Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ഉപാപചയം

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

ജീവജാലങ്ങളിൽ ജീവൻ നിലനിർത്തുന്നതിനായി തുടർച്ചയായി ഉണ്ടാകുന്ന രാസമാറ്റങ്ങളാണ് ഉപാപചയം. ഉപാപചയം ജീവജാലങ്ങളിലെ അവയവയവും വ്യവസ്ഥയും വളരുവാനും പ്രത്യുത്പാദനം നടത്തുന്നതിനും, ശരീര ഘടന നിലനിർത്തുന്നതിനും, ചുറ്റുപാടിനോട് പ്രതികരിക്കുന്നതിനുമുള്ള കഴിവ് നൽകുന്നു. ചയാപചയത്തിനെ ജൈവ വസ്തുക്കളിൽ ജീവദ്രവ്യത്തിനു സംഭവിക്കുന്ന രാസപരിണാമങ്ങൾ, (ഉദാ: ശരീര കോശങ്ങളിൽ ശ്വസനം മൂലമുണ്ടാകുന്ന ഊർജ്ജം) ശരീരത്തിൽ ആഹാരരസങ്ങൾ ധാതുരൂപേണ ഓജസ്സായും മാംസമായും പരിണമിക്കുന്ന പ്രക്രിയ (ഉദാ: ന്യൂക്ലിക്ക് ആസിഡ്, പ്രോട്ടീൻ എന്നിവയുടെ നിർമ്മാണം) എന്നിങ്ങനെ രണ്ടായി തരം തിരിക്കാം.

രാസവസ്തുക്കൾ പടിപടിയായി എൻസൈമുകളുടെ സഹായത്തോടെ ശരീരത്തിനാവശ്യമായ രാസവസ്തുക്കളായി മാറുന്നു. രാസവസ്തുക്കളുടെ സ്വപ്രവർത്തനങ്ങളുടെ തോത് നിയന്ത്രിക്കുവാൻ എൻസൈമുകൾ സഹായിക്കുന്നു, സ്വന്തമായി ചേർന്ന് വലിയതോതിലുള്ള ഊർജ്ജം ഉളവാക്കുന്ന രാസപ്രക്രിയ ഇതുമൂലം തടയുകയും ചെയ്യുന്നു. മാത്രമല്ല രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ പെട്ടെന്നും ഉപയോഗിക്കപ്പെടേണ്ട രീതിയിലേക്കും മാറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു. ചയാപചയത്തിൽ കോശസ്ഥലങ്ങളിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങളും ഈ എൻസൈമുകൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നു.

ചയാപചയം ജീവജലങ്ങൾക്ക് എതു വസ്തുവാണ് പോഷകങ്ങൾ എന്നും ഏതു വസ്തുവാണ് വിഷം (ഹാനികരം) എന്നുള്ള വിവേചന ശക്തി നൽകുന്നു. ഒരു ജീവജാലത്തിന് ഹാനികരമാകുന്നത് മറ്റൊന്നിന് പോഷകമാകാം.

## അവലംബം
# സ്വഭാവം

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

ആവാസവ്യവസ്ഥക്ക് അനുസൃതമായോ പരിതഃസ്ഥിതികളോടിണങ്ങുന്ന തരത്തിൽ സമൂഹം, രീതികൾ, അല്ലെങ്കിൽ കാലാകാലങ്ങളായി ഉരുത്തിരിഞ്ഞ പ്രവർത്തന രീതി തുടങ്ങിയവയുടെ സ്വാധീനത്താൽ ഉരുത്തിരിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയുടെ സവിശേഷമായ പ്രതികരണമാണ് **സ്വഭാവം**. പ്രകൃതിയിൽ നിന്നുള്ള ഉദ്ദീപനങ്ങളോടുള്ള പ്രതികരണമായും ഇതിനെ കാണാം. ഇവ അറിഞ്ഞോ അറിയാതെയോ, ബോധാവസ്ഥയിലോ അബോധാവസ്ഥയിലോ ആകാം.

## ജീവശാസ്ത്രത്തിൽ

മനുഷ്യരിൽ സ്വഭാവം നിയന്ത്രിക്കുന്നത് പ്രഥമമായി അന്തഃസ്രാവീ വ്യൂഹം നാഡീ വ്യൂഹം എന്നിവയാലാണ്. ഒരു ജീവിയിലെ സ്വഭാവത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണത ആ ജീവിയുടെ നാഡീ വ്യൂഹത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണത അനുസരിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നു കരുതിപ്പോരുന്നു. സങ്കീർണ്ണത കൂടിയ ജീവവിഭാഗങ്ങൾ വേഗത്തിലും ബുദ്ധിപരമായുമുള്ള സ്വഭാവ സവിശേഷതകൾ കാണിക്കും.

സ്വഭാവം ആന്തരികമോ പഠിക്കുന്നതോ ആവാം, എന്നിരുന്നാലും മനുഷ്യ ജൈവാണു പ്രൊജക്റ്റ് ഗവേഷണം പറയുന്നത്, മനുഷ്യ ശരീരത്തിലെ ജൈവാണുവിന്റെ വിന്യാസം സ്വഭാവത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്നാണ്.

പ്രകൃതിയോടുള്ള യോജിപ്പിനു മാറ്റം വരുത്താൻ ഉതകുന്ന ഏതൊരു പ്രവൃത്തിയേയും സ്വഭാവമായി കരുതാം. സ്വഭാവം ജീവജാലങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രകൃതിയിലേക്ക് പ്രതികരണങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുന്നു.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ

* മനുഷ്യ സ്വഭാവത്തിന്റെ ഏകീയ രീതികൾ, ഇംഗ്ലീഷ് Archived 2012-05-04 at the Wayback Machine
# ആവാസ വിജ്ഞാനം

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

ആവാസ വിജ്ഞാനം|  |
|  |
|  |
| ആവാസ വിജ്ഞാനം ജീവന്റെ എല്ലാ തരത്തിലുമുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ആവാസ വിജ്ഞാന ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഇരപിടുത്തം, പരാഗണം മുതലായ ജീവജാലങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ബന്ധങ്ങളെ കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നു. ജീവന്റെ വൈവിധ്യം അവയുടെ ആവാസ പരിസ്ഥിതിക്കനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ജല ആവാസ വ്യവസഥ, ഭൂതല ആവാസ വ്യവസ്ഥ എന്നിവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. |

ജീവജാലങ്ങൾ തമ്മിലുള്ളതും അവയും പരിസ്ഥിതിയുമായുള്ളതുമായ ബന്ധങ്ങളെ കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ് **ആവാസ വിജ്ഞാനം**. ഇത് **പരിതഃസ്ഥിതിക ശാസ്ത്രം** എന്നും അറിയപ്പെടാറുണ്ട്. ജീവജാലങ്ങളുടെ വൈവിധ്യം, വിതരണം, അളവ് (ജൈവപിണ്ഡം), എണ്ണം (ജനസംഖ്യ) എന്നിവയും ആവാസ വ്യവസ്ഥക്കുള്ളിലേയും ആവാസ വ്യവസ്ഥകൾ തമ്മിലുള്ളതുമായ മത്സരങ്ങൾ എന്നീ മേഖലകളാണ് ആവാസ വിജ്ഞാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങൾ.
എല്ലാ തരത്തിലുള്ള ജൈവവൈവിധ്യവും ഇതിലുൾപ്പെടുന്നു. പരിസ്ഥിതിയെ മൂന്നായി തരം തിരിക്കാം - ഭൌതീകം,ജീവപരം, സാമൂഹികം.

മറ്റുപല സ്വാഭാവികശാസ്ത്രത്തെപ്പോലെ, സാമാന്യവിശകലനത്തിൽ ആവാസ വിജ്ഞാനം എന്നത് താഴപ്പറയുന്നവ ഉൾപ്പെടുന്ന വിശദമായ ശാഖകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ്.

* അനുരൂപവത്കരണം വിശദമാക്കുന്ന ജീവിത പ്രക്രിയ.
* ജൈവ വിതരണവും ജൈവ സമൃദ്ധിയും.
* ജീവജാലങ്ങൾ മുഖേനയുള്ള ദ്രവ്യ ഊർജ്ജ സ്ഥാനാന്തരങ്ങൾ.
* പരസ്പരവും ചുറ്റു പാടുകളുമായും പ്രതികരിക്കുന്ന സസ്യങ്ങളും ജന്തുക്കളും അടങ്ങുന്ന പരിതഃസ്ഥിതിയുടെ വളർച്ചയും നിരക്കും.
* ജൈവവൈവിധ്യ സമൃദ്ധിയും വിതരണവും

## അവലംബം
# ഏണസ്റ്റ് മയർ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| Ernst Mayr |
| --- |
| Ernst Mayr |
| ജനനം | Ernst Walter Mayr (1904-07-05)ജൂലൈ 5, 1904 Kempten, Germany |
| മരണം | ഫെബ്രുവരി 3, 2005(2005-02-03) (100 വയസ്സ്) Bedford, Massachusetts, United States |
| അവാർഡുകൾ | Darwin-Wallace Medal (Silver, 1958) Daniel Giraud Elliot Medal (1967) National Medal of Science (1969) Linnean Medal (1977) Balzan Prize (1983) International Prize for Biology (1994) Crafoord Prize (1999) |
| **Scientific career** |
| Fields | systematics, Evolutionary biology, ornithology, philosophy of biology |
| ഗവേഷണ വിദ്യാർത്ഥികൾ | Robert Trivers |
|  |

20ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രമുഖനായ പരിണാമ ജീവശാസ്ത്രജ്ഞന്മാരിൽ ഒരാളാണ് **ഏണസ്റ്റ് മയർ**.
# അകശേരുകികൾ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

നട്ടെല്ലില്ലാത്ത ജീവിവർഗ്ഗത്തെയാണ് **അകശേരുകികൾ**(Invertebrate) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. പ്രാണികൾ,ക്രസ്റ്റേഷ്യനുകൾ,മൊളസ്ക,വിര ഇവയെല്ലാം അകശേരുകികൾക്ക് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.

## നിലവിലുള്ള സ്പീഷീസുകളുടെ എണ്ണം

അകശേരുകികളിൽ അറിയപ്പെടുന്നതിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ സ്പീഷീസുകളുള്ളത് പ്രാണികളിലാണ്. ഇന്റർനാഷണൽ യൂണിയൻ ഫോർ ദ കൺസർവേഷൻ ഓഫ് നേച്ചർ ആൻഡ് നാച്ചുറൽ റിസോഴ്‌സിന്റെ കണക്കനുസരിച്ച് അകേശരുകികളിലെ നിലവിലുള്ള സ്പീഷീസുകളുടെ എണ്ണം താഴെക്കൊടുത്തിരിക്കുന്നു.

| അകശേരുകികൾ | ലാറ്റിൻ പേര് | ചിത്രം | കണക്കാക്കിയ സ്പീഷീസുകളുടെ എണ്ണം |
| --- | --- | --- | --- |
| പ്രാണി | ഇൻസേക്ടാ |  | 1,000,000 |
| അരാക്ക്നിഡുകൾ | അരാക്ക്നിഡാ |  | 102,248 |
| മൊളസ്ക | മൊളസ്ക |  | 85,000 |
| ക്രസ്റ്റേഷ്യൻ | ക്രസ്റ്റേഷ്യ |  | 47,000 |
| കോറലുകൾ | അന്തോസോവ |  | 2,175 |
| ഒനിക്കോഫൊറ | ഒനിക്കോഫൊറ |  | 165 |
| ഹോഴ്സ്ഷൂ ക്രാബ് | സിഫോസൂറ |  | 4 |
| മറ്റുള്ളവ കടൽച്ചൊറി, എക്കൈനൊഡെർമാറ്റ, സ്പോഞ്ച്, വിരകൾ എന്നിവ | — | — | 68,658 |
|  |  | **Total:** | **~1,300,000** |

## അവലംബം
# കശേരുകി

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| Vertebrates Temporal range: തുടക കമ്പ്രിയൻ - സമീപസ്ഥം |
| --- |
|  |
| Blotched Blue-tongued Lizard, *Tiliqua nigrolutea* |
| Scientific classification |
| Kingdom: | Animalia |
| Phylum: | Chordata |
| (unranked) | Craniata |
| Subphylum: | **Vertebrata** Cuvier, 1812 |
| Classes and Clades |
|
See below |

**നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളുടെ** എല്ലുകളുടെ ഘടനയിൽ നിന്ന് അവ, വളരെക്കാലം മുൻപു ജീവിച്ചിരുന്ന പൊതു പൂർവികനിൽ നിന്നും ഉടലെടുത്തതാണ്‌ എന്നു കണക്കാക്കുന്നു. ഏകദേശം 50,000-ത്തോളം സ്പീഷിസുകൾ ഈ വിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്നു. ചെറുതും വലുതുമായ ഇവയുടെ ശരീരത്തിന്റെ നിർമ്മാണസാമഗ്രികളും ശരീരനിർമ്മിതിയുടെ ഘടനയും ഒരുപോലെയാണ്‌.

കോർഡേറ്റ ഫൈലത്തിലെ രണ്ടു ഉപഫൈലങ്ങളിൽ ഒന്ന് ഇതാണ്. മനുഷ്യൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സസ്തനികൾ, പക്ഷികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ, മത്സ്യങ്ങൾ എന്നിവയൊക്കെ ഈ വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു.

## പരിണാമം

കേംബ്രിയൻ യുഗം അഥവാ ഏകദേശം 50 കോടി വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് ഇന്നത്തെ ജീവജാലങ്ങളുടെയെല്ലാം പൂർ‌വികരായ നിരവധി പുതിയ വിവിധങ്ങളായ ജീവികൾ ഭൂമുഖത്ത് ഉടലെടുത്തിരുന്നു. എങ്കിലും ഇവയുടെയൊന്നും അസ്ഥികൂടാവശിഷ്ടങ്ങളുടെ തെളിവുകൾ കുറേക്കാലം മുൻപു വരെ ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. അതിനാൽ നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികൾ പരിണാമത്തിന്റെ വൈകിയ വേളയിൽ ഉടലെടുത്തവയാണെന്നായിരുന്നു വളരെക്കാലമായുള്ള വിശ്വാസം.

1999-ൽ ചൈനീസ് പാലിയന്തോളജി വിദഗ്ദ്ധർ, ചൈനയിലെ യുന്നാൻ പ്രവിശ്യയിലെ ചെങ്ജിയാങ്ങിലെ ഏകദേശം 53 കോടി വർഷം പഴക്കമേറിയ ഫോസിൽ നിക്ഷേപത്തിൽ നിന്ന് 2.5 സെന്റീമീറ്റർ നീളമുള്ള മീൻ പോലുള്ള ഒരു ജീവിയുടെ അവശിഷ്ടം കണ്ടെത്തി. Haikouichthys എന്നാണ്‌ ഈ ഫോസിലിനിട്ടിരിക്കുന്ന പേര്‌. തലയും വാലും കൂടാതെ വശങ്ങളിലേക്ക് താങ്ങുകളോടു കൂടിയ dorsal spne-ഉം ഇവയിൽ വ്യക്തമായിരുന്നു. ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഈ ജീവിയുടെ മാതൃക പുനർനിർമ്മിച്ചു. പാതി പുഴുവിനെപ്പോലെയും പാതി കഠാരപോലെയുമുള്ള മൽസ്യസദൃശ്യമായ ഈ ജീവിയാണ്‌ മനുഷ്യനടക്കമുള്ള എല്ലാ നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളുടേയും പൂർവികരിൽ ഏറ്റവും പുരാതനാംഗമായി കണക്കാക്കുന്നത്.

## അവലംബം
# സീറ്റേസി ഗോത്രം

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**
പ്രദർശിപ്പിക്കുക

| Cetaceans Temporal range: Early Eocene - Present |
| --- |
|  |
| humpback whale breaching |
| Scientific classification  |
| Kingdom: | Animalia |
| Phylum: | കോർഡേറ്റ |
| Class: | Mammalia |
| Order: | Artiodactyla |
| Suborder: | Whippomorpha |
| Infraorder: | Cetacea Brisson, 1762 |
| Suborders |
|
Mysticeti
Odontoceti
†Archaeoceti
*(see text for families)* |
| Diversity |
| [[List of cetaceans|Around 88 species; see list of cetaceans or below.]] |

തിമിംഗിലങ്ങൾ, ഡോൾഫിനുകൾ തുടങ്ങിയ ജലസസ്തനികൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ഗോത്രമാണ് **സീറ്റേസി ഗോത്രം**(Cetacea pronounced /sɨˈteɪʃⁱə/) . ഈ ഗോത്രത്തിൽപ്പെട്ട ജീവികളെ ബലീൻ തിമിംഗിലങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന മിസ്റ്റിസെറ്റി(Mysticeti), പല്ലുള്ളവയെ ഒഡോന്റോസെറ്റി(Odontoceti), നാമാവശേഷമായ ആർക്കയീസെറ്റി എന്നീ ഉപഗോത്രങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഈ നിരയിലുള്ള ജീവികളെല്ലാം അവയുടെ ഉയർന്ന ബുദ്ധിശക്തിക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. ഇവയുടെ തൊലിക്കടിയിൽ ബ്ലബ്ബർ (blubber) എന്നു വിളിക്കുന്ന കൊഴുപ്പിന്റെ ഒരു പാടയുണ്ട്, ഇത് തണുത്ത വെള്ളത്തിൽ നിന്നും പ്രതിരോധിക്കുന്നതിന് സഹായിക്കുന്നു.

## ശ്വസനം

A dolphin in the Strait of Gibraltar
ഇവ അന്തരീക്ഷവായുവാണ് ശ്വസിക്കുന്നത്. കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ് നിശ്വസിച്ച് ഓക്സിജൻ ശ്വസിക്കാനായി അവ ജലോപരിതലത്തിലേക്ക് പൊങ്ങിവരുന്നു. ഇവയുടെ പേശികളിലെ മയോഗ്ലോബിന്റെ ആപേക്ഷിത അളവ് മറ്റു സസ്തനികളെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതലായതിനാലും താരതമ്യേന വലിപ്പക്കൂടുതലുള്ളതിനാലും(ക്ലെയ്‌ബേർസ് നിയമം) ശ്വസനദ്വാരങ്ങൾ ഒരു അടപ്പുപയോഗിച്ച് സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതിനാലും ഇവയ്ക്ക് കൂടുതൽ സമയം ജലത്തിനടിയിൽ കഴിയാൻ സാധിക്കും(7–30 മിനുറ്റ് വരെ).

## അവലംബം
# തിയോഫ്രാസ്റ്റസ്

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

തിയോഫ്രാസ്റ്റസ്|  |
| ജനനം | c. 371 ബി. സി എറിസുസ് |
| മരണം | c. 287 BC ഏതൻസ് |
| കാലഘട്ടം | പുരാതന തത്ത്വശാസ്ത്രം |
| പ്രദേശം | പടിഞ്ഞാറൻ തത്ത്വശാസ്ത്രം |
| ചിന്താധാര | Peripatetic school |
| പ്രധാന താത്പര്യങ്ങൾ | Botany, Ethics, Grammar, History, Logic, Metaphysics, Natural History, Physics |
| ശ്രദ്ധേയമായ ആശയങ്ങൾ | Developed the philosophy of Aristotle |
|
സ്വാധീനിച്ചവർ
* Aristotle, Plato
 |
|
സ്വാധീനിക്കപ്പെട്ടവർ
* Strato of Lampsacus, Alexander of Aphrodisias, and the entire Peripatetic school
 |

ഗ്രീക്ക് ശാസ്ത്രകാരനും തത്ത്വചിന്തകനുമാണ് **തിയോഫ്രാസ്റ്റസ്**. ലെബോസിലെ എറിസുസ് പട്ടണത്തിൽ ജനിച്ചു. ക്രിസ്തുവിനു മുമ്പ് 370-287 കാലഘട്ടത്തിലാണ് ഇദ്ദേഹം ജീവിച്ചിരുന്നത്. അരിസ്റ്റോട്ടലിന്റെ കാലശേഷം ശിഷ്യനായ തിയോഫ്രാസ്റ്റസ് പെരിപാറ്റെറ്റിക് പാഠശാലയുടെ തലവനായി. നിരവധി ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ കർത്താവായ തിയോഫ്രാസ്റ്റസ് അരിസ്റ്റോട്ടലിന്റെ കൃതികളും വിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അരിസ്റ്റോട്ടലിന്റെ കൃതികൾ ഭാവി തലമുറയ്ക്കായി സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും ഇദ്ദേഹം ശ്രദ്ധ ചെലുത്തിയിരുന്നു.

*Historia plantarum*, 1549
തിയോഫ്രാസ്റ്റസിന്റെ കൃതികളിൽ സസ്യശാസ്ത്രസംബന്ധിയായ രണ്ടെണ്ണം മാത്രമേ അവശേഷിച്ചിട്ടുള്ളൂ. ഒമ്പതുവാല്യങ്ങളുള്ള ഹിസ്റ്റോറിയ പ്ലാന്റാറം (എൻക്വയറി ഇന്റു പ്ലാന്റ്സ്), ആറു വാല്യങ്ങളുള്ള *ദെ കൗസിസ്* (എറ്റിയോളജി ഒഫ് പ്ലാന്റ്സ്) എന്നിവയാണ് ഇവ. ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങളാണ് സസ്യങ്ങളുടെ ഘടനാവ്യവസ്ഥകളെപ്പറ്റി വ്യക്തമായ അവബോധം ആദ്യമായി നല്കിയത്. അനേകം ശാസ്ത്രപ്രബന്ധങ്ങളും ഇദ്ദേഹം രചിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവയിൽ ചിലവ അപൂർണവും മറ്റു ചിലവ സംഗൃഹീത രൂപത്തിലുമാണ്. അഗ്നി, കാറ്റ്, ശിലകൾ, കാലാവസ്ഥാസൂചനകൾ, ഗന്ധം, വിയർപ്പ്, ക്ഷീണം (തളർച്ച), മാന്ദ്യം, ബോധക്ഷയം, പക്ഷാഘാതം എന്നിങ്ങനെ വൈവിധ്യമാർന്ന വിഷയങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ശാസ്ത്ര പ്രബന്ധങ്ങളിൽ പ്രതിപാദ്യമായിട്ടുണ്ട്. മെറ്റാഫിസിക്സിനെപ്പറ്റിയുള്ള ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഉപന്യാസവും 'കാരക്ടേഴ്സ്'എന്ന കൃതിയും ശാസ്ത്രലോകത്ത് ശ്രദ്ധ പിടിച്ചു പറ്റി.

തത്ത്വചിന്തയിലും തിയോഫ്രാസ്റ്റസ് നിർണായകമായ നിരവധി സംഭാവനകൾ നല്കിയിട്ടുണ്ട്. ഓൺ ദി ഒപ്പീനിയൻസ് ഒഫ് ദ് ഫിസിക്കൽ ഫിലോസഫേഴ്സ് എന്ന 18 വാല്യങ്ങളുള്ള ഗ്രന്ഥപരമ്പരയിൽ ഇദ്ദേഹം സോക്രട്ടീസിനു മുമ്പുള്ള തത്ത്വജ്ഞാനികളുടെ ചിന്താപദ്ധതികളെക്കുറിച്ചു പ്രതിപാദിക്കുന്നതായി ഹെർമാൻ ഡയൽസ് സൂചിപ്പിക്കുന്നു (1879). എന്നാൽ തിയോഫ്രാസ്റ്റസിന്റെ നിഗമനങ്ങളും പ്രതിപാദ്യങ്ങളും അരിസ്റ്റോട്ടലിന്റെ ആശയങ്ങളുടെ പിന്തുടർച്ചയാണെന്ന് **മക് ഡയാർമിഡിനെ**(Mc Diarmid)പ്പോലുള്ളവർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. അരിസ്റ്റോട്ടലിന്റെ ചിന്താമണ്ഡലത്തിനുള്ളിൽ നിലനിന്നുകൊണ്ടു തന്നെ നവീനമായ ആശയങ്ങളുടെ പ്രഭവ കേന്ദ്രങ്ങളെ നേരിട്ടു സമീപിക്കുവാൻ തിയോഫ്രാസ്റ്റസിനു കഴിഞ്ഞിരുന്നു എന്നു ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നവരുമുണ്ട്. *ഓൺ സെൻസേഷൻ* എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ അരിസ്റ്റോട്ടലിന്റെ സിദ്ധാന്തങ്ങളെ നിരൂപണ ബുദ്ധിയോടെ തിയോഫ്രാസ്റ്റസ് വിശകലനം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. മറ്റു പല രചനകളിലും ഇദ്ദേഹം ഇതേ നിലപാട് സ്വീകരിച്ചിരുന്നതായി കരുതുന്നവരുമുണ്ട്. എങ്കിലും ഒരു സ്വതന്ത്ര ചിന്തകൻ എന്ന നിലയ്ക്ക് ഇദ്ദേഹം പില്ക്കാലത്ത് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു.

|  |  |
| --- | --- |
|  | **കടപ്പാട്:** കേരള സർക്കാർ ഗ്നൂ സ്വതന്ത്ര പ്രസിദ്ധീകരണാനുമതി പ്രകാരം ഓൺലൈനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാളം സർ‌വ്വവിജ്ഞാനകോശത്തിലെ തിയോഫ്രാസ്റ്റസ് എന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം ഈ ലേഖനത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക് പകർത്തിയതിന് ശേഷം പ്രസ്തുത ഉള്ളടക്കത്തിന് സാരമായ മാറ്റങ്ങൾ വന്നിട്ടുണ്ടാകാം. |
# മദ്ധ്യകാലം

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**
പ്രദർശിപ്പിക്കുക

9th-century depiction of Charlemagne with popes Gelasius I and Gregory the Great
Castles, such as Heidelberg in Germany, were a prominent feature of the medieval period.
യൂറോപ്പിയൻ ചരിത്രത്തിൽ, അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടു മുതൽ പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടുവരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തെ **മദ്ധ്യകാലം**(**Middle Ages**, adjectival form: **medieval** or **mediæval**) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. 476-ൽ പടിഞ്ഞാറൻ റോമാ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തകർച്ചക്ക്ശേഷം ആരംഭിച്ച ഇത് നവോത്ഥാന കാലത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടം വരെ നീണ്ടുനിന്നു. നേരത്തേ റോമൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്ന വടക്കൻ ആഫ്രിക്ക, മദ്ധ്യപൗരസ്ത്യദേശങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഇസ്ലാമികഭരണം നിലവിൽ വന്നു. പിന്നീട് യൂറോപ്പിൽ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയും. ജറൂസലേമും വിശുദ്ധ നാടും ഇസ്ലാം ആധിപത്യത്തിൽ നിന്ന് തിരിച്ചു പിടിയ്ക്കുക എന്നതിനായി കുരിശുയുദ്ധങ്ങൾ നടന്നു.

പേരു സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ മദ്ധ്യകാലഘട്ടം പ്രാചീന കാലശേഷവും ആധുനിക കാലത്തിനു മുമ്പും നിലനിന്നിരുന്നതാണ്. എന്നാലത് വസ്തവത്തിൽ രണ്ടു മഹത്കാലഘട്ടങ്ങൾക്കിടയിൽ പെട്ടു പോയ സ്വന്തമായ് ഒന്നും അവകാശപ്പെടാനില്ലാത്ത ഒരു കാലമല്ല. കാരണം അത് മാനവ പരിണാമ ചരിത്രത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ഘട്ടമാണ്. അതുകൂടാതെ മദ്ധ്യകാലഘട്ടത്ത് ഉണ്ടാക്കിയ നേട്ടങ്ങൾ ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിലേകുള്ള സുപ്രധാന കാല്വെയ്പുകളുമായിരുന്നു.

17-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ യൂറോപ്യന്മാരാണ് 'മദ്ധ്യകാലങ്ങൾ' എന്ന വാക്ക് ഉപയോഗിച്ചത്. ഗ്രീക്കോ-റോമൻ സംസ്കാരങ്ങളുടെ ഇതിഹാസകാലത്തിനും അവരുടെ സ്വന്തം കാലത്തിനും ഇടയിലുള്ള ഇരുണ്ട കാലഘട്ടമായാണ് അവർ ഈ കാലഘട്ടത്തെ കണ്ടത്. ഇസ്ലാമിക സംസ്കാരത്തിൽ അത് ഒരു സംസ്കാരം ജനിച്ച് വളർന്ന് പാരമ്യത്തിലെത്തിയ കാലഘട്ടമാണ്. ഇന്ത്യയിൽ അത് സംയോജനത്തിന്റെ കാലമായിരുന്നു. പഴയതും പുതിയതുമായ സാമുഹ്യ-സാമ്പത്തിക -രാഷ്ട്രീയ രീതികളുടെ സങ്കലനം ഉണ്ടായി. ഈ സങ്കലനത്തിൽ നിന്നുയർകൊണ്ട ഒരു സവിശേഷ സംസ്കാരം സഹവർത്തിത്ത്വത്തെയും സഹിഷ്ണുതയെയും ഉയർത്തിക്കാട്ടി. ഇത് മാദ്ധ്യകാല ഇന്ത്യയുടെ മുഖമുദ്രയായി തീർന്നു. യൂറോപ്പിൽ പോലും സ്ഥിതിഗതികൾ അത്ര അന്ധകാരമയമായിരുന്നില്ല. മദ്ധ്യകാലത്തിന്റെ ആരംഭദശയിൽ ഭൗതികവും സംസ്കാരികവും ആയ നേട്ടങ്ങൾ നന്നെ കുറവായിരുന്നു. ഇക്കാലത്ത് യൂറോപ്പിൽ ഉണ്ടായ നവീന ചിന്തകൾ യൂറോപ്പിനെ മാത്രമല്ല ലോകത്തിലെ ഇതര സംസ്കാരങ്ങളെയും സ്വാധീനിച്ചു.

## അവലംബം
# അരിസ്റ്റോട്ടിലിന്റെ ജീവശാസ്ത്രം

*Historia animalium*, one of Aristotle's books on biology. 12th century manuscript
Among Aristotle's many observations of marine biology was that the octopus can change colour when disturbed.
അരിസ്റ്റോട്ടിലിന്റെ **ജീവശാസ്ത്രം Aristotle's biology** ശാസ്ത്രത്തെപ്പറ്റി അരിസ്റ്റോട്ടിലിന്റെ പുസ്തകങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ആശയങ്ങളാണ്. ഇവ ക്രമമായ നിരീക്ഷണത്തിലൂടെയും ദത്തങ്ങളുടെ ശേഖരണത്തിലൂടെയും ആണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവശാസ്ത്രതത്വങ്ങൾ നിലനിന്നത്. പ്രധാനമായും ജന്തുശാസ്ത്രപഠനങ്ങളാണിതിൽ പ്രതിപാദിക്കുന്നത്. ലെബോസ് എന്ന ദ്വീപിൽ അദ്ദേഹം താമസിച്ചപ്പോൾ നടത്തിയ നിരീക്ഷണങ്ങളാണു ഇവയിൽ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നത്. അവിടെയുള്ള പിറ ലഗൂണിനെ സംബന്ധിച്ച സമുദ്രജീവശാസ്ത്രവിവരണങ്ങളാണിവ. അദ്ദേഹത്തിന്റെ രൂപം എന്ന സങ്കൽപ്പത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള തത്ത്വങ്ങളാണിവയിൽ പ്രതിപാദിക്കുന്നത്.

## സംവിധാനം

### ആത്മാവ്

The structure of the souls of plants, animals, and humans, according to Aristotle, where humans are unique in having all three types of soul.
## രീതി

### Scientific style

Aristotle inferred growth laws from his observations on animals, including that brood size decreases with body mass, whereas gestation period increases. He was correct in these predictions, at least for mammals: data are shown for mouse and elephant.
### വർഗ്ഗീകരണം

The *khalkeus* (John Dory) was one of the many fish named by Aristotle.
## സ്വാധീനം

## കൃതികൾ

## കുറിപ്പുകൾ

## അവലംബം
# പൂപ്പൽ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

| ഫംഗസ് (Fungi) Temporal range: Early Devonian–Recent (but see text)  |
| --- |
|  |
| Clockwise from top left: *Amanita muscaria*, a basidiomycete; *Sarcoscypha coccinea*, an ascomycete; bread covered in mold; a chytrid; a *Penicillium* conidiophore. |
| Scientific classification |
| Domain: | Eukaryota |
| (unranked): | Opisthokonta |
| Kingdom: | **Fungi** (L., 1753) R.T. Moore, 1980 |
| Subkingdoms/Phyla/Subphyla |
| Blastocladiomycota
Chytridiomycota
Glomeromycota
Microsporidia
Neocallimastigomycota
Dikarya (inc. Deuteromycota)
Ascomycota
Pezizomycotina
Saccharomycotina
Taphrinomycotina
Basidiomycota
Agaricomycotina
Pucciniomycotina
Ustilaginomycotina
Subphyla Incertae sedis
Entomophthoromycotina
Kickxellomycotina
Mucoromycotina
Zoopagomycotina |

ജന്തുക്കളിൽ നിന്നും സസ്യങ്ങളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി യൂക്കാരിയോട്ടിക്ക് കോശ വളർച്ചാ ഘടനാ രീതിയിലുള്ള സൂക്ഷ്മ ജീവികളുടെ ജനുസ്സിന്റെ സാമ്രാജ്യം ആണ് ഇത്. പൊതുവായി **ഫംഗസ്** (ഫംഗി) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കിണ്വം (യീസ്റ്റ്) പോലെയുള്ള സൂക്ഷ്മജീവികളുടെ ജനുസ്സുകളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഈ സാമ്രാജ്യത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ഇനമാണ് കൂണുകൾ. സസ്യകോശഭിത്തിയിൽ സെല്ലുലോസ് എന്നപോലെ പൂപ്പലിന്റെ കോശഭിത്തിയിൽ കെയിറ്റിന് ( Chitin - (C8H13O5N)n ) കാണപ്പെടുന്നു, ഇതാണ് സസ്യത്തിൽ നിന്നും ഒരു പ്രധാന വ്യത്യാസം. ഇവയ്ക്ക് സ്വയം ആഹാരം നിർമ്മിക്കുവാനുള്ള കഴിവില്ല. അതിനാൽ ആഹാരത്തിനായി മറ്റു ജീവികളെ ആശ്രയിക്കുന്നു. ചില ഫംഗസുകൾ ജീവനുള്ള ജന്തുക്കളിൽ നിന്നും സസ്യങ്ങളിൽ നിന്നും ആഹാരം വലിച്ചെടുക്കുന്നു. മറ്റു ചിലവ ജന്തുക്കളുടെയും സസ്യങ്ങളുടേയും ചീഞ്ഞഴുകുന്ന ശരീരഭാഗങ്ങൾ ആഹാരമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ജനിതക പഠനങ്ങൾ കാണിക്കുന്നത് ഇവക്ക് സസ്യങ്ങളേക്കാൾ ജന്തുക്കളോടാണ് സാമ്യം എന്നാണ്. ഫംഗസ്സുകളെക്കുറിച്ചു പഠനത്തിന് മൈക്കൊളജി എന്നു പറയുന്നു

## ഉപയോഗങ്ങൾ

ഭൂമിയിലെ ജൈവപദാർത്ഥങ്ങളുടെ ജീർണ്ണനത്തിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മ ജീവികളാണ് ഫംഗസ്സുകൾ. മാവ് പുളിക്കുന്നതിനും കിണ്വനത്തിനും(fermentation) ഈ സൂക്ഷ്മജീവികളുടെ സഹായം അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. വൈൻ, ബിയർ, സോയാസോസ് എന്നിവ കിണ്വനത്തിലൂടെയാണ് നിർമ്മിക്കുന്നത്. 1940 മുതൽ ഫംഗസ്സുകൾ രോഗാണുനാശകമായ ഔഷധം നിർമ്മിക്കുന്നതിനും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു.ഉദാ: പെൻസിലിൻ, പെൻസീലിയം നൊട്ടേറ്റം എന്നുപറയപ്പെടുന്ന ഫംഗസിൽ നിന്നാണ് ഈ ആന്റിബയോട്ടിക്ക് ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നത്.

## ഫംഗസ് രോഗങ്ങൾ

വിവിധയിനം പൂപ്പലുകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന വിഭാഗമാണ് ഫംഗസുകൾ. ചിലയിനം ഫംഗസുകൾ രോഗകാരികളായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഫംഗസുകൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന വിഷവസ്തുക്കളാണ് രോഗത്തിനു കാരണം.

### വട്ടച്ചൊറി

ചിലയിനം ഫംഗസുകൾ ത്വക്കിലുണ്ടാക്കുന്ന രോഗമാണ് **വട്ടച്ചൊറി**. വട്ടത്തിലുള്ള ചുവന്ന തിണർപ്പുകളായാണ് രോഗം പ്രത്യക്ഷമാവുക. സ്പർശനത്തിലൂടെയും സമ്പർക്കത്തിലൂടെയുമാണ് ഈ രോഗം പകരുന്നത്.

### അത് ലറ്റ്സ് ഫുട്ട്

കാൽവിരലുകൾക്കിടയിലും പാദങ്ങളിലുo ഫംഗസുകളുണ്ടാക്കുന്ന രോഗമാണ് അത് ലറ്റ്സ് ഫുട്ട്സ്. ചൊറിച്ചില്ലണ്ടാക്കുന്ന ചുവന്ന ശല്കങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നതാണ് മുഖ്യ രോഗ ലക്ഷണം. മലിനജലവും മണ്ണുമായുളള സമ്പർക്കത്തിലൂടെ കാൽവിരലുകളിലൂടെയാണ് രോഗാണുക്കൾ പ്രവേശിക്കുന്നത്.

## അവലംബം
# ആൻഡ്രിയ സീസാല്പീനോ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**
പ്രദർശിപ്പിക്കുക

| ആൻഡ്രിയ സീസാല്പീനോ |
| --- |
| Andrea Cesalpino |
| ജനനം | (1519-06-06)6 ജൂൺ 1519 |
| മരണം | 23 ഫെബ്രുവരി 1603(1603-02-23) (83 വയസ്സ്) |
| **Scientific career** |
| Fields | physics |
|  |

**ആൻഡ്രിയ സീസാല്പീനോ** അല്ലെങ്കിൽ ആൻഡ്രിയാസ് സീസാല്പീനസ് (6 June 1519 – 23 February 1603) ഇറ്റാലിയൻ ശരീരശാസ്ത്രജ്ഞനും തത്ത്വജ്ഞാനിയും സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞനും ആയിരുന്നു. സസ്യങ്ങളുടെ ഫലങ്ങളെയും വിത്തുകളെയും അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ആദ്ദേഹം സസ്യങ്ങളെ തരംതിരിച്ചത്. 1555ൽ അദ്ദേഹം പിസയിലെ ബോട്ടാണിക്കൽ ഗാർഡന്റെ ഡയറക്ടർ ആയി. ശരീരബാഹ്യശാസ്തത്തിലും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. രക്തചംക്രമണത്തെപ്പറ്റി അദ്ദേഹം തത്ത്വം ആവിഷ്കരിച്ചിരുന്നു. വില്ല്യം ഹാർവി പരസ്യമാക്കിയ രക്തചംക്രമണത്തിന്റെ ഭൗതികചംക്രമണത്തിനു പകരം രാസികചംക്രമണം എന്ന തത്ത്വമാണദ്ദേഹം അംഗീകരിച്ചത്.

## അവലംബം

## ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ

Wikisource has the text of the 1911 Encyclopædia Britannica article Caesalpinus, Andreas.
* Some places and memories related to Andrea Cesalpino on Himetop – The History of Medicine Topographical Database
* *De plantis*, 1583, on Google Books.
* *De metallicis*, 1596, on Google Books.
* *De Metallicis Libri Tres* Archived 2018-12-05 at the Wayback Machine - full digital facsimile at Linda Hall Library
* Andrea Cesalpino entry (in Italian) in the *Enciclopedia italiana*, 1931
# ജ്ഞാനോദയകാലം

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**

ഏകദേശം പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിൻറെ അവസാനത്തോടെ പാരമ്പര്യവിശ്വാസങ്ങളെ അവഗണിച്ച് യുക്തിക്കും വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും പ്രാധാന്യം നൽകിക്കൊണ്ടുള്ള ഒരു സാംസ്കാരിക മുന്നേറ്റം യൂറോപ്പിൽ രൂപപ്പെട്ട കാലമാണ് **ജ്ഞാനോദയകാലം** (**Age of Enlightenment**). സമൂഹത്തെ യുക്തി പ്രയോഗിച്ച് പരിഷ്കരിക്കുക, മതവിശ്വാസത്തിലും പാരമ്പര്യത്തിലും മാത്രം അധിഷ്ടിതമായ ആശയങ്ങളെ ചോദ്യം ചെയ്യുക, ശാസ്ത്രരീതിയിലൂടെ വൈജ്ഞാനിക മുന്നേറ്റം നടത്തുക എന്നിവയായിരുന്നു ലക്ഷ്യങ്ങൾ. ഈ കാലത്തെ യുക്തിചിന്തയുടെ കാലം (Age of Reason) എന്നും വിളിക്കുന്നു. അത് വരെ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാത്ത അന്ധവിശ്വാസങ്ങളും അസഹിഷ്ണുതയും ഇക്കാലത്ത് എതിർക്കപ്പെട്ടു. കത്തോലിക്കാസഭയായിരുന്നു ഒരു പ്രമുഖഇര. ചില ജ്ഞാനോദയ ചിന്തകർ തങ്ങളുടെ ആശയങ്ങൾ നടപ്പിൽ വരുത്താൻ തയാറുള്ള രാജാധികാരത്തെ കൂട്ടുപിടിച്ചു. പാശ്ചാത്യ സംസ്കാരത്തിൻറെയും രാഷ്ട്രീയത്തിൻറെയും ഭരണസംവിധാനങ്ങളുടെയും മേൽ ശക്തവും സ്ഥായിയുമായ സ്വാധീനമാണ് ജ്ഞാനോദയകാല ആശയങ്ങൾക്ക് ഉണ്ടായിട്ടുള്ളത്.

1650-1700 കാലത്ത് ജ്ഞാനോദയ കാലം ആരംഭിച്ചതായി കണക്കാക്കുന്നു. ബറൂക്ക് സ്പിനോസ, ജോൺ ലോക്ക്, പിയേർ ബേൽ (Pierre Bayle), വോൾട്ടെയർ, ഐസക് ന്യൂട്ടൺ തുടങ്ങിയവരായിരുന്നു ജ്ഞാനോദയകാലത്തിന് തുടക്കം നൽകിയത്. ശാസ്ത്രവിപ്ലവം (the Scientific Revolution) ജ്ഞാനോദയ കാലവുമായി ശക്തമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്, കാരണം അത് പല പാരമ്പര്യ വീക്ഷണങ്ങളും അട്ടിമറിക്കപ്പെടാനും പ്രകൃതിയെപ്പറ്റിയും അതിലെ മനുഷ്യൻറെ സ്ഥാനത്തെപ്പറ്റിയും പുതിയ വീക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടാകാനും ഇടയാക്കി. 19-ാം നൂറ്റാണ്ടോടെ കാല്പനികതയ്ക്ക് പ്രാമുഖ്യം ലഭിക്കുകയും ഹേതുവാദത്തിന് (യുക്തിവാദം) ബൌദ്ധികമണ്ഡലത്തിൽ സ്വാധീനം കുറയുകയും ചെയ്തതോടെ ജ്ഞാനോദയകാലത്തിന് തിരിച്ചടി നേരിട്ടു.

## അവലംബം
# ആസ്റ്റ്രേസീ

**ഇംഗ്ലീഷ് വിലാസം**
പ്രദർശിപ്പിക്കുക

| ആസ്റ്റ്രേസീ |
| --- |
|  |
| ആസ്റ്റ്രേസീ കുടുംബത്തിലെ 12 അംഗങ്ങൾ |
| Scientific classification |
| Kingdom: | Plantae |
| (unranked): | Angiosperms |
| (unranked): | Eudicots |
| (unranked): | Asterids |
| Order: | Asterales |
| Family: | **Asteraceae** Bercht. & J.Presl |
| Type genus |
| *Aster* L. |
| Subfamilies |
|
Asteroideae Lindley
Barnadesioideae Bremer & Jansen
Carduoideae Sweet
Cichorioideae Chevallier
Corymbioideae Panero & Funk
Gochnatioideae Panero & Funk
Gymnarrhenoideae Panero & Funk
Hecastocleidoideae Panero & Funk
Mutisioideae Lindley
Pertyoideae Panero & Funk
Stifftioideae Panero
Wunderlichioideae Panero & Funk |
| Diversity |
| [[List of Asteraceae genera|1,600 genera]] |
| Synonyms |
|
Compositae Giseke
Acarnaceae Link
Ambrosiaceae Bercht. & J. Presl
Anthemidaceae Bercht. & J. Presl
Aposeridaceae Raf.
Arctotidaceae Bercht. & J. Presl
Artemisiaceae Martinov
Athanasiaceae Martinov
Calendulaceae Bercht. & J. Presl
Carduaceae Bercht. & J. Presl
Cassiniaceae Sch. Bip.
Cichoriaceae Juss.
Coreopsidaceae Link
Cynaraceae Spenn.
Echinopaceae Bercht. & J. Presl
Eupatoriaceae Bercht. & J. Presl
Helichrysaceae Link
Inulaceae Bercht. & J. Presl
Lactucaceae Drude
Mutisiaceae Burnett
Partheniaceae Link
Perdiciaceae Link
Senecionaceae Bercht. & J. Presl
Vernoniaceae Burmeist.
Source: GRIN |

ഓർക്കിഡേസീ സസ്യകുടുംബം കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ അംഗങ്ങളുള്ള സസ്യകുടുംബമാണ് **ആസ്റ്റ്രേസീ (Asteraceae)** അഥവാ **കോമ്പോസിറ്റേ (Compositae)**. 1620 ജനുസുകളിലായി 23000 സ്പീഷിസുകൾ ഇതിലുണ്ട്. മിക്കവാറും അംഗങ്ങൾ കുറ്റിച്ചെടിയാണെങ്കിലും വള്ളികളും മരങ്ങളും ഇതിലുണ്ട്. ലോകത്ത് എല്ലായിടത്തും ഈ കുടുംബത്തിലെ അംഗങ്ങളുണ്ട്. സാമ്പത്തികപ്രാധാന്യമുള്ള പല അംഗങ്ങളും ആസ്റ്റ്രേസീ കുടുംബത്തിലുണ്ട്.

## അവലംബം

## പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ