Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Танихгүй эмэгтэйн захидал

**Танихгүй эмэгтэйн захидал** (герман. *Brief einer Unbekannten*) -австрийн нэрт зохиолч Стефан Цвейгийн 1922 онд бичсэн тууж.

## Агуулга

Зохиолын гол дүр (нэрт зохиолч Р.) үл мэдэгдэх эмэгтэйгээс захидал хүлээн авснаар эхэлдэг. Захидлыг уншиж байхдаа тэрээр энэ эмэгтэй бүх амьдралынхаа туршид зөвхөн өөрийг нь хайрлаж байсныг мэдсэн бөгөөд захидалд тэдний амьдралын зам огтлолцсон бүх тохиолдлыг дүрсэлсэн байдаг.

Захидал дээр 13 настай охин түүнийг хөрш зэргэлдээ байранд нүүж ирэхэд нь анх танилцсан ажээ. Хоёр жил түүнтэй нэг байранд хөрш зэргэлдээ амьдарсан, дараа нь түүний гэр бүл нь нүүж, хоёр жил өөр хотод амьдарч, түүнтэй уулзах боломжгүй болсон байжээ. Үүний дараа захиа бичигч бүсгүй Вена руу буцаж очоод нууц амрагтайгаа дахин уулзах боломжтой болсон байна. Жилийн дараа тэд богино хэмжээний "гурван өдрийн романтик" уулзалт болж, баатар нь түүнийг хөрш охин гэж таниагүй ч гол баатар эмэгтэй жирэмсэн болжээ. Тэр ганцаараа хүүхдээ төрүүлж, юу ч хэлэлгүй, өөрөө хүүхдээ өсгөсөн байна. 11 жилийн дараа тэд дахин нэг "романтай" болж, нөгөө эр эмэгтэйг бас л таньсангүй. Жилийн дараа хүүхэд нас барж, халуурч өвдөж, уг захидыг бичдэг ажээ. Өвчин нь эмэгтэйг зальгиж иддэг бөгөөд захиаг гэрээслэлийн дагуу энэхүү эрд хүргэсэн байна.

## Хэвлэлт

Монгол хэл рүү уг туужийг Л.Содов орчуулж 2009 онд хэвлүүлжээ.

## Цахим холбоос

* Танихгүй эмэгтэйн захидал
* Танихгүй эмэгтэйн захидал … (номын тэмдэглэл)
* Номын тэмдэглэл: Танихгүй эмэгтэйн захидал
* *Номын тэмдэглэл: Стефан Цвейг "Танихгүй эмэгтэйн захидал"*
* Номын тэмдэглэл: Танихгүй эмэгтэйн захидал /Стефан Цвейг/
# Версаль

Версаль буюу Версалийн ордон
Версалийн ордоны дотоод байдал
**Версаль** (франц. Château de Versailles) — Парис хотоос 20 км зайнд орших Францын хаадын цэцэрлэгт цогцолбор ордон юм. Орчин үед дэлхийн алдартай аялал жуулчлалын төв болоод байна. Энэхүү цогцолборыг 1623 онд францын алдарт архитекторууд, барималчид барьж эхлүүлээд XIV Луи хааны шийдвэрээр 1661 онд Хааны албан ёсны ордон болжээ.

1682-1789 он хүртэл Францын хувьсгалаас өмнө Версаль нь Хаадын албан ёсны ордон байв. 1801 онд олон нийтэд нээлттэй музейн болоод 1830 оноос хойш Версалийн уран архитектурын цогцолбор бүхэлдээ музей болж өргөжсөн байна. 1837 онд энд Францын түүхийн музей хааны ордонд нээгдсэн. 1979 онд Версалийн ордон болон түүний цэцэрлэгт хүрээлэнг ЮНЕСКО-гийн Дэлхийн соёлын өвийн жагсаалтад бүртгэн оруулсан байна.

Цэцэрлэгт ордны цогцолбор нь хэд хэдэн «жижиг» орднуудаас бүрдэж нэгэн бүхэл цогцолбор болдог ажээ.

Версалийн цогцолборын барилгын ажлыг архитекторч Луи Лево, Жюль Хардуин-Монсарт нар удирдаж байсан бөгөөд тэд XIII Луи хааны хуучин "ан агнуурын байр"-ыг өргөжүүлээд зогсохгүй Францын барокко сонгодог хэв маягаар чимэглэжээ. Хааны шинэ өргөө 1682 онд албан ёсоор нээгдсэн боловч барилгын ажил үүгээр дууссангүй. Байнга болж байсан дайны улмаас ордон барих ажлыг дөрвөн үе шаттайгаар явуулж, тус бүр нь цогцолборын шинэ хэсгийг "барьжээ".

Эхний шатанд ордон, цэцэрлэгт хүрээлэнг өргөтгөсөн - одоо хаан олон тооны зочинтой (600 хүртэл хүн) хүлээн авалт хийх боломжтой болсон. Хоёр дахь шатанд "ан агнуурын газар" гэж нэрлэгддэг төв хэсгийг бүрэн сэргээн засварлах ажлыг багтаасан. Энэ үед ордны хойд жигүүрийг хааны орон сууц, өмнөд жигүүрийг хатны өрөө болгон өөрчилсөн байна.

Гурав дахь шат нь хамгийн алдартай танхим болох террас дээр тоноглогдсон "Толин тусгал" галлерейг барьж эхэлсэн. Энэ нь хана хэрэм, асар том цонх, толь зэргийг багтаасан барокко загварын нарийн чимэглэлээрээ алдартай. Үүний зэрэгцээ хүлэмжтэй хоёр хэсэгт нэмэлт зочны өрөөнүүд босгосон. Сүүлийн шатанд тав дахь сүм хийд баригдаж, цогцолбор барьж дуусчээ.

Ордон барихтай зэрэгцэн Андре Ленотр цэцэрлэгт хүрээлэнгүүдийн зураг төслийг боловсруулсан байна.

XIV Луи хаан нас барсны дараа ордны барилгын ажлыг XV Луи хаан үргэлжлүүлж, цогцолборын зохион байгуулалтад хэд хэдэн томоохон өөрчлөлт оруулсан. Энэ үеэр Элчин сайд нарын шатыг буулгаж, хааны охидод зориулсан цэлгэр том орон сууц барьсан байна. Хатагтай Помпадурын шаардлагаар Францын хаан мөн Пети Трианоныг барьжээ. XV Луи амьдралынхаа сүүлийн жилүүдийг фасадыг сэргээн засварлахад зориулжээ - төслийг дуусгахад хэдэн арван жил зарцуулсан байна.

**Цогцолборын цар хүрээ** нь маш гайхалтай - зөвхөн ордны байрны талбай нь 67 мянган хавтгай дөрвөлжин метр юм. Дотор нь 25 мянга гаруй цонх, 67 шат, 372 хөшөө суурилуулжээ. Версалийн цэцэрлэгт хүрээлэнд 1400 орчим усан оргилуур багтдаг байна.

 **Commons: Версаль** – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан
# ISO 4217

ДЭЛХИЙН ВАЛЮТЫН ҮСГИЙН ТЭМДЭГЛЭГЭЭ

| Валютын нэр | Валютын товч нэршил | Валютын код |
| --- | --- | --- |
| Австралийн доллар | АУД | 36 |
| Австрийн шиллинг | АТС | 40 |
| Бельгийн франк | ҮНЭ | 56 |
| Английн фунт | GBP | 826 |
| Канад доллар | CAD | 124 |
| Чех титэм | CZK | 203 |
| Данийн крон | DKK | 208 |
| Голланд гиллер | НГГ | 528 |
| Эстони титэм | EEK | 233 |
| Евро | Евро | 978 |
| Финляндын тэмдэг | FIM | 246 |
| Франц франк | СЗХ | 250 |
| Германы тэмдэг | ДЭМ | 276 |
| Грекийн драхма | GRD | 300 |
| Хонг конг доллар | ХКД | 344 |
| Унгарын форинт | HUF | 348 |
| Ирландын фунт | IEP | 372 |
| Италийн лир | ITL | 380 |
| Японы иен | JPY | 392 |
| Латвийн лат | LVL | 428 |
| Литвын литасууд | LTL | 440 |
| Мексикийн песо | MXN | 484 |
| Шинэ Зеландын доллар | НЗД | 554 |
| Норвегийн крон | НОК | 578 |
| Польшийн zloty | PLN | 985 |
| Португалийн эскудо | RTE | 620 |
| Оросын рубль | Рубль | 643 |
| Сингапур доллар | SGD | 702 |
| Словак титэм | SKK | 703 |
| Өмнөд Африкийн ранд | ЗАР | 710 |
| Испанийн песета | ESP | 724 |
| Швед крон | SEK | 752 |
| Швейцарийн франк | CHF | 756 |
| Украины гривен | UAH | 980 |
| Америк доллар | Ам доллар | 840 |

Энэ өгүүлэл дутуу дулимаг бичигджээ. Нэмж гүйцээж өгөхийг хүсье.
# Твиттер

X| 2023 оны 7 сараас ашиглагдаж буй лого |
| 2025 оны 9 сарын үеийн нүүр хуудас |
| Хуучин | * Twttr (2006 оны эхээр)
* Twitter (2006–2023)
 |
| Сайтын төрөл | Сошиал сүлжээ үйлчилгээ |
| Хэлнүүд | Олон хэлтэй |
| Байгуулагдсан | 2006 оны 3 сарын 21 (2006-03-21), Сан-Франциско, Калифорни, АНУ |
| Төв байр | Бастроп, Техас, АНУ |
| Үйлчилдэг бүс нутаг | Дэлхий даяар, хориглосон улсуудаас бусад |
| Эзэмшигч | * Odeo (2006 оны 3-10 сар)
* Obvious Corporation (2006–2007)
* Twitter, Inc. (2007–2023)
* X Corp. (2023–одоо)
 |
| Үүсгэн байгуулагчид | * Жэк Дорси
* Ноа Гласс
* Биз Стоун
* Эван Вильямс
 |
| Дарга | Элон Маск |
| URL | x.com |
| Бүртгэл | Шаардлагатай |
| Эхэлсэн | 2006 оны 7 сарын 15 (2006-07-15) |
| Одоогийн статус | Идэвхтэй |
| Native clients on | * Вэб
* Андройд
* iOS
* iPadOS
* Amazon Fire Tablet
 |
| Контентын лиценз | Зөвлөмжийн алгоритм: AGPL-3.0
Олон нийтийн тэмдэглэлийн алгоритм: Apache-2.0
Эможи: MIT, CC-BY-4.0
Other content and services: Proprietary |
| Програмчлалын хэл | * Scala
* Java
* Ruby
* JavaScript
* Python
 |
|  |

**Икс** (Англи: X) буюу **Твиттер** (Англиар: Twitter) бол нийтийн интернэт үйлчилгээ, мөн бичил блогийн үйлчилгээ болно. Текст хэлбэрт тулгуурласан бөгөөд хэрэглэгч 140 тэмдэгтэд тохируулж өөрийн үзэл бодол, мэдээллээ нийтэлдэг. Түүнийг нь "tweet" буюу "жиргээ" гэж нэрлэнэ.

Твиттерийг анх 2006 оны 3 сард Жак Дорсей, Эван Вилламс, Биз Стоун мөн Ноах Гласс нар нийлж бүтээсэн бөгөөд 2006 оны 7 сард нийтийн хэрэглээнд тавьсан. 2011 оны байдлаар 300 мянган хэрэглэгчтэй болсон байна. Твиттер компани нь АНУ-ын Сан-Франциско хотод байрладаг бөгөөд сервер, удирдлага нь Нью-Йорк хотод оршдог.

## Тэмдэглэл

## Эх сурвалж

## Цахим холбоос

 **Commons: Twitter** – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан
* Албан ёсны цахим хуудас
# АНУ-ын далбаа

**Америкийн Нэгдсэн Улсын далбаа** - АНУ-ын Төрийн Их тамга, төрийн дууллалын нэгэн адил АНУ-ын Төрийн бэлэг тэмдэгийн нэг юм. АНУ-ын далбааг мөн заримдаа **Таван хошуунууд ба тууш зураасууд** (англи. *Stars and Stripes*) гэж нэрэлдэг.

АНУ-ын далбаа
Далбаа нь тэгш өнцөг хэлбэртэй хавтгай дээр 7 улаан, 6 цагаан өнгийн ээлжилсэн хөндлөн 13 зураасууд байдаг. Мөн зүүн дээд өнцөгт гүн хөх өнгөтэй талбай дээр 50 ширхэг цагаан таван хошуунууд байдаг. 13 тууш зураасууд нь тусгаар улс анх байгуулсан Делавэр, Пеннсилвани, Нью-Жерси, Жоржиа, Коннектикут, Массачусетс, Мэриленд, Өмнөд Каролина, Нью-Хэмпшир, Виржини, Нью-Йорк, Умард Каролина, Рөүд-Айленд зэрэг Британий колониудыг илэрхийлдэг байна.

Зүүн дээд өнцөг дахь 50 ширхэг цагаан таван хошуунууд өнөөгийн АНУ-ын мужийн тоог илэрхийлдэг ажээ.

Далбааны *улаан өнгө* нь тэсвэр хатуужил (hardiness), эр зориг (valor); *хар хөх* - хичээл зүтгэл (perseverance), шударга ёс (justice), сонор сэрэмж (vigilance); *цагаан* -(purity) гэм зэмгүй, цэвэр ариун (innocence) байдал илэрхийлдэг ажээ.

## Түүх

АНУ-ын Конгресс анх 1777 оны 6-р сарын 14-нд Төрийн далбааг баталсанаас хойш энэ өдрийг Төрийн дабааны өдөр гэж тэмдэглэж иржээ. Түүнээс хойш төрийн далбаанд 26 удаа өөрчлөлт хийсэн байдаг бөгөөд хамгийн сүүлд 1959 оны 8-р сарын 21-нд тухайн үеийн ерөнхийлөгч Дуайт Эйзенхауэрын тушаалаар 50 одтой болгосон.
# 10 сарын 23

|  |
| --- |
| Түүхэн жилийн өдөр 9 сар · **10 сар** · 11 сар |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 |

 |

**10 сарын 23** нь Григорийн тооллын жилийн 296 дахь (өндөр жил бол 297 дэх) өдөр юм. Мөн он дуустал 69 өдөр үлдэж байна.

## Үйл явдлууд

* 1928 МАХН-ын VII Их хурал хуралджээ. 192 төлөөлөгч оролцсон энэхүү хурлаар Ардын хувьсгалыг гүнзгийрүүлэн хөгжүүлэх намын зорилтыг улам тодруулан заасан байна. Мөн намын дотоод байдал болон зөрөлдөөний асуудлыг хэлэлцэж, хэсэг бүлэг намын идэвхтнийг “баруун оппортунист” гэж буруутгаж, намаас хөөж, намын “томчууд”-ын дунд цэвэрлэгээ хийжээ.
* 1946 НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн анхдугаар хурал эхэлжээ.
* 1947 анх удаагаа гэр бүлийн хос Нобелийн шагналын эзэн болов. Тэд бол Австриас Америкт суурьшсан биохимичид болох Герти болон Карл Кори нар байв.
* 1955 Өмнөд Вьетнам бүгд найрамдах улс болжээ.
* 1958 Борис Пастернак уран зохиолын салбарт Нобелийн шагнал хүртэв.
* 1989 Будапештэд Бүгд найрамдах Унгар улс бий болсныг зарлажээ.
* 2011 Ливид Муаммар Каддафигийн дэглэмийг ялснаа зарлав.

## Энэ өдөр төрөгсөд

## Энэ өдөр нас барагсад

* 1988 - Асашио Таро сүмогийн 46 дахь ёкозүна (\* 1929)

## Тэмдэглэлт баярууд

* Мэнгэний өдөр

---

 **Commons: 10 сарын 23** – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан
# 1976 он

| Аргын жил дараалал
 |
| --- |
|  1971 · 1972 · 1973 · 1974 1975 —  **1976**  — 1977 1978 · 1979 · 1980 · 1981
 |
| Хамаарах арван
 |
| 1970-д он
 |
| Хамаарах зуун
 |
| XX зуун
 |

**1976 он** (**Нэгэн мянга есөн зуун далан зургаадугаар он**) — Нийтийн он тоолол (аргын тоолол)-ын 1976-р он, Луу жил.

## Үйл явдал

* 7 сарын 17 — Монреалийн олимп эхэлсэн.

## Төрсөн хүн

*Дэлгэрэнгүй: Ангилал:1976 онд төрөгсөд*
* 3 сарын 12 — Хятадын жүжигчин Жао Вэй
* 4 сарын 16 — Тайванийн жүжигчин Шү Чи
* 5 сарын 19 — Америкийн сагсан бөмбөгч Кэвин Гарнетт
* 9 сарын 26 — Германы хөл бөмбөгч Михаэль Баллак
* 10 сарын 5 — Өмнө Солонгосын жүжигчин Сун Сын-хонь

## Нас барсан хүн

*Дэлгэрэнгүй: Ангилал:1976 онд нас барагсад*
* 11 сарын 12 — Зөвлөлтийн зохион бүтээгч Михаил Гуревич