# 6 сарын 15

|  |
| --- |
| Түүхэн жилийн өдөр 5 сар · **6 сар** · 7 сар |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |  |

 |

**6 сарын 15** нь Григорийн тооллын жилийн 166 дахь (өндөр жил бол 167 дэх) өдөр юм. Мөн он дуустал 199 өдөр үлдэж байна.

## Онцлох үйл явдал

* МЭӨ 763 он - Ассиричууд нар хиртэлтийг тэмдэглэв. Хожим хойно түүхийн энэ сурвалжийг ашиглан Месопотамчууд он дараалалдаа дурджээ.
* 844 - Ромын пап II Сержиус Италийн хаан ширээнд II Луисыг залав.
* 1215 - Английн хаан Жон эрт цагийн Үндсэн хууль болох "Магна Карта"-д тамгаа дарав.
* 1219 - Балтын тэнгис дэх Загалмайтны аян дайн: Өнөөгийн Таллин хотын орчим Данийн хаант улс ялалт байгуулж, Данийн мэдлийн Эстонийн гүнт улсыг байгуулав.
* 1246 - Австрийн герцог II Фредерик нас нөгчив. Ингэснээр тус улсад Бабенбергийн угсааны хаанчлал төгссөн юм.
* 1410 - Монголын хаан Өлзий Төмөр Онон гол Мин гүрэнтэй тулалдсан шийдвэрлэх тулалдаанд Юнле хааны хааны цэрэгт бут цохигдов.
* 1607 - Виржинийн колонийн иргэд Испани, индианчуудын дайралтаас хамгаалах зорилгоор Жеймс Фортыг барьж дуусгалаа.
* 1804 - АНУ-ын Үндсэн хуулийн 12-р нэмэлт өөрчлөлтийг Нью-Хэмпшир муж соёрхон батлав. Энэхүү өөрчлөлт нь АНУ-ын Ерөнхийлөгч, Дэд Ерөнхийлөгчийг сонгох тухай заалтыг тусгасан байдаг.
* 1836 - Арканзас АНУ-ын 25 дахь муж болсон.
* 1846 - 1818 онд байгуулсан Орегоны гэрээгээр АНУ болон Их Британи улс Хойд Америкийн хилийг баруун тийш Номхон далай хүртэл сунгав.
* 1859 - Орегоны гэрээгээр Америк, Канадын/Британийн иргэдийн хооронд хилийн маргаан дэгдэв.
* 1864 - Америкийн иргэний дайн: Петерсбургийн хоёрдугаар тулаан эхэллээ.
* 1896 - Японы түүхэнд тохиосон хамгийн хөнөөлтэй цүнами болов. Байгалийн гамшгийн улмаас 22 мянган хүн амиа алджээ.
* 1919 - Жон Алкок, Артур Браун нар Атлантын далай дамнасан нислэгийг амжилттай үйлдэв.
* 1920 - Версалийн гэрээний дагуу Хойд Шлесвиг Данийн мэдэлд шилжлээ.
	+ Бүгд Найрамдах Эстони улсын Үндсэн хууль батлагдсан.
* 1940 - Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Нацист Герман Францын нийслэлийг булаан эзэлсний дараа Холбоотны арми Францын иргэдийг нүүлгэн шилжүүлж эхэллээ.
* 1941 - Хо Ши Мин Вьетнамын тусгаар тогтнолын Лиг (Вьетминь) байгуулж, тус улсаа францын болон японы колончлогчидоос чөлөөлөхийг уриалав.
* 1944 - Дэлхийн хоёрдугаар дайн: АНУ-ын арми Японы өмнөд тэнгисийн мандаттай Сайпан руу довтлов.
	+ Саскачеван мужийн сонгуульд Томми Дуглас тэргүүтэй Социалист нам ялалт байгуулав. Ингэснээр Хойд Америкт орон нутгийн захиргааг анх удаагаа социалистууд байгуулах боломж бүрджээ.
* 1954 - УЕФА буюу Европын Хөлбөмбөгийн холбоо байгуулагдав.
* 1977 - Франсиско Франкогийн дарангуйллаас хойш анхны чөлөөт ардчилсан сонгууль Испанид болов.
* 1991 - Филиппин улсын Пинатубо галт уул дэлбэрэв. 20-р зууны хоёр дахь том дэлбэрэлтийн улмаас 800 гаруй хүн амь эрсэджээ.
* 1996 - Ирландын Бүгд найрамдах улсын түр арми Английн Манчестер хотын төвд ачааны машин дэлбэлэв. Хотын төвд болсон дэлбэрэлтийн улмаас 200 хүн шархаджээ.
* 2001 - БНХАУ, ОХУ, Казахстан, Тажикистан, Киргиз болон Узбекистаны удирдагч нар Шанхайн хамтын ажиллагааны байгууллагыг үүсгэн байгуулав.
* 2009 - ШХАБ-ын дээд хэмжээний уулзалт Оросын Екатеринбург хотод нээгдэв.
* 2013 - Пакистан улсын Кветта хотод автобусанд суурилуулсан бөмбөг дэлбэрч, 25 хүн амиа алдан, 22 хүн шархадсан байна.

## Мэндэлсэн алдартнууд

* 1330 - Английн хунтайж Эдуард (1376 онд нас барсан)
* 1476 - Италийн модель, Мона Лизагийн гол дүр Лиза дель Жокондо (1542 онд нас барсан)
* 1755 - Францын химич, шавж судлаач Антуан Франсуа, конт де Фуркро (1809 онд нас барсан)
* 1767 - АНУ-ын долоо дахь Ерөнхийлөгч Эндрю Жексоны гэргий Рейчел Жексон (1828 онд нас барсан)
* 1878 - Олимпын наадмын аварга Америкийн гольфчин Маргарет Эбботт (1955 онд нас барсан)
* 1911 - "Галт тэрэг Томас" хүүхэлдэйн цувралыг үндэслэгч Уилберт Овдри (1997 онд нас барсан)
* 1914 - ЗХУ-ын нам, төрийн удирдагч Юрий Андропов (1984 онд нас барсан)
* 1915 - Нобелийн шагналт Америкийн биологич Томас Хакл Уеллер (2008 онд нас барсан)
* 1916 - Нобелийн шагналт Америкийн эдийн засагч Херберт Э.Саймон (2001 онд нас барсан)
* 1917 - Нобелийн шагналт Америкийн химич Жон Фенн (2010 онд нас барсан)
* 1918 - Чадын анхны Ерөнхийлөгч Франсуа Томбалбае (1975 онд нас барсан)
* 1924 - Монголын жүжигчин, дуучин Лувсанжамцын Цогзолмаа
	+ Израилийн долоо дахь Ерөнхийлөгч Эзер Вейзманн (2005 онд нас барсан)
* 1932 - Нью-Йорк хотын 52 дахь захирагч Марио Куомо (2015 онд нас барсан)
* 1933 - Иран улсын хоёр дахь Ерөнхийлөгч Мохаммад-Али Ражай (1981 онд нас барсан)
* 1939 - Америкийн иргэний эрхийн хүрээлэнд үүсгэн байгуулсан, Уард Коннерли
* 1943 - Данийн 38 дахь Ерөнхий сайд Поул Нируп Расмюссен
* 1946 - Грекийн нэрт дуучин Демис Руссос (2015 онд нас барсан)
* 1948 - Америкийн мэргэжлийн хөлбөмбөгийн Супер боулын аварга дасгалжуулагч Майк Холмгрен
* 1953 - БНХАУ-ын дарга, Коммунист намын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Ши Жиньпин
* 1954 - Олимпын алт, хүрэл медальт Австралийн усанд сэлэгч Беверли Уитфельд (1996 онд нас барсан)
* 1956 - АНУ-ын мэргэжлийн бейсболын лигийн Дэлхийн цувралын аварга Ленс Парриш
* 1958 - АНУ-ын мэргэжлийн бейсболын лигийн Дэлхийн цувралын аварга Уейд Боггс
* 1960 - Олимпын аварга, хүрэл медальт Нидерландын зүлэгтэй хоккейч Мариеке ван Доорн
* 1963 - Америкийн жүжигчин Хелен Хант
* 1964 - "Найзууд" цувралын од Кортни Кокс
	+ Данийн нэрт хөлбөмбөгч Михаиль Лодруп
* 1965 - Казахстан улсын долоо дахь Ерөнхий сайд Карим Масимов
* 1966 - Латвийн 9 дэх Ерөнхийлөгч Раймондс Вежонис
* 1968 - Олимпын хошой мөнгөн медальт Унгарын усанд сэлэгч Кароли Гуттлер
* 1969 - Америкийн реппер, жүжигчин Айс Кюб
	+ Германы нэрт хаалгач Оливер Канн
* 1973 - Америкийн жүжигчин Ниел Патрик Харрис
* 1979 - Олимпын аварга, дэлхийн хүрэл медальт Беларусийн ойрын зайн гүйгч Юлия Нестеренко
* 1981 - Ганийн хөлбөмбөгч Жон Пейнцил
* 1984 - АНУ-ын мэргэжлийн бейсболын лигийн Дэлхийн цувралын гурван удаагийн аварга Тим Линсекум
* 1992 - Египетийн нэрт хөлбөмбөгч Мохамед Сала
* 1994 - Баск-Ганын хөлбөмбөгч Инаки Уиллиамс
* 1997 - Олимпын алт, мөнгө, Дэлхийн гурван удаагийн алтан медальт Америкийн гимнастикч Мэдисон Коциан

## Нас барсан алдартнууд

* 923 - Францын хаан I Робер (866 онд төрсөн)
* 1073 - Японы эзэн хаан Го-Санжо (1034 онд төрсөн)
* 1184 - Норвегийн хаан Магнус Эрлингссон (1156 онд төрсөн)
* 1246 - Австарийн гүн II Фредерик (1219 онд төрсөн)
* 1849 - АНУ-ын 11 дэх Ерөнхийлөгч Жеймс К.Полк (1795 онд төрсөн)
* 1890 - Японы мэргэжлийн сүмогийн 10 дахь ёкозүна Үнрюү Кюүкичи (1822 онд төрсөн)
* 1971 - Нобелийн шагналт Америкийн биохимич Уенделл Мередит Стенли (1904 онд төрсөн)
* 1985 - Олимпын хоёр алт, нэг мөнгөн медальт Америкийн гүйгч Энди Стенфильд (1927 онд төрсөн)
* 1991 - Нобелийн шагналт Сейн Льюсийн эдийн засагч Артур Льюс (1915 онд төрсөн)
* 1996 - Америкийн нэрт дуучин Элла Фицжеральд (1917 онд төрсөн)
* 2002 - Таеквондо тулааны урлагийг үндэслэгч Чой Хонг Хи (1918 онд төрсөн)
* 2013 - Нобелийн шагналт Америкийн физикч Кеннетт Ж.Уилсон (1936 онд төрсөн)

## Тэмдэглэлт өдрүүд

* Коста-Рика Мод тарих үндэсний өдөр
* Дани Вальдемар болон Нэгдсэний өдөр
* Итали Инженерийн өдөр
* Нэгдсэн Хаант Улс Үндэсний шар айргийн өдөр

---

 **Commons: 6 сарын 15** – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан