန်းဒေါ့ချောလ် | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဝန်ကြီး | ဟန်ဂျောင်အယ် | ဒီမိုကရက် |
| အလုပ်အကိုင်နှင့်အလုပ်သမားဝန်ကြီး | လီဂျယ်ဂပ် | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| ဂျန်ဒါတန်းတူညီမျှမှုနှင့်မိသားစုဝန်ကြီး | ဂျောင်ယောင်းအယ် | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| နယ်မြေ၊ အခြေခံအဆောက်အအုံနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီး | ဗြောန်းချန်ဟွမ် | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| သမုဒ္ဒရာနှင့်ငါးလုပ်ငန်းဝန်ကြီး | မွန်းဆောင်းဟျော့ | တစ်သီးပုဂ္ဂလ |
| အသေးစား၊ အလတ်စားနှင့် လုပ်ငန်းသစ်ဝန်ကြီး | ဂွေါန်းချီးလ်ဆွန်း | ဒီမိုကရက် |

## ကိုးကား
# ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၅

၂၀၁၅
ဇန်နဝါရီ
ဖေဖော်ဝါရီ
မတ်
ဧပြီ
မေ
ဇွန်
ဇူလိုင်
ဩဂုတ်
စက်တင်ဘာ
အောက်တိုဘာ
နိုဝင်ဘာ
ဒီဇင်ဘာ

## (၁) ရက်

## (၂) ရက်

## (၃) ရက်

## (၄) ရက်

## (၅) ရက်

## (၆) ရက်

## (၇) ရက်

## (၈) ရက်

## (၉) ရက်

## (၁၀) ရက်

## (၁၁) ရက်

## (၁၂) ရက်

## (၁၃) ရက်

## (၁၄) ရက်

## (၁၅) ရက်

## (၁၆) ရက်

## (၁၇) ရက်

## (၁၈) ရက်

## (၁၉) ရက်

## (၂၀) ရက်

## (၂၁) ရက်

## (၂၂) ရက်

## (၂၃) ရက်

## (၂၄) ရက်

## (၂၅) ရက်

## (၂၆) ရက်

## (၂၇) ရက်

## (၂၈) ရက်

## ကိုးကား
# ၁၅ ရာစုနှစ်

﻿

၁၈၉၃ ခုနှစ်တွင် ကိုလန်ဘတ် အမေရိကသို့ ရောက်ရှိ
**၁၅ ရာစုနှစ်** သည် ဂျူလီယန် ပြက္ခဒိန်အရ ၁၄၀၁ ခုနှစ်မှ ၁၅၀၀ အထိဖြစ်သည်။ ဘန်ဇင်တိုင်းအင်ပါယာ၏ နေပြည်တော်
Constantinople သည် Ottoman အင်ပါယာဆီသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကာ ဘန်ဇင်တိုင်း အလယ်ခေတ်၏ နေဝင်ချိန်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
အနောက်ဥရောပသားများသည် ကုန်သွယ်နည်းလမ်းသစ်များကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ပင်လယ်လမ်းကြောင်းများကို အသုံးပြုပြီး
စူးစမ်းရှာဖွေရေးခေတ်သို့ ဦးတည်လာခဲ့ကာ ပေါ်တူဂီနှင့် စပိန်တို့၏ ကိုလိုနီအင်ပါယာ တိုးချဲ့မှုကို လမ်းပွင့်စေခဲ့သည်။ နှစ်တစ်ရာစစ်ပွဲသည်Castillon စစ်ပွဲတွင် အဆုံးသတ်သွားသည်။

## ကိုးကား
# ဂျိုဟန်နက်စ်ဘတ်မြို့

**ဂျိုဟန္နက်စဗတ်မြို့**သည် ထရန်စဗားပြည်နယ်မြို့တော်ဖြစ်၍
အာဖရိကတိုက်၏ တောင်ပိုင်းတွင် အနေအထား အလှအပ
ဆုံးနှင့် အရောင်းအဝယ် အစည်ကားဆုံးမြို့ ဖြစ်လေသည်။
မြို့၏တောင်ဘက်တွင် ရွှေအမြောက်အမြားထွက်ရာ တောင်
တန်းကြီးတစ်ခု တည်ရှိ၍ မြို့၏တောင်ဘက်၊ အရှေ့ဘက်နှင့်
အနောက်ဘက်များတွင် ရွှေတွင်းများ၊ အလုပ်ရုံများ၊ အလုပ်
သမားတန်းလျားများဖြင့် ပြည့်နှက်နေ၏။ မြို့ပေါ်ရှိ လမ်းများမှ
လည်း လေးကွက်ကျားချ၍ထားဘိသကဲ့သို့ အရှေ့နှင့်အနောက်၊
တောင်နှင့်မြောက် တည့်မတ်စွာတည်ရှိ၍ အလွန်လှပသော မြို့
တစ်မြို့ ဖြစ်လေသည်။
ခရစ် ၁၈၈၆ ခုနှစ် ကရန်စဗားနယ် သတ္တုတူးဖော်ရေးဖက်
ဆိုင်ရာ မြေတိုင်းမင်းကြီး ဂျိုဟန္နက်ရစ်ဆက်၏အမည်ကို
အစွဲပြုပြီးလျှင် ဂျိုဟန္နက်စဗတ်မြို့ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြ၏။
ထိုမြို့မှ ကိပ်ကိုလိုနီမြို့ကြီးများ၊ နာတဲပြည်နယ်ရှိ မြို့ကြီးများ
နှင့် မီးရထားလမ်း အဆက်အသွယ်ကောင်းခြင်းဖြင့် သတ္တု
တူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများကို ပို၍ဖွံ့ဖြိုး အကျိုးဖြစ်ထွန်းလာ
စေ၏။
ဝစ်ဝေါတားဆရန်းခေါ်သည့် ရွှေထွက်ရာတောင်ကျော်မှာ ၆၁
မိုင်ရှည်လျား၍ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရွှေအထွက်ဆုံးနေရာဖြစ်သဖြင့်
ထင်ရှား ကျော်စောပြီးလျှင် ယင်းဒေသ၏ သတ္တုတူးဖော်ရေး
လုပ်ငန်းများကို အမှီပြု၍ တည်ထားသော ဂျိုဟန္နက် စဗတ်မြို့
ကိုလည်း 'ရွှေမြို့တော်ကြီး'ဟူသော အမည်ကိုပင် ပေးထားကြ
လေသည်။
မြူနီစပယ်အဆောက်အအုံများ၊ မြှိုတော်ခန်းမကြီး၊တက္ကသိုလ်
ကျောင်းတော်ကြီး၊ အနုပညာပြခန်း၊ စာတိုက်ရုံး၊ တရားရုံးများ
မှစ၍ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော အဆောက်အအုံကြီးများမှာ မြို့၏
ကျက်သရေဆောင်များ ဖြစ်ကြ၍ အခြားကျော်စော ထင်ရှား
သော နေရာများမှာ မြင်းပြိုင်ကွင်းနှင့် တိရစ္ဆာန်ရုံ စသည်တို့
ဖြစ်၏။
မြို့အကျယ်အဝန်းမှာ စတုရန်းမိုင် ၈၉ မိုင်ရှိ၍ လူဦးရေ
၈၈ဝ,ဝဝဝ ကျော်ခန့် ရှိလေသည်။

## ကိုးကား
# ၁၉၇၄

|  |
| --- |
| **၁၉၇၄** : ဇန်နဝါရီ •  ဖေဖော်ဝါရီ •  မတ် •  ဧပြီ •  မေ •  ဇွန် •  ဇူလိုင် •  ဩဂုတ် •  စက်တင်ဘာ •  အောက်တိုဘာ •  နိုဝင်ဘာ •  ဒီဇင်ဘာ |

|  |  |
| --- | --- |
| ထောင်စုနှစ်: | ၂ ထောင်စုနှစ် |
| ရာစုနှစ်များ: | * ၁၉ ရာစုနှစ်
* **၂၀ ရာစုနှစ် ၂၁ ရာစုနှစ်
 |
| ဆယ်စုနှစ်များ: | * ၁၉၅၀ ဆယ်စုနှစ်
* ၁၉၆၀ ဆယ်စုနှစ်
* **၁၉၇၀ ဆယ်စုနှစ် ၁၉၈၀ ဆယ်စုနှစ်
* ၁၉၉၀ ဆယ်စုနှစ်
 |
| ခုနှစ်များ: | * ၁၉၇၁
* ၁၉၇၂
* ၁၉၇၃
* **၁၉၇၄ ၁၉၇၅
* ၁၉၇၆
* ၁၉၇၇
 |

**၁၉၇၄** (MCMLXXIV) သည် ဂရီဂေါရီးယန်း ပြက္ခဒိန်တွင် အင်္ဂါနေ့မှ စတင်သော ပုံမှန်ခုနှစ်ဖြစ်ပြီး၊ ယနေ့ခေတ် (Common Era) နှင့် *အေဒီ* (*Anno Domini*) ၏ ၁၉၇၄ ကြိမ်မြောက် ခုနှစ်ဖြစ်ကာ၊ ၂ ထောင်စုနှစ်၏ ၉၇၄ ကြိမ်မြောက် ခုနှစ်၊ ၂၀ ရာစုနှစ်၏ ၇၄ ကြိမ်မြောက် ခုနှစ်ဖြစ်ပြီး ၁၉၇၀ ဆယ်စုနှစ်၏ ၅ ကြိမ်မြောက် ခုနှစ် ဖြစ်သည်။

## ဇန်နဝါရီလ

* ၃ ဇန်နဝါရီ - ၁၉၇၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၃) ရက်နေ့မှ စ၍ ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပြီး ယင်းဥပဒေအခန်း၊ (၃၊ ပုဒ်မ ၃၀(ခ) အရ ချင်းဝိသေသတိုင်းကို ချင်းပြည်နယ်ဟု သတ်မှတ်ကာ ပြည်ထောင်စုဆိုရှယ်လစ်မြန်မာနိုင်ငံတော် ပြည်နယ်တစ်နယ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။

## ဖေဖော်ဝါရီလ

(၁) ရက်။

## မတ်လ

(၁) ရက်။

## ဧပြီလ

(၁) ရက်။

## မေလ

(၁) ရက်။

## ဇွန်လ

(၁) ရက်။

## ဇူလိုင်လ

(၁) ရက်။

## ဩဂုတ်လ

(၁) ရက်။

## စက်တင်ဘာလ

(၁) ရက်။

## အောက်တိုဘာလ

(၁) ရက်။

## နိုဝင်ဘာလ

* ၂၅ နိုဝင်ဘာ - ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်ဟောင်း ဦးသန့် ကွယ်လွန်။

## ဒီဇင်ဘာလ

(၁) ရက်။

## ကိုးကား
# ဒစ်ဂျစ်တယ် ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း

**ဒစ်ဂျစ်တယ် ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း** သို့မဟုတ် **ဒစ်ဂျစ်တယ်မားကတ်တင်း** (အင်္ဂလိပ်: Digital Marketing ဆိုသည်မှာ ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း နည်းလမ်းများကို အင်တာနက်ပေါ်တွင် ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာများအသုံးပြုပြီး ပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာများတွင် မိုဘိုင်းဖုန်းများ၊ ပြသခြင်းကြော်ငြာများ နှင့် ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းလမ်းဖြင့် ကြားခံအသုံးပြုခြင်းများပါဝင်သည်။ ဒစ်ဂျစ်တယ်ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း ပြုလုပ်ရာတွင် အင်တာနက်ဖြင့် ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်းအပါအဝင် အင်တာနက်မလိုအပ်သည့် ဒစ်ဂျစ်တယ်လမ်းကြောင်းများကိုပါ အသုံးပြုကြသည်။

ဒစ်ဂျစ်တယ်မားကတ်တင်း သည့် ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်များစတင်၍ နိုင်ငံတကာတွင် စတင်အသက်ဝင်လာပြီး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ ဖွံဖြိုးတိုးတက်မှုတွင် အခန်းဂဏ္ဍတစ်ရပ်အနေဖြင့်ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်ကာလတွင် ဒစ်ဂျစ်နယ်နည်းပညာများ တဟုန်ထိုးဖွံဖြိုးလာပြီး ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ရေးနည်းများတွင် ဒစ်ဂျစ်တယ်ဖြင့် ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း ကြော်ငြာပြသခြင်းများသည် နေရာအပြည့်ယူလာပြီး အများပြည်သူသို့ ဈေးကွက်ချဲ့ထွင်ရာတွင် အတူတွဲဖက်အသုံးပြုနိုင်သည့် နည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် အရေးပါလာခဲ့သည်။ ဒစ်ဂျစ်တယ်မားကတ်တင်း ကြောင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ၏ ပျံနှံခြင်းနှင့်ထိရောက်ခြင်းများသည် အခြားသောဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ရေးနည်းလမ်းများထက်ပိုမိုထိရောက်လာခဲ့သည်။

ဒစ်ဂျစ်တယ်မားကတ်တင်းတွင် သတင်းအချက်အလက်ရှာဖွေနိုင်ရန်ပြုလုပ်ခြင်း (search engine optimization (SEO))၊ သတင်းအချက်အလက် ရှာဖွေနိုင်ခြင်းပတ်သက်၍ ဈေးကွက်ရှာဖွေခြင်း [search engine marketing (SEM)], ကြော်ငြာစာရေးသား၍ ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း၊ နာမည်ကျော်ကြားသည့်ပုဂ္ဂိုလ်များအသုံးပြု၍ ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း၊ အကြောင်းအရာများ အလိုလျောက်ဖြေကြားပေးခြင်း၊ စည်းရုံးလှုံဆော် ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း ၊သတင်းအချက်အလက်ခြေပြု ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း၊ အီလက်ထရောနစ် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး၊ လူမှုကွန်ယက်အခြေပြု ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်း၊ လူမှုကွန်ယက်အခြေပြု သိသာထင်ရှားအောင်ပြုခြင်း ၊ အီးမေးလ်မှတဆင့် ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်းနှင့် ပြသမှုကြော်ငြာခြင်းများနှင့် အခြားသော ဆက်စပ်နည်းပညာများ ပါဝင်သည်။ ဒစ်ဂျစ်တယ်မားကတ်တင်းတွင် အထက်ပါအချက်အလက်များသာမက အခြားသော အင်တာနက်အသုံးပြုခြင်းများသာမက မိုဘိုင်းဖုန်းများတွင် မာတီမီဒီယာမက်ဆေ့များ၊ ကြော်ငြာမက်ဆေ့များ ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် အခြားခြားသော ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာများအားအသုံးပြု၍ ဈေးကွက်ဖော်ဆောင်ခြင်းများကို ဒစ်ဂျစ်တယ်မားကတ်တင်း ပြုလုပ်သည်ဟုသတ်မှတ်နိုင်သည်။

## ကိုးကား
# အပူချိန်

| Temperature |
| --- |
| Two thermometers showing temperature in Celsius and Fahrenheit. |
| ယေဘုယျ သင်္ကေတ | *T* |
| SI ယူနစ် | ကယ်လ်ဗင် |
| အခြားယူနစ်များ | °C, °F, °R |
| SI ဒိုင်မင်းရှင်း | **Θ** |
| Intensive? | Yes |
| Derivations from other quantities |  WIKINIUM\_MATH\_PH\_0 , WIKINIUM\_MATH\_PH\_2  |

ခန္ဓာကိုယ် အပူချိန်ပြောင်းလဲမှု
ကမ္ဘာတစ်ဝန်း နှစ်စဉ်ပျမ်းမျှ အပူချိန်
**အပူချိန်** သည် ပူသည် အေးသည်ဟု တိုင်းတာရာ၌ အသုံးပြုသော စံသတ်မှတ်ချက် တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယင်းကို သာမိုမီတာဖြင့် တိုင်းတာရသည်။ တိုင်းတာရာ၌ စံနှုန်းအများကြီးရှိရာ အသုံးအများဆုံးမှာ ဆယ်စီးယပ်စကေး (°C)၊ ဖာရင်ဟိုက်စကေး (°F) နှင့် ကယ်လ်ဗင်စကေး (K) တို့ ဖြစ်ကာ၊ ကယ်လ်ဗင်စကေးကို သိပ္ပံပညာရပ်များတွင် SI ယူနစ် ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် အသုံးချသည်။ ပကတိအပူချိန်သည် အအေးဆုံး အပူချိန်ဖြစ်၍ ကယ်လ်ဗင်အားဖြင့် သုည ဖြစ်ပြီး၊ ဆယ်စီးယပ်အားဖြင့် -၂၇၃.၁၅ °C၊ ဖာရင်ဟိုက်အားဖြင့် -၄၅၉.၆၇°F အသီးသီးရှိကြသည်။ အပူချိန်သည် သိပ္ပံနယ်ပယ်အားလုံးဖြစ်သော ရူပဗေဒ ပထဝီဝင် ဆေးပညာ ဓာတုဗေဒ ဇီဝဗေဒ စသည်တို့၌ သာမက နေ့စဉ်ဘဝ၌ပါ အလွန် အရေးပါသည့်အရာ ဖြစ်ပေသည်။ )

Thermal vibration of a segment of protein alpha helix: The amplitude of the vibrations increases with temperature.

သီအိုရီအရ အနိမ့်ဆုံး အပူချိန်သည် ပကတိသုည(Absolute Zero)၊ ဆိုလိုသည်မှာ ၎င်းအရာဝတ္ထုမှ မည်သည့် အပူမျှ မစီးထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ စမ်းသပ်တွေ့ရှိချက်အရ၊ ပကတိသုည အဖြစ်သို့ လုံးလုံး မရောက်နိုင်၊ အလွန် နီးကပ်စွာသာ ရောက်နိုင်သည်၊ သို့ဖြစ်ရာ ၎င်းကို အပူစီးကူးမှု၏ တတိယ နိယာမ (third law of thermodynamics) ဟု သတ်မှတ်သည်။

## သက်ရောက်မှုများ

အောက်ပါ ရုပ်ပိုင်း ဖြစ်စဉ်များသည် အပူနှင့် ဆက်နွယ်သည်။

* အစိုင်အခဲ၊ အရည်၊ အငွေ့၊ ငွေ့ရည်၊ သိပ်သည်းဆ၊ ပျော်ဝင်ဆ၊ ငွေ့ဖိအား၊ လျှပ်ကူးခြင်း စသည့် အဆင့်များ ပါဝင်သော ရုပ်ဝတ္ထု၏ ရုပ်ဂုဏ်သတ္တိများ၊
* ဓာတ်ပြုမှု ဖြစ်ပွားသော နှုန်းနှင့် အတိုင်းအတာ၊)
* ဝတ္ထု တခု၏ မျက်နှာပြင်မှ ထုတ်လွှတ်သော အပူဖြာခြင်း (thermal radiation) ၏ ပမာဏနှင့် သတ္တိများ၊
* ပကတိအပူချိန် ၏ နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း ဖန်ရှင်၏ အသံအမြန်
* Temperature measurement by Thermometer

## ကိုးကား
# လစ်ဘာတီ ရုပ်တု

လစ်ဘာတီ ရုပ်တု
လစ်ဘာတီ ရုပ်တုသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ လွတ်လပ်ရေး အထိမ်းအမှတ် ရုပ်တု ဖြစ်သည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ နယူးယောက်မြို့ ဆိပ်ကမ်းသို့ ဝင်လိုက်သည်နှင့် ကမ္ဘာကျော် လစ်ဘာတီ ရုပ်တုကြီးကို တွေ့မြင်ရမည်ဖြစ်သည်။ ထိုရုပ်တုကြီးကို ၁၈၈၆-ခုနှစ်တွင် အမေရိကန် တော်လှန်ရေး အောင်မြင်သည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြင်သစ်နိုင်ငံက လက်ဆောင်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နိုင်ငံခြားမှ အမေရိကန်နိုင်ငံကို ရွှေ့ပြောင်း လာရောက် အခြေချသူများအတွက် မျှော်လင့်ချက် သင်္ကေတကိုဖော်ဆောင်သော ရုပ်တုကြီး ဖြစ်သည်။ ထိုရုပ်တုကြီးကို ကြေးပြားများဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး ရုပ်တုအမြင့်မှာ ၃၀၇-ပေ ရှိသည်။ ၁၉၈၀-ပြည့်နှစ်များတွင် ရုပ်တုကြီးအတွင်းရှိ ရိုးရိုးသံချောင်းများကို သံမဏိစတီးချောင်းများဖြင့် အစားထိုးပြုပြင်ပြီး ပိုမိုခိုင်ခန့် တည်တံ့စေရန် ထိန်းသိမ်းထားသည်။
# ဟီးရိုးအင်း

**ဟီးရိုးအင်း** (အင်္ဂလိပ်: Heroin) သည် မော်ဖင်းမှ ထုတ်ယူရရှိအပ်သော ဆေးဝင်ပစ္စည်းဖြစ်သည်။ ဓာတုဝေါဟာရ အားဖြင့် Diamorphine ဟုခေါ်၍ ဓာတုသင်္ကေတ
မှာ C21H23NO5 ဖြစ်သည်။ မော်ဖင်းကို ဘိန်းမှ ထုတ်ယူရရှိသည်ဖြစ်သဖြင့် ဟီးရိုးအင်းသည်လည်း မူးယစ်စေတတ်သော ဘိန်းတစ်မျိုးပင် ဖြစ်သည်။ အရောင်အဆင်းအားဖြင့် ဖြူသောကြောင့် ဟီးရိုးအင်းကို ဘိန်းဖြူ ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ဆေးဖြူမှုန့် ဟူ၍လည်းကောင်း၊ နံပါတ်ဖိုးဟူ၍လည်းကောင်း လူအသိများသည်။

ဟီးရိုးအင်းသည် မော်ဖင်းနှင့်အကျိုးပေးပုံချင်း ဆင်တူသဖြင့် ဆေးဘက်တွင်မော်ဖင်းကို အသုံးပြုသည့် အတိုင်း ဟီးရိုးအင်းကိုလည်း အသုံးချလေ့ရှိသည်။ သို့သော် အကျိုးအာနိသင်အရာ၌မူ ဟယ်ရိုအင်သည် မော်ဖင်းနှင့် ဘိန်းတို့ထက် အဆပေါင်းများစွာ ထက်မြက်သည်။ ပိုမို၍ အဆိပ်ပြင်းထန်သည် ပိုမိုလွန်ကဲစွာပင် အလေ့အကျင့်အထုံ စွဲမြဲမြန်ဆန်စေသည်။ ဟီးရိုးအင်းသည် နာကျင်မှုဝေဒနာကို
မငြိမ်းစေတတ်၊ အိပ်ပျော်အောင်လည်း အလျင်အမြန် မဖြစ်စေတတ်၊ မှီဝဲသူအား တုံ့နှေးခြင်း ဖြစ်စေတတ်သည်။ ဟီးရိုးအင်းကို ဘိန်းစွဲသူမျာ မှီဝဲလေ့ရှိသည်။ ဟီးရိုးအင်းသည် အခြားမည်သည့်ယစ်မျိုးနှင့်မျှမတူ၊ မှီဝဲသူ၏စိတ်ကို ပိုလိုလွန်ကဲစွာ ထိခိုက်စေသည်။ မှီဝဲစ၌ပေါ့ပါးပျော်ရွှင်လာစေကာ ငါသာလျှင်အဓိက၊ ငါလုပ်လျှင် မည်သည့်အရာအဆိုအောင်မြင်ရမည်စသည့်
အမြင်အစွဲအဓိမာန ဝင်လာစေသည်။ ထို့နောက် အရှိကိုအရှိအတိုင်း မမြင်နိုင်တော့ဘဲ ပုံကြီးချဲ့ ထင်လာမြင်လာ မဆင်မခြင်ပြုလုပ်တတ်သောသတ္တိများ ပေါက်ဖွားလာစေသည်။
ကိုယ်ချင်းစာတရားနှင့် စောင့်ထိန်းလိုက်နာအပ်သော လူမှုကျင့်ဝတ်နှင့် တာဝန်များ မေ့ပျောက်လစ်ဟင်းကာ လူမှုဆန့်ကျင်ဘက်အပြုအမူများပြု လုပ်လာစေသည်။ ကာလကြာရှည်သော် ဟယ်ရိုအင်စွဲသူများသည် လူ့အသိုင်းအဝိုင်း ပတ်ဝန်းကျင်မှ ဖယ်ကြဉ်ကာ ရာဇဝတ်ကောင်များဘဝသို့ ကူးပြောင်းသွားတတ်သည်။

ဟီးရိုးအင်းသည် လူမျိုးအညွန့်တုံးစေသော ယစ်မျိုးဖြစ်သဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့်တကွ ကမ္ဘာအ ရပ်ရပ်ရှိ နိုင်ငံများတွင် တရားဝင်ရောင်းဝယ်သုံးစွဲခြင်းကို ပိတ်ပင် တားမြစ်ထားပေသည်။ ထိုပြင် ဟီးရိုးအင်းကို
ထုတ်ယူရရှိရာဖြစ်သော ဘိန်းပင်စိုက်ပျိုးခြင်းကို တားမြစ် ထားသည်။ ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတွင်မူ ဘိန်းပင်အစား ဆေးဖက်ဝင်သည့် ဆေးဂန္ဓမာပင်များ စိုက်ပျိုးကြရန် အားပေးကူညီလျက်ရှိသည်။

## ကိုးကား
# အရှေ့အာရှ

| အရှေ့အာရှ (East Asia) |
| --- |
|  |
| ဧရိယာ | ၁၁,၈၃၉,၀၇၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ  |
| လူဦးရေ | ၁,၅၇၅,၇၈၄,၅၀၀  |
| လူဦးရေသိပ်သည်းဆ | 130/km²(340/sq mi) |
| နိုင်ငံများနှင့် နယ်မြေဒေသများ |
၈
* + တရုတ်
		- ဟောင်ကောင်
		- မကာအို
	+ ဂျပန်
	+ မြောက်ကိုရီးယား
	+ တောင်ကိုရီးယား
	+ မွန်ဂိုးလီးယား
	+ ထိုင်ဝမ်
 |
| မြို့တော်များ |
၆ မြို့
* + ပေကျင်းမြို့
	+ တိုကျိုမြို့
	+ ပြုံယမ်းမြို့
	+ ဆိုးလ်မြို့
	+ အူလန်ဘာတာမြို့
	+ ထိုင်ပေမြို့
 |
| အခြားမြို့ကြီးများ |
မြို့ကြီးများ
* + ​ဒေဂျုံ
	+ ဘူဆန်မြို့
	+ ဒယ်ဂူ
	+ ကွမ်ကျိုးမြို့
	+ ဟောင်ကောင်
	+ အင်ချွန်မြို့
	+ ကောင်းရှုံမြို့
	+ မကာအို
	+ နာဂိုယာမြို့
	+ နယူးတိုင်ပေမြို့
	+ အိုဆာကာမြို့
	+ ရှန်ဟိုင်းမြို့
	+ ရှိန်းကျိန့်မြို့
	+ ထိုင်ကျုံ
	+ ထျန်းကျင်းမြို့
	+ ရှီးအန်းမြို့
	+ ယိုကိုဟားမားမြို့
	+ *အခြား*
 |
| ဘာသာစကားများနှင့် ဘာသာစကားအုပ်စုများ | * တရုတ်
* ဂျပန်
* ကိုရီးယား
* တိဘက်
* မွန်ဂိုးလီးယား
* အခြား
 |
| အချိန်ဇုန် | * UTC +7:00 (အနောက်မွန်ဂိုးလီးယား)
* UTC +8:00 (ကျန်သောမွန်ဂိုးလီးယား၊ တရုတ်၊ ထိုင်ဝမ်၊ မကာအိုနှင့် ဟောင်ကောင်)
* UTC +9:00 (ဂျပန်နှင့် ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်)
 |

  မြောက်အာရှ
  အလယ်အာရှ
  အနောက်အာရှ
  တောင်အာရှ
  **အရှေ့အာရှ**
  အရှေ့တောင်အာရှ
**အရှေ့အာရှ**သည် ပထဝီဝင်အရ ပိုင်းခြားခေါ်ဆိုထားသည့် အာရှတိုက်၏ အရှေ့ပိုင်းဒေသကို ဆိုလိုသည်။ အရှေ့အာရှသည် ၁၂,၀၀၀,၀၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၄,၆၀၀,၀၀၀ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းကာ အာရှတိုက်၏ ၂၈% ခန့်ရှိသည်။ ဥရောပတိုက်၏ ဧရိယာထက် ၁၅% ခန့် ပိုမိုကျယ်ဝန်းသည်။

အရှေ့အာရှတွင် လူဦးရေ သန်းတစ်ထောင်ငါးရာကျော်ခန့် နေထိုင်လျက်ရှိသည်။ ထိုအရေအတွက်မှာ အာရှတိုက်လူဦးရေ၏ ၃၈ % ခန့်၊ ကမ္ဘာ့လူဦးရေ၏ ၂၂% ခန့် သို့မဟုတ် ငါးပုံတစ်ပုံကျော် ဖြစ်သည်။ လူဦးရေသိပ်သည်းဆမှာ ပျမ်းမျှအားဖြင့် တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာလျှင် လူ ၁၃၃ ဦးနှုန်းဖြစ်ကာ ကမ္ဘာ့လူဦးရေ အထူထပ်ဆုံးဒေသများတွင် အပါအဝင်ဖြစ်သည်။

## မှတ်စု

## ကိုးကား
# ဟန်မင်းဆက်

| ဟန်မင်းဆက် 漢朝 |
| --- |
|  |
| လက်ရှိအခြေအနေ | အင်ပါယာ |
| မြို့တော် | ချန်အန်း (206 BCE–9 CE, 190–195 CE) လျိုယန်း (25–190 CE, 196 CE) ကျူးချန်း (196–220 CE) |
| ကိုးကွယ်မှု | တာအိုဘာသာ၊ ကွန်ဖြူးရှပ်ဝါဒ၊ ရိုးရာကိုးကွယ်မှု |
| အစိုးရ | ဧကရာဇ်စနစ် |
| ငွေကြေး | *ဝူကျူး* (五銖) ဒင်္ဂါး |

**ဟန်မင်းဆက်** (ဘီစီ ၂၀၆ - အေဒီ ၂၂၀) သည် တရုတ်သမိုင်းတွင် ပထမဦးဆုံးသော ချင်မင်းဆက် ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် ပေါ်ပေါက် ကြီးစိုးခဲ့သည့် မင်းဆက်ဖြစ်သည်။ နှစ်ပေါင်း ၄၀၀ ကျော် ကြာမြင့်သည့် ဟန်မင်းဆက်ကို သာမန်လူတန်းစားဖြစ်သည့် လျိုပန်း(劉邦) က တည်ထောင်ခဲ့ကာ တရုတ်သမိုင်းတွင် အထွန်းကားဆုံး မင်းဆက်တစ်ဆက်အဖြစ် နောင်လာ နောက်သားများက မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။ ခေါင်းပေါင်းဝါအရေးတော်ပုံ(Yellow Turban Rebellion)မှအစပြုကာ ပျက်သုဉ်းခဲ့သည်။ ယနေ့ထိတိုင် တရုတ်လူမျိုးကို ဟန်လူမျိုး၊ တရုတ်စာလုံးကို ဟန်စာလုံးဟု ပြောစမတ်ပြုလျက်ရှိသည်။