# ဟန်ဂုလ်

| ကိုရီးယား အက္ခရာ 한글 / 조선글 Hangul (Hangeul) / Chosŏn'gŭl |
| --- |
| "*Chosongeul*" (top) and "*Hangeul*" |
| အမျိုးအစား | အက္ခရာ |
| ဘာသာစကားများ | * ကိုရီးယား နှင့် Jejuan
* တောင်ကိုရီးယား
* မြောက်ကိုရီးယား
* တရုတ် (Jilin Province: Yanbian Korean Autonomous Prefecture နှင့် Changbai Korean Autonomous County) တို့၏ ရုံးသုံးဘာသာစကား
 |
| ဖန်တီးသူ | Sejong of Joseon |
| အချိန်ကာလ | ၁၄၄၃–လက်ရှိ |
| ပုံနှိပ်အခြေခံ | * **Writing direction (different variants of Hangul): left-to-right, top-to-bottom
* top-to-bottom, right-to-left
 |
| လားရာ | ဘယ်မှ ညာ |
| ISO 15924 | `Hang, 286```Jamo`` |
| Unicode alias | Hangul |
| ယူနီကုတ်အကွာအဝေး | * U+1100–U+11FF
* U+3130–U+318F
* U+A960–U+A97F
* U+D7B0–U+D7FF
 |
|

**ကိုရီးယားအက္ခရာ**ကို **ဟန်ဂုလ်** ဟု ခေါ်ကြသည်။ ကိုရီးယားအက္ခရာကို တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် *ဟာန်ဂုလ်* ဟုခေါ်ကြသော်လည်း မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင်မူ *ဂျိုဆွန်းဂုလ်* ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဟန်းဂုလ်သည် ကိုရီးယားဘာသာ၏ မူရင်းအက္ခရာဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ၁၄၄၃ခုနှစ် ဂျိုဆွန်းမင်းဆက်အတောအတွင်း တီထွင်ခဲ့ကြပြီး ယခုအချိန်တွင် တောင်ကိုရီးယားနှင့် မြောက်ကိုရီးယားနှစ်နိုင်ငံလုံး၏ တရားဝင်အက္ခရာအဖြစ်အသုံးပြုလျက်ရှိပြီး တရုတ်နိုင်ငံ ဂျင်းလင်းပြည်နယ်၏ ယန်ဘီယမ်ကိုရီးယား ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၏ ရုံးသုံးစာအဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ထားသည်။

ဟန်းဂုတွင် သရနှင့် ဗျည်းအက္ခရာ ၂၄လုံး ရှိသည်။ ကိုရီးယားစာကို အတုံးအဝိုင်းများဖြင့် အုပ်စုဖွဲ့ရေးသားရသည်။ ဥပမာ 한 (ဟာန်)။ ထို 한 (ဟာန်) ဟူသော စာလုံးတွင် ဝဏ္ဏသံတစ်သံသာ အသံထွက်ရသဖြင့် အက္ခရာတစ်လုံးတည်းနှင့် တူသော်လည်း အမှန်စင်စစ်အားဖြင့် ထိုစာလုံးတွင် ㅎ(ဟ) ၊ ㅏ (ာ) နှင့် ㄴ (န်) ဟူသော အက္ခရာသုံးလုံးဖြင့် ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုအတုံးအဝိုင်းများသည် အလျားလိုက်ဖြင့် ဘယ်ဘက်မှ ညာဘက် သို့မဟုတ် ဒေါင်လိုက်ဖြင့် အထက်မှ အောက်သို့ စီ၍ ရေးသားရသည်။

## နာမည်များ

### တရားဝင် နာမည်များ

#### ဟန်ဂုလ်

တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် ၁၉၁၂ခုနှစ်၌ ဂျူ ရှီဂျောင်သည် ဟန်ဂုလ် (한글) ဟူသော ဝေါဟာရကို တီထွင်ခဲ့သည်။
ဟန် (한) ဟူသောစာလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်သည် "ကြီးမြတ်သော" ဖြစ်ပြီး ဂုလ် (글) သည် "ကိုရီးယားမူရင်းအက္ခရာ"ကို ဆိုလိုသည်။ ထို့ကြောင့် ဟန်ဂုလ် (한글) ဟူသောစာလုံးသည် "မြင့်မြတ်သော အက္ခရာ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

#### ဂျိုဆွန်းဂုလ်၊ ဂျိုဆွန်းမားလ်

မြောက်ကိုရီးယားများသည် ကိုရီးယားအက္ခရာကို ကိုရီးယားအမည်ကွဲပြားမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ဂျိုဆွန်းဂုလ်ဟုခေါ်ခြင်းကို ပို၍ နှစ်သက်ကြသည်။

### အခြားအမည်များ

## သမိုင်းကြောင်း

A page from the *Hunmin Jeong-eum Eonhae*. The Hangul-only column, third from the left (나랏말ᄊᆞ미), has pitch-accent diacritics to the left of the syllable blocks.
ဂျိုဆွန်းမင်းဆက်၏ လေးယောက်မြောက်ဖြစ်သော ဘုရင် မဟာဆယ်ဂျုံးသည် ဟန်းဂုလ်အက္ခရာကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ဟန်းဂုလ်အက္ခရာ၏ မူလရင်းမြစ်သည် အလယ်အာရှ၏ အက္ခရာများ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။

## အကိုးအကားများ

* Chang၊ Suk-jin (1996)။ "Scripts and Sounds"။ *Korean*။ Philadelphia: John Benjamins Publishing Company။ ISBN 1-55619-728-4။ (Volume 4 of the *London Oriental and African Language Library*).
* Hannas, William C (1997)။ *Asia's Orthographic Dilemma*။ University of Hawaii Press။ ISBN 0-8248-1892-X။
* Young-Key၊ Kim-Renaud, ed. (1997)။ *The Korean Alphabet: Its History and Structure*။ University of Hawai`i Press။ ISBN 978-0-8248-1723-7။CS1 maint: ref=harv (link)
* Lee၊ Iksop; Ramsey၊ Samuel Robert (2000)။ *The Korean Language*။ SUNY Press။ ISBN 978-0-7914-9130-0။CS1 maint: ref=harv (link)
* Hangeul Matchumbeop။ The Ministry of Education of South Korea (1988)။ 10 November 2006 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။  22 July 2014 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
* Sampson၊ Geoffrey (1990)။ *Writing Systems*။ Stanford University Press။ ISBN 978-0-8047-1756-4။
* Silva, David J. (2002). "Western attitudes toward the Korean language: An Overview of Late Nineteenth and Early Twentieth-Century Mission Literature" (PDF). *Korean Studies* **26** (2): 270–286. doi:10.1353/ks.2004.0013.
* Sohn၊ Ho-Min (2001)။ *The Korean Language*။ Cambridge Language Surveys။ Cambridge University Press။ ISBN 978-0-521-36943-5။
* Song၊ Jae Jung (2005)။ *The Korean Language: Structure, Use and Context*။ Routledge။ ISBN 978-0-203-39082-5။

## ပြင်ပလင့်ခ်များ

* Korean alphabet learning exercises 29 May 2014 ၌ မော်ကွန်းပြန်ကြည့်စက်တွင် မော်ကွန်းတင်ပြီး .
* Korean alphabet and pronunciation by Omniglot]
* Online Hangul tutorial at Langintro.com
* Hangul table with Audio Slideshow 27 August 2009 ၌ မော်ကွန်းပြန်ကြည့်စက်တွင် မော်ကွန်းတင်ပြီး .
* Technical information on Hangul and Unicode
* Hangul Sound Keyboard 21 June 2021 ၌ မော်ကွန်းပြန်ကြည့်စက်တွင် မော်ကွန်းတင်ပြီး . at Kmaru.com

## ကိုးကား