# Eva Gonzalès

*Ritratt ta' Eva Gonzalès*, 1869-1870, minn Manet Il-pittura li qiegħda tispiċċa f’dan ir-ritratt turi s-sengħa li kienet kisbet f’din l-età.
**Eva Gonzalès** (19 ta' April 1849, Pariġi – 5 ta' Mejju 1883, Pariġi) kienet pittriċi impressjonista Franċiża.

## Bijografija

Eva Gonzalès twieldet minn familja borgiża Monegaska ta' nisel Spanjol u kellha tfulija hienja f'Pariġi. Missierha kien ir-rumanzier Emmanuel Gonzalès, li kien jikteb rumanzi f’sensiela għall-ġurnal *Le Siècle*, u ommha kienet mużiċista Belġjana. Kienu jgħixu fit-tielet sular ta' 11 Rue Bréda (illum rue Henry-Monnier).

L-ewwel kienet studenta ta' Charles Chaplin u mbagħad ta' Gustave Brinon. Fl-1869, wara li Alfred Stevens introduċiha lil Édouard Manet, marret taħdem taħtu u ltaqgħet ma' Berthe Morisot, li bdiet tgħir għal ħbiberija tagħha mal-imgħallem. Spiss qagħdet bħala mudella għall-membri tal-iskola Impressjonista. Émile Zola u Jules-Antoine Castagnary t-tnejn faħħruha.

Sal-1872, kienet influwenzata ħafna minn Manet imma wara żviluppat stil għaliha, iżjed personali.
Matul il-Gwerra Franko-Prussjana tal-1870, evakwat lejn Dieppe fejn pinġiet xi pitturi mimlijin swied il-qalb.

Fl-1879 iżżewġet lill-pittur u inċiżur Henri Guérard. Il-koppja kienu ħbieb ħafna mal-pittur Norbert Goeneutte, li pinġa bosta ritratti tagħha, ta' żewġha u binha. Eva xi drabi ħadet lil Henri bħala s-suġġet tal-pitturi tagħha, u ħafna drabi lil oħtha iżgħar minnha, Jeanne Constance Gonzalès, u 'l ommha, mużiċista. Kellha l-ħanut tax-xogħol tagħha fi 11 Rue Bréda. Hi rrifjutat li tiegħhu sehem fil-wirjiet Impressjonisti.

Il-karriera tagħha ntemmet f'daqqa b'mod kiefer meta mietet b'embolja fil-5 ta' Mejju, 1883 fl-età ta' 34 sena, ftit wara li welldet tifel, Jean Raymond Guérard. Sitt ijiem qabel kien miet l-għalliem tagħha, Manet, u kienet qiegħda tinseġ kuruna għal fuq il-qabar tiegħu. Henri Guerard wara żżewweġ lil oħtha, Jeanne Gonzalès.

Eva Gonzalès indifnet fi-ċimiterju ta' Montmartre.

Fl-1885, kien hemm wirja retrospettiva ta' 88 xogħol tagħha fis-*Salons de La Vie Moderne*.

## Xogħlijiet

(Lista parzjali)

### Disinji, akwarelli, pastelli

* 1869 – *L-għasfur tal-bejt*; pastelli, Għ: 60ċm x W: 49ċm
* 1870 – *Ritratt ta' Jeanne Gonzalès bil-warda*, pastelli, Għ: 56ċm x W: 46ċm
* 1871 – *Ritratt ta' Jeanne Gonzalès bl-imrewħa*, akwarell u gouache, Għ: 24ċm x W: 18.5 ċm
* 1871 – *Basal*; akwarell fuq il-karta, Għ: 10ċm x W: 20.5 ċm
* 1872 – *Ix-xitla favorita*, pastelli, (attribwit lilha u lil oħtha Jeanne)
* 1873 – *Attriċi bil-maskra*, linka sewda, gouache, ġibs iswed fuq karta, Għ: 29.6 ċm x W: 22 ċm
* 1874 – *Il-boton*; pastelli, Għ: 90ċm x W: 72ċm
* 1877 – *Il-modista*, gouache u pastelli fuq it-tila
* 1878 – *Tuffieħ ta' Api*; pastelli fuq karta mmuntata fuq tila, Għ: 55.25 ċm x W: 63.02 ċm
* 1879 – *Il-Mara liebsa r-roża*; pastelli fuq it-tila, Għ: 46.3 ċm × W: 38.5 ċm
* 1879 – *Fil-benniena*; pastelli, Għ: 48ċm x W: 36ċm
* 1880 – *Henri Guerard mixħut fuq ix-xtajta ta' Honfleur*
* 1881 – *Qari fil-Ġnien* jew *Mara bil-Kappell Aħmar*; Pastelli fuq it-tila, Għ: 37ċm x W: 54ċm
* Mingħajr Data – *Bukkett Vjoli*; Akwarell, Għ: 21.5 ċm x W: 31.5 ċm

### Inċiżjonijiet, stampi, litografiji, fotoinċiżjonijiet

* 1899 – *Mara żagħżugħa tħares lejn bejta*; fotoinċiżjoni; Għ: 40ċm x W: 29ċm
* Mingħajr data – *Henri Guerard mixħut fuq ix-xtajta*; Stampa
* Mingħajr data – *Ritratt*; Stampa, ponta niexfa; Għ: 22ċm x W: 16ċm

### Pitturi

* 1865 – *Il-Qaddejja*; Għ: 41ċm x W: 32.5 ċm
* 1866 – *It-te*; Għ: 94ċm x W: 60ċm (il-mudella hi Jeanne oħt Eva.)
* 1868 – *Ritratt ta' tifla*; Għ: 56.2 ċm x W: 46.5 ċm
* 1869 – *Veduta tat-Toscana*; Għ: 29ċm x W: 46ċm
* 1869 – *Ritratt tas-Sinjura Emmanuel Gonzalès, omm l-artista*; Għ: 61.5 ċm x W: 51ċm
* 1870 – *It-tifel tat-trupp*, Għ: 130ċm x W: 97.5 ċm
* 1870 – *Studju ta' suldat bl-elmu bil-ponta*; Għ: 19ċm x W: 13ċm
* 1870 – *Palk fit-teatru l’Italiens*; Għ: 98ċm x W: 130ċm
* 1871 – *Mara liebsa l-ikħal*; Għ: 42ċm x W: 27ċm (il-mudella Jeanne Gonzalès)
* 1871 – *Ix-xtajta ta' Dieppe mill-irdum*; Għ: 28ċm W: 69ċm
* 1871 – *L-istudenta żagħżugħa* ritratt ta' oħtha Jeanne bil-kavalett; Għ: 46.7 ċm x W: 35ċm
* 1871 – *Razzett fi Brie*; Għ: 16ċm x W: 26ċm
* 1871 – *Les Oseraies* (reġjun ta' Brie minn fejn kien żewġha); Għ: 31ċm x W: 35ċm
* 1871 – *Il-mogħdija*; Għ: 18.5 ċm x W: 24.3 ċm
* 1872 – *L-għażżiena*; Għ: 99.5 ċm x W: 81ċm
* 1872 – *Ritratt ta 'Jeanne Gonzalès*
* 1872 – *Ir-razzett f’Rebais, (Seine-et-Marne)*; Għ: 13.7 ċm x W: 15ċm
* 1873 – *Mara ddoqq l-arpa*; Għ: 41ċm x W: 27.5 ċm
* 1873 – *Ritratt ta' tfajla liebsa l-abjad*; Għ: 76ċm x W: 61ċm
* 1875 – *Ritratt ta' Jeanne Gonzalès bilqiegħda*
* 1875 – *Awtoritratt*; Għ: 21ċm x W: 12.5 ċm
* 1875 – *Le Petit Lever*; Għ: 50.5 ċm x W: 61.3 ċm
* 1875 – *Studju minn tieqa*; Għ: 56ċm x W: 36ċm
* 1875 – *Fuq id-dgħajsa*; Għ: 46.5 ċm x W: 55ċm
* 1875 – *Fil-park*; Għ: 40.7 ċm x W: 33ċm
* 1875 – *Ċirasa u ribes aħmar*; Għ: 10.5 ċm x W: 18ċm
* 1876 – *L-irqad*; Għ: 81cm: x W: 100ċm
* 1876 – *Il-qawmien*; Għ: 81.3 ċm x W: 100ċm
* 1876 – *Fergħa ħawħ*; Għ: 24.2 ċm XW: 32.7 ċm
* 1877 – *Nurse ma' tifel*; Għ: XL 65cm: 81.4 ċm
* 1877 – *Fuq it-terrazzin f'Pontoise*; Għ: 46ċm x W: 61ċm
* 1877 – *Bil-moħbi*
* 1877 – *Dgħajjes fil-baħar mifrugħ*; Għ: 19ċm x W: 26ċm
* 1878 – *Fuq l-għatba*
* 1878 – *Veduta ta' Grandcamp*; Għ: 11.2 ċm x W: 28ċm
* 1878 – *Bukkett ward f'Ġunju*; Għ: 61ċm x W: 50ċm
* 1879 – *Palk fit-teatru l'Italiens*, it-tieni verżjoni
* 1879 – *Mara liebsa r-roża*; Għ: L ċm 46.3 × 38.5 ċm
* 1879 – *It-twaletta*
* 1879 – *Papoċċa tas-satin abjad*; Għ: 23ċm x W: 32ċm
* 1879 – *Żifna* studju għal imrewħa; Għ: 15.5 ċm x W: 21.5 ċm
* 1879 – *Boton*; Għ: 100ċm x W: 82ċm
* 1880 – *Dawra fuq il-ħmar*
* 1880 – *Qari fil-foresta*
* 1881 – *Il-kolazzjon fuq il-ħaxix*; Għ: 65ċm x W: 46.5 ċm (kollezzjoni privata).
* 1881 – *Ward ġo tazza* Għ: 42.3 ċm x W: 42.3 ċm (kollezzjoni privata)
* Data mhux magħrufa – *Ritratt profil ta' Jeanne Gonzalès bil-malji*
* Data mhux magħrufa – *Mara liebsa l-abjad bl-imrewħa*
* Data mhux magħrufa – *Ritratt ta' tfjal*
* Data mhux magħrufa – *Moskea kaħla*
* Data mhux magħrufa – *Mara Spanjola*
* Data mhux magħrufa – *Mara fuq l-irdum*
* Data mhux magħrufa – *Vażun ward*
* Data mhux magħrufa – *Il-port ta' Dieppe*; Għ: 20.3 ċm x W: 27.9 ċm
* Data mhux magħrufa – *Parlata bejn tliet nisa ġewwa d-dar*; Għ: 19ċm x W: 12.5 ċm

## Bibljografija

* Philippe Burty:  *Eva Gonzalès*, Pariġi, Salon de la Vie Moderne
* R. Henard:  *Les Expositions* f'  *La Renaissance* 4 ta' April 1914 p.25
* L. Hautecoeur: *Exposition Eva Gonzalès* dans :*La chronique des arts et de la curiosité*, nru 15 11 ta' April 1914, p.115
* F. Monod :*L'impressionnisme féminin*  dans Art et Décoration suppliment ta' Mejju 1914, p.3
* C. Roger-Marx: *Eva Gonzalès* dans *Arts* Lulju 1950 p.8
* C. Roger-Marx:  *Eva Gonzalès* Saint-Germain-en-Laye, 1950, les Éditions de Neuilly p.25
* C. Roger-Marx:  *Eva Gozalès*, Pariġi, Galerie Daber 1959
* Tamar Gab: *Femmes Impressionnistes*, New-York Rizzoli
* Edward Lucie-Smith: *Femmes Impressionnistes*, Londres George Weidenfeld u Nicolson 1989
* Marie-Caroline Sainsaulieu, Jacques de Mons: *Eva Gonzalès (1849-1883)*, étude critique et catalogue raisonné. La Bibliothèque des Arts, Pariġi 1990. 360p.
* Marianne Delafond:  *Les femmes impressionnistes; Mary Casstt, Eva Gonzalès, Berthe Morisot. Pariġi 1993 ISBN 2-85047-227-1*
* The Women Stars of Impressionism dans *International Herald Tribune, 16-17 Ottubru 1993, p.9*
* B. Ivry: *Fine artists whose gender doomed them to obscurity* f' *The European élan* London n°182 1993- p17 ill bil-kulur.
* Isabelle Compin, Anne Roquebert: *Catalogue sommaire illustré des peintures du musée du Louvre et du musée d'Orsay* Pariġi 1986 u 1990
* P. Piguet: *Impressions de femmes* dans *La Croix l'Évènement* 23 Novembru 1993.

## Ħoloq Esterni

* Madwar l-impressjoniżmu
* Artnet
* Il-pittriċi impressjonisti
* Il-Mużew ta' Orsay