# Keluarga (biologi)

| Pengelasan biologi |
| --- |
| **Domain** |
| **Alam** |
| **Filum** (haiwan) **Divisi** (tumbuhan) |
| Subfilum (haiwan) Subdivisi (tumbuhan) |
| Superkelas **Kelas** Subkelas |
| **Order** Suborder |
| Superkeluarga **Keluarga** Subkeluarga |
| **Genus** Subgenus |
| **Spesies** Subspesies |

Dalam pengelasan biologi, **keluarga** atau **famili** (bahasa Latin: *familia*, kata jamak *familiae*) merupakan

1. aras taxonomi yang terletak di antara order dan genus
2. satu takson dalam aras itu

*Contoh*: "Walnut dan Hikori tergolong dalam famili Walnut" merupakan cara ringkas untuk mengatakan: Walnut (genus *Juglans*) dan Hikori (genus *Carya*) tergolong dalam famili Walnut (famili *Juglandaceae*).
Aras "famili" terletak antara susunan yang kurang khusus dan genus yang lebih khusus; oleh itu, satu susunan mengandungi satu atau lebih famili, dan satu famili mempunyai satu atau lebih genus.

Hanya melainkan **spesies** dan **genus**, famili ialah aras yang terpenting dalam taksonomi. Perincian tepat untuk tatanama formal bergantung kepada Kod Tatanama yang berkenaan. Sila lihat pengelasan saintifik dan:

* Aras (botani)
* Rank (zoologi)
* Pengelasan virus.

## Sejarah konsep

Konsep *famili*, sebagai suatu aras di antara susunan dan genus, merupakan suatu rekaan yang agak baru. Istilah *familia* dicipta oleh ahli botani Perancis, Pierre Magnol, dalam karyanya, *Prodromus historiae generalis plantarum, in quo familiae plantarum per tabulas disponuntur* (1689). Beliau menamakan 76 kumpulan tumbuhan sebagai "famili" (*familiae*) dalam jadual-jadualnya. Konsep aras masih *in statu nascendi* (masih tumbuh) ketika itu, dan dalam kata pendahuluan *Prodromus*, Magnol mencadangkan penyatuan famili-famili menjadi *genus* yang lebih besar. Konsep ini adalah jauh daripada cara bagaimana istilah itu digunakan pada hari ini.

Carolus Linnaeus menggunakan istilah *familia* dalam karyanya, *Philosophia botanica* (1751) untuk kumpulan-kumpulan tumbuhan yang utama : pokok, herba, paku-pakis, palma, dan sebagainya. Beliau menggunakan istilah ini hanya dalam bahagian morfologi untuk bukunya, dan membincangkan organ-organ vegetatif dan generatif untuk tumbuhan-tumbuhan.

Kemudian, dalam terbitan-terbitan botani Perancis, dari karya *Familles naturelles des plantes* oleh Michel Adanson pada tahun 1763 sehingga akhir abad ke-19, istilah *famille* digunakan sebagai padanan Perancis untuk istilah *ordo* dalam bahasa Latin. Harus diperhatikan bahawa istilah *ordo* dalam karya-karya abad ke-19, seperti *Prodromus* oleh de Candolle dan *Genera Plantarum* oleh Bentham & Hooker digunakan untuk aras yang kini digelarkan "famili" (sila lihat *ordo naturalis*).

Dalam zoologi, "famili" merupakan aras di antara susunan dan genus yang diperkenalkan oleh Pierre André Latreille dalam karyanya, *Précis des caractères génériques des insectes, disposés dans un ordre naturel* (1796). Beliau menggunakan "famili" (sebilangannya tidak mempunyai nama) dalam sebilangan dan bukan kesemua susunan "serangga"nya (yang termasuk semua artropod. Bagaimanapun, sejak permulaan abad ke-20, istilah ini telah digunakan dengan tekal dalam erti modern. Penggunaan dan akhiran nama untuk kategori ini ditakrif dalam Kod Tatanama Botani Antarabangsa dan Kod Tatanama Zoologi Antarabangsa.

## Lihat juga

* Taksonomi