# Северен Поларник

Северниот Поларник (црвено) на карта на светот.
Карта на Арктикот со Северниот Поларник (сино).
**Северен Поларник** (**Северен Поларен Круг** или **Арктички Круг**) — еден од петте главни напоредници на картата на светот. Ова е замислениот обрач што минува на географската ширина од 66° 33′ 44″ (или 66.5622°) северно од екваторот.

Подрачјето северно од Северниот Поларник се нарекува Арктик, а подрачјето веднаш на југ е северниот умерен појас. Еквивалентниот напоредник на јужната полутопка се нарекува Јужен Поларник (Антарктички Круг).

Северниот Поларник го бележи јужниот крај на поларниот ден (ден до 24-часовна дневна светлина) и поларната ноќ (ден со 24-часовен мрак). Северно од кругот, сонцето на два наврати годишно ја задржува истата положба во текот на 24 часа: еднаш над и еднаш под хоризонтот. На самиот поларник ова се случува точно по еднаш годишно, за време на јунскиот и декемврискиот сонцестој.
Поради атмосферското прекршување на светлината и поради тоа што сонцето е тело, а не точка, дел од полноќното сонце се гледа навечер за време на северната летна долгодневица сè до околу 50′ (90 км) јужно од поларникот; истото важи и за северната зимска краткодневица, каде дел од сонцето може да се види сè до околу 50′ северно од кругот. Ова важи за морското ниво, а во повисоките предели границите се повисоки.

Положбата на Северниот Поларник не е постојана, туку непосредно зависи од Земјиниот осен наклон, кој се менува во дијапазон од 2° во текот на период од 40.000 години, особено поради приливните сили што ги предизвикува орбитата на Месечината. Овој поларник моментално се движи на север со стапка од 15 м годишно.

## Географија

Северно од Северниот Поларник е слабо населен поради мошне студената арктичка клима. Трите најголеми места над кругот се во Русија: Мурманск (нас. 325.100), Нориљск (135.000) и Воркута (85.000). Тромсе (Норвешка) има околу 68.000 жители. За разлика од нив, најголемото место над кругот во Северна Америка е Сисимиут (Гренланд) со околу 5.000 жители, а најголемото место на Канада и САД е Баро (Алјаска) со 4.000 жители. Градот Рованиеми (Финска), кој се наоѓа малку јужно од кругот има 58.000 жители и е најголемото населено место во непоследна близина на кругот.

Кругот минува низ Северноледениот Океан, Скандинавскиот Полуостров, северна Азија, Северна Америка и Гренланд. Земјиштето на кругот е поделено на осум земји: Норвешка, Шведска, Финска, Русија, САД (Алјаска), Канада, Данска (Гренланд) и Исланд (каде минува низ малиот недалечен остров Гримсеј).

Почнувајќи од нултиот меридијан, па на исток, Северниот Поларник минува низ:

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| Координати | Земја, територија, море | Белешки |
| --- | --- | --- |
| ﻿ / ﻿  | Северноледен Океан | Норвешко Море |
| ﻿ / ﻿ |  Норвешка | округот Нурлан |
| ﻿ / ﻿ |  Шведска | округот Норботен |
| ﻿ / ﻿ |  Финска | регионот Лапонија |
| ﻿ / ﻿ |  Русија | Република Карелија Мурманска област повторно Република Карелија повторно Мурманска област |
| ﻿ / ﻿ | Бело Море | Кандалакшански Залив |
| ﻿ / ﻿ |  Русија | Мурманска област – во должина од ~ 7 км |
| ﻿ / ﻿ | Бело Море | Кандалакшански Залив |
| ﻿ / ﻿ |  Русија | Мурманска област (Колски Полуостров) |
| ﻿ / ﻿ | Бело Море |  |
| ﻿ / ﻿ |  Русија | Ненецки автономен округ Република Коми Јамало-ненецки автономен округ |
| ﻿ / ﻿ | Опски Залив |  |
| ﻿ / ﻿ |  Русија | Јамало-ненецки автономен округ Краснојарски крај Република Јакутија Чукотски автономен округ |
| ﻿ / ﻿ | Северноледен Океан | Чукотско Море |
| ﻿ / ﻿ |  САД | Алјаска (полуостровот Сјуард) |
| ﻿ / ﻿ | Северноледен Океан | Коцебу |
| ﻿ / ﻿ |  САД | Алјаска – минува низ езерото Селавик |
| ﻿ / ﻿ |  Канада | Јукон Северозападни Територии – минува низ Големото Мечкино Езеро Нунавут |
| ﻿ / ﻿ | Хадсонов Залив | басенот Фокс |
| ﻿ / ﻿ |  Канада | Нунавут (Бафинова Земја – минува низ езерото Нетилинг) |
| ﻿ / ﻿ | Атлантски Океан | Дејвисов Проток |
| ﻿ / ﻿ |  Гренланд |  |
| ﻿ / ﻿ | Атлантски Океан | Дански Проток Гренландско Море |
| ﻿ / ﻿ |  Исланд | островот Гримсеј |
| ﻿ / ﻿ | Атлантски Океан | Гренландско Море Норвешко Море |

 |

## Поврзано

* Јужен Поларник
* Северен Пол
* Северен Повратник

## Наводи

## Надворешни врски

* пресметки на временски епохи (англиски)
* Корисни константи (англиски)
* ArcticFocus — факти и вести за Арктикот (англиски)