# राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट गीतकार

ナショナル・フィルム・アワード 作詞家賞; Penghargaan Film Nasional untuk Lirik Terbaik; قومی فلم اعزاز برائے بہترین غنائی شاعر; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം (മികച്ച ഗാനരചയിതാവ്); राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट गीतकार; Национальная кинопремия за лучшие слова к песне; राष्ट्रीय फ़िल्म पुरस्कार - सर्वश्रेष्ठ गीत; National Film Award/Bester Liedtext; భారత జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాలు - ఉత్తమ గీత రచయిత; National Film Award for Best Lyrics; শ্রেষ্ঠ গীত বিভাগে জাতীয় চলচ্চিত্র পুরস্কার (ভারত); 印度國家電影獎最佳歌詞; சிறந்த பாடலாசிரியருக்கான தேசிய திரைப்பட விருது; an honour presented annually at the National Film Awards by the Directorate of Film Festivals to a lyricist who has composed the best lyrics of a song for a feature film produced within the Indian film industry for a given year; an honour presented annually at the National Film Awards by the Directorate of Film Festivals to a lyricist who has composed the best lyrics of a song for a feature film produced within the Indian film industry for a given year; ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന ചിത്രങ്ങളിലെ മികച്ച ഗാനരചയിതാവിനു നൽകുന്ന പുരസ്കാരം; జాతీయ ఉత్తమ సినిమా పాటల రచయిత పురస్కారం; ナショナル・フィルム・アワード 最優秀作詞家賞; ナショナル・フィルム・アワード 最優秀作詞賞; ナショナル・フィルム・アワード 作詞賞

**राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट गीतकार**निपात करा| an honour presented annually at the National Film Awards by the Directorate of Film Festivals to a lyricist who has composed the best lyrics of a song for a feature film produced within the Indian film industry for a given year |
| **माध्यमे अपभारण करा** |
|  विकिपीडिया |
| प्रकार | * पुरस्काराची श्रेणी
* राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार
 |
| प्रायोजक | * चित्रपट महोत्सव संचालनालय
 |
|

| निपात कराअधिकार नियंत्रण |
| --- |
|  Q1967200  |
| * अनुनादक
* टिप्पणी
* Wikidocumentaries
* KML file
* चित्रित शोध
 |

 |
|  |

**सर्वोत्कृष्ट गीतकारासाठीचा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार** हा दरवर्षी राष्ट्रीय चित्रपट विकास महामंडळ (एनएफडीसी) कडून भारतीय चित्रपट उद्योगात निर्मित चित्रपटांसाठी सर्वोत्कृष्ट गाणे लिहीणाऱ्या गीतकाराला दिला जाणारा सन्मान आहे. १९६९ मध्ये १६ व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांमध्ये हा पुरस्कार पहिल्यांदा सादर करण्यात आला. २२ व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (१९७५) पर्यंत ते अधूनमधून प्रदान केले जात होते. तेव्हापासून, ३२ व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार (१९८५) पर्यंत कोणताही पुरस्कार प्रदान करण्यात आला नाही. तथापि, १९८५ पासून दरवर्षी हा पुरस्कार दिला जात आहे, फक्त ३४ व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांचा (१९८७) अपवाद वगळता.

जरी भारतीय चित्रपट उद्योग सुमारे २० भाषा आणि बोलीभाषांमध्ये चित्रपटांची निर्मिती करतो, या पुरस्काराच्या प्राप्तकर्त्यांमध्ये सात प्रमुख भाषांमध्ये काम करणारे कलाकार समाविष्ट आहेत: हिंदी (१७ पुरस्कार), तमिळ (११ पुरस्कार), तेलुगू, बंगाली, कन्नड आणि मल्याळम (प्रत्येकी ४ पुरस्कार), पंजाबी आणि हरियाणवी (प्रत्येकी १ पुरस्कार).

तमिळ कवी कन्नदासन हे या पुरस्काराचे पहिले प्राप्तकर्ता होते. १९६७ च्या तमिळ चित्रपट *कुझनथाइक्कागा* मधील त्यांच्या गीतांसाठी त्यांना हा पुरस्कार मिळाला. सर्वाधिक रजत कमल पुरस्कार जिंकणारे गीतकार वैरामुथु (तमिळ) आहेत ज्यांनी सात पुरस्कार जिंकले आहेत, त्यानंतर जावेद अख्तर (हिंदी) यांनी पाच पुरस्कार जिंकले आहेत. चार गीतकार: गुलजार (हिंदी), स्वानंद किरकिरे (हिंदी), प्रसून जोशी (हिंदी) आणि ना. मुथुकुमार (तमिळ) यांनी दोन वेळा हा पुरस्कार जिंकला आहे.

## विजेते

 या श्रेणीतील कन्नदासन हे पहिले प्राप्तकर्ता होते.
 सात विजयांसह, वैरामुथु या श्रेणीतील सर्वाधिक पुरस्कार प्राप्त गीतकार आहेत.
 पाच पुरस्कारांसह, जावेद अख्तर या श्रेणीतील दुसऱ्या क्रमांकाचे सर्वाधिक पुरस्कार मिळवणारे गीतकार आहेत.

| वर्ष | विजेते | गीत | चित्रपट | भाषा | संदर्भ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| १९६८ (१६ वे) | कन्नदासन |  –  | *कुझनथाइकागा* | तमिळ |  |
| १९६९ (१७ वे) | कैफी आझमी | "आंधी आए की तुफान" | *सात हिंदूस्तानी* | हिंदी |  |
| १९७० (१८ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९७१ (१९ वे) | प्रेम धवन |  –  | *नानक दुखिया सब संसार* | पंजाबी |  |
| १९७२ (२० वे) | वायलर रामवर्मा |  –  | *अचनुम बाप्पयुम* | मल्याळम |  |
| १९७३ (२१ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९७४ (२२ वे) | श्री श्री | "तेलुगु वीरा लेवारा" | *अल्लुरी सीतारामराजू* | तेलुगू |  |
| १९७५ (२३ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९७६ (२४ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९७७ (२५ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९७८ (२६ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९७९ (२७ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९८० (२८ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९८१ (२९ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९८२ (३० वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९८३ (३१ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९८४ (३२ वे) | वसंत देव |  –  | *सारांश* | हिंदी |  |
| १९८५ (३३ वे) | वैरामुथु |  –  | *मुथल मरियाथाई* | तमिळ |  |
| १९८६ (३४ वे) | पुरस्कार नाही |  |
| १९८७ (३५ वे) | गुलजार | "मेरा कुछ सामान" | *इजाजत* | हिंदी |  |
| १९८८ (३६ वे) | ओ.एन.व्ही. कुरुप |  –  | *वैशाली* | मल्याळम |  |
| १९८९ (३७ वे) | सत्तरूप सान्याल |  –  | *चंदनीर* | बंगाली |  |
| १९९० (३८ वे) | गुलजार |  –  | *लेकिन...* | हिंदी |  |
| १९९१ (३९ वे) | के. एस. नरसिंहस्वामी |  –  | *मैसुर मल्लिंगे* | कन्नड |  |
| १९९२ (४० वे) | वैरामुथु | "चिन्ना चिन्ना आसई" | *रोजा* | तमिळ |  |
| १९९३ (४१ वे) | वेटूरी | "राळी पोये पुव्वा" | *मातृ देवो भव* | तेलुगू |  |
| १९९४ (४२ वे) | वैरामुथु |  • "पोराले पोन्नूथाई"  • "उइरुम नीये" |  • *करुत्थाम्मा*  • *पवित्रा* | तमिळ |  |
| १९९५ (४३ वे) | अमित खन्ना | "कुच इस तराह" | *भैरवी* | हिंदी |  |
| १९९६ (४४ वे) | जावेद अख्तर |  –  | *साझ* | हिंदी |  |
| १९९७ (४५ वे) | जावेद अख्तर |  –  | *बॉर्डर* | हिंदी |  |
| १९९८ (४६ वे) | जावेद अख्तर | "माटी रे माटी रे" | *गॉडमदर* | हिंदी |  |
| १९९९ (४७ वे) | वैरामुथु | "मुधल मुराई किलिप्पार्थेन" | *संगमम* | तमिळ |  |
| २००० (४८ वे) | युसुफअली केचेरी | "गायम हरि नाम धायम" | *माझा* | मल्याळम |  |
| जावेद अख्तर | "पंछी नदियां" | *रेफ्युजी* | हिंदी |
| २००१ (४९ वे) | जावेद अख्तर |  • "घनन घनन"  • "राधा कैसे ना जले" | *लगान* | हिंदी |  |
| २००२ (५० वे) | वैरामुथु | "ओरू दैवम थंथा पूवे" | *कन्नाथिल मुथामित्तल* | तमिळ |  |
| २००३ (५१ वे) | सुद्दला अशोक तेजा | "नेनू सैथम" | *टागोर* | तेलुगू |  |
| २००४ (५२ वे) | पी. विजय | "ओवारू पूकालुमे" | *ऑटोग्राफ* | तमिळ |  |
| २००५ (५३ वे) | बारागुरू रामचंद्रप्पा | "बारूथिवे नाव बारूथिवे" | *थय्यी* | कन्नड |  |
| २००६ (५४ वे) | स्वानंद किरकिरे | "बंदे मे था दम" | *लगे रहो मुन्ना भाई* | हिंदी |  |
| २००७ (५५ वे) | प्रसून जोशी | "मा" | *तारे जमीन पर* | हिंदी |  |
| २००८ (५६ वे) | अनिन्द्य चॅटर्जी | "फेरारी मोन" | *अंतहीन* | बंगाली |  |
| चंद्रिल भट्टाचार्य |  |
| २००९ (५७ वे) | स्वानंद किरकिरे | "बेहती हवासा था नो" | *३ इडियट्स* | हिंदी |  |
| २०१० (५८ वे) | वैरामुथु | "कलिकट्टील पिरंधा थाय्ये" | *थेनमेर्कु परुवाकात्रु* | तमिळ |  |
| २०११ (५९ वे) | अमिताभ भट्टाचार्य | "अगर जिंदगी" | *आय एम* | हिंदी |  |
| २०१२ (६० वे) | प्रसून जोशी | "बोलो ना" | *चिट्टगाँग* | हिंदी |  |
| २०१३ (६१ वे) | ना. मुथुकुमार | "आनंदा याळही मीथूगिरई" | *थंग मीनकल* | तमिळ |  |
| २०१४ (६२ वे) | ना. मुथुकुमार | "अळागू" | *सैवम* | तमिळ |  |
| २०१५ (६३ वे) | वरुण ग्रोवर (लेखक) | "मोह मोह के धागे" | *दम लगा के हईशा* | हिंदी |  |
| २०१६ (६४ वे) | वैरामुथु | "एन्थम पक्कम" | *धर्मा दुराई* | तमिळ |  |
| अनुपम रॉय | "तुमी जाके भालोभाशो" | *प्राक्तन* | बंगाली |
| २०१७ (६५ वे) | जे.एम. प्रह्लाद | "मुथु रत्नदा पायते" | *२२ मार्च* | कन्नड |  |
| २०१८ (६६ वे) | मंजुनाथ एस. रेड्डी (मनसोरे) | "मायावी मनवे" | *नथीचरामी* | कन्नड |  |
| २०१९ (६७ वे) | प्रभा वर्मा | "आरोदम परयथे वाय्या" | *कोलांबी* | मल्याळम |  |
| २०२० (६८ वे) | मनोज मुंतशीर |  –  | *सायना* | हिंदी |  |
| २०२१ (६९ वे) | चंद्राबोस | "धम धम धम" | *कोंडा पोलम* | तेलुगू |  |
| २०२२ (७० वे) | नौशाद सदर खान | "सलामी" | *फौजा* | हरयाणवी |  |

## संदर्भ