Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Династи

**Династи** (Эртний Грек: δυνάστης динáстēс “ноёрхогч“) нь ноёрхогч овог ба түүнийг залгамжлагч удмыг нэрлэлэдэг байсан бол орчин үед европт олон хүүхэдтэй айлд л (*гэр бүлийн династи*) хэрэглэгддэг. Угтаа династи нь удаан хугацааны туршид эрх мэдэл, эдийн засгийн бодлого, гэрлэлтийн бодлого, дипломат ёс, хуйвалдааныг амжилттай хэрэгжүүлэн, цаашлаад тухайн улсын хамгийн дээд эзэн ноёны эрх мэдлийг өв залгамжлан өөрийн удмынханд дамжуулж чадсан овгийнхонд хэрэглэдэг байжээ.

Династийг нэрлэхдээ ихэвчлэн ургийн овгийн нэрийг (жишээ нь Романов), суугуул газрын нэр (Хоенцоллерн) эсвэл түүнийг үндэслэгч ноёрхогчийн өөрийн нэрээр нь (Каролинги) нэрлэдэг байна.

## Цахим холбоос

 **Commons: Династи** – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан

|  |  |
| --- | --- |
| Wiktionary | **Wiktionary: Династи** – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу |
# Чанжоу

| Чанжоу
常州市 |
| --- |
| Аймгийн энтэй хот |
|  |
|  |
| Жянсү дахь Чанжоу хотын харьяаллын байршил  |
| ЧанжоуХятад дахь хотын төвийн байршилЖянсү дахь байршилЧанжоуЧанжоу (Дорнод Хятад)Дорнод Хятад дахь байршилЧанжоуЧанжоу (Хятад)Хятад дахь байршил |
| Солбицол (Чанжоу хотын захиргаа): ﻿ / ﻿ |
| Улс |  Хятад |
| Муж | Жянсү |
| Захиргааны төв | Шиньбэй дүүрэг |
| Хуваалт | 5 дүүрэг, 1 хот |
| Засаг захиргаа |
|  • Намын нарийн бичгийн дарга | Чэнь Жиньхү(陈金虎) |
|  • Хотын дарга | Шэн Лэй(盛蕾) |
| Газар нутаг |
|  • Аймгийн энтэй хот | 4,384.58 км2 (1,692.90 бээр2) |
|  • Хотын бүс | 1,872.1 км2 (722.8 бээр2) |
| Хүн ам (2020 тооллого) |
|  • Аймгийн энтэй хот | 5,278,121 |
|  • Нягтрал | 1,200/км2 (3,100/бээр2) |
|  • Хотын бүс | 3,601,079 |
|  • Нягтрал | 1,900/км2 (5,000/бээр2) |
|  • Бөөгнөрөл | 12,400,000 |
| Цагийн бүс | UTC+8 (Хятадын Стандарт) |
| Шуудангийн код | 213000, 213100 (Хотын төв) 213200, 213300
(Бусад нутаг) |
| Бүсийн дугаар | 0519 |
| ISO 3166 код | CN-JS-04 |
| ДНБ | 2017 |
|  - Нийт | ¥662.23 тэрбум ($103.47 тэрбум) |
|  - нэг хүнд ноогдох | ¥140383 ($21,934.84) |
|  - Өсөлт | ▲ 8.1% |
| **Улсын дугаарын угтвар** | 苏D |
| Нутгийн аялга | Ү: Чанжоу аялга |
| Вэб сайт | www.changzhou.gov.cn |

| Чанжоу |
| --- |
|  |
| "Чанжоу" хятадаар |
| Хятад хэл | 常州 |
|

| Галиглал |
| --- |
| Стандарт Хятад хэл |
| Пиньинь | Chángzhōu |
| Гоюй ломацы | Charngjou |
| Вэйд — Гайлс | Ch'ang2-chou1 |
| IPA | Загвар:IPAc-cmn |
| Ву |
| Латинчлал | [Zaontsei (Чанжоу хэл)] Error: {{Transliteration}}: transliteration text not Latin script (pos 13: Ч) (help) |

 |
|  |

Хятад улсын Жянсү мужийн аймгийн энтэй **Чанжоу** (хятад ханзаар 常州 гэж бичиж, хятад хэлний умард аялгуугаар [Chángzhōu = Чонжоу], Ү аялгуугаар [Zaontsei = Санзай] гэж дууддаг, англиар Changzhou) хотод 2010 оны байдлаар 4.6 сая хүн амьдран сууж байна.

## Зураг

*
*
*
*

## Эх сурвалж

## Цахим холбоос

 **Commons: Чанжоу хот** – Викимедиа дуу дүрсний сан

Энэ Хятад улсад хамаарах өгүүлэл дутуу дулимаг бичигджээ. Нэмж гүйцээж өгөхийг хүсье.
# Зүүн Жоу

| **Зүүн Жоу**東周
  |
| --- |
|  |
| Нийслэл | Луои |
| Албан ёсны хэл | Эртний хятад хэл |
| Төр засаг | Хаант засаглал |
|  |
| • Пин ван (Жоу)  | 770-720 |
| • Нань ван (Жоу)  | 314-256 |
|  |
| Зүүн Жоу (770-256) |
|  |
| • Цюаньруны довтолгоонд ялагдаж, Жоу улс зүүнш нүүв  | МЭӨ 771 он |
| • Жоу улс мөхөв  | МЭӨ 256 |
|  |

Хятадын Жоу улсын үеийг дотор нь **Баруун Жоу**, **Зүүн Жоу** гэж ялгаж бичдэг. Зүүн Жоу хэмээх нь МЭӨ 771 онд Цюаньрун аймгийн довтолгоонд Жоу улсын Ю ван алуулж, нийслэл хотоо алдсан тул Ижю хунтайж зүүнш шилжин нүүж Луои хотод Пин ван цолд өргөмжлөгдөн сууснаар Зүүн Жоу улсын үе эхэлдэг. Баруун Жоу, Зүүн Жоу хэмээх нь эртний түүхч, сударчдын үйл явдлаар нь ялгахын тулд оноож бичсэн учраас тухайн улс нь өөрсдийгөө зүүн баруун гэж ялгаж байгаагүй юм.

Зүүн Жоугийн вангийн харьяат олон гүн, хоу, бусад ноёд, жанждын хүч нөлөө, газар эзэмшил томорч, боолын тоо нэмэгдэж эхэлснээр хувийн эзэмшил нутагтаа улс байгуулж бие дааж эхэлсэн. Энэхүү олон жижиг улс нь нэгнийгээ эзлэн нэгтгэх, мөхөх, үүсэх нь хаврын салхи шиг байснаас болж МЭӨ 770-403 оны үеийг Хавар Намрын үе (春秋时代, Чунь Цюй), олон жижиг хоу, гүнгийн захирсан улсууд нэгнийгээ эзлэн долоон том вант улсад хуваагдсан 403-221 оны үеийг Байлдаант улсын үе гэж нэрлэдэг.
Харин энэ олон том жижиг харьяат улсуудын феодал ноёд бэхжихийн хэрээр Жоу улсын вангийн эрх мэдэл хязгаарлагдаж, томоохон вассаль ноёдын цэргийн хүч, улс төрийн нөлөөг ашиглах гэж Жоугийн вангийн шууд захиргааны хот тосгон, тариалангийн газар, боол зарцыг шагнаж өгсөөр эцэстээ Нань вангийн үед 4 хот, багахан газар түүний захиргаанд үлдэж Жоугийн вант улс нэр төдий оршиж явсаар МЭӨ 256 онд Цинь ванлигт эзлэгдсэн.

## Холбоотой хуудас

* Жоу улс
* Баруун Жоу
* Хятадын түүх