# Timah sari

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| 30 | tembaga ← zink → galium |
| - ↑ Zn ↓ Cd |

|  |
| --- |
|
Jadual berkala piawai - Jadual berkala terlanjut |

 |

 |
| Am |
| Nama, simbol, nombor | zink, Zn, 30 |
| Siri kimia | logam peralihan |
| Kumpulan, kala, blok | 12, 4, d |
| Rupa | kelabu pudar kebiru-biruan  |
| Jisim atom piawai | 65.409(4) g·mol−1 |
| Tatarajah elektron | [Ar] 3d10 4s2 |
| Elektron pada setiap petala | 2, 8, 18, 2 |
| Fasa | pepejal |
| Ketumpatan (pada suhu bilik) | 7.14 g·cm−3 |
| Ketumpatan cecair pada takat lebur | 6.57 g·cm−3 |
| Takat lebur | 692.68 K (419.53 °C, 787.15 °F) |
| Takat didih | 1180 K (907 °C, 1665 °F) |
| Haba lakuran | 7.32 kJ·mol−1 |
| Haba pengewapan | 123.6 kJ·mol−1 |
| Muatan haba tentu | (25 °C) 25.470 J·mol−1·K−1 |
|

Tekanan wap| *P*/Pa | 1 | 10 | 100 | 1 k | 10 k | 100 k |
| pada *T*/K | 610 | 670 | 750 | 852 | 990 | (1185) |

 |
| Sifat keatoman |
| Keadaan pengoksidaan | +1(jarang-jarang) **+2** (Oksida amfoterik) |
| Keelektronegatifan | 1.65 (skala Pauling) |
| Jejari atom | 135 pm |
| Jejari atom terhitung | 142 pm |
| Jejari kovalen | 131 pm |
| Jejari Van der Waals | 139 pm |
| Lain-lain |
| Sifat magnet | diamagnet |
| Kerintangan elektrik | (20 °C) 59.0 nΩ·m |
| Keberkonduktan haba | (300 K) 116 W·m−1·K−1 |
| Pengembangan terma | (25 °C) 30.2 µm·m−1·K−1 |
| Kelajuan bunyi (rod halus) | (suhu bilik) (guling) 3850 m·s−1 |
| Modulus Young | 108 GPa |
| Modulus ricih | 43 GPa |
| Nisbah Poisson | 0.25 |
| Kekerasan Brinell | 412 MPa |
| Nombor CAS | 7440-66-6 |
| Isotop-isotop terpilih |
|

Rencana utama: Isotop zink| iso | NA | separuh hayat | DM | DE (MeV) | DP |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 64Zn | 48.6% | Zn stabil dengan 34 neutron |
| 65Zn | syn | 244.26 h | ε | - | 65Cu |
| γ | 1.1155 | - |
| 66Zn | 27.9% | Zn stabil dengan 36 neutron |
| 67Zn | 4.1% | Zn stabil dengan 37 neutron |
| 68Zn | 18.8% | Zn stabil dengan 38 neutron |
| 69Zn | syn | 56.4 min | β− | 0.906 | 69Ga |
| 70Zn | 0.6% | Zn stabil dengan 40 neutron |

 |
| Rujukan |
| Kotak ini: * pralihat
* bincang
* sunting
 |

**Zink** (Jawi: ‏زيڠك‎‎, daripada bahasa Jerman Zink) atau **timah sari** (Jawi: تيمه ساري‎) ialah sejenis logam kimia keunsuran yang mempunyai simbol **Zn** dan nombor atom 30. Zink tulen yang dihasilkan secara komersil dikenali sebagai *Special High Grade* (SHG) iaitu Gred Istimewa Tinggi yang mempunyai ketulenan sebanyak 99.995%.

## Sifat-sifat utama

Zink berwarna kelabu kebiru-biruan dan bersifat sederhana reaktif. Zink menjadi sebam (kusam) apabila terdedah kepada udara lembap. Zink terbakar dalam udara dengan nyalaan hijau kebiru-biruan yang terang, lalu membebaskan wasap zink oksida. Zink bertindak balas dengan asid, alkali dan lain-lain unsur bukan logam. Jika zink yang bertindak balas dengan asid adalah tidak tulen, tindakan ini akan membebaskan gas hidrogen. Salah satu nombor pengoksidaan zink yang lazim ialah +2. Logam zink mudah tertempa pada suhu antara 100 °C sehingga 210 °C dan boleh diketuk menjadi pelbagai bentuk. Pada suhu melebihi 210 °C, logam ini menjadi rapuh dan akan pecah jika diketuk. Zink tidak bermagnet.

## Rujukan