# Америкийн Нэгдсэн Улс

| Америкийн Нэгдсэн Улс ᠠᠮᠧᠷᠢᠺᠠ ᠶᠢᠨ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠭᠰᠡᠨ ᠤᠯᠤᠰUnited States of America (Англи) |
| --- |
|
Төрийн далбаа

Сүлд

 |
| **Уриа:**In God We Trust *Бурханд бид итгэдэг*

Бусад уламжлалт урианууд:
* "E pluribus unum" (Латин) "Олноос нэг"
* "Annuit cœptis" (Латин) "Хувь заяа бидний ажил үүргийг дэмжинэ"
* "Novus ordo seclorum" (Латин) "Эрин үеийн шинэ дэг журам"
 |
| **Төрийн дуулал:** "Одоор чимэглэсэн далбаа" **Марш:** "The Stars and Stripes Forever" |
| Дэлхийн бөмбөрцөг (зөвхөн мужууд ба К.Т.)АНУ ба түүний газар нутгууд |
| Нийслэл | Вашингтон, К.Т. ﻿ / ﻿ |
| Томоохон хот | Нью-Йорк хот ﻿ / ﻿ |
| Албан ёсны хэл | Холбооны түвшинд байхгүй |
| Үндэсний хэл | Англи хэл (де-факто) |
| Угсаатны бүлгүүд (2020) | **Арьстны бүлгээр:Испани эсвэл Латин гаралаар:** |
| Шашин (2021) | * 63% Христ итгэл
* ↳40% Протестантизм
* ↳21% Католик
* ↳2% Бусад Христийн урсгал
* 29% Шашингүй
* 6% Бусад
* 2% Хариулаагүй
 |
| Ард түмний нэршил | Америкчууд |
| Төр засаг | Холбооны ерөнхийлөгчийн үндсэн хуульт бүгд найрамдах улс |
|  |
| • Ерөнхийлөгч  | Доналд Трамп |
| • Дэд ерөнхийлөгч  | Жей Ди Вэнс |
| • Танхимын Дарга  | Майк Жонсон |
| • Ерөнхий Шүүгч  | Жон Робертс |
|  |
| Хууль тогтоох байгууллага | Конгресс |
| • Дээд танхим | Сенат |
| • Доод танхим | Төлөөлөгчдийн Танхим |
| Түүх |
|  |
| • Тунхаглал  | 1776 оны 07-р сарын 04 (1776-07-04) |
| • Холбоо  | 1781 оны 03-р сарын 01 (1781-03-01) |
| • Парисын гэрээ  | 1783 оны 09-р сарын 03 (1783-09-03) |
| • Үндсэн хууль  | 1788 оны 06-р сарын 21 (1788-06-21) |
| • Сүүлчийн муж нэгдэв  | 1959 оны 08-р сарын 21 (1959-08-21) |
|  |
| Газар нутаг |
| • Нийт | 9,833,520 км2 (3,796,740 миль2) (3) |
| • Усны эзлэх талбай (%) | 4.66 |
| Хүн ам |
| • 2021 тооцоо |  331,893,745 |
| • 2020 тооллого | 331,449,281 (3) |
| ДНБ (ХАЧП) | 2022 тооцоо |
| • Нийт | ▲ $25.03 их наяд (2) |
| • Нэг хүнд ноогдох | ▲ $75,179 (8) |
| ДНБ (нэрлэсэн) | 2022 тооцоо |
| • Нийт | ▲ $25.03 их наяд (1) |
| • Нэг хүнд ноогдох | ▲ $75,179 (8) |
| ОТББИ (2020) |  ▲ 46.9 өндөр |
| ХХИ (2021) | ▲ 0.921 маш өндөр · 21 |
| Мөнгөний нэгж | АНУ доллар ($) (USD) |
| Цагийн бүс | UTC−4 to −12, +10, +11 |
| • Зуны цаг (ЗЦ) | UTC−4 to −10 |
| Огнооны формат | сс/өө/жжжж |
| Жолооны тал | баруун |
| Утасны томьёо | +1 |
| ISO 3166 код | US |

**Америк улс** буюу бүтнээр хэлвэл **Америкийн Нэгдсэн Улс** (товчоор **АНУ**; Англи: United States of America) Умард Америк тивд оршдог. Хойд талаараа Канад, урд талаараа Мексик улстай хиллэх бөгөөд зүүн зүгт Атлантын далай, баруун зүгт Номхон далай, урд зүгт Мексикийн булан хүрдэг. 50 муж улс болон Колумбын тойргоос бүрдсэн холбооны, бүгд найрамдах улс юм. Аляска, Хавай, Пуэрто-Рико зэрэг тусдаа орших нутагтай. 9.6 сая км² газарт (дэлхийд 3-р байр) 313 сая хүн (3-р олон) аж төрж байна. Газрын гадарга, уур амьсгал олон янз, нийслэл нь Вашингтон.

## Түүх

Индиануудын өвөг одоогоос 15.000 жилийн өмнө Америкт ирсэн бөгөөд Европын колоничлол МЭ 16-р зуунаас эхэлсэн. Атлантын далайн зүүн эргээр Британийн 13 колони гэж байгуулагдсан. Колонийн ард түмэн далайн чанадын Их Британид захирагдахгүйн төлөө тэмцсэн хувьсгал ялснаас 1776 онд АНУ байгуулагдаж, 1783 онд дайн дуусаж, Европын колониос салсан анхны орон болсон юм. 1787 онд Үндсэн хуулиа баталж одоо ч өөрчлөөгүй гэх ба 1791 онд хүний эрх, эрх чөлөөний суурь зарчмыг тунхагласан ажээ.

Байгуулагдсан цагаасаа хойш Франц, Испанийн хаяа залгаа колониос газар нутаг авч Номхон далай хүртэл тэлсэн ба 19-р зууны дунд үед боолчлолыг халахын төлөө иргэний дайн дэгдэж амжилттай төгссөн. Дэлхийн хоёрдугаар дайны үеэр цөмийн зэвсэгтэй болж, дараа нь НҮБ-ийг байгуулалцаж, НҮБ-ийн Аюулгүйн зөвлөлийн байнгын гишүүн улс болсон. 1990 онд Хүйтэн дайн төгсөж ЗХУ задарснаар ганц их гүрэн болон үлдсэн гэдэг. Дэлхийн бараг бүх орноос хүн шилжин суусан олон арьс үндэс, олон хэл соёлтны газар болсон бөгөөд цагаан арьстан зонхилдог. АНУ нь албан ёсны хэл гэж байдаггүй бөгөөд англи хэл голлодог, испани хэл бас хэрэглээнд байдаг юм. АНУ аж үйлдвэржсэн, хөгжингүй улс юм. ДНБ-ийн хэмжээгээр дэлхийд тэргүүлдэг. Цэрэг, технологи маш өндөр хөгжсөн улс юм.

## Нэр

Америкийн Нэгдсэн Улсын хэд хэдэн нэр түгээмэл хэрэглэгддэг. Бүтэн нэрний албан ёсны хувилбарууд нь «АНУ», «Америк», түүнчлэн "United States" (U.S.) болон "U.S.A." гэсэн толгой үгсийг агуулдаг; «Америкийн Нэгдсэн Улс» гэсэн нэрийг 1776 оны 9-р сарын 9-ний өдөр АНУ-ын Тивийн хоёрдугаар Конгресс албан ёсоор баталсан.

## Газар зүй

Сансраас харсан зураг
Физик газар зүйн зураг
Колорадо мөрний Гранд-Каньон
### Байрлал

Америкийн үндсэн тив дахь газар нутаг (7,663,941 км²) нь Канад, Мексик хоёр улс, Номхон болон Атлантын далай, Мексикийн булангаар хүрээлэгддэг. Салангид газраас хамгийн том нь Умард мөсөн далайд тулсан Аляска муж (1,717,856 км²) юм. Аляска нь Канадтай хиллэж, баруун зүгт Берингийн хоолойгоор Оростой 30 км ойрхон оршдог. Номхон далайд Хавайн арлууд (28311 км²), Гуам арал, Марианы арлууд, Америкийн Самао, Карибын тэнгист Пуэрто-Рико арал, Виржиний арлууд бий. Америк орон Канадтай 8893 км, Мексиктэй 3327 км газраар хиллэдэг.

### Газрын тогтоц

Америкийн үндсэн орныг хэлвэл Атлантын далай талдаа нам доор, Номхон далай талдаа өндөрлөг газартай байдаг. Атлантын далайн эргийн нам доор газар, Аппалачийн нуруу (ноён оргил нь 2037 м өндөр Митчелл уул), Миссисипи мөрний сав газар, Төв тал (200—500 м), Их тал (500—1600 м), Кордильерийн нуруу оршдог. Кордильерийн Хадтай уулс (*Rocky mountains*)-ын Элберт уул 4399 м өндөр, Сьерра-Невадагийн нурууны Уитни уул 4421 м хүрнэ. Аляска мужид Америкийн хамгийн өндөр Мак-Кинли (6193 м) уул сүндэрлэдэг. Хавай арал галт уулын бүтэцтэй. Оргил нь д.т.д. 4205 м.

### Усны зүй

Америкийн гол мөрөнгүүд Атлантын (ихэнх нь), Номхон, Умард мөсөн далайн ай савд хамаардаг. Мексикийн буланд цутгадаг Миссисипи (дан урт 3757 км), Миссури (4127 км), Рио-Гранде, Коларадо, Арканзас (2322 км), Ред-Ривер, Номхон далайд юүлдэг Колумб, Аляскын Юкон мөрөн зэрэг томхоныг дурдаж болно.

Канадтай хиллэх хилийн шугам дайраад цэнгэг усны нөөц болсон Их нуурууд хэмээх Дээд, Хурон, Мичиган, Эри, Онтарио гэсэн нэртэй таван том нуур бий.

Жон Трумбуллын "Тусгаар тогтнолын тунхаг" зураг
## Хүн ам

Хүн амын олонх нь цагаан арьстан.

* Хар арьстан- 29,2 сая
* Латин гаралтай- 16,9 сая
* Уугуул- Америк хүн – 1,4 сая

Хүн амын 27,1% нь 18 хүртэлх насных бөгөөд 25 сая гаруй хүн 65-аас дээш настай байна. Дундаж наслалт 78. Дөрвөн хүн тутмын 3 нь хот сууринд амьдардаг.

2001 оны байдлаар, хүн амын 52% нь протестант, 24.5% нь католик, 1.4% нь жүдийн шашинтан, 0.5% нь муслим, 0.5% нь буддист, 0.4% нь хинду шашинтан, бусад 14.2% нь шашин шүтлэггүй гэж тодорхойлогдсон байна. Үндсэн ярьдаг хэл нь англи хэл.

## Газар нутаг

АНУ нь 9,629,091 хавтгай дөрвөлжин километр газар нутагтай. Газар нутгийн хэмжээгээрээ Oросын холбооны улс, Kанадын дараа болон Хятадын өмнө жагсдаг дэлхийн 3-р том орон юм.

Газарзүйн байрлалын онцлог: Энэ нь олон улсын усан замыг ашиглах бүрэн боломжтойгоос гадна харьцангуйгаар тусгаарлагдмал байрлалтай нь бусад бүс нутгийн улс орнуудтай харилцахад тээврийн зардал, цаг хугацаа их шаардах муу талтай ч цэрэг стратегийн аюулгүй байдлыг ямар нэг хэмжээгээр хангадаг бөгөөд тухайлбал АНУ-ын нутаг дэвсгэр нь Дэлхийн нэгдүгээр болон Хоёрдугаар дайнд огтхон ч өртөөгүй нь үүний илрэл юм.

## Засаг захиргаа

Цагаан ордон
АНУ нь холбооны улс бөгөөд 50 муж улс болон Колумбын тойргоос бүрддэг. Нийслэл хот Вашингтонд 638,5 мянган хүн оршин суудаг. АНУ-ын хамгийн том хот нь Нью-Йорк бөгөөд дүүргийн хамт 9 сая гаруй хүн оршин суудаг.

АНУ-ын Ерөнхийлөгч нь Төрийн болон Засгийн газрын тэргүүн юм. Ерөнхийлөгч болон дэд ерөнхийлөгчийг муж улс болгоноос шууд сонгогдсон сонгогчдын саналаар 4 жилийн хугацаагаар сонгоно. Ерөнхийлөгч нь АНУ-д төрсөн, 35 нас хүрсэн иргэн байх ёстой.

АНУ-ын Засгийн газар буюу Кабинетыг Ерөнхийлөгч томилж, Сенат батлах бөгөөд сайд нар (Төрийн нарийн бичгийн дарга гэх) нь Конгрессын өмнө хариуцлага хүлээх албагүй.

### Хууль тогтоох

Хууль тогтоох байгууллага АНУ-ын Конгресс нь 2 танхимаас бүрддэг аж. Дээд танхим Сенат нь зургаан жилийн хугацаагаар муж улс бүрээс 2 гишүүн сонгогдсон 100 гишүүнтэй бөгөөд хоёр жил тутам эдгээрийн гуравны нэг нь дахин сонгуульд ордог байна. Доод танхим болох Төлөөлөгчдийн танхимд гишүүдийн тоо тухайн муж улсын хүн амын тооноос хамаардаг агаад одоогийн байдлаар 435 суудалтай байна.

### Шүүх засаглал

АНУ-ын Дээд шүүхийн 9 гишүүнийг бүх насаар нь АНУ-ын Ерөнхийлөгч томилж, Сенат баталдаг байна. Түүнчлэн АНУ-ын Давж заалдах шүүх, АНУ-ын Тойргийн шүүх, Муж улсын болон анхан шатны шүүх гэж байдаг.

## Улс төрийн гол намууд

АНУ-д үндсэндээ үйлдвэрлэгчдийн эрх ашгийг хамгаалсан Бүгд Найрамдах нам (1854 онд байгуулагдсан), Ардчилсан Нам (1828 онд байгуулагдсан) хэмээх хоёр улс төрийн намын тогтолцоо бүрдэж, түүхэндээ засгийн эрхийг ээлж дараалан барьсаар иржээ. Эдгээр гол хоёр намын үзэл баримтлал зарчмын ялгаа үгүй боловч БНН хувийн эдийн засагт төрийн оролцоог аль болохоор хязгаарлах чиг шугам баримтлаж байхад АН нь засгийн газар хувийн хэвшлийн эдийн засгийг тодорхой хэмжээгээр удирдан зохицуулж, хүн амын нийгмийн асуудалд анхаарах ёстой гэж үздэг байна. Энэ хоёр намаас гадна Шинэчлэлийн нам, Ногооны болон Социал-демократ нам гэх зэрэг улс төрийн 21 нам байдаг. Тэдгээр намууд улс төрийн нөлөө байхгүй, өргөн хүрээтэй үйл ажиллагаа явуулдаггүй байна.

## Орон нутаг

АНУ-ын 50 Муж Улсын нэр бүхий газрын зураг
АНУ-ын нутаг дэвсгэр нь 50 муж улсад хуваагддаг. Мөн тэд хараат газар нутаг, protectorates хэд хэдэн агуулсан байдаг. Муж тус бүр өөрийн Үндсэн хуультай бөгөөд түүний хууль тогтоомж, гүйцэтгэх эрх баригч Засгийн газартай байна.

Төрийн муж тус бүр нь цаашлаад дүүрэгт хуваагдана. Тэдний тоо өргөн харилцан адилгүй байдаг. Жишээ нь, АНУ-ын Техасын ийм дүүрэгт - 254, болон Делавэр мужид - 3 байх жишээтэй.

АНУ-ын мужууд| № | Муж | Англи хэл дээрх нэр | Байгуулагдсан огноо | Хүн ам (2020) | Газар нутаг,
км² | Хүн хамд ноогдох ДНБ (2005),
доллар | Засаг захиргааны төв |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Айдахо | State of Idaho | 1890 .07.03 | 1 839 106 | 216 632 | 33 012 | Бойсе |
| 2 | Айова | State of Iowa | 1846.12.28 | 3 190 369 | 145 743 | 38 529 | Де-Мойн |
| 3 | Алабама | State of Alabama | 1819.12.14 | 5 024 279 | 135 765 | 32 866 | Монтгомери |
| 4 | Аляска | State of Alaska | 1959.01.03 | 733 391 | 1 717 854 | 60 079 | Жуно |
| 5 | Аризона | State of Arizona | 1912.02.14 | 7 151 502 | 295 254 | 36 327 | Финикс |
| 6 | Арканзас | State of Arkansas | 1836.06.15 | 3 011 524 | 137 732 | 31 233 | Литл Рок |
| 7 | Вайоминг | State of Wyoming | 1890.07.10 | 576 851 | 253 348 | 53 843 | Шайенн |
| 8 | Вашингтон | State of Washington | 1889.11.11 | 7 705 281 | 184 827 | 42 702 | Олимпия |
| 9 | Вермонт | State of Vermont | 1791.03.04 | 643 077 | 24 923 | 37 130 | Монтпилиер |
| 10 | Виржини | Commonwealth of Virginia | 1788.06.25 | 8 631 393 | 110 785 | 46 613 | Ричмонд |
| 11 | Висконсин | State of Wisconsin | 1848.05.29 | 5 893 718 | 169 639 | 39 294 | Мадисон |
| 12 | Хавай | State of Hawai`i
Moku`a-ina o Hawai`i | 1959.08.21 | 1 455 271 | 28 311 | 42 119 | Хонолулу |
| 13 | Делавэр | State of Delaware | 1787.12.07 | 989 948 | 6452 | 64 437 | Довер |
| 14 | Жоржиа | State of Georgia | 1788.01.02 | 10 711 908 | 153 909 | 40 155 | Атланта |
| 15 | Баруун Виржини | State of West Virginia | 1863.06.20 | 1 793 716 | 62 755 | 29 602 | Чарлстон |
| 16 | Иллиной | State of Illinois | 1818.12.03 | 12 812 508 | 149 998 | 43 886 | Спрингфилд |
| 17 | Индиана | State of Indiana | 1816.12.11 | 6 785 528 | 94 321 | 38 048 | Индианаполис |
| 18 | Калифорни | State of California | 1850.09.09 | 39 538 223 | 423 970 | 44 846 | Сакраменто |
| 19 | Канзас | State of Kansas | 1861.01.29 | 2 937 880 | 213 096 | 38 419 | Топика |
| 20 | Кентакки | Commonwealth of
Kentucky | 1792.06.01 | 4 505 836 | 104 659 | 33 632 | Франкфорт |
| 21 | Колорадо | State of Colorado | 1876.08.01 | 5 773 714 | 269 837 | 46 314 | Денвер |
| 22 | Коннектикут | State of Connecticut | 1788.01.09 | 3 605 944 | 14 357 | 55 400 | Хартфорд |
| 23 | Луизиана | State of Louisiana
État de Louisiane | 1812.04.30 | 4 657 757 | 135 382 | 36 765 | Батон-Руж |
| 24 | Массачусеттс | Commonwealth of Massachusetts | 1788.02.06 | 7 029 917 | 27 336 | 51 344 | Бостон |
| 25 | Миннесота | State of Minnesota | 1858.05.11 | 5 706 494 | 225 181 | 45 451 | Сент-Пол |
| 26 | Миссисипи | State of Mississippi | 1817.12.10 | 2 961 279 | 125 443 | 27 545 | Жэксон |
| 27 | Миссури | State of Missouri | 1821.08.10 | 6 154 913 | 180 533 | 37 251 | Жефферсон-Сити |
| 28 | Мичиган | State of Michigan | 1837.01.26 | 10 077 331 | 250 493 | 37 338 | Лансинг |
| 29 | Монтана | State of Montana | 1889.11.08 | 1 084 225 | 381 156 | 31 903 | Хелена |
| 30 | Мэн | State of Maine | 1820.03.15 | 1 362 359 | 91 646 | 34 105 | Огаста |
| 31 | Мэрилэнд | State of Maryland | 1788.04.28 | 6 177 224 | 32 133 | 43 729 | Аннаполис |
| 32 | Небраска | State of Nebraska | 1867.03.01 | 1 961 504 | 200 520 | 39 950 | Линкольн |
| 33 | Невада | State of Nevada | 1864.10.31 | 3 104 614 | 286 367 | 45 778 | Карсон-Сити |
| 34 | Нью-Хэмпшир | State of New Hampshire | 1788.06.21 | 1 377 529 | 24 217 | 42 513 | Конкорд |
| 35 | Нью-Жерси | State of New Jersey | 1787.12.18 | 9 288 994 | 22 608 | 49 414 | Трентон |
| 36 | Нью-Йорк | State of New York | 1788.07.26 | 20 201 249 | 141 300 | 50 038 | Олбани |
| 37 | Нью-Мексико | State of New Mexico
Estado de Nuevo México | 1912.01.06 | 2 117 522 | 315 194 | 35 949 | Санта-Фе |
| 38 | Охайо | State of Ohio | 1803.03.01 | 11 799 448 | 116 096 | 38 594 | Колумбус |
| 39 | Оклахома | State of Oklahoma | 1907.11.16 | 3 959 353 | 181 196 | 33 978 | Оклахома-Сити |
| 40 | Орегон | State of Oregon | 1859.02.14 | 4 237 256 | 255 026 | 39 920 | Сейлем |
| 41 | Пеннсилвани | Commonwealth of Pennsylvania | 1787.12.12 | 13 002 700 | 119 283 | 39 194 | Гаррисберг |
| 42 | Рөүд-Айлэнд | State of Rhode Island and
Providence Plantations | 1790.05.29 | 1 097 379 | 4002 | 40 691 | Провиденс |
| 43 | Өмнөд Дакота | State of North Dakota | 1889.11.02 | 779 094 | 183 272 | 37 975 | Пьерр |
| 44 | Хойд Каролина | State of North Carolina | 1789.11.21 | 10 439 388 | 139 509 | 39 690 | Роли |
| 45 | Теннесси | State of Tennessee | 1796.06.01 | 6 910 840 | 109 247 | 37 985 | Нашвилл |
| 46 | Техас | State of Texas | 1845.12.29 | 29 145 505 | 696 241 | 42 975 | Остин |
| 47 | Флорида | State of Florida | 1845.03.03 | 21 538 187 | 170 304 | 37 889 | Таллахасси |
| 48 | Өмнөд Дакота | State of South Dakota | 1889.11.02 | 886 667 | 199 905 | 40 037 | Пирр |
| 49 | Өмнөд Каролина | State of South Carolina | 1788.05.23 | 5 118 425 | 82 931 | 32 848 | Коламбия |
| 50 | Юта | State of Utah | 1896.01.04 | 3 271 616 | 219 887 | 36 377 | Солт-Лейк-Сити |
|  | Нийт |  |  | 330 759 736 | 9 830 575 |  |

## Эдийн засаг

Америкийн Нэгдсэн Улс нь технологийн хувьд хөгжсөн дэлхийн хамгийн том бөгөөд хүчирхэг эдийн засагтай орон юм. Тус улсын зах зээлийн эдийн засгийн тогтолцооны дагуу хувийн бизнес давамгайлах үүрэгтэй бөгөөд АНУ-ын Холбооны Засгийн газар болон төрийн бусад байгууллагууд шаардлагатай бараа, үйлчилгээг эдгээр хувийн үйлдвэрлэгчээс худалдан авдаг тогтолцоотой байна. Баруун Европ, Японы аж үйлдвэрлэгчидтэй харьцуулбал америкийн бизнес эрхлэгчид нь капитал буюу хөрөнгийн үйл ажиллагааны хэмжээг өргөжүүлэх, ажиллах хүч нэмэгдүүлэх, шинэ бараа бүтээгдэхүүн боловсруулахад давуу талтай байна. АНУ-ын компаниуд нь компьютер, анагаах ухаан, сансар судлал, батлан хамгаалах зэрэг салбарын тоног төхөөрөмж боловсруулалтаараа дэлхийд тэргүүлдэг байна. 1994-2000 онд бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэл эрс нэмэгдэж, инфляцийн түвшин багасч, ажилгүйдлийн хэмжээ 5 хувиас доогуур байв.

## Цахим холбоос

* **Commons: Америкийн Нэгдсэн Улс** – Викимедиа дуу дүрсний сан
* АНУ дахь Монголын элчин сайдын яам
* Монгол Улс дахь АНУ-ын Элчин сайдын яам

Засгийн газар
* АНУ-ын Засгийн газрын портал Засгийн газрын сайтуудтай холбогдох үүд
* Ерөнхийлөгчийн өргөөний төлөөлөгч Цагаан ордоны төлөөлөгчийн албан ёсны вэбсайт
* Сенат АНУ-ын Сенатын танхим
* Ерөнхийлөгчийн өргөө АНУ-ын Ерөнхийлөгчийн албан ёсны вэбсайт

Бусад
* InfoUSA Portal to U.S. Information Agency resources
* Library of Congress Official site of the U.S. Library of Congress
* Demographic Highlights Statistics from the Population Reference Bureau
* The 50 States of the U.S.A. Collected informational links for each state
* United States *Encyclopædia Britannica* entry
* U.S. Census Housing and Economic Statistics Wide-ranging data from the U.S. Census Bureau
* U.S. Citizenship and Immigration Services Official government site
* State Fact Sheets Population, employment, income, and farm data from the U.S. Economic Research Service
* State Energy Profiles Economic, environmental, and energy data for each state from the U.S. Energy Information Administration

Түүх
* Historical Documents Collected by the National Center for Public Policy Research
* U.S. National Mottos: History and Constitutionality Analysis by the Ontario Consultants on Religious Tolerance
* USA Collected links to historical data

Газрын зураг
* National Atlas of the United States Official maps from the U.S. Department of the Interior
* United States Satellite view at WikiMapia (not affiliated with Wikipedia/Wikimedia Foundation)

## Тэмдэглэл

## Зүүлт, тайлбар