Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bulan Musytari

Montaj Musytari dan empat bulan terbesarnya
Planet Musytari mempunyai 79 bulan yang disahkan. Ini menjadikannya kumpulan bulan terbesar dengan orbit "agak selamat" dalam mana-mana planet dalam Sistem Suria. Empat bulan terbesar iaitu bulan Galilean, telah ditemui pada 1610 oleh Galileo Galilei dan merupakan objek pertama yang ditemui mengorbit jasad yang bukan Bumi atau Matahari. Dari penghujung abad ke-19, berdozen-dozen bulan Jovian yang lebih kecil telah ditemui dan diberi nama kekasih, penaklukan, atau anak perempuan dewa Roman Jupiter, atau Greek, Zeus. Bulan Galilean merupakan objek terbesar dalam orbit mengelilingi Musytari, dengan 63 bulan selebihnya dan gelang bersama-sama mengandungi hanya 0.003 peratus daripada jumlah jisim orbit.

## Rujukan
# Roger Casement

| Roger Casement |
| --- |
| Casement oleh Sarah Purser, 1914 |
| Kelahiran | Roger David Casement (1864-09-01)1 September 1864 Sandycove, Dublin, Ireland |
| Meninggal dunia | 3 Ogos 1916(1916-08-03) (umur 51) Penjara Pentonville, London, England |
| Sebab kematian | Hukuman mati di tali gantung |
| Monumen | * Monumen Casement di Ballyheigue Beach
* Tugu Roger Casement di Dún Laoghaire Baths
 |
| Pekerjaan | Diplomat, penyair, aktivis kemanusiaan |
| Organisasi | Pejabat Luar British, Sukarelawan Ireland |
| Pangkat | seorang kesatria atas usahanya bagi pihak orang India Amazon, setelah dilantik sebagai Sahabat Ordo St Michael dan St George (CMG) pada tahun 1905 untuk kerja Congonya. |
| Gerakan politik | * Nasionalisme Ireland
* Anti-imperialisme
 |
| Ibu | Anne Jephson |
| Bapa | Roger Casement |

**Roger David Casement** (Ireland: *Ruairí Dáithí Mac Easmainn*; 1 September 1864 – 3 Ogos 1916), dikenali sebagai **Sir Roger Casement**, CMG, antara 1911 dan 1916, ialah seorang diplomat dan nasionalis Ireland yang dihukum mati oleh United Kingdom kerana pengkhianatan semasa Perang Dunia I. Dia bekerja untuk Pejabat Luar British sebagai diplomat, dikenali sebagai aktivis kemanusiaan, dan kemudian sebagai penyair dan pemimpin Easter Rising. Disifatkan sebagai "bapa penyiasatan hak asasi manusia abad kedua puluh", beliau telah diberi penghormatan pada tahun 1905 untuk Laporan Casement di Congo dan gelaran kesatria pada tahun 1911 untuk penyiasatan pentingnya mengenai pelanggaran hak asasi manusia dalam industri getah di Peru.

Di Afrika sebagai seorang lelaki muda, Casement mula-mula bekerja untuk kepentingan komersial sebelum menyertai Perkhidmatan Kolonial British. Pada tahun 1891 beliau dilantik sebagai konsul British, profesion yang diikutinya selama lebih 20 tahun. Dipengaruhi oleh Perang Boer dan penyiasatannya terhadap kekejaman penjajah terhadap orang asli, Casement semakin tidak mempercayai imperialisme. Selepas bersara daripada perkhidmatan konsular pada tahun 1913, beliau menjadi lebih terlibat dengan republikanisme Ireland dan gerakan pemisah yang lain.

Semasa Perang Dunia I, dia berusaha untuk mendapatkan bantuan ketenteraan Jerman untuk Kebangkitan Paskah 1916 yang berusaha untuk mendapatkan kemerdekaan Ireland. Dia ditangkap, disabitkan kesalahan dan dihukum bunuh kerana pengkhianatan yang tinggi. Dia telah dilucutkan daripada kesatria dan penghormatan lain. Sebelum perbicaraan, kerajaan British mengedarkan petikan yang dikatakan daripada jurnal peribadinya, dikenali sebagai *Black Diaries*, yang memperincikan aktiviti homoseksual. Memandangkan pandangan lazim dan undang-undang sedia ada mengenai homoseksualiti, bahan ini menjejaskan sokongan untuk pengampunan. Perdebatan berterusan mengenai diari ini: kajian perbandingan tulisan tangan pada tahun 2002 menyimpulkan bahawa Casement telah menulis diari itu, tetapi ini masih dipertikaikan oleh sesetengah pihak.

## Rujukan
# Ketua negara

**Ketua negara** (Jawi: ‏كتوا نڬارا‎‎) ialah istilah am untuk pegawai individu atau berkumpulan yang berkhidmat selaku ketua wakil awam sesebuah negara berdaulat, tanpa mengira sistem beraja, republik, persekutuan, komanwel atau sebagainya. Secara amnya, peranan ketua negara termasuk menjadi lambang kesinambungan dan kesahan negara serta melaksanakan kuasa politik, fungsi dan tugasan yang diberi kepada ketua negara berlandaskan perlembagaan dan undang-undang negaranya. Di negara-negara bangsa, sebagai contoh di Perancis, ketua negara dianggap sebagai "pemimpin" rasmi negara menyifatkan peranan seseorang presiden Perancis yang dibayangkannya ketika menulis perlembagaan Perancis moden, bahawa ketua negara harus menerapkan "semangat kebangsaan" demi bangsa dan dunia: *une certaine idée de la France* (satu buah fikiran tertentu tentang Perancis). Kini, kebanyakan negara mengharapkan ketua negara masing-masing menerapkan nilai-nilai bangsa yang sedemikian.

## Model perlembagaan

Mengikut protokol, negara-negara terbahagi kepada negara beraja atau republik, bergantung pada gaya (dan cara pewarisan jawatan) ketua negara masing-masing mengikut peruntukan perlembagaan, namun ini bukan caranya mentakrifkan sistem politik sebenar, yang sering mengalami perubahan dalaman yang ketara tanpa mengubah gaya ketua negara, atau masih mengekalkan ciri-ciri lain walaupun beralih dari sistem beraja ke republik atau sebaliknya.

Setiap perlembagaan (undang-undang asas) negara mengasaskan sistem politik tersendiri. Terdapat empat jenis utama ketua negara yang dapat dibezakan:

1. sistem ketua negara *bukan eksekutif*, yang mana ketua negara langsung tidak memegang apa-apa kuasa eksekutif, sebaliknya sekadar memainkan peranan simbolik bagi pihak negara;
2. sistem berparlimen, yang mana ketua negara memegang kuasa eksekutif yang hanya boleh dilaksanakan mengikut nasihat jemaah menteri;
3. sistem presiden, yang mana ketua negara juga memegang jawatan ketua kerajaan dan giat melaksanakan kuasa eksekutif; dan
4. semi semi-presiden, yang mana ketua negara berkongsi hak pelaksanaan kuasa eksekutif bersama ketua kerajaan.
# Haloalkana

Cecair tetrafluoroetana, sejenis haloalkana.
**Haloalkana** atau **halogenoalkana** serta **alkil halida** merupakan sekumpulan sebatian kimia yang berasal daripada alkana yang memiliki satu atau lebih halogen. Secara umumnya, haloalkana memiliki formula am "RX", di mana R merupakan kumpulan alkil dan X ialah halogen (F, Cl, Br, I). Haloalkana banyak digunakan dalam situasi komersial dan biasanya digunakan dalam pemadam api, pelarut dan ubat-ubatan. Kebanyakan daripada haloalkana merupakan sebatian buatan manusia meskipun terdapat juga sebatian haloalkana yang dihasilkan secara semula jadi.

## Pautan luar

* Kategori berkaitan Haloalkanes di Wikimedia Commons
# 14 Jun

Anda diundang untuk menyunting di projek Wikimedia yang lain juga:
 Wikikamus ·  Wikibuku ·  Wikisumber ·  Wikipetik ·  *Wikilayar*  ·  *Wikiversiti*
 Wikidata ·  Wikifungsi ·  Wikispesies ·  Wikimedia Commons
# Ekoton

Lapisan rumput buluh ialah ekoton yang biasa ditemui di tepi tasik. Lapisan tersebut cenderung mengumpul bahan organik yang kemudiannya dijajah oleh pokok, memaksa rumput buluh untuk berundur jauh ke dalam tasik.
**Ekoton** ialah kawasan peralihan antara dua komuniti biologi, di mana dua komuniti bertemu dan berintegrasi. Ia mungkin bersaiz sempit atau lebar, dan ia mungkin sejenis kawasan setempat (zon antara padang dan hutan) atau kawasan wilayah (peralihan antara ekosistem hutan dan padang rumput ). Ekoton mungkin muncul di atas tanah sebagai gabungan ansuran dua komuniti yang merangkumi kawasan yang luas, atau ia mungkin muncul sebagai suatu garis sempadan yang jelas.

## Contoh

* Ekoton Kra yang bertempat antara latitud 11°U dan 13°U iaitu di utara Segenting Kra yang menghubungkan Semenanjung Thai-Melayu dengan tanah besar Asia ialah contoh ekoton skala serantau. Ia menandakan zon peralihan antara hutan luruh lembap di tanah besar rantau biogeografi Asia Tenggara di utara dan hutan keruing-keruingan bermusim basah di wilayah Sundaland di selatan. Ia telah dikaji sebagai peralihan biogeografi antara fauna Indochina dan Sunda. Kira-kira 152 spesies burung didapati mempunyai had julat utara atau selatan antara latitud ini. Kajian genetik populasi juga mendapati bahawa ekoton Kra ialah penghalang fizikal utama yang mengehadkan aliran gen lebah madu: *Apis cerana* dan *Apis dorsata* dan lebah tanpa sengat: *Trigona collina* dan *Trigona pagdeni* .
* Garis Wallace yang merentasi Selat Lombok antara pulau Bali dan pulau Lombok di Indonesia adalah merupakan sempadan fauna yang memisahkan alam Indomalaya dari Wallacea . Ia dinamakan bersempena Alfred Russel Wallace, manusia pertama yang mengkaji sempadan antara dua biom pada tahun 1859. Para ahli biologi percaya bahawa kedalaman Selat Lombok itu sendiri yang menjadikan binatang di kedua-dua belah sempadan diasingkan daripada satu sama lain. Walau bagaimanapun, telah didapati bahawa pada masa lalu, beberapa haiwan yang tidak dapat terbang seperti spesies kumbang tertentu telah terlibat dalam beberapa kejadian pelanggaran batas di mana spesies dari daratan di sebelah timur Garis Wallace berpindah ke Bali. Apabila paras laut menurun semasa zaman ais Pleistosen, kepulauan Bali, Jawa dan Sumatera semuanya bersambung antara satu sama lain dan pada tanah besar Asia. Mereka berkongsi fauna Asia. Kedalaman perairan Selat Lombok menyebabkan Lombok dan kepulauan Sunda Kecil terpencil dari tanah besar Asia. Kepulauan ini, sebaliknya, dijajah oleh fauna Australasia.
* Ekoton Taman Negara Mbam Djerem di Cameroon yang lebarnya sehingga 1,000 km dan perbezaan ditemui dalam spesies di situ dipercayai adalah pelopor kepada penspesiesan .
* Contoh umum ekoton termasuk rawang masin dan zon riparia.

## Rujukan