# ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം

| ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം |
| --- |
| ഷെയിൻബോം 2025-ൽ. |
|  |
| 66th President of Mexico |
| **പദവിയിൽ തുടരുന്നു** |
| **ചുമതലയേറ്റത്**  1 ഒക്ടോബർ 2024 |
| മുൻഗാമി | ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ |
| Head of Government of Mexico City |
| **പദവിയിൽ** 5 ഡിസംബർ 2018 – 16 ജൂൺ 2023 |
| മുൻഗാമി | ജോസ് റാമോൺ അമീവ |
| പിൻഗാമി | മാർട്ടി ബാട്രെസ് |
|  |
| വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങൾ |
| ജനനം | ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം പാർഡോ  (1962-06-24) 24 ജൂൺ 1962 വയസ്സ്) മെക്സിക്കോ സിറ്റി, മെക്സിക്കോ |
| രാഷ്ട്രീയ കക്ഷി | Morena (since 2014) |
| മറ്റ് രാഷ്ട്രീയ അംഗത്വം | Party of the Democratic Revolution (1989–2014) |
| പങ്കാളികൾ | * കാർലോസ് ഇമാസ് ഗിസ്പെർട്ട്
​ ​(m. 1987; div. 2016)​
* ജീസസ് മരിയ ടാരിബ ​(m. 2023)​
 |
| കുട്ടികൾ | 1 |
| മാതാപിതാക്കൾs | * കാർലോസ് ഷെയിൻബോം യോസെലെവിറ്റ്സ് (father)
* ആനി പാർഡോ സെമോ (mother)
 |
| വസതി | നാഷണൽ പാലസ് |
| വിദ്യാഭ്യാസം | നാഷണൽ ഓട്ടോണമസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മെക്സിക്കോ (BS, MS, PhD) |
| ഒപ്പ് |  |
|  |

**ക്ലോഡിയ ഷെയ്ൻബോം പാർഡോ** (ജനനംഃ ജൂൺ 24,1962) ഒരു മെക്സിക്കോ സ്വദേശിയായ രാഷ്ട്രീയക്കാരിയും ശാസ്ത്രജ്ഞയും അക്കാദമിക് വിദഗ്ദ്ധയുമാണ്. 2024 ഒക്ടോബർ 1 മുതൽ മെക്സിക്കോയുടെ 66-ാമത് പ്രസിഡന്റായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്ന **ഷെയിൻബോം** രാജ്യത്ത് ഈ പദവി വഹിക്കുന്ന ആദ്യ വനിതയാണ്. 2018 മുതൽ 2023 വരെയുള്ള കാലത്ത് മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് ആയും **ഷെയ്ൻബോം** സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പ്രൊഫഷണലായി ഒരു ശാസ്ത്രജ്ഞയായ ഷെയ്ൻബോം നാഷണൽ ഓട്ടോണമസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മെക്സിക്കോ നിന്ന് (യു. എൻ. എ. എം.) എനർജി എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ ആണ് ഡോക്ടർ ഓഫ് ഫിലോസഫി ബിരുദം നേടിയത്. ഊർജ്ജം, പരിസ്ഥിതി, സുസ്ഥിര വികസനം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നൂറിലധികം ലേഖനങ്ങളും രണ്ട് പുസ്തകങ്ങളും അവർ രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഇന്റർഗവൺമെന്റൽ പാനൽ ഓൺ ക്ലൈമറ്റ് ചേഞ്ച് (IPCC) രചനാസമിതിയിലും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിലും രാഷ്ട്രീയത്തിലും ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം നൽകിയ സംഭാവനകൾ പരിഗണിച്ച് 2018-ൽ BBCയുടെ പ്രഖ്യാപിച്ച "100 വനിതകൾ" പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയിരുന്നു.

1989ൽ ഷെയ്ൻബോം പാർട്ടി ഓഫ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റെവല്യൂഷനിൽ (പി. ആർ. ഡി.) ചേർന്നു. 2000 മുതൽ 2006 വരെ അന്നത്തെ സർക്കാർ മേധാവിയായിരുന്ന ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോറിന്റെ കീഴിൽ ഫെഡറൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിലെ പരിസ്ഥിതി സെക്രട്ടറിയായി ഷെയ്ൻബോം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.

2014-ൽ,അവർ പാർട്ടി ഓഫ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റെവല്യൂഷൻ വിട്ട്, ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപെസ് ഒബ്രഡോറുടെ പുതിയ രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനമായ മൊറെനയിൽ ചേർന്നു. 2015 മുതൽ 2017 വരെ, അവർ മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ പ്രദേശമായ ട്ലാൽപാൻ മേയറായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുകയും അവർ അവിടെ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ തടയുന്നതിനുള്ള പ്രചാരണം നടത്തുകയും സോണിംഗ് നിയമങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കുന്നതിൽ ഊന്നൽ നൽകുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

2024 ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മൊറീന പ്രസിഡന്റ് നാമനിർദ്ദേശം തേടുന്നതിനായി 2023 ജൂണിൽ ഷെയ്ൻബോം നഗര സർക്കാരിന്റെ മേധാവിയെന്ന സ്ഥാനം രാജിവച്ചു. 2023 സെപ്റ്റംബറിൽ, തന്റെ ഏറ്റവും അടുത്ത എതിരാളിയായ മുൻ വിദേശകാര്യ സെക്രട്ടറി മാർസെലോ എബ്രാർഡിനെ മറികടന്ന് അവർ പാർട്ടിയുടെ നാമനിർദ്ദേശം നേടി. 2024 ജൂണിൽ, നാഷണൽ ആക്ഷൻ പാർട്ടി (PAN) സ്ഥാനാർത്ഥി സോച്ചിറ്റൽ ഗാൽവേസിനെതിരെ നടന്ന പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഷെയ്ൻബോം വിജയിച്ചു. 2024 ഒക്ടോബർ 1-ന് അവർ മെക്സിക്കോയുടെ പ്രസിഡന്റായി . 2024 ഡിസംബറിൽ, *ഫോബ്സ്* മാഗസിൻ അവരെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തിശാലികളായ വനിതകളുടെ പട്ടികയിൽ നാലാം സ്ഥാനത്ത് ഉൾപ്പെടുത്തി.

## ആദ്യകാല ജീവിതവും കുടുംബവും

1962 ജൂൺ 24 ന് മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ ഒരു മതേതര ജൂത കുടുംബത്തിലാണ് ക്ലോഡിയ ഷെയ്ൻബോം പാർഡോ ജനിച്ചത്. രസതന്ത്രജ്ഞനായ കാർലോസ് ഷെയ്ൻബോം യോസെലെവിറ്റ്സിന്റെയും ജീവശാസ്ത്രജ്ഞയായ ആനി പാർഡോ സെമോ എന്നിവരുടെ രണ്ടാമത്തെ കുട്ടിയാണ് അവർ.

അഷ്കെനാസി ജൂത വംശജനാണ് കാർലോസ് ഷെയ്ൻബോം. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് ചോൺ ജുവാൻ ഷെയ്ൻബോം അബ്രമോവിറ്റ്സ് 1928 ൽ ലിത്വാനിയ നിന്ന് കുടിയേറി, ഒരു ആഭരണ വ്യാപാരിയും മെക്സിക്കൻ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി അംഗവുമായിരുന്നു. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് ബൾഗേറിയയിലെ ജൂതന്മാർക്കെതിരായ അതിക്രമങ്ങളിൽ നിന്നും രക്ഷതേടി പലായനം ചെയ്ത് 1942 ൽ മെക്സിക്കോയിലെത്തിയ സെഫാർഡി ജൂത കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ളയാളാണ് ആനി പാർഡോ. ആനി പാർഡോ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടോ പോളിറ്റെക്നിക്കോ നാഷണൽ (Instituto Politécnico Nacional, IPN) എന്ന പ്രശസ്തമായ മെക്സിക്കൻ സാങ്കേതിക സർവകലാശാലയിൽ അക്കാദമിക് പദവി വഹിച്ച ആദ്യത്തെ സെഫാർഡി വനിതയാണ്.

ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോമിന്റെ മാതാപിതാക്കൾ 1960-കളിൽ മെക്സിക്കൻ ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയവുമായി ചേർന്ന് പ്രതിഷേധങ്ങളിലും തൊഴിലാളി പ്രസ്ഥാനങ്ങളിലും വിദ്യാർത്ഥി പ്രക്ഷോഭങ്ങളിലും പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്.

ഷെയ്ൻബാമിന് രണ്ട് സഹോദരങ്ങളുണ്ട്. അവരുടെ മൂത്ത സഹോദരൻ ജൂലിയോ ഒരു ഭൌതികശാസ്ത്രജ്ഞനും CICESE-ലെ ഫിസിക്കൽ ഓഷ്യനോഗ്രാഫി ഗവേഷകനുമാണ്. അവരുടെ ഇളയ സഹോദരി അഡ്രിയാന അദ്ധ്യാപികയാണ്. അഡ്രിയാനയുടെ ഭർത്താവ് റോഡ്രിഗോ ഗാർസിയ ബാർച്ച പ്രശസ്ത സിനിമാ സംവിധായകനും പ്രശസ്ത എഴുത്തുകാരനായ ഗബ്രിയേൽ ഗാർസിയ മാർക്കേസിന്റെ മകനുമാണ്.

## അക്കാദമിക ജീവിതം

1989 ൽ യുഎൻഎഎമ്മിൽ നിന്ന് ഭൌതികശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദവും 1994 ൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും 1995 ൽ ഊർജ്ജ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ പിഎച്ച്ഡിയും നേടി.

1991നും 1994നും ഇടയിൽ കാലിഫോർണിയ ലോറൻസ് ബെർക്ക്ലി നാഷണൽ ലബോറട്ടറി ഷെയ്ൻബോം തന്റെ പിഎച്ച്ഡി പ്രബന്ധം പൂർത്തിയാക്കി. ലബോറട്ടറിയിൽ ജോലി ചെയ്യുമ്പോൾ, മെക്സിക്കൻ ഗതാഗത മേഖലയിലെ ഊർജ്ജ ഉപയോഗം വിശകലനം ചെയ്യുകയും മെക്സിക്കൽ കെട്ടിട ഊർജ്ജ ഉപയോഗത്തിലെ പ്രവണതകളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനപ്രബന്ധങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

1995-ൽ ഷെയ്ൻബോം യു. എൻ. എ. എമ്മിലെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ അദ്ധ്യാപികയായി ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. 1999 ൽ, എഞ്ചിനീയറിംഗ്, സാങ്കേതിക കണ്ടുപിടിത്തങ്ങളിലെ മികച്ച യുവ ഗവേഷകയ്ക്കുള്ള പുരസ്കാരം നേടി.

സർക്കാരിൽ ഒരു കാലയളവിനുശേഷം 2006-ൽ ഷെയ്ൻബോം യു. എൻ. എ. എമ്മിലേക്ക് മടങ്ങുകയും ശാസ്ത്രീയ ജേണലുകളിൽ ലേഖനങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കാൻ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു.

2007-ൽ, ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം ഇന്റർഗവൺമെന്റൽ പാനൽ ഓൺ ക്ലൈമറ്റ് ചേഞ്ച് (IPCC) യുടെ നാലാമത്തെ അസസ്മെന്റ് റിപ്പോർട്ടിൽ (4AR) "ഇൻഡസ്ട്രി" എന്ന അദ്ധ്യായത്തിന് സംഭാവന നൽകി, 2013-ൽ, അവർ IPCC യുടെ അഞ്ചാമത്തെ അസസ്മെന്റ് റിപ്പോർട്ടിൽ (5AR) ഒരു പ്രധാന രചയിതാവായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു.

## ആദ്യകാല രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം

യുഎൻഎഎമ്മിലെ വിദ്യാർത്ഥിയായിരുന്ന സമയത്ത്, ഷെയ്ൻബോം യൂണിവേഴ്സിറ്റി സ്റ്റുഡന്റ് കൌൺസിലിൽ അംഗമായിരുന്നു (കോൺസെജോ എസ്റ്റുഡിയന്റിൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റേരിയോ), ഈ കൌൺസിൽ പിന്നീട് പാർട്ടി ഓഫ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റെവല്യൂഷൻ (PRD) എന്ന യുവജന പ്രസ്ഥാനത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചു.

മാഡ്രിഡ് മേയർ മാനുവൽ കാർമെന സിബൽസ് കൊട്ടാരത്തിൽ വച്ച് ഷെയ്ൻബൌമുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി.
ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം 2000 ഡിസംബർ 5 മുതൽ 2006 മെയ് 15 വരെ ഫെഡറൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിന്റെ പരിസ്ഥിതി സെക്രട്ടറിയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. ഫെഡറൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റിന്റെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപെസ് ഒബ്രഡോർ ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ ആണ് ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോമിനെ ഈ പദവിയിലേക്ക് നിയമിച്ചത്. അവരുടെ പ്രവർത്തന കാലഘട്ടത്തിൽ, മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിൽ ഒരു ഇലക്ട്രോണിക് വാഹന രജിസ്ട്രേഷൻ സെന്റർ നിർമ്മിക്കുന്നതിന് ഉത്തരവാദിത്തം വഹിച്ചു. സമർപ്പിത പാതകളുള്ള ബസ് ദ്രുതഗതിയിലുള്ള ഗതാഗത സംവിധാനമായ മെട്രോബസ് അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനും മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ റിംഗ് റോഡിന്റെ രണ്ടാം നിലയായ അനില്ലോ പെരിഫെറിക്കോ നിർമ്മാണത്തിനും അവർ മേൽനോട്ടം വഹിച്ചു.

ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപെസ് ഒബ്രഡോർ 2012-ലെ പ്രസിഡൻഷ്യൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിനിടെ, തന്റെ പ്രസ്താവിത മന്ത്രിസഭയിൽ ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോമിനെ പരിസ്ഥിതി-പ്രകൃതിവിഭവ സെക്രട്ടറിയായി നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്നു.

2014-ൽ, ഷെയിൻബോം ലോപെസ് ഒബ്രഡോറുടെ പുതിയ രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനമായ നാഷണൽ റീജനറേഷൻ മൂവ്മെന്റ് (മൊറെന) യിൽ ചേർന്നു. ഇത് പ്രധാന ഇടതുപക്ഷ പാർട്ടിയായ പാർട്ടി ഓഫ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റെവല്യൂഷൻ (PRD) യിൽ നിന്ന് വിഘടിച്ചുണ്ടായ പ്രസ്ഥാനമാണ്.

#### ട്ലാൽപാൻ മേയർ

2015-ലെ ഫെഡറൽ ഡിസ്ട്രിക്റ്റ് (മെക്സിക്കോ സിറ്റി) പ്രാദേശിക തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ, ട്ലാൽപാനിൽ പ്രദേശത്ത് മത്സരിക്കുന്നതിനായി നാഷണൽ റീജനറേഷൻ മൂവ്മെന്റ് (മൊറെന) പാർട്ടി അവരുടെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബിനെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്തു. ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ക്ലോഡിയയുടെ പ്രചാരണം പൊതുസേവനങ്ങളുടെ മെച്ചപ്പെടുത്തൽ, പൊതു മേഖലകളുടെ വികസനം, അഴിമതി കുറക്കൽ, ലിംഗസമത്വം ഉറപ്പാക്കുന്ന നയങ്ങൾ, കൂടാതെ ദൈനംദിന ജീവിതം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി സ്ത്രീകൾക്കും യുവാക്കൾക്കുമായി പ്രത്യേക പദ്ധതികൾ എന്നീ മുഖ്യ ലക്ഷ്യങ്ങളിൽ കേന്ദ്രീകരിച്ചായിരുന്നു.ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം 29.48% ശതമാനം വോട്ട്നേടി ട്ലാൽപാൻ ബോറോയുടെ മേയറായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ഈ വിജയത്തോടെ, 2000 മുതൽ ഭരണത്തിലിരുന്ന പാർട്ടി ഓഫ് ഡെമോക്രാറ്റിക് റെവല്യൂഷൻ (PRD)യുടെ കയ്യിൽ നിന്ന് ഈ ബോറോയുടെ ഭരണം മൊറെന പാർട്ടിയിലേക്ക് മാറ്റി.

നാഷണൽ റീജനറേഷൻ മൂവ്മെന്റ് (മൊറെന), ലേബർ പാർട്ടി (PT), സോഷ്യൽ എൻകൗണ്ടർ പാർട്ടി (PES) എന്നീ പാർട്ടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മെക്സിക്കൻ രാഷ്ട്രീയസഖ്യസഘടനയായ ജുന്തോസ് ഹാറെമോസ് ഹിസ്റ്റോറിയയുടെ' (അർഥം: 'ഒന്നിച്ച് നാം ചരിത്രം സൃഷ്ടിക്കും') സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് (മേയർ) സ്ഥാനത്തേക്ക് മത്സരിക്കാനായി ട്ലാൽപാൻ മേയർ സ്ഥാനം 2017 ഡിസംബർ 5-ന് രാജിവെച്ചു.

#### മെക്സിക്കോയിലെ ചാപ്പൽ ഇടിച്ചുനീക്കൽ

2016 ഏപ്രിൽ 29-ന്, ട്ലാൽപാനിലെ കൾച്ചുറ മായ എന്ന പ്രദേശത്തുള്ള കാപിയ ഡെൽ സെന്യോർ ഡി ലോസ് ട്രാബാജോസ് (Capilla del Señor de los Trabajos) എന്ന ചാപലിന് അടുത്ത് നിയമവിരുദ്ധമായി നിർമിച്ചിരുന്ന ഒരു മതിൽ തകർക്കാൻ ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം നഗര ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് ഉത്തരവിട്ടു. നഗരസഭയുടെ നിയമവിരുദ്ധ ഘടനാ നീക്കം ചെയ്യൽ ഉത്തരവ് പ്രകാരം മാത്രം പ്രവർത്തിക്കാൻ തൊഴിലാളികൾക്ക് നിർദ്ദേശം നൽകിയിരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും നിയമവിരുദ്ധമായ മതിൽ നീക്കംചെയ്യൽ പ്രവർത്തനത്തിനിടെ ചാപ്പലിന്റെ ഘടനാ ഭാഗങ്ങൾക്കും മതപരമായ പ്രതീകങ്ങൾക്കും നാശനഷ്ടം സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നു. ചാപൽ തകർക്കുന്നതിന് ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം ഉത്തരവാദിയാണെന്നും യാതൊരു മുന്നറിയിപ്പുമില്ലാതെയാണ് ഇടിച്ചുനീക്കൽ നടത്തിയതെന്നും ജുവാൻ ഗില്ലെർമോ ബ്ലാൻഡോൺ പെരെസ് എന്ന പാരിഷ് പുരോഹിതൻ ആരോപിച്ചു. അധികൃതർ ചാപൽ തകർക്കുന്നതിൽ സംഭവിച്ച "പിഴവ്" ഔദ്യോഗികമായി അംഗീകരിച്ചു. ട്ലാൽപാൻ നഗരസഭ "അപ്രതീക്ഷിതമായ നാശനഷ്ടത്തിന്" ക്ഷമ ചോദിച്ചു. പരിഹാര നടപടികളായി ചാപലിന്റെ ഛാവണി, മതപരമായ ചിത്രങ്ങൾ എന്നിവ പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ ഫണ്ട് വിനിയോഗിച്ചു. പുരോഹിതൻ ബ്ലാൻഡോൺ പെരെസിനോട് വ്യക്തിപരമായി ഷെയിൻബോം ക്ഷമ ചോദിക്കുകയും ചെയ്തു.

#### എൻറിക് റിബ്സമെൻ സ്കൂൾ തകർന്ന സംഭവം

ഭൂകമ്പം എൻറിക് റിബ്സമെൻ സ്കൂളിന് വരുത്തിയ കേടുപാടുകൾ മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിൽ വൻതോതിലുള്ള നാശനഷ്ടം സൃഷ്ടിച്ച 2017 പ്യൂബ്ല ഭൂകമ്പം ട്ലാൽപാനിലെ കോലെജിയോ എൻറിക് റെബ്സാമെൻ (Colegio Enrique Rébsamen) എന്ന സ്വകാര്യ സ്കൂൾ ഇടിഞ്ഞുവീണതിനു കാരണമായി, ഈ സംഭവത്തിൽ സ്കൂളിന്റെ മൂന്ന് നിലകൾ ഇടിഞ്ഞുവീണു, കുട്ടികളും അധ്യാപകരും കോൺക്രീറ്റിനടിയിൽ കുടുങ്ങി 19 കുട്ടികളും 7 പ്രായപൂർത്തിയായവരും മരിക്കാനിടയായി.ട്ലാൽപാൻ മേയറായ ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം ഇടിഞ്ഞ സ്കൂളിൽ നേരിട്ടെത്തി രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങൾ അടിയന്തര രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങൾ നിരീക്ഷിച്ചു. അനധികൃതമായി സ്കൂൾ കെട്ടിടത്തിൽ നടത്തിയ അധിക നിർമാണം ആണ് ഈ ദുരന്തം സംഭവിക്കുന്നതിനുളള കാരണം എന്ന് തെളിയിച്ചു.

## ഷെയിൻബോമിന്റെ 2018 മെക്സിക്കോ സിറ്റി ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണം

മെക്സിക്കോ സിറ്റി ഗവൺമെന്റിന്റെ തലവനായുള്ള 2018 ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബറോ അനുസരിച്ച് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങൾ2018 മെക്സിക്കോ സിറ്റി പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ്
മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ സർക്കാർ മേധാവിക്കായുള്ള പാർട്ടിയുടെ സ്ഥാനാർത്ഥി നിർണ്ണയിക്കുന്നതിനായി 2017 ഓഗസ്റ്റിൽ നാഷണൽ റീജനറേഷൻ മൂവ്മെന്റ് നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ ക്ലോഡിയ ഷെയ്ൻബോം പങ്കെടുത്തു. മാർട്ടി ബാട്രെസ്, മരിയോ ഡെൽഗാഡോ, റിക്കാർഡോ മോൺറിയൽ എന്നിവരായിരുന്നു മറ്റ് മത്സരാർത്ഥികൾ. ഏറ്റവും അടുത്ത എതിരാളിയായ മാർട്ടി ബാട്രസിനെ 5.8 പോയിന്റിന് പരാജയപ്പെടുത്തി ഷീൻബോം 15.9% വോട്ടുകൾ നേടി ഒന്നാം സ്ഥാനം നേടി. 2017 ഡിസംബർ 5 ന് ട്ലാൽപാൻ മേയർ സ്ഥാനം ഷെയ്ൻബോം രാജിവച്ചു.

2018 ഏപ്രിൽ 1 ന് നടന്ന പ്രചാരണത്തിൽ, താൻ പതിവായി പൊതു വിചാരണകൾ നടത്തുമെന്നും, റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുമെന്നും, മാർഗനിർദേശത്തിനായി സുരക്ഷാ കൗൺസിലിനെ ആശ്രയിക്കുമെന്നും പ്രസ്താവന നടത്തിക്കൊണ്ട് ഷെയ്ൻബോം കുറ്റകൃത്യങ്ങൾക്കെതിരെ പോരാടുന്നതിന് മുൻഗണന നൽകി. തന്റെ ഭരണകാലത്ത് ഒരു ദശലക്ഷം തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാനും മുതിർന്നവർക്കായുള്ള വാർദ്ധ്യക്യ പെൻഷൻ നിലനിർത്താനും നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളെ കേന്ദ്രവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി മെക്സിക്കോ സിറ്റി മെട്രോബസ് സംവിധാനം വിപുലീകരിക്കാനും അവർ പ്രതിജ്ഞാബദ്ധയായിരുന്നു.

പ്രചാരണ കാലയളവിൽ, 2017 ലെ പ്യൂബ്ല ഭൂകമ്പത്തിൽ ത്ലാൽപാനിലെ ഒരു സ്വകാര്യ സ്കൂളായ കോളെജിയോ എൻറിക് റിബ്സമെൻ സ്കൂൾ തകർന്ന സംഭവം പോർ മെക്സിക്കോ അൽ ഫ്രെൻറ്റെ അംഗങ്ങൾ ഷെയിൻബോമിനെതിരെയുള്ള പ്രചാരണാ തന്ത്രമാക്കി.ഭൂകമ്പത്തിൽ സ്കൂൾ ഇടിഞ്ഞ് 26 പേർ മരിച്ച സംഭവത്തിൽ അനുമതിപത്രങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വ്യക്തത കാണിക്കാത്തതിനാണ് വിമർശനങ്ങൾ ഉയർന്നത്.

2018 ജൂലൈ 1 ന്, മറ്റ് ആറ് സ്ഥാനാർത്ഥികളേയും പരാജയപ്പെടുത്തി 47.08% വോട്ടോടെ മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ സർക്കാർ മേധാവിയായി ഷെയ്ൻബോം ആറ് വർഷത്തേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.

## മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് (2018–2023)

ഗവൺമെന്റിന്റെ തലവനായി ചുമതലയേറ്റ ശേഷം ക്ലോഡിയ ഷെയ്ൻബോം തന്റെ മന്ത്രിസഭ അവതരിപ്പിക്കാൻ ടീട്രോ ഡി ലാ സിയുഡാഡിലേക്ക് പോയി.
2019 അവസാനത്തോടെ പ്രസിഡന്റ് ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോറിനൊപ്പം ഷെയ്ൻബോം
2018 ഡിസംബർ 5-ന് ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ സർക്കാർ മേധാവിയായി സ്ഥാനമേറ്റു. ഇതുവഴി മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ആദ്യ വനിതാ മേയർ, യഹൂദ വംശപരമ്പരയിൽ നിന്നുള്ള ആദ്യത്തെ ഭരണാധികാരി എന്നീ രണ്ട് ചരിത്രങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു.

ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം (2018–2023) മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റായി ഭരണം നയിച്ചപ്പോൾ, പ്രസിഡന്റ് ലോപെസ് ഒബ്രഡോറുടെ ഫെഡറൽ സർക്കാരുമായി ശക്തവും സവിശേഷവുമായ ബന്ധം പുലർത്തിയിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും കോവിഡ്-19 പാൻഡെമിക് നിയന്ത്രണം പോലെയുള്ള ചില പ്രശ്നങ്ങളിൽ അവർ സ്വതന്ത്രമായ സമീപനങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചു. ഒരു ശാസ്ത്രജ്ഞയുടെ പശ്ചാത്തലം നഗരത്തിന്റെ പ്രതിസന്ധിനിയന്ത്രണത്തിന് ഉപയോഗപ്പെടുത്തി.

2023 ജൂൺ 16-ന്, ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് (മേയർ) സ്ഥാനത്ത് നിന്ന് രാജി വച്ചു. ഇതിന് കാരണം, മൊറെന-നേതൃത്വത്തിലുള്ള ജുണ്ടോസ് ഹാസെമോസ് ഹിസ്റ്റോറിയ കൂട്ടായ്മയുടെ 2024 പ്രസിഡൻഷ്യൽ സ്ഥാനാർത്ഥി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയയിൽ മത്സരിക്കുന്നതിനു വേണ്ടിയായിരുന്നു രാജി. പങ്കെടുക്കാനായിരുന്നു. ഈ തീരുമാനം ഷെയിൻബോമിനെ 2024-ലെ പ്രസിഡൻഷ്യൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കാനുള്ള വഴിയൊരുക്കി.

#### കുറ്റകൃത്യവും സുരക്ഷാ നയങ്ങളും

സുരക്ഷാ ആശങ്കകളെ നാല് പ്രധാന അക്ഷങ്ങളിലൂടെ ഷെയ്ൻബോം അഭിസംബോധന ചെയ്തത്. കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാന കാരണങ്ങൾ അഭിസംബോധന ചെയ്യുകയും, അത് അവരുടെ വിദ്യാഭ്യാസ നയവുമായി സംയോജിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. അതിന്റെ ഭാഗവായി റോസാരിയോ കാസ്റ്റെല്ലാനോസ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഹയർ സ്റ്റഡീസുമായി ചേർന്ന് യുവാക്കൾക്ക് സൗജന്യ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുകയും അതുവഴി ഗുണ്ടാ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്ന് അകറ്റുകയും ഗുണ്ടാവർദ്ധനവിൽ ഗണ്യമായ കുറവുണ്ടാക്കുകയും ചെയ്തു. പഠനകേന്ദ്രങ്ങളിൽ വൈദ്യുതി, ഇന്റർനെറ്റ്, വിനോദം, ജോലി പരിശീലനം എന്നിവ ഒരുക്കി, പിലറസ് കമ്മ്യൂണിറ്റി സെന്ററുകൾ തുടങ്ങിയ സംരംഭങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. പോലീസുകാരുടെ ശമ്പള വർദ്ധിപ്പിച്ചും സേനയിലേക്ക് പുതിയആളുകളെ റിക്രൂട്ട് ചെയ്തും സ്ത്രീകൾക്കെതിരെയുള്ള അക്രമങ്ങൾ നേരിടാൻ പുതിയ പെൺ പോലീസുകാരെ നിയമിച്ചും പോലീസ് സേനയുടെ ബലവും ഗുണനിലവാരവും വർദ്ധിപ്പിച്ചു.

#### ലിംഗാധിഷ്ഠിത അക്രമം

2019-ൽ, ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിൽ ലിംഗാധിഷ്ഠിത അക്രമങ്ങൾക്കെതിരെ ഒരു ജെൻഡർ വയലൻസ് അലേർട്ട് (Gender Violence Alert) പ്രഖ്യാപിച്ചു. സ്ത്രീകൾക്കെതിരെയുള്ള അക്രമങ്ങളും ഫെമിസൈഡുകളും (സ്ത്രീഹത്യകൾ) വർദ്ധിച്ചതിനെത്തുടർന്നുള്ള ഒരു നിഷ്ക്രിയമല്ലാത്ത നടപടിയായിരുന്നു ഇത്. സ്ത്രീകൾക്ക് അപകടസാധ്യതാസാഹചര്യങ്ങളിൽ ഒറ്റ ഡയൽ (\*765) വഴി ഉടൻ സഹായം തേടാനുള്ള സൗകര്യം, "നിർഭയം നടക്കൂ, സുരക്ഷിതമായി നടക്കൂ" ("Walk Free, Walk Safe") എന്ന ആപ്തവാക്യത്തിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് രാത്രിയിൽ സുരക്ഷിതമായി നടക്കാൻ വെളിച്ചം, സിസിടിവി കാമറകൾ, പോലീസ് പട്രോൾ എന്നീ സൗകര്യങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കിയ 710 കിലോമീറ്റർ സുരക്ഷിത പാതകൾ. സ്ത്രീകൾക്കെതിരെയുള്ള അക്രമങ്ങൾ നേരിടാൻ 1000ൽ അധികം പെൺ പോലീസുകാർ ലിംഗാധിഷ്ഠിത അക്രമങ്ങൾ നേരിടാൻ നിയമിതരായി.

#### സ്വമേധയാ ആയുധം ഉപേക്ഷിക്കൽ

മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ആയുധങ്ങൾ ഒഴിവാക്കി സമാധാനം ഉറപ്പാക്കാൻ ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം നയിച്ച പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു സുരക്ഷാ പദ്ധതിയായിരുന്നു Sí al Desarme, Sí a la Paz. "ഒരു ആയുധം കുറച്ചാൽ, ഒരു ജീവൻ രക്ഷപ്പെടും" എന്ന സ്ലോഗനിൽ ആയിരുന്നു പ്രചാരണം. പൊതുജനങ്ങൾക്ക് തങ്ങളുടെ ആയുധങ്ങൾ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകളിൽ കൊണ്ടുവന്ന് കൈമാറുന്നതിന് സാമ്പത്തിക നഷ്ടപരിഹാരം നൽകി. വാങ്ങിയ ആയുധങ്ങൾ പൊളിച്ച് നശിപ്പിക്കുകയോ സാമൂഹ്യ ശാസ്ത്ര പഠനങ്ങൾക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്തു.

#### സംഘടിത കുറ്റകൃത്യം

മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ ക്രിമിനൽ സംഘടനകളുടെ ശക്തി തകർക്കാൻ ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം സിറ്റിയിൽ പ്രത്യേക ടാസ്ക് ഫോഴ്സ് രൂപീകരിച്ചു, തുടർന്ന് മയക്കുമരുന്ന് കടത്ത്, കൊലപാതകങ്ങൾ എന്നിവ നിയന്ത്രിച്ചു. ഉയർന്ന റാങ്കിലുള്ള ക്രിമിനലുകൾ അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടു അക്കൂട്ടത്തിൽ ലാ യൂണിയൻ ടെപിറ്റോയുടെ നേതാവ് "എൽ ഫ്രൂട്ടി" 2021-ൽ ജയിലിലായി. ക്രിമിനൽ സംഘടനകൾ ഡാർക്ക് വെബ്, സോഷ്യൽ മീഡിയ എന്നിവയുടെ ഉപയോഗം തടയാൻ സൈബർ യൂണിറ്റ് സജീവമാക്കി.

### വിദ്യാഭ്യാസം

2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ ക്ലോഡിയ ഷെയ്ൻബോം
2021 ഓഗസ്റ്റ് 12 ന് കോവിഡ്-19 പാൻഡെമിക് സമയത്ത് മുഖംമൂടി ധരിച്ച ഷെയ്ൻബോം
മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ 1.2 ദശലക്ഷം വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് (പ്രീ-സ്കൂൾ മുതൽ സെക്കൻഡറി വരെ) സാമ്പത്തിക സഹായം നൽകാനായി വിദ്യാഭ്യാസ നയത്തിൽ ഷെയിൻബോം സൃഷ്ടിച്ച ചരിത്രപരമായ വിദ്യാഭ്യാസ പദ്ധതിയാണ് "മി ബെക്ക പാര എംപെസാർ". 2022-ൽ ഇത് മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഭരണഘടനയിൽ (Constitutional Reform) ഉൾപ്പെടുത്തി, ഒരു സ്ഥിരമായ അവകാശമാക്കി മാറ്റി. ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി റോസാരിയോ കാസ്റ്റെയ്ലാനോസ് ഉന്നതപഠന സ്ഥാപനവും (Rosario Castellanos Institute of Higher Studies) ആരോഗ്യ സർവകലാശാലയും (University of Health) സ്ഥാപിച്ചു.

ആഗോളതലത്തിൽ അംഗീകാരം നേടിയ പിലാറെസ് കമ്മ്യൂണിറ്റി കേന്ദ്രങ്ങൾ പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലും ചെറുനഗരങ്ങളിലും സ്ഥാപിച്ചു. കല, കായികം, വിദ്യാഭ്യാസം, സാംസ്കാരിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കായി നീക്കിവെച്ച ഈ മഹത്തായ കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് 2021-ൽ യുനെസ്കോ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു.

### പരിസ്ഥിതി പദ്ധതി

വായു മലിനീകരണം 30% കുറയ്ക്കൽ,15 ദശലക്ഷം മരങ്ങൾ നട്ടുപിടിപ്പിക്കൽ, ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്ലാസ്റ്റിക് നിരോധനം, റീസൈക്ലിംഗ് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കൽ ഒരു പുതിയ മാലിന്യ വേർതിരിക്കൽ പ്ലാന്റ് നിർമ്മിക്കുക എല്ലാ വീടുകൾക്കും ജലസേവനം നൽകുക എന്നീ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളോടെ 2019 ജൂണിൽ ഷെയിൻബോം 6-വർഷ പരിസ്ഥിതി പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിച്ചു.

### അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ

#### പൊതുഗതാഗതം

ഷെയിൻബോം കേബിൾബസ് കേബിൾ കാർ സംവിധാനം അവതരിപ്പിക്കുകയും 2019-ൽ ലൈൻ 1, 2 എന്നിവയുടെ നിർമ്മാണം ആരംഭിച്ച് 2021-ൽ രണ്ട് ലൈനുകളും ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. 2021 ൽ ഷെയ്ൻബോം ലൈൻ 3 നിർദ്ദേശിക്കുകയും അതേ വർഷം തന്നെ നിർമ്മാണം ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു.

മുൻ ഭരണകൂടം ആരംഭിച്ച പദ്ധതിയായ ഒബ്സർവേറ്റോറിയോ മെട്രോ സ്റ്റേഷനിലേക്കുള്ള ലൈൻ 12 ന്റെ വിപുലീകരണം ഷെയ്ൻബോം തുടർന്നു. 2022 ൽ, 37 ബില്യൺ ഡോളർ നിക്ഷേപത്തോടെ മെക്സിക്കോ സിറ്റി മെട്രോ ലൈൻ 1 ന്റെ ആധുനികവൽക്കരണം ആരംഭിച്ചു, ട്രാക്കുകൾ മാറ്റിസ്ഥാപിക്കുന്നതിനും പുതിയ ട്രെയിനുകൾ സ്വന്തമാക്കുന്നതിനും ഒരു പുതിയ നിയന്ത്രണ സംവിധാനം നടപ്പിലാക്കുന്നതിനും ലൈനിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ താൽക്കാലികമായി അടച്ചു. മെട്രോ ലൈനുകൾ 1,12, എൽ ഇൻസർജെന്റ് എന്നിവയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു മെഗാ ടെർമിനലായി മാറ്റുന്നതിനായി ഒബ്സർവേറ്റോറിയോ സ്റ്റേഷനും അടച്ചു.

ഷെയിൻബോം മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ മെട്രോബസ് ശൃംഖല 33 കിലോമീറ്റർ വിപുലീകരിച്ചു. ഇതിനായി മൂന്ന് ലൈനുകൾ (1, 3, 5) വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. മെട്രോബസ് ലൈൻ 3-യെ പൂർണ്ണമായും വൈദ്യുത ബസ് സംവിധാനമാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു, കൂടാതെ *മലിനീകരണം കുറക്കുന്നതിനായി മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ* റെഡ് ഡി ട്രാൻസ്പോർട്ട് ഡി പസജെറോസിനായി കുറഞ്ഞ *കാർബൺ* ഉദ്വമനം വാഹനങ്ങളും വാങ്ങി.

മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിൽ 200 കിലോമീറ്റർ സൈക്കിൾ പാതകൾ നിർമ്മിച്ച് സൈക്കിൾ ഗതാഗതം പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു. ഇതിനൊപ്പം 6 സൈക്കിൾ സ്റ്റേഷനുകളും ഇക്കോബിസി ഇക്കോബിസി സിസ്റ്റത്തിനായി 2,500 പുതിയ സൈക്കിളുകളും ലഭ്യമാക്കി.

എല്ലാ പൊതുഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾക്കും ഷെയ്ൻബോം ഒരൊറ്റ മൊബിലിറ്റി കാർഡ് അവതരിപ്പിച്ചു.

#### റോഡുകളും ഹൈവേകളും

റോഡ് കണക്റ്റിവിറ്റി മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി വാഹന പാലങ്ങളുടെ നിർമ്മാണം ഷെയ്ൻബോം പ്രഖ്യാപിച്ചു. മൂന്ന് ശ്രദ്ധേയമായ പദ്ധതികളിൽ പെരിഫറിക്കോ ഓറിയന്റിനെ കനാൽ നാഷണലുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ക്യൂമാൻകോ ബ്രിഡ്ജ്, സർക്യൂട്ടോ ഇന്റീരിയറിനെ എജെ 6 ലേക്ക് ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ ജംഗ്ഷൻ, സർക്കുട്ടോ ഇന്റീരിയറെ ഗ്രാൻ കനാലുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ലാസ് അഡെലിറ്റാസ് ബ്രിഡ്ജ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.

#### വിമർശനം

പൊതുഗതാഗതത്തിനായി അനുവദിച്ച ബജറ്റ് കൈകാര്യം ചെയ്തതിൽ ഷെയ്ൻബോം വിമർശനം നേരിട്ടു. വെട്ടിക്കുറവുകൾ ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്നും മെട്രോയ്ക്കുള്ള വിഭവങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിച്ചതായും അവർ അവകാശപ്പെട്ടെങ്കിലും, 2018-2023 കാലയളവിൽ മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഗതാഗത ബജറ്റിൽ കാര്യമായ ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകൾ റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. മെട്രോ അപ്ഗ്രേഡ്, ട്രെയിൻ റൂട്ട്, കേബിൾ കാർ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പ്രധാന പദ്ധതികൾ മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ പ്രധാന അടിസ്ഥാന സൗകര്യ പദ്ധതികൾ അവരുടെ രാജി സമയത്ത് പൂർത്തിയാക്കാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ല.

#### മെക്സിക്കോ സിറ്റി മെട്രോയുടെ 12-ാം ലൈൻ തകർന്നു

തകർന്ന സ്ഥലത്ത് അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർ
## 2024 ലെ പ്രസിഡന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പ്

### നാമനിർദ്ദേശം

ജുണ്ടോസ് ഹാസെമോസ് ഹിസ്റ്റോറിയ (Juntos Hacemos Historia) എന്ന കൂട്ടായ്മയുടെ പ്രസിഡൻഷ്യൽ സ്ഥാനാർത്ഥിയെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനുള്ള ആന്തരിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതിനു മുന്നോടിയായിയി, 2023 ജൂൺ 12-ന്, ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം മെക്സിക്കോ സിറ്റിയുടെ ഹെഡ് ഓഫ് ഗവൺമെന്റ് പദവിയിൽ നിന്ന് ജൂൺ 16-ന് രാജിവെക്കുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു. മെക്സിക്കോയുടെ മുൻ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന **വിസെന്റെ ഫോക്സ്** "ബൾഗേറിയൻ യഹൂദ" എന്ന് ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോമിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചതിനെ തുടർന്ന്, അവരുടെ ദേശീയത്വം സംബന്ധിച്ച ഊഹാപോഹങ്ങൾ ഉയർന്നു. എന്നാൽ ക്ലോഡിയ ഷെയിൻബോം മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിൽ ജനിച്ചതായി രേഖപ്പെടുത്തിയ തന്റെ ജനന സർട്ടിഫിക്കറ്റ് പുറത്തുവിട്ടാണ് ഇതിനെതിരെ പ്രതികരിച്ചത്.

2023 നവംബർ 19 ന് സിഗാമോസ് ഹാസെൻഡോ ഹിസ്റ്റോറിയയുടെ പ്രസിഡന്റ് സ്ഥാനാർത്ഥിയായി സ്ഥിരീകരിക്കുന്ന ഒരു സർട്ടിഫിക്കറ്റ് ഷെയ്ൻബാമിന് ലഭിക്കുന്നു
### പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പ്

2024 മാർച്ച് 1 ന് മെക്സിക്കോ സിറ്റിയിലെ സോക്കാലോയിൽ നടന്ന പ്രചാരണത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഷെയ്ൻബോം
2024 ജൂൺ 2 ന് വിജയപ്രസംഗത്തിൽ ഷെയ്ൻബോം
### പ്രസിഡൻ്റ് സ്ഥാനക്കയറ്റം

2024 ഓഗസ്റ്റ് 15 ന് മെക്സിക്കോയുടെ പ്രസിഡന്റായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിന്റെ ആഘോഷത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടന്ന പരിപാടിയിൽ ഷെയ്ൻബോം
## പ്രസിഡൻസി (2024-ഇന്നുവരെ)

### ഉദ്ഘാടനം

ആൻഡ്രെസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ പ്രസിഡൻഷ്യൽ ഷാഷ് ഇഫിജെനിയ മാർട്ടിനസിന് കൈമാറുകയും 2024 ഒക്ടോബർ 1 ന് ഉദ്ഘാടന വേളയിൽ ഷെയ്ൻബാമിന് സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
### ആഭ്യന്തര നയം

2024 ഒക്ടോബർ 11 ന് രാവിലെ പത്രസമ്മേളനത്തിനിടെ ഷെയ്ൻബോം
#### കുറ്റകൃത്യവും മയക്കുമരുന്ന് യുദ്ധവും

#### ഊർജ്ജം

#### സർക്കാർ പരിഷ്ക്കരണം

#### അടിസ്ഥാന സൌകര്യങ്ങളും പാസഞ്ചർ റെയിൽ

#### ക്ഷേമം

### വിദേശ നയം

2024 നവംബറിൽ ഷെയ്ൻബോം, യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ജോ ബൈഡൻ
2024 നവംബറിൽ കൊളംബിയൻ പ്രസിഡന്റ് ഗുസ്താവോ പെട്രോ, ബ്രസീൽ പ്രസിഡന്റ് ലൂയിസ് ഇനാസിയോ ലുല ഡാ സിൽവ, ചിലി പ്രസിഡന്റ് ഗബ്രിയേൽ ബോറിക് എന്നിവരുമായി ഷെയ്ൻബോം
#### ഇസ്രായേൽ-പലസ്തീൻ സംഘർഷം

#### യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്

## രാഷ്ട്രീയ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ

### സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങൾ

## പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും

### ബഹുമതികൾ

#### ദേശീയ

* ഗ്രാൻഡ് മാസ്റ്ററും ഓർഡർ ഓഫ് ആസ്ടെക് ഈഗിളിൻറെ കോളറും (1 ഒക്ടോബർ 2024). Mexico
	+ ഗ്രാൻഡ് മാസ്റ്ററും കോളർ ഓഫ് ദി ഓർഡർ ഓഫ് ആസ്ടെക് ഈഗിളും (1 ഒക്ടോബർ 2024).

### മാധ്യമങ്ങൾ

* ബിബിസിയുടെ 100 വനിതകൾ (2018)
* ടൈംസ് 100 കാലാവസ്ഥ (2024)
* *ഫോബ്സ്* 2024 ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തരായ 100 സ്ത്രീകളുടെ പട്ടിക, സ്ഥാനം 4

### മറ്റ് പുരസ്കാരങ്ങൾ

* ജീസസ് സിൽവ ഹെർസോഗ് അവാർഡ് (1995). സാമ്പത്തികശാസ്ത്ര മേഖലയിലെ മികച്ച സംഭാവനകൾക്ക് നാഷണൽ ഓട്ടോണമസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മെക്സിക്കോയുടെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഫോർ ഇക്കണോമിക് റിസർച്ച് അവാർഡ് നൽകി.
* യുവ അക്കാദമിക് വിദഗ്ധർക്കുള്ള യു. എൻ. എ. എം. സമ്മാനം (2001) നാഷണൽ ഓട്ടോണമസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് മെക്സിക്കോയിൽ ജോലി ചെയ്യുമ്പോൾ അക്കാദമിയയ്ക്കുള്ള സംഭാവനകൾക്ക് അവാർഡ് ലഭിച്ചു.
* സുസ്ഥിരത മെഡൽ (2024). സുസ്ഥിരതയിലും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന നയങ്ങളിലും ആഗോള നേതൃത്വത്തിന് നോബൽ സസ്റ്റൈനബിലിറ്റി ട്രസ്റ്റ് അവാർഡ് നൽകി.
* മനുഷ്യനിർമിത കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ധാരണ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നതിനുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് 2007 ൽ സമാധാനത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനം ലഭിച്ച കാലാവസ്ഥാ വ്യതിചലനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഇന്റർ ഗവൺമെന്റൽ പാനലിന്റെ (ഐപിസിസി) ഭാഗമായിരുന്നു ഷെയ്ൻബോം.

## തിരഞ്ഞെടുത്ത ഗ്രന്ഥസൂചിക

ഊർജ്ജം, പരിസ്ഥിതി, സുസ്ഥിര വികസനം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നൂറിലധികം ലേഖനങ്ങളുടെയും രണ്ട് പുസ്തകങ്ങളുടെയും രചയിതാവാണ് ഷെയ്ൻബോം. അതിൽ തെരെഞ്ഞെടുത്തവ താഴെ കൊടുക്കുന്നുഃ

* *Consumo de energía y emisiones de CO2 del autotransporte en México y Escenarios de Mitigación*, Ávila-Solís JC, Sheinbaum-Pardo C. 2016.
* Decomposition analysis from demand services to material production: The case of CO2 emissions from steel produced for automobiles in Mexico*, Applied Energy, 174: 245–255,* Sheinbaum-Pardo C. 2016.
* The impact of energy efficiency standards on residential electricity consumption in Mexico*, Energy for Sustainable Development, 32:50–61* Martínez-Montejo S.A., Sheinbaum-Pardo C. 2016.
* Science and Technology in the framework of the Sustainable Development Goals, World Journal of Science*, Technology and Sustainable Development, 14:2 – 17*. Imaz M. Sheinbaum C. 2017.
* Assessing the Impacts of Final Demand on CO2-eq Emissions in the Mexican Economy: An Input-Output Analysis*, Energy and Power Engineering, 9:40–54*, Chatellier D, Sheinbaum C. 2017.
* Electricity sector reforms in four Latin-American countries and their impact on carbon dioxide emissions and renewable energy*,* Ruíz- Mendoza BJ, Sheinbaum-Pardo C. *Energy Policy*, 2010
* Energy consumption and related CO2 emissions in five Latin American countries: Changes from 1990 to 2006 and perspectives*,* Sheinbaum C, Ruíz BJ, Ozawa L. *Energy*, 2010.
* Mitigating Carbon Emissions while Advancing National Development Priorities: The Case of Mexico, C Sheinbaum, O Masera, *Climatic Change*, Springer, 2000.
* Energy use and CO2 emissions for Mexico's cement industry, C Sheinbaum, L Ozawa, *Energy*, Elsevier, 1998.
* Energy use and CO2 emissions in Mexico's iron and steel industry, L Ozawa, C Sheinbaum, N Martin, E Worrell, L Price, *Energy*, Elsevier, 2002.
* *New trends in industrial energy efficiency in the Mexico iron and steel industry*, L Ozawa, N Martin, E Worrell, L Price, C Sheinbaum, OSTI, 1999.
* Mexican Electric end-use Efficiency: Experiences to Date, R Friedmann, C Sheinbaum, *Annual Review of Energy and the Environment*, 1998.
* Incorporating Sustainable Development Concerns into Climate Change Mitigation: A Case Study, OR Masera, C Sheinbaum, *Climate Change and Development*, UDLAP, 2000.

## കുറിപ്പുകൾ