# Шанхай

| Шанхай
上海市 |
| --- |
| Хотын захиргаа |
| Шанхайн хотын захиргаа |
| Сүжоу голоос харагдах Дорнын сувдан цамхаг (зүүн) болон Шанхайн цамхагтай (баруун) ЛүжязүэйЮү цэцэрлэгНаньжингийн гудамжШанхайн үзэсгэлэнгийн төвШанхайн Хуучин хотБунд дахь HSBC БарилгаЖинань сүм |
| Тамга |
| Үгийн гарал: 上海浦 (*Shànghăi Pǔ*) "Хуанпү голын анхны нэр." |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Хятад дахь Шанхай хотын захиргааны байршил  |
| Солбицол (Ардын талбай): ﻿ / ﻿ |
| Улс | Хятад |
| Бүс нутаг | Дорнод Хятад |
| Байгуулалт  - Чинлун суурин |  746 |
|  - Хуатин хошуу | 751 |
|  - Шанхай хошуу | 1292 |
|  - Хотын захиргаа | 7 сарын 7, 1927 |
| Хотын захиргааны төв | Хуанпү дүүрэг |
| Хуваалт  - Хошууны түвшин  - Суурингийн түвшин |  16 дүүрэг 210 суурин ба хороолол |
| Засаг захиргаа |
|  • Төрөл | Хотын захиргаа |
|  • Биет | Шанхай хотын Ардын төлөөлөгчдийн хурал |
|  • ХКН-ын НБД | Чэнь Жинин |
|  • Хурлын дарга | Хуан Лишинь |
|  • Хотын дарга | Гун Жэн |
|  • ХАУТЗЗ-ийн хотын дарга | Ху Вэньрун |
|  • Ардын Төлөөлөгчдийн Их Хурлын Төлөөлөл | 57 төлөөлөгч |
| Газар нутаг |
|  • Хотын захиргаа | 6,341 км2 (2,448 бээр2) |
|  • Ус | 653 км2 (252 бээр2) |
|  • Бөөгнөрөл | 14,922.7 км2 (5,761.7 бээр2) |
| Өндөр | 4 м (13 фут) |
| Хамгийн өндөр цэг (Шэшань) | 118 м (387 фут) |
| Хүн ам (2023) |
|  • Хотын захиргаа | 24,874,500 |
|  • Байр | Хятадад 1-т Азид 1-т |
|  • Нягтрал | 3,900/км2 (10,000/бээр2) |
| Иргэдийн нэршил | Шанхайчууд |
| ДНБ (нэрлэсэн) (2025) |
|  • Хотын захиргаа | ¥5,67 тэрбум
 $ 814.1 тэрбум |
|  • Нэг хүнд ноогдох | ¥228,280
 $32,840 |
| Цагийн бүс | UTC+08:00 (ХСЦ) |
| Шуудангийн код | **2000**00–**2021**00 |
| Бүсийн дугаар | 21 |
| ISO 3166 код | CN-SH |
| ХХИ (2021) | 0.901 (2-т) – маш өндөр |
| Улсын дугаарын угтвар | 沪A, B, D, E, F, G, H, J, K, L, M, N 沪C (зөвхөн захын хороололд) |
| Товчлол | SH / 沪 (*Hù*) |
| Уур амьсгал | Чийглиг субтропикийн уур амьсгал (Cfa) |
| Хэл аялга | Шанхай аялга Стандарт Хятад хэл |
| Вэб сайт | * shanghai.gov.cn
* en.shanghai.gov.cn
 |

**Шанхай** (Хятад: 上海) нь Хятад улсын хамгийн том төдийгүй дэлхийн хамгийн их хүнтэй хот юм. Хятадын мужийн зиндааны 4 хотын нэг ба 2013 оны тооллогоор 24.1 сая хүнтэй байна. Хөх мөрний тэнгист цутгах аманд байрладаг, Жианьсу, Жезян мужуудтай баруун талдаа хил залгана.

Шанхай нь анх загасны аж ахуй, даавууны үйлдвэрлэл явуулдаг тосгон байсан. 1553 онд цайз барьж хана босгосоноос хойш Шанхай хотын хэмжээнд хүрсэн гэж үздэг. 19-р зуунаас Шанхайн боомтын ашигтай байрлал худалдааны чухал зангилаа болоход түлхэц өгсөн. Улмаар 1842 оны Нанкины гэрээгээр гадаадтай худалдаа хийхийг зөвшөөрсөн хотуудын нэг болсон. Шанхай нь зүүн, барууны хоорондох худалдаа арилжааны төв болж хөгжсөн бөгөөд 1930-аад он гэхэд санхүү, бизнесийн томоохон төв болсон байв. Гэвч 1949 онд Коммунистууд засгийн эрхэнд гарснаар гадаадын хөрөнгө оруулалт зогсож, эдийн засаг нь гэнэт зогсчээ. 1990 онд эдийн засгийн шинэчлэл хийснээр Шанхай нь дахин эрс хурдтайгаар хөгжиж, 2005 он гэхэд дэлхийн хамгийн том боомт болсон байна.

Шанхай нь өсч буй аялал жуулчлалын төв бөгөөд Бунд, Шинтианди зэрэг түүхэн дурсгалт газрууд, орчин үеийн хөгжиж буй Пудонг дүүргийн байшин барилга, соёл урлаг, дизайны төв гэдгээрээ алдартай. Өнөө үед Шанхай нь худалдаа арилжаа, санхүүгийн чухал төв болжээ. Шанхайг "ирээдүйн дэлхийн хот", дэлхийн хамгийн хурдацтай хөгжиж буй эдийн засгийн "үзүүлэн" хэмээн тодорхойлж байна.

Шанхай нь Экспо-2010 үзэсгэлэнг зохион байгуулсан. Хятад улс зүүн өмнөд хэсгээ хөгжүүлэхэд маш их ач холбогдол өгч, хотоо хөгжүүлж байгаа болно.

Энэ хотод Монгол Улсын Консулын төлөөлөгч саяханаас үйл ажиллага явуулж эхэлсэн.

## Нэр

*Шанхай* гэдэг нь "Тэнгисийн мандал дээр" гэх утгатай 上 ("дээрх"), 海 ("тэнгис") хоёр ханз үсгийн нийлэмж юм. Энэ нэр нь Хөх мөрний бэлчирт хот байрладгаас үүдэн лав 11-р зууны Сүн улсын үед дэлгэр хэрэглэгддэг байжээ. Хятадын түүхчид энэ нэр нь Тан улсын үеэс хэрэглэгдсэн гэж таамагладаг.

Европчуудын дунд Шанхай хотыг «Дорнын Парис», «Дорны Хатан хаана», «Дорнын сувд» гэж нэрлэж байсан. «Азийн янхан» ч гэгдэж явсан. (1920-1930-аад онуудад хар тамхи, биеэ үнэлэх, мөрийтэй тоглох зэрэг үзэгдлүүд газар авч байсан үе);

## Газар зүй

### Уур амьсгал

| дэлгэхЦаг уурын мэдээлэл: Шанхай (Шюжяхүэй), өндөр 5 м (16 фут), (1991–2020 оны хэвийн, туйлын үе 1951–одоо) |
| --- |
| Сар | 1 сар | 2 сар | 3 сар | 4 сар | 5 сар | 6 сар | 7 сар | 8 сар | 9 сар | 10 сар | 11 сар | 12 сар | Жил |
| Макс. Температур °C (°F) | 21.6 (70.9) | 27.0 (80.6) | 31.1 (88.0) | 33.9 (93.0) | 36.7 (98.1) | 38.5 (101.3) | 40.9 (105.6) | 40.8 (105.4) | 38.2 (100.8) | 36.0 (96.8) | 28.5 (83.3) | 23.4 (74.1) | 40.9 (105.6) |
| Дундаж дээд °C (°F) | 8.7 (47.7) | 10.7 (51.3) | 14.9 (58.8) | 20.9 (69.6) | 25.8 (78.4) | 28.6 (83.5) | 33.2 (91.8) | 32.6 (90.7) | 28.7 (83.7) | 23.5 (74.3) | 17.8 (64.0) | 11.3 (52.3) | 21.4 (70.5) |
| Өдрийн дундаж °C (°F) | 5.4 (41.7) | 7.0 (44.6) | 10.7 (51.3) | 16.1 (61.0) | 21.3 (70.3) | 24.7 (76.5) | 29.1 (84.4) | 28.8 (83.8) | 25.1 (77.2) | 19.9 (67.8) | 14.3 (57.7) | 7.9 (46.2) | 17.5 (63.5) |
| Дундаж доод °C (°F) | 2.9 (37.2) | 4.1 (39.4) | 7.6 (45.7) | 12.6 (54.7) | 17.9 (64.2) | 22.0 (71.6) | 26.2 (79.2) | 26.2 (79.2) | 22.5 (72.5) | 17.1 (62.8) | 11.4 (52.5) | 5.3 (41.5) | 14.7 (58.4) |
| Мин. температур °C (°F) | −10.1 (13.8) | −7.9 (17.8) | −5.4 (22.3) | −0.5 (31.1) | 6.9 (44.4) | 12.3 (54.1) | 16.3 (61.3) | 18.8 (65.8) | 10.8 (51.4) | 1.7 (35.1) | −4.2 (24.4) | −8.5 (16.7) | −10.1 (13.8) |
| Дундаж хур тунадас см (инч) | 72.2 (2.84) | 65.0 (2.56) | 97.3 (3.83) | 84.2 (3.31) | 91.0 (3.58) | 224.9 (8.85) | 163.2 (6.43) | 225.9 (8.89) | 131.5 (5.18) | 69.6 (2.74) | 61.4 (2.42) | 50.4 (1.98) | 1,336.6 (52.61) |
| Дундаж хур тунадастай өдрүүд (≥ 0.1 мм) | 10.6 | 10.4 | 12.7 | 11.3 | 11.2 | 14.3 | 12.2 | 12.7 | 10.1 | 7.5 | 9.2 | 8.5 | 130.7 |
| Цастай дундаж өдөр | 2.1 | 1.8 | 0.5 | 0.0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0.1 | 0.9 | 5.4 |
| Дундаж харьцангуй чийгшил (%) | 71 | 71 | 70 | 69 | 70 | 79 | 76 | 76 | 74 | 70 | 71 | 69 | 72 |
| Сарын дундаж нартай цаг | 114.3 | 119.9 | 128.5 | 148.5 | 169.8 | 130.9 | 190.8 | 185.7 | 167.5 | 161.4 | 131.1 | 127.4 | 1,775.8 |
| Эх сурвалж: Хятадын Цаг Уурын Алба (нар 1981–2010) бүх цагийн хэт температур |

## Мөн үзэх

* Хятад улсын 50 том хот

## Цахим холбоос

|  |  |
| --- | --- |
| Wiktionary | **Wiktionary: Шанхай** – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу |

 **Commons: Шанхай** – Викимедиа дуу дүрсний сан
* Шанхай хотын албан ёсны сайт
* Шанхайн аялал жуулчлалын албан ёсны сайт
* Шанхайн хотын статистик

## Эшлэл