# 1 сарын 31

|  |
| --- |
| Түүхэн жилийн өдөр 12 сар · **1 сар** · 2 сар |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 |

 |

**1 сарын 31** нь Григорийн тооллын жилийн 31 дахь өдөр. Энэ өдрөөс хойш он дуусахад 334 хоног үлдэнэ. Хэрэв өндөр жил таарвал энэ тоо 335 байна. Энэ өдрийг Австричууд тэнэмэл хүүхдийг хамгаалах өдөр болгон тэмдэглэдэг уламжлалтай.

## Онцлох үйл явдал

* 314 - Ромын папын суудалд I Сильвестер суужээ.
* 1504 - Франц улс Арагоны Наплийг эзлэв.
* 1606 - Дарьны хямрал: Парламентын гишүүдээс Жеймс хааны эсрэг санал хураахыг оролдсон гэсэн үндэслэлээр Гай Фоукесийг цаазлажээ.
* 1801 - АНУ-ын хууль зүйн сайдаар Жон Маршаллыг томилов.
* 1814 - Одоогийн Аргентин улсын захирагчаар Бразилийн парламент Жервасио Антонио де Посадас тодорчээ.
* 1862 - Одон оронч Альван Грем Кларк цагаан одой гараг болох "Сириус Б" гарагыг илрүүлжээ.
* 1865 - Америкийн иргэний дайн: АНУ-ын Конгресс Үндсэн хуульд 13 дахь нэмэлт өөрчлөлт оруулснаар боол худалдаалах, худалдан авах эрх бүр мөсөн үгүй болжээ.
* 1891 - Португалийн бүгд найрамдах хувьсгалын анхны оролдлого хойд хэсгийн Порту хотод болжээ.
* 1897 - Чехославын худалдааны нэгдсэн хороо Праг хотноо байгуулагдав.
* 1915 - Дэлхийн нэгдүгээр дайн: Болимовын тулаанд Германы арми дэлхийд анх удаагаа хорт хий ашиглав.
* 1929 - ЗХУ Лев Троцкийг цөлжээ.
* 1942 - Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Малаяагын тулаанд холбооны арми Японы армийг буулган авав.
* 1945 - АНУ-ын армийн төв командлал дайны үеэр ноцтой алдаа гаргасан цэрэг Эдди Словикийг цэргийн хээрийн шүүхээр оруулж цаазаар авчээ.
* 1946 - Югослав улс шинэ хууль батласнаар Босни ба Херцеговин, Хорват, Македон, Монтенегро, Серби, Словени улсыг багтаасан Югославын холбооны улсыг байгуулжээ.
* 1949 - "Энэ бидний хүүхдүүд" нэртэй анхны савангийн дуурь NBC сувгаар гарч эхэлжээ.
* 1950 - АНУ-ын ерөнхийлөгч Харри Трумэн гидрогений тэсрэх бөмбөгийг турших, хөгжүүлэх шийдвэр гаргав.
* 1961 - Меркюри төсөл: Хам де Шимп хөлөг сансрын уудамд гарав.
* 1966 - ЗХУ Луна 9 хөлгийг сансарт хөөргөжээ.
* 1968 - Вьетнамын дайн: Сайгон дахь АНУ-ын Элчин сайдын яам руу Вьет Конгын дайчид халдав.
* 1968 - Науру улс Австралиас тусгаар тогтнолоо зарлажээ.
* 1971 - Аполло хөтөлбөр: Сансарын нисэгч Алан Шепард, Стюарт Рооза, Эдгар Митчелл нарын багтсан Аполло 14 хөлөг сарыг судлах зорилгоор хөөрчээ.
* 1996 - Шри Ланкын төв банкны үүдэнд бөмбөг дэлбэрч 86 хүн амиа алдан, 1400 хүн гэмтэж бэртжээ.
* 2009 - Кенийн газрын тос хадгалах байр дэлбэрч 113 хүн амиа алджээ. Үүнээс нэг өдрийн дараа Найроби хот дахь Накуматт дэлгүүрт гал гарч 25 хүн амиа алдсан юм.
* 2020 - Их Британи Европын Холбооноос гарав (Brexit).

## Энэ өдөр төрөгсөд

* 877 - Гүрёо улсын эзэн хаан Тежо (943 онд нас барсан)
* 1512 - Португалийн хаан Хенри (1580 онд нас барсан)
* 1797 - Австрийн нэрт хөгжмийн зохиолч Франц Шуберт (1828 онд нас барсан)
* 1868 - Нобелийн шагналт Америкийн химич Теодор Уиллиам Ричардс (1928 онд нас барсан)
* 1881 - Нобелийн шагналт Шведийн химич Ирвинг Лангмуйр (1957 онд нас барсан)
* 1884 - ХБНГУ-ын анхны ерөнхийлөгч Теодор Хойс (1963 онд нас барсан)
	+ Бүгд найрамдах ардчилсан Азербайжан улсын анхны ерөнхийлөгч Маммад Амин Расуладзе (1955 онд нас барсан)
* 1902 - Нобелийн шагналт Шведийн социологич Альва Мирдал (1986 онд нас барсан)
* 1919 - Америкийн бейсболлын анхны хар арьст тоглогч Жейки Робинсон (1972 онд нас барсан)
* 1929 - Нобелийн шагналт Германы физикч Рудольф Мөссбауер (2011 онд нас барсан)
	+ Америкийн нэрт жүжигчин Жийн Симмонс (2010 онд нас барсан)
* 1935 - Нобелийн шагналт Японы зохиолч Кензабүро Ое
* 1938 - Нидерландын гүнж Беатрикс
* 1957 - Олимпын хоёр алт, зургаан мөнгө, Дэлхийн хоёр алт, 7 мөнгө, нэг хүрэл медальт Америкийн усанд сэлэгч Шерли Бабашофф
* 1960 - Монтенегро улсын 31 дэх ерөнхий сайд Желко Штуранович (2014 онд нас барсан)
* 1981 - Америкийн дуучин Жастин Тимберлейк
* 1982 он - Монголын сүмоч Дагдандоржийн Нямсүрэн (Шоотэнро Тайши)
* 1983 - Италийн хөлбөмбөгч Фабио Куалиалерра
* 1984 - Олимпын гурван алт, нэг мөнгө, Дэлхийн таван алт, нэг мөнгөн медальт Америкийн гүйгч Жереми Уоринер

## Нас барсан алдартнууд

* 1398 - Японы эзэн хаан Сүко (1334 онд төрсөн)
* 1435 - Хятадын эзэн хаан Шүанди (1398 онд төрсөн)
* 1856 - 11-р Далай лам Хэдри Гяцо (1838 онд төрсөн)
* 1933 - Нобелийн шагналт Английн зохиолч Жон Гласуорти (1867 онд төрсөн)
* 1955 - Нобелийн Энхтайвны шагналт Америкийн тэмцэгч Жон Мотт (1865 онд төрсөн)
* 1967 - Олимпын 100, 200 метрийн аварга Америкийн гүйгч Эдди Толан (1908 онд төрсөн)
* 1973 - Нобелийн шагналт Шведийн эдийн засагч Рагнар Фирш (1895 онд төсрөн)
* 1974 - "Голдвин Пикчерс" үндэслэгч Самуэль Голдвин (1882 онд төрсөн)
* 2004 - Олимпын аварга Америкийн усанд сэлэгч Элинор Ж.Холм (1913 онд төрсөн)
* 2014 - Сомали улсын дөрөв дэх ерөнхий сайд Абдиризак Хажи Хуссейн (1924 онд төрсөн)
* 2015 - Германы 6 дахь ерөнхийлөгч Ричард фон Вайцсакер (1920 онд төрсөн)

## Тэмдэглэлт баярууд

* Энэтхэг Амартитигийн өдөр (Мехерабад муж)
* Тусгаар тогтнолын өдөр (Науру)
* Австри Тэнэмэл хүүхдүүдийн өдөр (Австри)

---

 **Commons: 1 сарын 31** – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан