Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# രമേശ് സിപ്പി

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| രമേശ് സിപ്പി |
| --- |
| സിപ്പി 2012-ൽ |
| ജനനം | Ramesh Sippy  (1947-01-23) 23 ജനുവരി 1947 വയസ്സ്) കറാച്ചി, ബ്രിട്ടീഷ് രാജ് |
| തൊഴിൽ(s) | Film director, Producer |
| ജീവിതപങ്കാളി | Kiran Juneja |
| കുട്ടികൾ | Rohan Sippy |
| Parent | Gopaldas Parmanand Sippy |

ഒരു ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രസം‌വിധായകനാണ്‌ **രമേശ് സിപ്പി** (ജനനം:1947 ജനുവരി 23 കറാച്ചി).ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിലെ എക്കാലത്തെയും ഹിറ്റു ചിത്രങ്ങളിലൊന്നായ ഷോലെയുടെ സം‌വിധായകൻ എന്ന നിലയിലാണ്‌ രമേശ് സിപ്പി കൂടുതലായും അറിയപ്പെടുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അച്ഛൻ ജി.പി. സിപ്പിയും ഒരു സം‌വിധായകനായിരുന്നു. മകൻ റോഹൻ സിപ്പിയും ചലച്ചിത്രസം‌വിധാന രംഗത്തുണ്ട്.

## ചലച്ചിത്ര ജീവിതം

ചെറുപ്രായത്തിൽ തന്നെ ചലച്ചിത്രരംഗത്തേക്ക് വന്നയാളാണ്‌ രമേശ് സിപ്പി.ഏഴു വർഷത്തോളം സഹസം‌വിധായകനായി ജോലിചെയ്തു.അദ്ദേഹത്തിന്റെ സം‌വിധാനത്തിലുള്ള കന്നി ചിത്രം 1969 ൽ ഇറങ്ങിയ അൻ‌ദാസ് ആയിരുന്നു. ആ പടം വലിയ വിജയമായില്ലങ്കിലും 1972 ൽ സം‌വിധാനം ചെയ്ത സീത ഔർ ഗീത എന്ന ചിത്രം വൻവിജയം നേടി. 1975 ൽ അദ്ദേഹം സം‌വിധാനം ചെയ്ത ഷോലെ വൻ വാണിജ്യവിജയം മാത്രമല്ല നിരൂപക പ്രശംസയും നേടുകയുണ്ടായി. ഇന്നും ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിലെ ഒരു മെഗാഹിറ്റായിട്ടാണ്‌ ഷോലെയെ ഭാരതത്തിലെ ചലച്ചിത്രപ്രേമികൾ വിലയിരുത്തുന്നത്. ഷോലെക്ക് ഇത്ര സ്വീകാര്യത നൽകിയത് അതിലെ ഖബ്ബർ സിംഗ് എന്ന വില്ലൻ കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ച അംജദ് ഖാന്റെ പ്രകടനമായിരുന്നു. ഷോലെയുടെ വമ്പൻ വിജയം രമേശ് സിപ്പിയുടെ മറ്റ് ചിത്രങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുകയുണ്ടായില്ല.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ മറ്റു പ്രധാന ചിത്രങ്ങൾ:"ഷാൻ"(1980),"ശക്തി"(1982),"സാഗർ" (1985),"അഖേല"(1991),"സമാന ദീവാന"(1995) എന്നിവയാണ്‌. "ബുനിയാദ്" എന്ന പേരിൽ ഒരു ടെലി സീരിയലും അദ്ദേഹം സം‌വിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യാ-പാക് വിഭജനം വിഷയമാക്കുന്ന ഈ സീരിയൽ 1987 ൽ ദൂരദർശൻ സം‌പ്രേക്ഷണം ചെയ്യുകയുണ്ടായി.

ഫിലിംഫെയറിന്റെ "ബെസ്റ്റ് ഫിലിം ഓഫ് ഫിഫ്റ്റി ഇയേ‌ഴ്സ് അവാർഡ്" 2005 ൽ ഷോലെ നേടുകയുണ്ടായി.

അടുത്തകാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ സം‌വിധാനം നിർ‌വ്വഹിച്ച "കുച്‌ ന കഹോ","ബ്ലഫ്ഫ് മാസ്റ്റർ" എന്നീ ചിത്രങ്ങളുടെ നിർമ്മാണം രമേശ് സിപ്പിയായിരുന്നു.

## അവലംബം

* Chopra, A (2000), *Sholay - The Making Of A Classic*, Penguin Books, India, ISBN 014029970x

## പുറം കണ്ണി

* ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ നിന്ന് Ramesh Sippy
# കലാമണ്ഡലം സത്യഭാമ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| കലാമണ്ഡലം സത്യഭാമ |
| --- |
| ജനനം | 1937 ഷൊർണ്ണൂർ, പാലക്കാട്, കേരളം, ഇന്ത്യ |
| മരണം | 12-09-2015 ഒറ്റപ്പാലം, പാലക്കാട് |
| ജീവിതപങ്കാളി | കലാമണ്ഡലം പത്മനാഭൻ നായർ |
| കുട്ടികൾ | വേണുഗോപാലൻ, ലതിക, രാധിക, ശശികുമാർ |
| അവാർഡുകൾ | പത്മശ്രീ കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ് സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ് നൃത്യ നാട്യ പുരസ്കാരം കേരള കലാമണ്ഡലം അവാർഡ് സ്വാതി തിരുനാൾ പുരസ്കാരം ഷഡ്കാല ഗോവിന്ദ മാരാർ അവാർഡ് |

മോഹിനിയാട്ടം കലാകാരിയാണ് നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങൾക്കർഹയായ ഗുരു **കലാമണ്ഡലം സത്യഭാമ**(1937 - 2015).

## ജീവിതരേഖ

1954-ൽ വള്ളത്തോളിന്റെ സഹായത്തോടെ കേരള കലാമണ്ഡലത്തിൽ പഠിച്ചു. തോട്ടശ്ശേരി ചിന്നമ്മു അമ്മ നാലഞ്ചു നൃത്തയിനങ്ങൾ ഭാമയെ പഠിപ്പിച്ചു. മോഹിനിയാട്ടത്തോടൊപ്പം ഭരതനാട്യവും കലാമണ്ഡലം പത്മനാഭനാശാനിൽനിന്ന് കഥകളിയും പഠിച്ചു. പഠിക്കുന്ന കാലത്തുതന്നെ കലാമണ്ഡലം ട്രൂപ്പിന്റെ കൂടെ മലേഷ്യ - സിംഗപ്പൂർ യാത്രയിൽ പങ്കെടുത്തു. 1957-ൽ കലാമണ്ഡലത്തിൽ ജോലികിട്ടി. 1958-ൽ കലാമണ്ഡലം പത്മനാഭൻ നായരെ വിവാഹം കഴിച്ചു. തഞ്ചാവൂർകാരനായ ഭാസ്‌കരൻ മാസ്റ്ററുടെ സഹകരണത്തോടെ മോഹിനിയാട്ടശൈലിയിൽ 'കണ്ണകി', 'ചണ്ഡാലഭിക്ഷുകി' തുടങ്ങിയ നൃത്തനാടകങ്ങളുണ്ടാക്കി.

1991-ൽ കലാമണ്ഡലം വൈസ് പ്രിൻസിപ്പലായ ടീച്ചർ 92-ൽ പ്രിൻസിപ്പലായി. 93ൽ വിരമിച്ചു.

## സംഭാവനകൾ

മോഹനിയാട്ടത്തിൽ ഘടനാപരമായ വലിയ മാറ്റം വരുത്തി. കഥകളിയിൽനിന്നും മോചിപ്പിച്ച് മോഹിനിയാട്ടത്തെ ലളിതമാക്കി. പുതിയ അടവും ഭംഗിയുള്ള മുദ്രകളുമുണ്ടാക്കി.

* 'മോഹിനിയാട്ടം: ചരിത്രം സിദ്ധാന്തം പ്രയോഗം' എന്ന പുസ്തകം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.
* ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി സംവിധാനം ചെയ്ത് ബന്ധുക്കൾ ശത്രുക്കൾ എന്ന സിനിമയുടെ നൃത്തസംവിധാനം നിർവഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.

## പുരസ്കാരങ്ങൾ

* 2014-ൽ പത്മശ്രീ
* 2005-ൽ കേരള സർക്കാറിന്റെ ആദ്യത്തെ നൃത്തനാട്യപുരസ്‌കാരം
* 1994-ൽ മോഹിനിയാട്ടത്തിന് കേന്ദ്ര സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ അവാർഡ്
* 1976-ൽ മോഹിനിയാട്ടത്തിന് കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയുടെ അവാർഡ്
* ഷഡ്‌ക്കാല ഗോവിന്ദമാരാർ പുരസ്‌കാരം
* കേരള കലാമണ്ഡലം അവാർഡ്
* കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി ഫെലോഷിപ്പ്
* കേന്ദ്ര സർക്കാറിന്റെ സീനിയർ ഫെലോഷിപ്പ്

## കുടുംബം

ഭർത്താവ് : പരേതനായ കലാമണ്ഡലം പത്മനാഭൻനായർ. മക്കൾ: വേണുഗോപാലൻ, ലതിക, രാധിക, ശശികുമാർ.

## അവലംബം
# പ്രസൂൻ ജോഷി

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**
പ്രദർശിപ്പിക്കുക

| പ്രസൂൻ ജോഷി |
| --- |
|  |
| പശ്ചാത്തല വിവരങ്ങൾ |
| ജനനം |  (1971-09-16) 16 സെപ്റ്റംബർ 1971 വയസ്സ്) ഉത്തർഖണ്ഡ് |
| തൊഴിൽ(കൾ) | കവി, ചലച്ചിത്രഗാന രചയിതാവ്, പരസ്യ വാചകമെഴുത്തുകാരൻ |
| വർഷങ്ങളായി സജീവം | 1992–present |
|  |
| വെബ്സൈറ്റ് | www.prasoonjoshi.com |

പ്രമുഖ കവിയും ഗാനരചയിതാവുമാണ് **പ്രസൂൻ ജോഷി**(ജനനം:16 സെപ്റ്റംബർ 1971)മികച്ച ഗാന രചയിതാവിനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം രണ്ടു തവണ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. താരേ സമീൻപർ, എന്നചിത്രത്തിലേയും ചിറ്റഗോങ് എന്ന ചിത്രത്തിലേയും ഗാനങ്ങൾക്കായിരുന്നു ദേശീയപുരസ്കാരം

## ജീവിതരേഖ

ഡി.കെ. ജോഷിയുടെയും സുഷമയുടെയും മകനായി ജനിച്ച പ്രസൂന്റെ ബാല്യം ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ അൽമോറ എന്ന സ്ഥലത്തായിരുന്നു. ഉയർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥനായ അച്ഛന്റെ സ്ഥലമാറ്റത്തോടൊപ്പം വടക്കേ ഇന്ത്യയിലെ അനേക ഇടങ്ങളിൽ താമസിക്കാനിട വന്നു. പതിനേഴാം വയസിൽ ആദ്യ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഊർജ്ജതന്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്ദര ബിരുദവും എം.ബി.എ യും നേടി. ഏഷ്യൻ പെയിന്റ്സ്, കാഡ്ബറീസ്, പോണ്ട്സ് തുടങ്ങി നിരവധി പരസ്യങ്ങൾക്കു പിന്നിൽ പ്രവർത്തിച്ചു. രാജ്കുമാർ സന്തോഷിയുടെ 'ലജ്ജ' എന്ന സിനിമയ്ക്കു പാട്ടെഴുതി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തു പ്രവേശിച്ചു. ഫന, താരേ സമീൻ പർ, രംഗ് ദേ ബസന്തി തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിലെ ഗാനങ്ങൾ ഹിറ്റുകളായി.

## ഫിലിമോഗ്രാഫി

* *സിക്കന്ദർ* (2009)
* *ലണ്ടൻ ഡ്രീംസ്* (2009)
* *ഡൽഹി 6* (2009)
* *ഗജിനി* (2008)
* *തോഡാ പ്യാർതോഡാ മാജിക്* (2008)
* *താരേ സമീൻ പർ* (2007)
* *ഫന* (2006)
* *രംഗ് ദേ ബസന്തി* (2006)
* *ബ്ലാക്ക്* (2005)
* *ലജ്ജ* (2001)
* *ഭോപ്പാൽ എക്സ്പ്രസ്സ്* (1999)
* *ചിറ്റഗോങ്* (2012)

## പുരസ്കാരങ്ങൾ

* 2007: മികച്ച ഗാന രചയിതാവിനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം (ഫന)
* 2008: ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം: 'താരേ സമീൻ പർ'
* 2008: മികച്ച ഗാന രചയിതാവിനുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം
* 2012: മികച്ച ഗാന രചയിതാവിനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം

## അവലംബം

## പുറം കണ്ണികൾ

* A poem by Prasoon on Ayodhya
* A poem by Prasoon: The girl is talking to her father
* Prasoon Joshi Exposes Indian Ad Industry
# വിജയ് കിച്​ലു

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

ദ്രുപദ് ഗായകനാണ് **വിജയ് കിച്​ലു**(Kashmiri: विजय किचलू (Devanagari), وجے کچلو (Nastaleeq)). 2014 ൽ കേന്ദ്ര സംഗീത നാടക അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ് ലഭിച്ചു.

## ജീവിതരേഖ

ദാഗർ സഹോദരന്മാരുടെ പക്കൽ ദ്രുപദ് സംഗീതത്തിലും ലത്താഫത് ഹുസൈൻ ഖാന്റെ പക്കൽ ഖയാലിലും പരിശീലനം നേടി. രവി കിച്‌ലുവുമൊത്ത് നിരവധി സംഗീത കച്ചേരികളഅ‍ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. 25 വർഷത്തോളം ഐ.ടി.സി മ്യൂസിക് അക്കാദമിക്ക് നേതൃത്വം നൽകി.

## പുരസ്കാരങ്ങൾ

* 2014 ൽ കേന്ദ്ര സംഗീത നാടക അക്കാദമി ഫെല്ലോഷിപ്പ്

## അവലംബം

## പുറം കണ്ണികൾ

* വെബ് ലേഖനം Archived 2004-12-12 at the Wayback Machine
# വിജയലക്ഷ്മി നവനീതകൃഷ്ണൻ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| വിജയലക്ഷ്മി നവനീതകൃഷ്ണൻ |
| --- |
| വിജയലക്ഷ്മി നവനീതകൃഷ്ണൻ |
| ജനനം |  (1946-01-27) 27 ജനുവരി 1946 വയസ്സ്) |
| തൊഴിൽ | സംഗീതജ്ഞ, ഗാനരചയിതാവ്, എഴുത്തുകാരി and അധ്യാപിക |
| ദേശീയത | ഇന്ത്യൻ |
| Genre | തമിഴ് നാടൻ കലകൾ |

തമിഴ് നാടൻപാട്ട് ഗായികയും ഗാനരചയിതാവുമാണ് **വിജയലക്ഷ്മി നവനീതകൃഷ്ണൻ**. 2018ൽ നാടൻപാട്ടുകളുടെ മേഖലയിലെ സംഭാവനകൾ പരിഗണിച്ച് ഭാരത സർക്കാരിന്റെ നാലാമത്തെ സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ പത്മശ്രീ ലഭിച്ചു. ഭർത്താവ് എം. നവനീതകൃഷ്ണനോടൊപ്പം തമിഴ് നാടൻപാട്ടുകളിലും പ്രാദേശിക നൃത്തരൂപങ്ങളിലും പഠനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്.

## ജീവിതരേഖ

1946 ജനുവരി 27ന് ജനിച്ചു. മധുരൈ കാമരാജ് സർവ്വകലാശാലയിലെ നാടൻ കലകൾ വിഭാഗത്തിലെ അധ്യാപികയായി വിരമിച്ച വിജയലക്ഷ്മി, തുടർന്ന് നാടൻ കലകളിൽ പഠനങ്ങൾ നടത്തി. ധാരാളം സംഗീത പരിപാടികൾ അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. തമിഴ് നാടൻ കലകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സംഗീത ആൽബങ്ങൾ പുറത്തിറക്കിയിട്ടുണ്ട്. നാടൻ കലകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇരുപതോളം പ്രബന്ധങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

## പുരസ്കാരങ്ങൾ

* പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം (2018)

## അവലംബം

## പുറം കണ്ണികൾ

1. The Hindu : Metro Plus Tiruchirapalli / Personality : Art for peace Archived 2005-05-07 at the Wayback Machine

2. Life Positive: Interview with Dr.Vijayalakshmi Navaneethakrishnan on The Spiritual aspects of Tamil Folk Art

3. The Hindu : Arts / Music : Rural Ragas

4. Tamil Folk Songs

5. The Hindu : MetroPlus : Songs of innocence and experience Archived 2013-04-12 at archive.today

6. The Hindu : Front Page: Folk art performances planned near Meenakshi Sundareswarar Temple Archived 2008-09-09 at the Wayback Machine

7. The Hindu : Enthralling folk arts performance Archived 2008-01-20 at the Wayback Machine

8. The Hindu: National : Tamil Nadu: Folk songs continue to be crowd-pullers

9. The Hindu : Folio : Simple Pleasures

10.
# മിലേന സാൽവിനി

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**
പ്രദർശിപ്പിക്കുക

| മിലേന സാൽവിനി |
| --- |
| മിലേന സാൽവിനി |
| ജനനം | മിലാൻ |
| മരണം | പാരീസ്, ഫ്രാൻസ് |
| തൊഴിൽ(s) | ഇന്ത്യൻ ക്ലാസിക്കൽ നർത്തകി, നൃത്ത അധ്യാപിക |
| അറിയപ്പെടുന്നത് | കഥകളി, ഭാരതീയ ശാസ്ത്രീയകലകളുടെ പരിപോഷകയും പ്രചാരകയും |

ഇറ്റാലിയൻ സ്വദേശിയായ ഒരു ഇന്ത്യൻ ക്ലാസിക്കൽ നർത്തകിയും നൃത്ത അധ്യാപികയുമാണ് **മിലേന സാൽവിനി**(1938 – 2022) . ഭാരതീയ ശാസ്ത്രീയകലകളുടെ പരിപോഷകയും പ്രചാരകയുമായി കഥകളിക്കു നൽകിയ സംഭാവനകൾക്കായി 2019 ൽ ഭാരതത്തിന്റെ നാലാമത്തെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ പത്മശ്രീ ലഭിച്ചു . കഥകളിക്ക് പത്മശ്രീ ലഭിച്ച ഏക വിദേശിയാണ്. മിലേന സാൽവിനി മിലാനിലാണ് ജനിച്ചത്. നാലുവയസ്സുള്ളപ്പോൾ അവരുടെ അച്ഛൻ മരിച്ചു. അമ്മ മിലേനയെ ഫ്രാൻസിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന് അവിടെ സംഗീതം പഠിപ്പിച്ചു. 1962 ൽ കേരള കലാമണ്ഡലത്തിൽ കഥകളിയിൽ പരിശീലനത്തിന് രണ്ടു വർഷത്തെ സ്കോളർഷിപ്പ് ലഭിച്ചു. ഫ്രാൻസലേക്കു തിരിച്ചു വന്നതിനു ശേഷം, കലാമണ്ഡലത്തിന്റെ കഥകളിസംഘത്തിന്റെ അവതരണം യുനെസ്കോയുടെ ആഭിമുഖ്യത്തിൽ സംഘടിപ്പിച്ചു.

## ഭാരതീയ ശാസ്ത്രീയകലകളുടെ പ്രചാരക

1975-ൽ മിലേനയും ജീവിതപങ്കാളി റോജർ ഫിലിപ്പ്‌സും ചേർന്ന് പാരീസിൽ മണ്ഡപ സെന്റർ ഫോർ ക്ലാസിക്കൽ ഡാൻസ് എന്ന വിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചു. ഇതിന്റെ ആഭിമുഖ്യത്തിൽ 1980-ലും 1999-ലും കലാമണ്ഡലം നടത്തിയ വിദേശപരിപാടികൾ കൂടിയാട്ടത്തെ ലോകപ്രശസ്തമാക്കി. മിലേനയുടെ ക്ഷണം സ്വീകരിച്ചാണ് 1967-ൽ കലാമണ്ഡലത്തിലെ പതിനേഴംഗ കഥകളി സംഘം യൂറോപ്പ് പര്യടനം നടത്തിയത്.
2001-ൽ കൂടിയാട്ടത്തിന് യുനെസ്‌കോയുടെ അംഗീകാരം നേടിക്കൊടുത്തതിൽ മിലേനയുടെ പങ്ക് നിർണായകമാണ്.

## തിരഞ്ഞെടുത്ത കൃതികൾ

* *L'histoire fabuleuse du théâtre Kathakali à travers le Ramayana*. Jacqueline Renard. 1990.
* *La Fabuleuse histoire du Kathakali à travers ses techniques*. Riveneuve. ISBN 978-2-36013-449-6.
* Milena Salvini, Roger Filipuzzi (producers), Jacques Oger (director). *L’Epopée du Mahabharata, théâtre dansé Kathakali* (film) (in ഫ്രഞ്ച്).
* Milena Salvini, Roger Filipuzzi (producers) (1994). *Kutiyattam: le plus vieux théâtre-dansé du monde* (film) (in ഫ്രഞ്ച്).

## അവലംബം

## പുറം കണ്ണികൾ

* "Centre Mandapa".
# ഹിരാലാൽ യാദവ്

| ഹിരാലാൽ യാദവ് |
| --- |
| പ്രസിഡന്റ് രാംനാഥ് കോവിന്ദ് ഹിരാൽ യാദവിന് പത്മശ്രീ സമ്മാനിക്കുന്നു. |
| പശ്ചാത്തല വിവരങ്ങൾ |
| ജനനം | 1925/1926 |
| ഉത്ഭവം | വാരണാസി, ഇന്ത്യ |
| മരണം | 12 മേയ് 2019 (വയസ്സ് 93) |
| വിഭാഗങ്ങൾ | Kajri, Birha |
| തൊഴിൽ(കൾ) | ഗായകൻ, സംഗീതജ്ഞൻ |
| ലേബലുകൾ | T-Series, Smithsonian Folkways Recordings / Auvidis-UNESCO, Rama Cassettes |

ഒരു ഇന്ത്യൻ നാടോടി ഗായകനായിരുന്നു **ഹിരാലാൽ യാദവ്** (1925/1926 - 12 മെയ് 2019) , 2019-ൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന നാലാമത്തെ സിവിലിയൻ അവാർഡായ പത്മശ്രീ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചു. 2015-ൽ യശ ഭാരതി അവാർഡും അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിരുന്നു.

## ഡിസ്കോഗ്രഫി

### തിരഞ്ഞെടുത്ത ആൽബങ്ങൾ

| വർഷം | ആൽബത്തിന്റെ പേര് | ലേബൽ |
| --- | --- | --- |
| 1992 | *ദേവർ ഭാഭി കി ഹോളി* | ടി-സീരീസ് |
| 1993 | *രാം ഭക്ത് ഗുർഹു കിസാൻ* | ടി-സീരീസ് |
| 1995 | *ജൂറി സംഗ്രാം സിംഗ്* | ടി-സീരീസ് |
| 1997 | *ചബ്ബ ചട്ടി പീത* | ടി-സീരീസ് |
| 2001 | *ഗാദാവത് സ്വാമി സദ്ഗുരു ഭജൻ* | ടി-സീരീസ് |
| 2014 | *ഇന്ത്യ: നോർത്ത് ഇന്ത്യൻ ഫോക് മ്യൂസിക്* | സ്മിത്‌സോണിയൻ ഫോക്ക്‌വേസ് റെക്കോർഡിംഗുകൾ / ഓവിഡിസ്-യുനെസ്കോ |

## ബഹുമതികൾ

* 2019-ൽ ഭാരത സർക്കാരിൽ നിന്നും പത്മശ്രീ
* ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരിൽ നിന്ന് 2015 ലെ യഷ് ഭാരതി അവാർഡ്
* 2011 ൽ ടാഗോർ അക്കാദമി അവാർഡ് സംഗീത നാടക അക്കാദമിയിൽ നിന്ന്
* സംഗീത നാടക് അക്കാദമി അവാർഡ് 1993-94 ൽ സംഗീത നാടക് അക്കാദമിയിൽ നിന്ന്

## മരണം

93 ആം വയസ്സിൽ, 2019 മെയ് 12 ന് അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* ഹിരാലാൽ യാദവ് at AllMusic
* ഹീര ലാൽ യാദവിന്റെ ഡിസ്ക്കോഗ്രാഫി
# അജിത ശ്രീവാസ്തവ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| PSഅജിത ശ്രീവാസ്തവ |
| --- |
| Ajita Srivastava receiving Padma Shri award from President Ram Nath Kovind |
| ജനനം | വാരണാസി, ഉത്തർപ്രദേശ് |
| അവാർഡുകൾ | പത്മശ്രീ (2022) |

കജാരി നാടൻ പാട്ടുകൾക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു ഇന്ത്യൻ ഗായികയാണ് **അജിത ശ്രീവാസ്തവ**. കലാരംഗത്തെ അവരുടെ സംഭാവനകൾക്ക് 2022-ൽ ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് അവർക്ക് പത്മശ്രീ നൽകി ആദരിച്ചു.

1970-കളുടെ അവസാനം മുതൽ, ശ്രീവാസ്തവ മിർസാപൂരിൽ നിന്നും ചുറ്റുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള ജനപ്രിയ നാടോടി സംഗീതം കജാരിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

## ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും

ഉത്തർപ്രദേശിലെ വാരാണസിയിലാണ് ശ്രീവാസ്തവ ജനിച്ചത്. അവൾ ഗോരഖ്പൂർ സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നും ബി എഡ് ബനാറസ് ഹിന്ദു സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്നും എം.എ. എന്നിവ പൂർത്തിയാക്കി.

പിന്നീട് മിർസാപൂരിൽ നിന്നുള്ള റാസ്ബിഹാരി ലാലിനെ വിവാഹം കഴിച്ച് അവിടെ താമസമാക്കി.

## കരിയർ

ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ, ലഖ്‌നൗ ദൂരദർശൻ, ഉത്തർപ്രദേശ് സംഗീത നാടക അക്കാദമി, ടി-സീരീസ് തുടങ്ങിയവ സംഘടിപ്പിച്ച നിരവധി പരിപാടികളിൽ ശ്രീവാസ്തവ അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

2018-ൽ, ആര്യ കന്യ ഇന്റർ കോളേജിൽ നിന്ന് ലക്ചററായി വിരമിച്ചു. അതിനുശേഷം, ഈ പ്രദേശത്തെ നാടോടി സംഗീതത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി അവൾ തന്റെ സമയം പൂർണ്ണമായും നീക്കിവച്ചു.

## അവാർഡുകൾ

* 2017 - ഉത്തർപ്രദേശ് സംഗീത നാടക അക്കാദമി അവാർഡ്
* 2022 - പത്മശ്രീ

## അവലംബം

## പുറംകണ്ണികൾ

* Interview with DD News
# എം.എം. കീരവാണി

എം.എം. കീരവാണി
തെലുങ്ക്, തമിഴ് സിനിമാരംഗത്ത് പ്രശസ്ത സംഗീത സംവിധായകനാണ് എം എം കീരവാണി. 1961 ജൂലൈ നാലിന് ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ കൊവ്വൂരിലാണ് ജനനം. കെ ചക്രവർത്തിയാണ് സംഗീതത്തിലെ ആദ്യ ഗുരു. 1990ൽ കൽക്കിയെന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ സംഗീത സംവിധാന രംഗത്തേക്ക് കടന്നുവന്നു. എന്നാൽ ആ ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങൾ ശ്രദ്ധ നേടിയില്ല. അതേ വർഷം തന്നെ പുറത്തിറങ്ങിയ മനസു മമത എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് ചലച്ചിത്രരംഗത്ത് ശ്രദ്ധ നേടുന്നത്. തൊട്ടടുത്ത വർഷം രാം ഗോപാൽ വർമ സംവിധാനം ചെയ്ത ക്ഷണാ ക്ഷമം എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ വീണ്ടും ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. പിന്നീടങ്ങോട്ട് ചലച്ചിത്രരംഗത്ത് കീരവാണി സജീവമായി. വിവിധ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 200 ഓളം ചിത്രങ്ങൾക്ക് ഈണമിട്ടിട്ടുണ്ട്‌. 1997ൽ അണ്ണാമയ്യയിലെ ഗാനങ്ങൾക്കു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു. മഗധീര, ക്രിമിനൽ തുടങ്ങി അഞ്ചു സിനിമകൾക്കു ഫിലിം ഫെയർ അവാർ‍ഡും കീരവാണിയെ തേടിവന്നു. അഴകൻ എന്ന സിനിമയ്ക്കു പാട്ടൊരുക്കിയതിനു തമിഴ്നാടു സർക്കാരിന്റെ മികച്ച സംഗീത സംവിധായകനുള്ള അവാർ‍ഡും കീരവാണിക്കു ലഭിച്ചു. മലയാളവും നെഞ്ചോടു ചേർത്തു. മലയാള സിനിമയിൽ
നീലഗിരി (ചലച്ചിത്രം), ദേവരാഗം,സൂര്യമാനസം,എന്നീ സിനിമകൾക്ക് സംഗീതമൊരുക്കിയത് എം എം കീരവാണിയാണ്,
സ്വർണ്ണച്ചാമരം, സ്നേഹ സാമ്രാജ്യം, എന്നീ സിനിമകൾക്ക് സംഗീതമൊരുക്കിയെങ്കിലും പുറത്തിറങ്ങിയില്ല.

## നാട്ടു നാട്ടു

2023 ൽ കീരവാണി സംഗീത സംവിധാനം നിർവഹിച്ച ആർആർആർ എന്ന തെലുഗു ചിത്രത്തിലെ നാട്ടു നാട്ടു എന്ന ഗാനത്തിന് ഒറിജിനൽ സോംഗിനുള്ള ഓസ്കാർ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു.

## പുരസ്കാരങ്ങൾ

* ഒറിജിനൽ സോംഗിനുള്ള ഓസ്കാർ പുരസ്കാരം
* ഗോൾഡൻ ഗ്ലോബ് പുരസ്കാരം

## അവലംബം
# വിമല മേനോൻ

| Kalamandalam Vimala Menon |
| --- |
| ജനനം | വിമല കുമാരി  (1943-01-07) 7 ജനുവരി 1943 വയസ്സ്) ഇരിഞ്ഞാലക്കുട, ത്ശൃശ്ശൂർ |
| അൽമ മേറ്റർ | കേരള കലാമണ്ഡലം, ചെറുതുരുത്തി ( മോഹിനിയാട്ടം & ഭരതനാട്ട്യം) |
| തൊഴിൽ(s) | കേരള നാട്ട്യ അക്കാദമി,പാരമ്പര്യ ശൈലിയിലുള്ള നൃത്ത ഗുരുവും എഴുത്തുകാരിയും |
| സജീവ കാലം | 1964–Present |
| ജീവിതപങ്കാളി | കെ.പി. വിശ്നാതൻ മേനോൻ |
| കുട്ടികൾ | വിനോദ് കുമാർ (മകൻ) & വിന്ദുജ മേനോൻ (മകൾ) |
| Parent(s) | കൃഷ്ണൻ നായർ, വിശാലാക്ഷി അമ്മ |
| വെബ്സൈറ്റ് | kalamanadalamvimalamenon.a4add.com |

**'*വിമല മേനോൻ,കലാമണ്ഡലം വിമല മേനോൻ* എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന നൃത്താദ്ധ്യാപികയും മോഹിനിയാട്ടത്തിന്റെ വക്താവുമായിരുന്നു. തിരുവനന്തപുരത്തെ കേരള നാട്യഅക്കാദമിയുടെ സ്ഥാപകയും ഡയറക്ടറും ആണ്. വിമല മേനോൻ അയ്യായിരത്തോളം വിദ്യാർഥികളെ പഠിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർക്ക് 50 വർഷത്തിലേറെ അദ്ധ്യാപന പരിചയമുണ്ട്. അവർ മോഹിനിയാട്ടത്തിൽ പുതിയ ആശയങ്ങളും രീതികളും ശൈലിയും കൊണ്ടുവന്നിട്ടുണ്ട്. 1200 മോഹിനിയാട്ട നർത്തകികളുടെ നൃത്തവും പരിശീലനവും സംഘടിപ്പിച്ചതിന് ഗിന്നസ് ബുക്ക് ഓഫ് റെക്കോഡിൽ ഇടം നേടിയിട്ടുണ്ട്. പാരമ്പര്യനൃത്തത്തിനു നൽകിയ സംഭാവനകൾ കണക്കിലെടുത്ത്,1996ൽ കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയും 2006ൽ കേന്ദ്ര സംഗീത നാടക അക്കാദമിയും പുരസ്ക്കാരങ്ങൾ നൽകുകയുണ്ടായി.

## ചെറുപ്പകാലം

ഇരിഞ്ഞാലക്കുടയിലെ ഒരു ഗ്രാമത്തിലെ സമ്പന്ന കുടുംബത്തിൽ സിവിൽ എഞ്ചിനീയറായിരുന്ന ശ്രീ എസ്,കെ. കൃഷ്ണൻ നായരുടേയും വിശാലാക്ഷി അമ്മയുടേയും ഏഴു മക്കളിൽ രണ്ടാമത്തെആളായിരുന്നു. നൃത്തപാഠങ്ങൾ തൃപ്പൂണിത്തുറ വിജയഭാനുവിൽനിന്നും കർണ്ണാടക സംഗീതം എം.ആർ. മധുസൂദനൻ നായരിൽനിന്നും അഭ്യസിച്ചു. സ്ക്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം മുഴുമിച്ചശേഷം1960ൽ കേരള കലാമണ്ഡലത്തിൽ നാലു വർഷത്തെ നൃത്തഡിപ്ലോമയ്ക്ക് ചേർന്നു. കലാമണ്ഡലത്തിൽ പഴയന്നൂർ ചിന്നമ്മു അമ്മയുടേയും കലാമണ്ഡലം സത്യഭാമയുടേയും കീഴിൽ മോഹിനിയാട്ടം അഭ്യസിച്ചു. തഞ്ചാവൂർ ഭാസ്ക്കരറാവുവിന്റെ കീഴിൽ ഭരതനാട്യവും അഭ്യസിച്ചു.

## അവലംബം
# സതീഷ് ഷാ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| സതീഷ് ഷാ |
| --- |
|  |
| ജനനം | സതീഷ് ബേരി ഷാ |
| തൊഴിൽ(s) | അഭിനേതാവ്, ചലച്ചിത്രനിർമ്മാതാവ് & റിയാലിറ്റി ഷോ ജഡ്ജ് |

ബോളിവുഡ് ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു ഹാസ്യനടനും, ടെലിവിഷൻ റിയാലിറ്റി പരിപാടിയിലെ വിധി കർത്താവുമാണ് **സതീഷ് ഷാ** .

## അഭിനയജീവിതം

ബോളിവുഡ്ഡിൽ 1990-2000 വർഷങ്ങളിൽ ധാരാളം ഹാസ്യ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. തന്റെ അഭിനയ ജീവിതം തുടങ്ങുന്നത് 1978 ലാണ്.

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ നിന്ന് സതീഷ് ഷാ
# പമ്മൽ കെ സംബന്ധം

| പമ്മൽ കെ സംബന്ധം |
| --- |
|  |
| സംവിധാനം | മൗലി |
| തിരക്കഥ | കമൽ ഹാസൻ |
| അഭിനേതാക്കൾ | * കമൽ ഹാസൻ
* സിമ്രൻ
* അബ്ബാസ്
* സ്നേഹ
 |
| സംഗീതം | ദേവ |
| റിലീസ് തീയതി | * 14 January 2002 (2002-01-14)
 |
| രാജ്യം | ഇന്ത്യ |
| ഭാഷ | മലയാളം |

മൗലി സംവിധാനം ചെയ്ത 2002 ലെ ചലച്ചിത്രമാണ് പമ്മൽ കെ സംബന്ധം. ചിത്രത്തിൽ കമൽ ഹാസൻ, സിമ്രൻ, അബ്ബാസ്, സ്നേഹ എന്നിവരാണ് അഭിനയിച്ചത്. ദേവ സംഗീത സ്കോർ.

## അഭിനേതാക്കൾ

* കമൽ ഹാസൻ
* സിമ്രൻ
* അബ്ബാസ്
* സ്നേഹ
* കൽപ്പന
* ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ നമ്പൂതിരി
* സുകുമാരി

## ശബ്‌ദട്രാക്ക്

ദേവ സംഗീത സ്കോർ.

## പരാമർശങ്ങൾ

## പുറംകണ്ണികൾ

* *പമ്മൽ കെ സംബന്ധം* ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ
# തുപ്പറിവാളൻ (ചലച്ചിത്രം)

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| Thupparivaalan |
| --- |
| പ്രമാണം:Thupparivaalan Poster.jpgOfficial Promotional Poster |
| സംവിധാനം | Mysskin |
| കഥ | Mysskin |
| നിർമ്മാണം | Vishal |
| അഭിനേതാക്കൾ | Vishal Prasanna Vinay Anu Emmanuel Andrea Jeremiah |
| ഛായാഗ്രഹണം | Karthik Venkatraman |
| ചിത്രസംയോജനം | N Arun kumar |
| സംഗീതം | Arrol Corelli |
| നിർമ്മാണ കമ്പനി | Vishal Film Factory |
| വിതരണം | Madras Enterprises |
| റിലീസ് തീയതി | * 14 September 2017 (2017-09-14)
 |
| രാജ്യം | India |
| ഭാഷ | Tamil |

മൈസ്സ്കിൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 2016-ലെ ഇന്ത്യൻ മിസ്റ്ററി ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രം ആണ് **തുപ്പറിവാളൻ** (English: Detective/Investigator) ഈ ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന വിശാൽ ആണ് നിർമ്മാണവും നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. പ്രസന്ന, അനു എമ്മാനുവേൽ, ആൻഡ്രിയ ജേരെമിയ, വിനയ് എന്നിവരും ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിക്കുന്നുണ്ട്. 2016 മാർച്ചിൽ നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ച ഈ ചിത്രം 2017 സെപ്റ്റംബർ 14 നാണ് പുറത്തിറങ്ങിയത്. ഈ ചിത്രത്തിന്റെ നായക കഥാപാത്രം ബ്രിട്ടീഷ് എഴുത്തുകാരനായ അർതർ കോനൻ ഡോയലിന്റെ ഡിറ്റക്റ്റീവ് കഥാപാത്രമായ ഷെർലക് ഹോംസ് പ്രചോദിതമായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടതാണ്. ഈ ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് ദിവസം അദ്ദേഹത്തിന് പ്രശംസയും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രേക്ഷകരുടെയും വിമർശകരുടെയും പ്രശംസയും ഈ ചിത്രം പിടിച്ചുപറ്റിയിരുന്നു.

## അഭിനേതാക്കൾ

* വിശാൽ as Kaniyan Poongundran (Advaitha Bhushan in Telugu / Kanhaiya Pradyuman in Hindi)
* പ്രസന്ന as Manohar
* വിനയ് as John Richardson Holcha/Devil
* അനു എമ്മാനുവേൽ as Mallika
* ആൻഡ്രിയ ജേരെമിയ as Pritha
* K. ഭാഗ്യരാജ് as Muthu aka Uncle
* ജോൺ വിജയ് as Kamalesh
* മാസ്റ്റർ നിഷേഷ് as Naveen
* വിൻസെന്റ് അശോകൻ as Dhivakar
* സിമ്രാൻ as Mrs. Dhivakar
* ഷാജി ചെൻ as ACP Vijayakumar
* അഭിഷേക് ശങ്കർ as Police Inspector Madhivanan
* അജയ് രത്നം as Police Chief
* ജയപ്രകാശ് as Ram Prasad
* രവി മരിയ as Mallika's uncle
* തലൈവാസൽ വിജയ് as Madhavan
* ആടുക്കുളം നരൻ as ACP Paul Dhanarajan
* ധീരജ് രത്നം as Stout Man
* സിദ്ധാന്ത വെങ്കിടേഷ് as Bald Man
* അശ്വാട്ട് as Swarnavel

## റിലീസ്

തമിഴ് പതിപ്പിന്റെ സാറ്റലൈറ്റ് അവകാശങ്ങൾ സ്റ്റാർ വിജയ്ക്ക് വിറ്റു.

## അവലംബം

## ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ

* *തുപ്പറിവാളൻ* ഇന്റർനെറ്റ് മൂവി ഡാറ്റാബേസിൽ
# മിസ്റ്റർ ലോക്കൽ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| മിസ്റ്റർ ലോക്കൽ |
| --- |
| സംവിധാനം | എം.രാജേഷ് |
| കഥ | എം.രാജേഷ് |
| നിർമ്മാണം | കെ.ഇ ജ്ജാനവേൽ ഉദയനിധി സ്റ്റാലിൻ |
| അഭിനേതാക്കൾ | ശിവ കാർത്തികേയൻ നയൻതാര രാധിക ശരത്കുമാർ നാരായൺ ലക്കി  |
| ഛായാഗ്രഹണം | ഇ.വി ദിനേശ് കൃഷ്ണ |
| ചിത്രസംയോജനം | വിവേക് ഹർഷൻ |
| സംഗീതം | ഹിപ്പ് ഹോപ്പ് തമിഴ |
| നിർമ്മാണ കമ്പനി | സ്റ്റുഡിയോ ഗ്രീൻ |
| റിലീസ് തീയതി | 2019 മെയ് 17 |
| ദൈർഘ്യം | 154 മിനിറ്റ് |
| രാജ്യം | ഇന്ത്യ |
| ഭാഷ | തമിഴ് |

എം.രാജേഷ് സംവിധാനം ചെയ്ത് 2019 മെയ് 17 നു പ്രദർശനത്തിന് എത്തിയ ഒരു തമിഴ് ഭാഷ ചലച്ചിത്രം ആണ് **മിസ്റ്റർ ലോക്കൽ**.ഹാസ്യത്തിന് ഏറെ പ്രാധാന്യം നൽകിയിട്ടുള്ള ഈ ചിത്രം നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത് കെ.ഇ ജ്ജാനവേലും ഉദയനിധി സ്റ്റാലിനും ചേർന്നാണ്.
വേലൈക്കാരൻ എന്ന ചിത്രത്തിന് ശേഷം ശിവ കാർത്തികേയനും,നയൻതാരയും ഒന്നിയ്ക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ ചിത്രവും കൂടിയാണിത്. യോഗി ബാബു,രാധിക ശരത്കുമാർ,നാരായൺ ലക്കി തുടങ്ങിയവർ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ എത്തിയ ഈ ചിത്രത്തിൻറ്റെ സംഗീത സംവിധാനം നിർവഹിച്ചത് ഹിപ്പ് ഹോപ്പ് തമിഴയാണ്.ഈ ചിത്രത്തിൻറ്റെ ട്രെയിലറിന് അനുകൂല അഭിപ്രായമാണ് സാമൂഹ്യ മാധ്യമങ്ങളിൽ നിന്നും ലഭിച്ചത്.

രജനീകാന്തിൻറ്റെ മന്നൻ എന്ന സിനിമയോട് ഈ ചിത്രത്തിന് സാമ്യമുണ്ട്.

## അഭിനേതാക്കൾ

* ശിവ കാർത്തികേയൻ...മനോഹർ
* നയൻതാര... കീർത്തന വാസുദേവ്
* യോഗി ബാബു... ബ്ലേഡ് പാണ്ടി
* നാരായൺ ലക്കി... അശോക്
* രാധിക ശരത്കുമാർ...മനോഹറിൻറ്റെ അമ്മ
* ഹരിജ... മനോഹറിൻറ്റെ സഹോദരി
* സതീഷ്...ശിവ
* അനിൽ മുരളി...ഇൻസ്പെക്ടർ പ്രസന്ന കുമാർ

## അവലംബം

* . "Sivakarthikeyan's film with director Rajesh titled 'Mr Local' - Times of India". The Times of India. Retrieved 5 February 2019.

* . "SK13 titled Mr. Local". www.thenewsminute.com. Retrieved 5 February 2019.

* . "Sivakarthikeyan and Nayanthara to share screen space in Mr Local". The Indian Express. 3 February 2019.

* . "These stills from Siva-Nayan's Mr Local is breaking the internet!". Weportal. Retrieved 10 April 2019.

* . "Mr Local in its final stage of shooting". The New Indian Express. Retrieved 5 February 2019.

* . Subramanian, Anupama (2 February 2019). "Sivakarthikeyan becomes Mr Local". Deccan Chronicle. Retrieved 5 February 2019.

* . "Sivakarthikeyan's 'Mr. Local' is not a Telugu remake - Times of India". The Times of India. Retrieved 5 February 2019.

* . "மிஸ்டர் லோக்கல் விமர்சனம்". Wetalkiess. Retrieved 17 May 2019.

* . "Mr. Local Movie Review". Behindwoods. Retrieved 17 May 2019.
# പോലീസ് സൂപ്രണ്ട്

**പോലീസ്സൂപ്രണ്ട്** അഥവാ സൂപ്രണ്ട് ഓഫ് പോലീസ് (ഇംഗ്ലീഷ്: Superintendent *of Police* */ SP*) ഇന്ത്യയിലെ പോലീസ് സേനകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു റാങ്ക് ആണ്. എസ്.പി എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിൽ ആണ് ഈ റാങ്ക് അറിയപ്പെടുന്നത്. പോലീസ് സൂപ്രണ്ട് റാങ്കിലുള്ള ഐ.പി.എസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കാണ് പോലീസ് ജില്ലകളുടെ ചുമതല. കേരളത്തിൽ പോലീസ് സൂപ്രണ്ട് റാങ്കിലുള്ള ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനാണ് ജില്ലാ പോലീസ് മേധാവി. ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവ്വീസിൽ
ഒരു ജൂനിയർ റാങ്കും സംസ്ഥാന പോലീസ് സർവ്വീസിൽ ഇത് സീനിയർ റാങ്കും ആണ്. സംസ്ഥാന പോലീസ് സർവ്വീസിനിന്ന് ൽ ഒരു ഉദ്ധ്യോഗസ്ഥന് പരമാവധി എത്താവുന്ന ഒരു റാങ്ക് ആണ് ഇത്. എസ്.പി റാങ്കിലുളള മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥനെ സെലക്ഷൻ ഗ്രേഡ് എസ്.പി എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മറ്റു ചില സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ പ്രത്യേകിച്ച് പഞ്ചാബ്, ഉത്തർപ്രദേശ് എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ സീനിയർ പോലീസ് സൂപ്രണ്ട് (എസ്.എസ്.പി) അഥവാ സീനിയർ സൂപ്രണ്ട് ഓഫ് പോലീസ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

സിറ്റി പോലീസ് അല്ലെങ്കിൽ കമ്മീഷണറേറ്റ് സംവിധാനത്തിൽ ഈ പദവി ഡെപ്യൂട്ടി പോലീസ് കമ്മീഷണർ (ഡി.സി.പി) (Deputy Commissioner of Police) എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

പോലീസ് സൂപ്രണ്ടിന്റെ ചിഹ്നം.
സീനിയർ എസ്.പി യുടെ ചിഹ്നം, Superintendent of Police (Selection Grade).
## ഇതും കാണുക

* **അസിസ്റ്റന്റ് പോലീസ് സൂപ്രണ്ട്** (എ.എസ്പി)
* **ഡെപ്യൂട്ടി പോലീസ് സൂപ്രണ്ട്** (ഡിവൈഎസ്പി)
* ഇന്ത്യയിലെ പോലീസ് റാങ്കുകളും ചിഹ്നങ്ങളും
# പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർ

പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടറുടെ ചിഹ്നം.
**പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർ(ഇംഗ്ലീഷ്: inspector of police)* എന്നത് നിരവധി പോലീസ് സംഘടനകളിലും അതുപോലെ തന്നെ നിരവധി പോലീസ് സേനകളിലും ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു സ്ഥാനവും പദവിയും ആണ്. അതത് സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും പോലീസ് സേനകൾക്കും അനുസരിച്ച് പദവിയുടെ അല്ലെങ്കിൽ സ്ഥാനത്തിന്റെ മുൻഗണന അല്ലെങ്കിൽ സീനിയോരിറ്റിയിൽ വ്യത്യാസം ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ പോലീസ് സേനകളിൽ ഇൻസ്പെക്ടർ പദവി സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ പദവിക്ക് മുകളിലും ഡെപ്യൂട്ടി പോലീസ് സൂപ്രണ്ടിന് താഴെയും ആണ്. ഇന്ത്യയിലെ പോലീസ് സേനകളിൽ ഇൻസ്പെക്ടർ പദവിയിലേക്ക് നേരിട്ട് അംഗങ്ങളെ ചേർക്കൽ ഇല്ല, പകരം സ്ഥാനകയറ്റത്തിലൂടെയാണ് ഈ പദവിയിൽ എത്തുന്നത്. ഇന്ത്യയിൽ മഹാരാഷ്ട്ര പോലീസിൽ മാത്രമായി ഇൻസ്പെക്ടർ പദവിക്ക് തൊട്ടു താഴെയായി അസിസ്റ്റൻറ് പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർ എന്ന ഒരു പദവിയുണ്ട്. എന്നാൽ മറ്റുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ എല്ലാം ഇൻസ്പെക്ടർ പദവിക്ക് തൊട്ടു താഴെയായി സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ പദവി മാത്രമാണ്. കേരള പോലീസിൽ ഈ റാങ്ക് പൊതുവേ **സർക്കിൾ ഇൻസ്പെക്ടർ (സി.ഐ.)** എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ അടുത്തായി കേരള പോലീസിൽ പോലീസ് സർക്കിളുകൾ നിർത്തലാക്കി പകരം ഇൻസ്പെക്ടർമാരെ പോലീസ് സ്റ്റേഷന്റെ ചുമതലയുള്ള സ്റ്റേഷൻ ഹൗസ് ഓഫീസർമാരായി നിയമിച്ചു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ സർക്കിൾ ഇൻസ്പെക്ടർ അല്ലെങ്കിൽ സി.ഐ. എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഈ പദവി **പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർ (ഐ.പി.)** എന്നായി മാറി. കേരളത്തിലെ എല്ലാ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകളുടെയും ചുമതല ഇപ്പോൾ പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർമാർക്കാണ്. ഇതിനു മുമ്പ് പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ ഭരണം സബ് ഇൻസ്പെക്ടർമാർക്ക് ആയിരുന്നു, അന്ന് രണ്ടോ മൂന്നോ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന സർക്കിളുകളുടെ ചുമതലയായിരുന്നു പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർമാർക്ക്. ഇന്ത്യയിലെ ഒട്ടുമിക്ക സംസ്ഥാനങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലെയും മറ്റു തന്ത്രപ്രധാനമായ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകളുടെയും സ്റ്റേഷൻ ഹൗസ് ഓഫീസറുടെ ചുമതല വഹിക്കുന്നത് പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർമാരാണ്. ഗ്രാമീണ മേഖലകളിലെ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകളുടെ ചുമതല കൂടുതലും സബ് ഇൻസ്പെക്ടർമാർക്കാണ്. അവിടങ്ങളിൽ രണ്ടോ മൂന്നോ സ്റ്റേഷനുകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന സർക്കിളുകളുടെ മേൽനോട്ട ചുമതലയാണ് പോലീസ് ഇൻസ്പെക്ടർമാർക്കുള്ളത്.

## വിശയാനുബന്ധം