Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# रेड चिलीज एंटरटेनमेंट

रेड चिलीज एंटरटेनमेंट| महत्त्वाच्या व्यक्ती |
शाहरुख खान ( संस्थापक आणि व्यवस्थापकीय संचालक तथा सीएमडी ) गौरी खान (सह-संस्थापक आणि व्यवस्थापकीय संचालक तथा सीएमडी) वेंकी म्हैसूर (मुख्य कार्यकारी अधिकारी) (CEO) प्रदीप निमानी मुख्य वित्त अधिकारी तथा CFO) गौरव वर्मा (मुख्य ऑपरेटिंग अधिकारी तथा COO) |
| विभाग |
चित्रपट निर्मिती चित्रपट वितरण दूरदर्शन |
| संकेतस्थळ | Red Chillies Entertainment |

**रेड चिलीज एंटरटेनमेंट** ही अभिनेता शाहरुख खान आणि त्याची पत्नी गौरी खान यांनी २००२ मध्ये स्थापन केलेली भारतीय व्हिज्युअल इफेक्ट्स, निर्मिती आणि वितरण कंपनी आहे बंद पडलेल्या **ड्रीम्ज अनलिमिटेड** मधून ही कंपनी तयार करण्यात आली होती. मुंबईत स्थित असलेल्या स्टुडिओचे क्रियाकलाप भारतातील आणि जगभरातील चित्रपटांचे सर्जनशील विकास, निर्मिती, विपणन, वितरण, परवाना, व्यापार आणि सिंडिकेशन या क्षेत्रांमध्ये पसरलेले आहेत. गेल्या अनेक वर्षांमध्ये रेड चिलीजने अनेक हिंदी चित्रपटांचे हक्क विकत घेतले आहेत.

२००६ मध्ये, RCE ने व्हिज्युअल इफेक्ट स्टुडिओ सुरू केला जो रेड चिलीज VFX म्हणून ओळखला जातो. कंपनीची इंडियन प्रीमियर लीग क्रिकेट टीम कोलकाता नाईट रायडर्स (२००८) आणि कॅरिबियन प्रीमियर लीगमधील त्रिनबागो नाइट रायडर्स (२०१५) आणि इंटरनॅशनल लीग टी२० च्या अबू धाबी नाइट रायडर्स (२०२२) मध्ये देखील ५५% भागीदारी आहे.

संजीव चावला कंपनीचे माजी सीईओ होते, तर गौरी खान निर्माती आणि शाहरुख खान संस्थापक आणि सीएमडी म्हणून काम करतो. फेब्रुवारी २०१३ मध्ये, कोलकाता नाइट रायडर्सचे सीईओ वेंकी म्हैसूर यांनी रेड चिलीज एंटरटेनमेंटचे प्रमुख म्हणून अतिरिक्त जबाबदारी स्वीकारली. गौरव वर्मा रेड चिलीज एंटरटेनमेंटमध्ये निर्माता आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी (सीओओ) म्हणून काम करतात.

## संदर्भ
# इंदर राज आनंद

Inder Raj Anand; Inder Raj Anand; Inder Raj Anand; Индер Радж Ананд; इंदर राज आनंद; Inder Raj Anand; ଇନ୍ଦର ରାଜ ଆନନ୍ଦ; Inder Raj Anand; 因德尔·拉杰·阿南德; اندر راج آنند; Inder Raj Anand; 英德·拉傑·阿南德; इन्दर राज आनन्द; ਇੰਦਰ ਰਾਜ ਆਨੰਦ; Inder Raj Anand; Inder Raj Anand; インダル・ラージ・アーナンド; escritor indio; ভারতীয় লেখক; écrivain indien; India kirjanik; idazle indiarra; escritor indiu; escriptor indi; Indian film dialogue and screenwriter; cyfarwyddwr ffilm a sgriptiwr ffilm; ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଓ କାହାଣୀ ଲେଖକ; Indian writer; نویسنده هندی; scriitor indian; Indian film dialogue and screenwriter; סופר הודי; auteur; shkrimtar indian; كاتب هندي; ഇന്ത്യയിലെ ഒരു എഴുത്തുകാരന്‍; escritor indiano; escritor indio; Indian writer; scrittore indiano; індійський письменник

**इंदर राज आनंद**निपात करा| Indian film dialogue and screenwriter |
| **माध्यमे अपभारण करा** |
|  विकिपीडिया |
| स्थानिक भाषेतील नाव | * इंदर राज आनन्द
 |
| मृत्यू तारीख | मार्च ६, इ.स. १९८७ |
| नागरिकत्व | * भारत
 |
| व्यवसाय | * लेखक
* पटकथाकार
* चलचित्रदिग्दर्शक
 |
| अपत्य | * टिनू आनंद
 |
|

| निपात कराअधिकार नियंत्रण |
| --- |
|  Q6017678  आय.एम.डी.बी. दुवा: nm0025613 |
| * अनुनादक
* टिप्पणी
* Wikidocumentaries
* KML file
* चित्रित शोध
 |

 |
|  |

**इंदर राज आनंद** (मृत्यू ६ मार्च १९८७) हे हिंदी चित्रपटसृष्टीतील संवाद आणि पटकथा लेखक होते. त्यांनी राज कपूरच्या अनेक चित्रपटांसाठी काम केले जसे *आग* (१९४८), *आह* (१९५३), *अनारी* (१९५९) आणि *संगम* (१९६३). औपचारिकपणे हिंदी चित्रपटांसाठी लेखक म्हणून संबोधले जात असले तरी, ते खरेतर उर्दू लेखक होते, व ते पटकथा आणि संवाद उर्दूमध्ये लिहित होते.

ते अभिनेता-दिग्दर्शक टिन्नू आनंद आणि निर्माता बिट्टू आनंद यांचे वडील होते. इंदरचा नातू प्रसिद्ध चित्रपट दिग्दर्शक सिद्धार्थ आनंद (*सलाम नमस्ते* (२००५) आणि *अंजाना अंजानी* (२०१०) आहे. प्रसिद्ध दिग्दर्शक मुकुल आनंद हे इंदरचे पुतणे होते. अमिताभ बच्चन अभिनीत *शहंशाह* हा लेखक म्हणून इंदरचा शेवटचा चित्रपट होता. इंदरच्या मृत्यूनंतर शहंशाह प्रकाशित झाला आणि तो त्या वर्षातील सर्वात हिट चित्रपटांपैकी एक ठरला.

## संदर्भ
# मिस्टर इंडिया

Mr. India; মিস্টার ইন্ডিয়া; Mr. India; مِسٹر اِنڈیا; Мистер Индия; मिस्टर इंडिया (हिंदी चित्रपट); Mr. India; آقای هند; मिस्टर इण्डिया (सन् १९८७या संकिपा); مسٹر انڈیا (1987ء فلم); Mr. India; Mr. India; Filem Mr India; Mr. India; Mr. India; मिस्टर इंडिया; ಮಿಸ್ಟರ್ ಇಂಡಿಯ; ਮਿ. ਇੰਡੀਆ (1987 ਫ਼ਿਲਮ); Mr. India; مستر إنديا; मिस्टर इंडिया; Indii-ižand; ১৯৮৭ সালে মুক্তিপ্রাপ্ত অনিল কাপুর অভিনীত হিন্দি ভাষার চলচ্চিত্র; film sorti en 1987; હિંદી ભાષામાં પ્રદર્શિત એક ચલચિત્ર; film India oleh Shekhar Kapur; ᱑᱙᱘᱗ ᱨᱮᱱᱟᱜ ᱦᱤᱱᱫᱤ ᱯᱷᱤᱞᱤᱢ; film uit 1987 van Shekhar Kapur; индийский фильм 1987 года; 1987 Indian Film Directed by Shekhar Kapur; Film von Shekhar Kapur (1987); ୧୯୮୭ର ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର; 1987 Indian Film Directed by Shekhar Kapur; فيلم أُصدر سنة 1987، من إخراج شيكار كابور; elokuva vuodelta 1987; 1987 की शेखर कपूर की फ़िल्म; Мистер Индия (фильм)

**मिस्टर इंडिया (हिंदी चित्रपट)**| 1987 Indian Film Directed by Shekhar Kapur |
| **माध्यमे अपभारण करा** |
|  विकिपीडिया |
| प्रकार | * चलचित्र
 |
| गट-प्रकार | * superhero film
* बालचित्रपट
 |
| मूळ देश | * भारत
 |
| संगीतकार | * लक्ष्मीकांत-प्यारेलाल
 |
| निर्माता | * बोनी कपूर
 |
| Performer | * लक्ष्मीकांत-प्यारेलाल
 |
| वितरण | * video on demand
 |
| भाग | * blue sari of Sridevi
 |
| दिग्दर्शक | * शेखर कपूर
 |
| प्रमुख कलाकार | * अनिल कपूर
* श्रीदेवी
* अमरीश पुरी
* बॉब क्रिस्टो
* सतीश कौशिक
* अन्नू कपूर
* अजित वाच्छानी
* Ahmed Khan
* अशोक कुमार
* Harish Patel
* आफताब शिवदासानी
* Karan Nath
* Yunus Parvez
* Kunika
* शरत सक्सेना
* रमेश देव
 |
| प्रकाशन तारीख | * इ.स. १९८७
 |
| कालावधी | * १७९ min
 |
|

| अधिकार नियंत्रण |
| --- |
|  Q4296485  आय.एम.डी.बी. दुवा: tt0093578 |
| * अनुनादक
* टिप्पणी
* Wikidocumentaries
* KML file
* चित्रित शोध
 |

 |
|  |

**मिस्टर इंडिया** हा १९८७मध्ये प्रदर्शित झालेला हिंदी चित्रपट आहे. यात श्रीदेवी आणि अनिल कपूर यांच्या प्रमुख भूमिका आहे. तसेच अमरीश पुरी यांनी मोगॅम्बो या खलनायकाची भूमिका केली होती.

याचे दिग्दर्शन शेखर कपूर तर निर्मिती बोनी कपूर यांने केली होती.
# दान

**दान** हे दातृत्वशक्ती किंवा आर्थिक स्थितीवर अवलंबून नसते तर,अर्थिक मोहावर,व आसक्तीवर अवलंबून असते.दान हे सत्पात्री व गरज असणाऱ्यांना व्यक्तिंना दिले पाहिजे.(संस्कृत-वृथा दानम् समर्थस्य)

**ध्यानं परं कृतयुगे त्रेतायां ज्ञानमुच्यते |द्वापरे यज्ञमेवाहुः दानमेव कलौ युगे ||**
 (कूर्म पुराण २७.१७)

कृतयुगात ध्यान, त्रेतायुगात ज्ञान, द्वापरयुगात यज्ञ आणि कलियुगात दान ही सर्वश्रेष्ठ साधने आहेत.

## पुरातनकाळातील भारतातील महान दानी व्यक्ती

* दधीचि ऋषी - यांनी वृत्तासुराला मारण्यासाठी आपल्या अस्थींचे इंद्राला दान केले.
* राजा रघु (दशरथाचे आजोबा)- सर्व संपत्ती ब्राम्हणांना दान केली.
* हरिश्चंद्र - स्वप्नात दिसलेले प्रत्यक्ष उतरवुन आपले संपूर्ण राज्य ऋषी विश्वामित्रांना दान केले.
* शिबी राजा - कबुतराचे प्राण वाचविण्याकरीता आपल्या अंगावरचे मांस काढुन दिले.
* बळी राजा -
* कर्ण - जन्मतः प्राप्त कवच कुंडलांचे दान दिले.
# केंद्रीय हिंदी संचालनालय

|  |
| --- |
| उडुपी येथे मध्यवर्ती हिंदी संचालनालयाद्वारे प्रशासित हिंदी प्रचार समितीची हिंदी शिक्षण शाळा. |
| स्थापना |
1 मार्च 1960 (1960-०३-01) |
| प्रकार |
सरकारी संघटना |
| उद्देश्य |
भाषा नियामक |
| मुख्यालय |
नवी दिल्ली |
| पालक संघटना |
शिक्षण मंत्रालय |
| संकेतस्थळ | इंग्रजी हिंदी |

**केंद्रीय हिंदी संचालनालय** (हिंदी: केन्द्रीय हिंदी निदेशालय ), नवी दिल्ली ही भारत सरकारच्या शिक्षण मंत्रालयाच्या अंतर्गत संचालनालय असून, प्रमाण हिंदीच्या प्रवर्धानासाठी स्थापित केलेली संस्था आहे. ही संस्था भारतात देवनागरी लिपीचा वापर आणि हिंदी शुद्धलेखनाचे नियमन करते. भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ३५१च्या सूचनांनुसार १ मार्च १९६० रोजी केंद्रीय हिंदी संचालनालयाची स्थापना केली गेली. चेन्नई, हैदराबाद, गुवाहाटी आणि कोलकाता येथे चार प्रादेशिक कार्यालये आहेत.

## संदर्भ

## बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ
# वस्तुभिमुख आज्ञावली

वस्तुभिमुख आज्ञावली हे ‘वस्तु’ ह्या संकल्पनेवर आधारित आज्ञावली प्रतिमान आहे. ‘वस्तु’मधे माहिती अणि आज्ञा हे दोन्ही असू शकतात. माहिती विशेषता (attributes ) किंवा गुणधर्मांच्या (properties ) स्वरूपात तर आज्ञा पद्धतिच्या (procedures किंवा methods) स्वरूपात असतात.

वस्तुंचे एक प्रमुख वैशिष्ट्य म्हणजे पद्धती वस्तूंशी संलग्न असतात  आणि वस्तूंची  महिती हाताळु आणि सुधारू शकतात. वस्तुभिमुक आज्ञावलींमधे  सामान्यतः सद्य  वस्तुचा संदर्भ देण्यासाठी this  किंवा self  सारखे विशेष नाव वापरले जाते. वस्तुभिमुक आज्ञावलींमधे, संगणक प्रोग्राम एकमेकांशी संवाद साधणाऱ्या वस्तूंपासून तयार केले जातात. वस्तुभिमुक भाषा वैविध्यपूर्ण आहेत, परंतु सर्वात लोकप्रिय वर्ग-आधारित (class -based ) आहेत, याचा अर्थ वस्तु  वर्गांचे उदाहरण आहेत.

## इतिहास

## वैशिष्ट्ये
# दिल्ली मेट्रो

| दिल्ली मेट्रो |
| --- |
| स्थान |
दिल्ली,भारत |
| मार्ग |
५ + १(विमानतळ मार्ग) |
| मार्ग लांबी |
१९३.२ कि.मी. |
| एकुण स्थानके |
१३९ |
| सेवेस आरंभ |
२४ डिसेंबर २००२ |

दिल्ली मेट्रोचे चिन्ह
**दिल्ली मेट्रो** ही भारताची राजधानी दिल्ली येथील उपनगरी भुयारी रेल्वे सेवा आहे. दिल्ली मेट्रो दिल्लीसह गुरगांव व नोइडा ह्या भागांमध्ये वाहतूक सेवा पुरवते.

डिसेंबर २४, २००२ रोजी दिल्ली मेट्रोची *रेड लाईन* सुरू झाली.

## सध्याचे मार्ग

जून २०१० अखेरीस दिल्ली मेट्रोच्या पहिल्या व दुसऱ्या टप्प्याचे काम पूर्ण झाले असून ५ वेगळे मार्ग (एकूण लांबी: १२५.६७ कि.मी.) व १०७ स्थानके कार्यरत आहेत.

| मार्ग | प्रारंभ | स्थानके | लांबी (कि.मी.) | टर्मिनल | चालणाऱ्या गाड्या | रेल्वेजाळ्याचा नकाशा |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **रेड लाईन** | २४ डिसेंबर २००२ | २१ | २५.०९ | दिलशाद गार्डन | रिठाला | २३ गाड्या | Network map |
| **यलो लाईन** | २० डिसेंबर २००४ | १५ | १७.३६ | जहांगिरपुरी | सेंट्रल सेक्रेटरीएट | १६ गाड्या |
| २१ जून २०१० | १० | १४.४७ | कुतुब मिनार | हुडा सिटी सेंटर | ५ गाड्या |
| **ब्लू लाईन** | ३१ डिसेंबर २००५ | ४२ | ४७.४० | नोईडा सिटी सेंटर  | द्वारका सेक्टर ९ | ५२ गाड्या |
| ७ जानेवारी २०१० | ५ | ६.२५ | यमुना तीर | आनंद विहार |  |
| **ग्रीन लाईन** | ३ एप्रिल २०१० | १४ | १५.१ | इंदरलोक | मुंडका | १३ गाड्या |

रेड लाईन
यलो लाईन
ब्लू लाईन
व्हायोलेट लाईन
## टिपा

## बाह्य दुवे

|  |  |
| --- | --- |
|  | विकिमीडिया कॉमन्सवर खालील विषयाशी संबंधित संचिका आहेत:
 दिल्ली मेट्रो |

* Official site of Delhi Metro Rail Corporation Ltd. (DMRC)
* Real distance map of the Delhi Metro Network
# खानावळ

### खाणावळ

पैसे देऊन जेवण घेण्याचे ठिकाण.

लालबाग-परळ मध्ये गिरणी कामगारांच्या वस्ती होत्या तेव्हा कामगार लोक आपले कुटुंब गावाकडे ठेवून फक्त नोकरी करण्यासाठी चाळीत राहत असत. ह्या कामगारांना जेवण पुरविण्यासाठी कौटुंबिक खाणावळी निर्माण झाल्या.

१९६१ पर्यंत मुंबईत महिना ३५-३६ रुपये घेऊन भरपूर पोटभर अन्न अश्या खाणावळीत मिळत असे. सणासुदीला गोडधोड, अधूनमधून मटण मासे ही दिले जात. खाणावळी चालवण्यासाठी जे कामगार सहकुटुंब आले होते त्यांच्या घरातील स्त्रिया हे काम आपुलकी आणि सामाजिक जाणिवेतून करीत. खाणावळी चालवणारी आणि खाणावळीचा लाभ घेणारी माणसे एकमेकांच्या परिचयाची असत. प्रत्येक जण आपल्या भुकेप्रमाणे जेवून तृप्त होत असे आणि कामगार आजारी पडला तरी त्याला तांदळाची पेज अथवा अन्य पथ्यपाणी सुद्धा पुरविले जाई.

खाणावळ चालवणारे सकाळी चार वाजता उठून आपला दिनक्रम चालू करीत असत. खाणावळीत शाकाहारी तसेच मांसाहारी जेवण उपलबद्ध असते.

कालांतराने जेव्हा कापड गिरण्या बंद झाल्या तेव्हा अश्या खाणावळी बंद झाल्या.
तरीसुद्धा वडाळा, काळाचौकी, अभ्युदय नगर, विक्रोळी, कांजुरमार्ग येथे नवीन खाणावळी चालू झालेल्या आहेत.

## संदर्भ

महाराष्ट्र टाईम्स ११/०२/२०२०.
# नोएडा मेट्रो

| नोएडा मेट्रो |
| --- |
| मालकी हक्क |
नोएडा मेट्रो रेल कॉर्पोरेशन |
| स्थान |
नोएडा व ग्रेटर नोएडा, गौतम बुद्ध नगर जिल्हा, उत्तर प्रदेश |
| वाहतूक प्रकार |
जलद परिवहन |
| मार्ग |
१ |
| मार्ग लांबी |
२९.७ कि.मी. |
| एकुण स्थानके |
२१ |
| सेवेस आरंभ |
२५ जानेवारी २०१९ |
|

| मार्ग नकाशा |
| --- |
|  |

 |

**नोएडा मेट्रो** ही भारताच्या राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रामधील नोएडा व ग्रेटर नोएडा ह्या शहरांतील एक जलद परिवहन वाहतूकव्यवस्था आहे. सध्या नोएडा मेट्रोची १ मार्गिका कार्यरत असून ती नोएडा सेक्टर ५१ मधील दिल्ली मेट्रोच्या निळ्या मार्गिकेपासून सुरू होते. सुमारे ३० किमी लांबीची व २१ स्थानके असणारी ही मार्गिका साधारणपणे नोएडा−ग्रेटर नोएडा द्रुतगतीमार्गाला समांतर धावते.

नोएडा मेट्रोचे उद्घाटन २५ जानेवारी २०१९ रोजी उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ ह्यांच्या हस्ते करण्यात आले.

## बाहय् दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ Archived 2019-08-19 at the वेबॅक मशीन.

 विकिमीडिया कॉमन्सवर नोएडा मेट्रो  संबंधित संचिका आहेत
# हस्तिनापूर

Jastinápura; હસ્તિનાપુર; Hastinapur; Hastinapur; Хастинапур; Hastinapur; Hastinapur; هستيناپور; 哈斯蒂纳普尔; Astinapura; ہستناپور; 哈斯蒂納普爾; हस्तिनापुर; Hastinapur; Hastināpur; Hastinapur; Хастінапур; 하스티나푸르; 哈斯蒂納普爾; 哈斯蒂纳普尔; హస్తినాపురం; ਹਸਤਨਾਪੁਰ; হস্তিনাপুৰ; Hastinapuro; Hastinapur; அத்தினாபுரம்; Hastinapur; হস্তিনাপুর; Hastināpur; Astinapura; हस्तिनापुर; हस्तिनापुर; หัสตินาปุระ; 哈斯蒂納普爾; ハスティナープル; हस्तिनापुर; Hastinapur; Hastinapura; Hastinapura; Hastinapur; Hastināpur; हस्तिनापुर; Hastinapur; ହସ୍ତିନାପୁର; हस्तिनापुर; 哈斯蒂纳普尔; हस्तिनापुर; Hastinapur; ഹസ്തിനാപുരം; Hastinapur; हस्तिनापुर; Hastinapura; ಹಸ್ತಿನಾಪುರ; هاستیناپور; Hastinapur; হস্তিনাপুর; 哈斯蒂纳普尔; ہستناپور; মানববসতি; ville d'Inde; city; dinas, India; vendbanim; उत्तरी भारतमा अवस्थित एक प्राचीन सहर; インドの都市; उत्तरप्रदेशमे नगर; Stadt in Uttar Pradesh, Indien; місто в штаті Уттар-Прадеш, Індія; nederzetting in Pakistan; city; प्राचीन भारत की राजधानी; mesto v indijski zvezni državi Utar Pradeš; 인도의 도시; ঐতিহাসিক ভাৰতীয় ঠাই; مستوطنة بشرية; οικισμός της Ινδίας; مدينة جات ف لهيند; Hastinapur; Kunjara; Naga-sa Āhvaya; Naga sā Āhvaya; Hastinapura; Hāstina; Nāga-sā Āhvaya; Jastiná Pura; Hastiná Pura; Naga Āhva; Naga-sā Āhvaya; Hatthinipura; Naga Pura; Naga sa Āhvaya; Nāgā Āhva; Hastināpura; Jastinapura; Jastina Pura; Hastina Pura; ハスティナープラ; ハスティナプル; ハスティナプラ; Hastinapura; Hastinâpura; Hastinapur; Hastinapura; Astina; Hastina; Ngastina; Kerajaan Hastinapura; Astinapura; Hastinapur; Astina; Kerajaan Hastina; Hastina; ഹസ്തിനപുരി; ഹസ്തിനപുരം; Hastinapur; Astina; Hastinapura; Хастинапура; हास्तिनपुर; अंबालिका; Hastinapura; 하스티나푸라; ہستناپوٗر; हस्तिनापूर; அஸ்தினாபுரம்; ஹஸ்தினாபுரம்

**हस्तिनापुर**निपात करा| city |
| **माध्यमे अपभारण करा** |
|  विकिपीडिया |
| प्रकार | * नगर पंचायत
* शहर
 |
| स्थान | मेरठ जिल्हा, Meerut division, उत्तर प्रदेश, भारत |
| समुद्रसपाटीपासूनची उंची | * २०२ ±1 m
 |
| Wikimedia | © OpenStreetMap२९° १७′ ००″ N, ७८° ०२′ ००″ E |
|

| निपात कराअधिकार नियंत्रण |
| --- |
|  Q459714  |
| * अनुनादक
* टिप्पणी
* Wikidocumentaries
* KML file
* विकिशूटमी
* ओपनस्ट्रीट मॅप
* चित्रित शोध
 |

 |
|  |

**हस्तिनापूर** ही महाभारतकाळातील कुरू राष्ट्राची राजधानी होती. हस्तिनापूर ही महाभारतकालीन कुरुवंशीयांची राजधानी होती. हस्तिनापूर व इंद्रप्रस्थ ही दिल्लीच्या आसपासची शहरे होती.
# शाहदरा जिल्हा

|  |
| --- |
| **शाहदरा जिल्हा** |
| दिल्ली राज्यातील जिल्हा |
| [[Image:|260 px|center|शाहदरा जिल्हा चे स्थान]]दिल्ली मधील स्थान |
| **देश** |  भारत |
| **राज्य** | दिल्ली |
| **मुख्यालय** | नंद नगरी |
| **तालुके** | सीमापुरी, शाहदरा, विवेक विहार |
| **क्षेत्रफळ** |
|  - एकूण | ५९.७५ चौरस किमी (२३.०७ चौ. मैल) |
| **लोकसंख्या** |
| -एकूण | 322931 |
| -लोकसंख्या घनता | २,०११ प्रति चौरस किमी (५,२१० /चौ. मैल) |
| -साक्षरता दर | 86.25% |
| संकेतस्थळ |

**शाहदरा जिल्हा** (Shahdara district) हा भारताच्या दिल्लीतील जिल्हा आहे. नंद नगरी येथे ह्या जिल्ह्याचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे.

## हे सुद्धा पहा

* दिल्लीमधील जिल्हे
* दिल्ली

## बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ
# बागपत

**बागपत** भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे.

हे शहर बागपत जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे.

इ.स. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ५०,३१० इतकी होती.
# संसद भवन (नवी दिल्ली)

भारतीय संसद भवन, नवी दिल्ली
**संसद भवन** हे नवी दिल्ली येथे भारताच्या संसदेची जागा आहे. यात लोकसभा आणि राज्यसभा आहेत, जे भारताच्या द्विसदनी संसदेत अनुक्रमे कनिष्ठ आणि वरिष्ठ सभागृहे आहेत. भारताच्या सेंट्रल व्हिस्टा पुनर्विकास प्रकल्पाचा एक भाग म्हणून, नवी दिल्ली येथे संसदेची नवीन इमारत बांधण्यात आली. २८ मे २०२३ रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते त्याचे उद्घाटन करण्यात आले.

## वर्णन

नवीन संसद भवनातील लोकसभेचे कक्ष
या कॉम्प्लेक्समध्ये *लोकसभेच्या* चेंबरमध्ये ८८८ आणि *राज्यसभेच्या* चेंबरमध्ये ३८४ जागा आहेत. जुन्या संसदेच्या इमारतीप्रमाणे त्यात मध्यवर्ती सभागृह नाही. संयुक्त अधिवेशनाच्या बाबतीत लोकसभा सभागृह १,२७२ सदस्य ठेवण्यास सक्षम आहे. उर्वरित इमारतीत चार मजली असून मंत्र्यांची कार्यालये आणि समिती कक्ष आहेत.

इमारतीचे बांधलेले क्षेत्र २०,८६६ चौरस मीटर (२,२४,६०० चौ. फूट), जे २२,९०० चौरस मीटर (२,४६,००० चौ. फूट) च्या विद्यमान जुन्या वर्तुळाकार इमारतीपेक्षा आकाराने 10% लहान करते.

नवीन इमारतीतील लोकसभेच्या चेंबरमध्ये 'सेंगोल' देखील आहे.

नवीन संसदेत मौर्य साम्राज्याचे अर्थात अविभाजित भारताच्या नकाशाचे चित्रण करणाऱ्या भित्तीचित्रामुळे शेजारील नेपाळ, पाकिस्तान आणि बांगलादेश यांच्याशी राजनैतिक वाद निर्माण झाला होता. यावर उत्तर देताना, ८ जून २०२३ रोजी, भारताचे परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर म्हणाले, "अविभाजित भारताचे भित्तिचित्र हे अशोक साम्राज्याचा प्रसार आणि जबाबदार आणि लोकाभिमुख शासनाची कल्पना दर्शवते". पाकिस्तानच्या टीकेला ते म्हणाले की पाकिस्तान हे समजू शकत नाही कारण ते समजण्याची ताकद नाही आणि शेजारी देशांना भित्तिचित्राचा अर्थ समजेल असेही ते म्हणाले. भारताच्या परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते अरिंदम बागची यांनीही यापूर्वी स्पष्ट केले होते की, या भित्तीचित्राने भारतीय इतिहासातील मौर्य कालखंडाचा प्रसार दर्शविला आहे.

## संदर्भ
# हॅमिल्टन (ऑन्टारियो)

|  |
| --- |
| **हॅमिल्टनHamilton** |
| **कॅनडामधील शहर** |
|   |
|

|  |
| --- |
| ध्वज |

 |
|
हॅमिल्टनहॅमिल्टनचे ऑन्टारियोमधील स्थान
 |
|
हॅमिल्टनहॅमिल्टनचे कॅनडामधील स्थान
 |
| गुणक: ﻿ / ﻿ |
| देश | **कॅनडा** |
| प्रांत |  ऑन्टारियो  |
| स्थापना वर्ष |  ९ जून १८४६  |
| क्षेत्रफळ |  १,१३८.१ चौ. किमी (४३९.४ चौ. मैल)  |
| समुद्रसपाटीपासुन उंची |  २४९ फूट (७६ मी)  |
| लोकसंख्या  (२०११) |
|   - शहर |  ५,१९,९४९  |
|   - घनता |  ४६५.४ /चौ. किमी (१,२०५ /चौ. मैल)  |
|   - महानगर |  ७,२१,०५३ |
| प्रमाणवेळ |  यूटीसी−०५:००  |
|  |

**हॅमिल्टन** (इंग्लिश: Hamilton) हे कॅनडा देशाच्या ऑन्टारियो प्रांतामधील एक मोठे शहर आहे. हॅमिल्टन शहर कॅनडाच्या आग्नेय भागात ऑन्टारियो सरोवराच्या पश्चिम काठावर वसले आहे. २०११ साली हॅमिल्टन शहराची लोकसंख्या सुमारे ५.१९ लाख तर महानगर क्षेत्राची लोकसंख्या ७.२१ लाख होती. हॅमिल्टन कॅनडामधील ९वे सर्वाधिक लोकसंख्येचे महानगर आहे.

हॅमिल्टन आग्नेय कॅनडामधील अत्यंत घनदाट लोकवस्तीच्या *गोल्डन हॉर्सशू* नावाने प्रसिद्ध असलेल्या भूभागामध्ये टोराँटोच्या ७० किमी नैऋत्येस वसले असून ते एक प्रमुख औद्योगिक शहर आहे. २०१४ मधील एका सर्वेक्षणानुसार हॅमिल्टन निवासासाठी जगातील सर्वोत्तम शहरांपैकी एक होते. राष्ट्रकुल खेळाची सर्वात पहिली आवृत्ती १९३० साली *ब्रिटिश साम्राज्य खेळ* ह्या नावाने हॅमिल्टनमध्येच भरवण्यात आली होती.

## बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ

 विकिमीडिया कॉमन्सवर हॅमिल्टन (ऑन्टारियो)  संबंधित संचिका आहेत
* विकिव्हॉयेज वरील हॅमिल्टन (ऑन्टारियो) पर्यटन गाईड (इंग्रजी)
# हर्फर्डशायर

|  |
| --- |
| **हर्फर्डशायर**  Herefordshire |
| **इंग्लंडची काउंटी** |
|

---

 |
| इंग्लंडच्या नकाशावर हर्फर्डशायरचे स्थान

---

 |
| **देश** |  इंग्लंड |
| **मुख्यालय** | हर्फर्ड |
| **क्षेत्रफळ** | २,१८० वर्ग किमी |
| **लोकसंख्या** | १,७९,३०० |
| **घनता** | ८८ प्रति वर्ग किमी |
| **वेबसाईट** |  |

**हर्फर्डशायर** हा इंग्लंडमधील एक परगणा (काउंटी) आहे.

 विकिमीडिया कॉमन्सवर हर्फर्डशायर  संबंधित संचिका आहेत
# सांताक्रुझ (मुंबई)

सांताक्रुझ सांताक्रुझ
**सांताक्रूझ** हे मुंबई शहराचे एक उपनगर आहे. सांताक्रूझच्या उत्तरेस विले पार्ले, पश्चिमेस जुहू, दक्षिणेस खार तर पूर्वेस वांद्रे व कुर्ला ही उपनगरे आहेत. छत्रपती शिवाजी आंतरराष्ट्रीय विमानतळाचा डॉमेस्टिक टर्मिनल सांताक्रूझमध्येच स्थित आहे.

सांताक्रूझ रेल्वे स्थानक मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या पश्चिम मार्गावरील एक स्थानक आहे.
सांताक्रूझ येथील पश्चिम भागातील दौलतनगर परिसरात असलेल्या एका चौकाला स्वर्गीय रवींद्र म्हात्रे चौक असे नाव मुंबई महानगरपालिकेने दिलेले आहे.

## संदर्भ
# मुंबई अग्निशमन दल

मुंबई अग्निशमन दलाचा बंब
**मुंबई अग्निशमन दल** हे महाराष्ट्रातील बृहन्मुंबई महानगरपालिकेच्या अधिक्षेत्रात काम करणारे अग्निशामक दल आहे. याची स्थापना १ एप्रिल, इ.स. १८८७ रोजी झाली. हे दल आगी विझवण्यासोबतच इमारती कोसळणे, वायू गळती, तेल गळती इत्यादी आपत्ती निवारण्याचे काम करते. मुंबई अग्निशमन दल हे भारतातील सर्वांत मोठे अग्निशामक दल आहे. दलाचे मुंबईत ३३ बंबखाने आहेत आणि दलाचे मनुष्यबळ २७०० आहे.

## संदर्भ व नोंदी

भव्हावNउबगक्सबZह आ

हळूवNसिडकव9ववइजिद9इMरुर
इUद8एके
ददुसमसIकड9स
झुडJद8
क्समCज
dईदMईद।द
दज्ड।दजसMदुधी8282इ3
इ
मसJक्सिएनिफककच
क्सहदंडMद
दजक्समक्सIउदयीXदिडमसायस
जसWVGSमस
जनशसन्स।झंझ्मक्सजझ।झ
झशस जण
झझसनसजडमक्स
क्सजXNक्सज्मक्स

## बाह्य दुवे

 विकिमीडिया कॉमन्सवर मुंबई अग्निशमन दल  संबंधित संचिका आहेत
* "अधिकृत संकेतस्थळ". 2011-04-01 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. 2012-07-13 रोजी पाहिले.
# आयएनएस मुंबई

*आयएनस बॉम्बे याच्याशी गल्लत करू नका.*
**आयएनएस मुंबई** (डी६२) ही भारतीय आरमाराची दिल्ली वर्गीय क्षेपणास्त्रवाहू विनाशिका आहे. ही लढाऊ नौका मुंबईजवळील माझगांव डॉक्स लिमिटेड येथे बांधली गेली. याची बांधणी १९९२मध्ये सुरू झाली व २००१मध्ये ही भारताच्या आरमारी सेवेत दाखल झाली. ही दिल्ली वर्गाची तिसरी नौका आहे.

## मोहीमा

### ऑपरेशन सुकून

आयएनएस मुंबई जुलै २००६मध्ये भूमध्य समुद्रातून टास्क फोर्स ५४सह परत असताना इस्रायेल-लेबेनॉन युद्ध सुरू झाले. त्या प्रदेशातील भारतीय नागरिकांना भारतात परत आणण्यासाठी या नौकेला तैनात करण्यात आले. ऑपरेशन सुकून नावाच्या या मोहिमेंतर्गत आयएनएस मुंबईने १,७६४ भारतीय आणि २,२६४ एकूण असैनिकी व्यक्तींना सुखरूप मुंबईस परत आणले.

### ऑपरेशन राहत

मार्च २०१५मध्ये झालेल्या यमनमधील युद्धादरम्यान आयएनएस मुंबईने आयएनएस तरकश आणि आयएनएस सुमित्रासह त्या प्रदेशातील भारतीय नौका आणि विमानांचे रक्षण केले तसेच यमनमध्ये अडकलेल्या भारतीय नागरिकांची सुटका केली.
# मुंबई स्कायवॉक प्रकल्प

वांद्रे येथील स्कायवॉक
**मुंबई स्कायवॉक प्रकल्प** हा मुंबई महानगरपालिकेच्या हद्दीतील रेल्वेस्थानकांना जवळील गर्दीच्या भागांशी जोडणारे पायरस्ते तयार करण्याचा प्रकल्प आहे.

मुंबईत एकूण ३६ असे पूलवजा पायरस्ते असून रोज त्यावरून ५,६५००० व्यक्ति येजा करतात. यांतील पहिला रस्ता २४ जून, २००८ रोजी सुरू झाला.
# मुंबई जलद बस परिवहन प्रणाली

| मुंबई जलद बस परिवहन प्रणाली |
| --- |
| मालकी हक्क |
बृहन्मुंबई विद्युतपुरवठा आणि परिवहन उपक्रम |
| स्थान |
मुंबई, महाराष्ट्र |
| वाहतूक प्रकार |
जलद बस परिवहन |
| मार्ग |
१ (नियोजित) |
| मार्ग लांबी |
कि.मी. |

**मुंबई जलद बस परिवहन प्रणाली** ही भारतातील मुंबई येथील एक प्रस्तावित जलद बस परीवहन व्यवस्था आहे.

## इतिहास

मुंबईतील वाहतूक व्यवस्था सुलभ करण्यासाठी आणि बस सेवा सुधारण्यासाठी बृहन्मुंबई महानगरपालिका, बृहन्मुंबई विद्युतपुरवठा आणि परिवहन उपक्रम आणि मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण यांनी हा प्रकल्प हाती घेतला. २००८ मध्ये बेस्ट अंडरटेकिंगच्या सीएनजीवर चालणाऱ्या जेसीबीएल सेरिटा बस, टाटा स्टारबस आणि टाटा मार्कोपोलो बसचा समावेश असलेला जलद बस ताफा सुरू करण्यात आला. पण, जलद बससाठी समर्पित विलगीत मार्ग नव्हते आणि या बससाठी नियमित वाहतुकीसह रस्ते वापरावे लागत असून या बसंना मार्गाधिकार नव्हता. यामुळे ही जलद बस परिवहन प्रणाली फक्त नावापुरतीच होती.

समर्पित जलद बस मार्ग बांधायचा प्रकल्प पहिल्यांदा २००३ मध्ये प्रस्तावित करण्यात आला होता.

७ सप्टेंबर २०१२ रोजी, बेस्टने घाटकोपर-मानखुर्द लिंक रोड वर समर्पित मार्गांसह जलद बस परिवहन प्रणाली बांधण्याची घोषणा केली. या प्रकल्पाची किंमत २,०७०.९ दशलक्ष (US$४५.९७ दशलक्ष) असेल. आणि त्यासाठी या रस्त्याचे रुंदीकरण आणि सर्व्हिस रोड काँक्रीटने बांधणे आवश्यक ठरले. मुंबईसाठी बस मार्ग मुंबई बस मार्गांवर Archived 2020-06-30 at the वेबॅक मशीन. पाहता येतील.

२०१५ मध्ये असे उघड झाले की मुंबईचा पहिला जलद बस परिवहन मार्ग प्रत्यक्षात पश्चिम द्रुतगती महामार्गाच्या बाजूने असेल. पूर्व द्रुतगती महामार्गाची देखील जलद बस परिवहन सेवा नियोजित केली गेली.

* बेस्टची वातानुकूलित किंगलाँग बस.

## हे देखील बघा

* बेस्ट बस
* बृहन्मुंबई विद्युत पुरवठा आणि परिवहन उपक्रम

## संदर्भ
# दादाभाई नौरोजी रस्ता

दादाभाई नौरोजी रस्त्याच्या दक्षिण टोकास असलेले फ्लोरा फाउंटन हे कारंजे
**दादाभाई नौरोजी रस्ता** तथा **डी.एन. रोड** मुंबईच्या फोर्ट विभागातील फ्लोरा फाउंटनपासून ते क्रॉफर्ड मार्केटपर्यंत जाणारा रस्ता आहे. याचे जुने नाव **हॉर्नबी रोड** अद्यापही क्वचित वापरले जाते.
# जोगेश्वरी-विक्रोळी जोडरस्ता

| जोगेश्वरी–विक्रोळी जोडरस्ता |
| --- |
| मुंबईच्या नकाशावर गडद निळ्या रंगात जोगेश्वरी–विक्रोळी जोडरस्ता |
| अंधेरी पूर्व येथील सीप्झजवळील एक फलक |
| मार्ग वर्णन |
| देश |  भारत |
| लांबी |
१०.६ किलोमीटर (६.६ मैल) |
| सुरुवात |
पश्चिम द्रुतगती महामार्ग, जोगेश्वरी |
| शेवट |
पूर्व द्रुतगती महामार्ग, विक्रोळी |
| स्थान |
| शहरे |
मुंबई |
| जिल्हे |
मुंबई उपनगर जिल्हा |
| राज्ये |
महाराष्ट्र |

**जोगेश्वरी–विक्रोळी जोडरस्ता** (Jogeshwari – Vikhroli Link Road; संक्षेप: जे.व्ही.एल.आर.) हा मुंबई शहरामधील एक प्रमुख हमरस्ता आहे. हा रस्ता जोगेश्वरी येथे पश्चिम द्रुतगती महामार्गापासून (राष्ट्रीय महामार्ग ८ सुरू होतो. जोगेश्वरी पूर्व, अंधेरी पूर्व, पवई इत्यादी उपनगरांमधून पवई तलावाच्या दक्षिणेकडून साधारणपणे पूर्वेकडे धावणारा हा रस्ता विक्रोळी येथे पूर्व द्रुतगती महामार्गापाशी (राष्ट्रीय महामार्ग ३) संपतो. मुंबईच्या पूर्व व पश्चिम उपनगरांना जोडणारा हा एक महत्त्वाचा दुवा असून आय.आय.टी. मुंबई ह्याच मार्गावर आहे.

१९९४ साली खुला करण्यात आलेल्या ह्या रस्त्याचे २०१२ साली मोठ्या प्रमाणावर रूंदीकरण व कॉंक्रीटीकरण करण्यात आले. ह्यासाठी विश्व बँकेने प्रायोजित केलेल्या मुंबई नागरी परिवहन प्रकल्पातील रुपये २२१.४५ कोटी इतका निधी वापरण्यात आला.