# Вашингтон (хот)

| Вашингтон
Washington, D.C. |
| --- |
| Холбооны нийслэл болон тойрог |
| Колумбийн тойрог District of Columbia |
| АНУ-ын КапитолВашингтоны хөшөө, Линкольны дурсгалҮндэсний сүмУсан онгоцны зогсоолАдамс Морган дахь дэлгүүрүүдМузейЦагаан ордон |
| ДалбааТамга |
| Хоч: К.Т., Тойрог |
| Уриа: *Justitia Omnibus* (Монгол: Бүх хүнд шударга ёс) |
| Дуулал: "Вашингтон" |
| Вашингтоны хорооллууд |
| Интерактив газрын зураг |
| ВашингтонАмерикийн Нэгдсэн Улс дахь байршилВашингтонХойд Америк дахь байршил |
| Солбицол: ﻿ / ﻿ |
| Улс |  АНУ |
| Байгуулагдсан | 7 сарын 16, 1790 |
| Зохион байгуулагдсан | 2 сарын 27, 1801 |
| Нэгтгэсэн | 2 сарын 21, 1871 |
| Өөртөө захирах эрх | 12 сарын 24, 1973 |
| Үгийн гарал | * Жорж Вашингтон
* Колумби
 |
| Засаг захиргаа |
|  • Төрөл | Хотын дарга–зөвлөл |
|  • Хотын дарга | Муриэл Баузер (АН) |
|  • Тойргийн зөвлөл | Жагсаалт |
|  • АНУ-ын Танхим | Элеонор Холмс Нортон (АН), Төлөөлөгч (Өргөн) |
| Газар нутаг |
|  • Холбооны нийслэл болон тойрог | 177.0 км2 (68.35 бээр2) |
|  • Газар | 158.32 км2 (61.126 бээр2) |
|  • Ус | 18.71 км2 (7.224 бээр2) |
| Хамгийн өндөр цэг (Форт Рено Парк) | 125 м (409 фут) |
| Хүн ам (2020) |
|  • Холбооны нийслэл болон тойрог | 689,545 |
|  • Байр | Хойд Америкт 67-д АНУ-д 22-т |
|  • Нягтрал | 4,355.39/км2 (11,280.4/бээр2) |
|  • Хотын бүс | 5,174,759 (АНУ: 8-д) |
|  • Нягтрал | 1,543.4/км2 (3,997.5/бээр2) |
|  • Бөөгнөрөл | 6,304,975 (АНУ: 7-д) |
| Иргэдийн нэршил | Вашингтончууд |
| ДНБ |
|  • Холбооны нийслэл болон тойрог | $184.298 тэрбум (2024) |
|  • Бөөгнөрөл | $749.108 тэрбум (2024) |
| Цагийн бүс | UTC−05:00 (EST) |
|  • Зун (ЗЦ) | UTC−04:00 (EDT) |
| ЗИП кодууд | 20001–20098, 20201–20599, 56901–56999 |
| Бүсийн дугаар | 202 болон 771 |
| ISO 3166 код | US-DC |
| Нисэх буудал |
Жагсаалт
* Даллесын олон улсын
* Рейганы үндэсний
* Балтимор/Вашингтон
 |
| Төмөр зам |
Жагсаалт
* Вашингтоны метро
* МТЗЗ галт тэрэг
* Виржинийн төмөр замын экспресс
 |
| Вэб сайт | dc.gov |

**Вашингтон** (Англи: Washington) буюу **Колумбийн тойрог** (Англи: District of Columbia) нь 1790 оны 7 сарын 16-нд байгуулагдсан, Америкийн Нэгдсэн Улсын нийслэл юм. АНУ-ын анхны ерөнхийлөгч Жорж Вашингтоны нэрээр нэрлэсэн. Колумбын тойрог нь Потомак голын хойд эрэг дээр орших бөгөөд баруун өмнөд талаараа Виржини, баруун хойд, зүүн хойд, зүүн өмнөд талаараа Мэрилэнд мужуудтай хиллэнэ. Тойргийн суурин хүн ам нь 588,292 боловч ажлын 7 хоногуудад ирж ажиллах хүмүүсийг нэмэхэд ннэг сая гаруйд хүрнэ. Вашингтоны метрополи газар нутгийн (бүрэлдэхүүнд нь Колумбийн тойрог орно) хүн ам нь 5.3 сая бөгөөд энэ нь улсдаа наймд жагсана.

АНУ-ын Үндсэн хуулийн нэгдүгээр заалтад мужуудаас ялгарах холбооны тойрог нь улсын нийслэл байх тухай бичсэн байдаг. Холбооны засгийн газрын гурван салбарын төвүүд нь гурвуулаа тойрогт байрлах бөгөөд үүнээс гадна олон хөшөө дурсгал, музэй байдаг. Вашингтонд 172 тооны гадаадын элчин сайдын яамд, мөн Дэлхийн банк, Олон Улсын Валютын Сан, Америкийн Орнуудын Байгууллага, Интер-Америкийн Хөгжлийн Банк зэрэг олон байгууллагуудын төвүүд байрлана.

АНУ-ын Конгресс нь Вашингтоныг шууд, бүрэн захирдаг бөгөөд ард иргэд нь мужуудаас өөрсдийгөө удирдах эрх багатай юм. Тойрог нь санал өгдөггүй, Конгрессийн төлөөлөгчтэй боловч сенаторгүй. Хэрэв Вашингтон нь муж байсан бол газар нутгаараа хамгийн сүүлд (Рөүд-Айлендийн дараа), хүн амаараа сүүлээсээ хоёрт (Вайомингийн өмнө), нягтшилаараа нэгт, мужийн нийт бүтээгдэхүүнээрээ 35-д, Африк Америкчуудын хувиараа нэгт орно.

## Уур амьсгал

| Цаг уурын мэдээлэл: Вашингтон (хот) (Рейган үндэсний нисэх буудал), 1991−2020 оны хэвийн, туйлын үе 1872−одоо |
| --- |
| Сар | 1 сар | 2 сар | 3 сар | 4 сар | 5 сар | 6 сар | 7 сар | 8 сар | 9 сар | 10 сар | 11 сар | 12 сар | Жил |
| Макс. Температур °F (°C) | 79 (26) | 84 (29) | 93 (34) | 95 (35) | 99 (37) | 104 (40) | 106 (41) | 106 (41) | 104 (40) | 98 (37) | 86 (30) | 79 (26) | 106 (41) |
| Дундаж макс. °F (°C) | 66.7 (19.3) | 68.1 (20.1) | 77.3 (25.2) | 86.4 (30.2) | 91.0 (32.8) | 95.7 (35.4) | 98.1 (36.7) | 96.5 (35.8) | 91.9 (33.3) | 84.5 (29.2) | 74.8 (23.8) | 67.1 (19.5) | 99.1 (37.3) |
| Дундаж дээд °F (°C) | 44.8 (7.1) | 48.3 (9.1) | 56.5 (13.6) | 68.0 (20.0) | 76.5 (24.7) | 85.1 (29.5) | 89.6 (32.0) | 87.8 (31.0) | 80.7 (27.1) | 69.4 (20.8) | 58.2 (14.6) | 48.8 (9.3) | 67.8 (19.9) |
| Өдрийн дундаж °F (°C) | 37.5 (3.1) | 40.0 (4.4) | 47.6 (8.7) | 58.2 (14.6) | 67.2 (19.6) | 76.3 (24.6) | 81.0 (27.2) | 79.4 (26.3) | 72.4 (22.4) | 60.8 (16.0) | 49.9 (9.9) | 41.7 (5.4) | 59.3 (15.2) |
| Дундаж доод °F (°C) | 30.1 (−1.1) | 31.8 (−0.1) | 38.6 (3.7) | 48.4 (9.1) | 58.0 (14.4) | 67.5 (19.7) | 72.4 (22.4) | 71.0 (21.7) | 64.1 (17.8) | 52.2 (11.2) | 41.6 (5.3) | 34.5 (1.4) | 50.9 (10.5) |
| Дундаж мин. °F (°C) | 14.3 (−9.8) | 16.9 (−8.4) | 23.4 (−4.8) | 34.9 (1.6) | 45.5 (7.5) | 55.7 (13.2) | 63.8 (17.7) | 62.1 (16.7) | 51.3 (10.7) | 38.7 (3.7) | 28.8 (−1.8) | 21.3 (−5.9) | 12.3 (−10.9) |
| Мин. температур °F (°C) | −14 (−26) | −15 (−26) | 4 (−16) | 15 (−9) | 33 (1) | 43 (6) | 52 (11) | 49 (9) | 36 (2) | 26 (−3) | 11 (−12) | −13 (−25) | −15 (−26) |
| Дундаж хур тунадас инч (см) | 2.86 (73) | 2.62 (67) | 3.50 (89) | 3.21 (82) | 3.94 (100) | 4.20 (107) | 4.33 (110) | 3.25 (83) | 3.93 (100) | 3.66 (93) | 2.91 (74) | 3.41 (87) | 41.82 (1,062) |
| Дундаж цас инч (см) | 4.9 (12) | 5.0 (13) | 2.0 (5.1) | 0.0 (0.0) | 0.0 (0.0) | 0.0 (0.0) | 0.0 (0.0) | 0.0 (0.0) | 0.0 (0.0) | 0.0 (0.0) | 0.1 (0.25) | 1.7 (4.3) | 13.7 (35) |
| Дундаж хур тунадастай өдрүүд (≥ 0.01 инч) | 9.7 | 9.3 | 11.0 | 10.8 | 11.6 | 10.6 | 10.5 | 8.7 | 8.7 | 8.3 | 8.4 | 10.1 | 117.7 |
| Цастай дундаж өдөр (≥ 0.1 in) | 2.8 | 2.7 | 1.1 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.1 | 1.3 | 8.0 |
| Дундаж харьцангуй чийгшил (%) | 62.1 | 60.5 | 58.6 | 58.0 | 64.5 | 65.8 | 66.9 | 69.3 | 69.7 | 67.4 | 64.7 | 64.1 | 64.3 |
| Дундаж шүүдрийн цэг °F (°C) | 21.7 (−5.7) | 23.5 (−4.7) | 31.3 (−0.4) | 39.7 (4.3) | 52.3 (11.3) | 61.5 (16.4) | 66.0 (18.9) | 65.8 (18.8) | 59.5 (15.3) | 47.5 (8.6) | 37.0 (2.8) | 27.1 (−2.7) | 44.4 (6.9) |
| Сарын дундаж нартай цаг | 144.6 | 151.8 | 204.0 | 228.2 | 260.5 | 283.2 | 280.5 | 263.1 | 225.0 | 203.6 | 150.2 | 133.0 | 2,527.7 |
| Percentage possible sunshine | 48 | 50 | 55 | 57 | 59 | 64 | 62 | 62 | 60 | 59 | 50 | 45 | 57 |
| Дундаж хэт ягаан туяаны индекс | 2 | 3 | 5 | 7 | 8 | 9 | 9 | 8 | 7 | 4 | 3 | 2 | 6 |
| Эх сурвалж 1: NOAA (relative humidity, dew point and sun 1961−1990) |
| Эх сурвалж 2: Weather Atlas (UV) |

## Вашингтоны Монголчууд

Вашингтонд урт богино хугацаагаар ажилладаг ба цагаачилсан 5000 гаруй Монголчууд амьдардаг. Вашингтоны Монголчууд бүгд идэвхитэйгээр Америкийн хөгжлөөс суралцаж боловсрол чадвараа дээшлүүлэн Америкийн өдөр тутмын амьдралд хөл нийлүүлэн ажиллаж амьдарч Монголын ба Америкийн хөгжлийг ойртуулхад чухал нөлөө үзүүлдэг юм. Сүүлийн жилүүдэд Монголчууд Вашингтонд машин засварын үйлчилгээ, чулуун гоёл чимэглэлийн үйлдвэр, хувийн ТВ, үл хөдлөх хөрөнгийн зуучлал, дизайн зэрэг цөөнгүй салбаруудад өөрсдийн бизнесээ нээж олон үндэстний их гүрэнд өөрсдийн байр суурийг олсоор байна. Мөн Америкийн олон төрлийн компаниуд, төрийн байгууллагуудад чухал удирдлагын албан тушаалуудад ч тэндхийн их сургуулийг амжилттай төгссөн Монголчууд орж ажиллаж карьерээ дээшлүүлдэг юм.

## Хамтын ажиллагаатай хотууд

Вашингтон хот 14 хамтын ажиллагаатай хотуудтай:

* Тайланд Бангкок, Тайланд, 1962 оноос хойш
* Сенегал Дакар, Сенегал, 1980 оноос хойш
* Хятад Бээжин, Хятад, 1984 оноос хойш
* Бельги Брюссель, Бельги, 1985 оноос хойш
* Франц Парис, Франц, 2000 оноос хойш
* Грек Афин, Грек, 2000 оноос хойш
* Өмнөд Африк Преториа, Өмнөд Африк, 2002 оноос хойш
* Гана Аккра, Гана, 2006 оноос хойш
* Өмнөд Солонгос Сөүл, Өмнөд Солонгос, 2006 оноос хойш
* Нэгдсэн Хаант Улс Сандерлэнд, Их Британи, 2006 оноос хойш
* Турк Анкара, Турк, 2011 оноос хойш
* Итали Ром, Итали, 2011 оноос хойш
* Бразил Бразилиа, Бразил, 2013 оноос хойш
* Этиоп Аддис Абеба, Этиоп, 2013 оноос хойш

## Цахим холбоос

* Албан ёсны цахим хуудас
* Вашингтоны талаар, Конгрессийн номын сангаас
* **Commons: Вашингтон хот** – Викимедиа дуу дүрсний сан

## Эшлэл