Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Печатење

печатење весник со офсет печатар
**Печатење** е пренос на текст или слики, обично со мастило на подлога за печатење (најчесто хартија) со користење на печатарска машина.

## Историја на печатење

Во историјата е запишано дека древните Египќани пронашле  материјал со име папирус на којшто можело да се пишува. Папирус бил изработен со лепење и спојување на исушени стебла од растението папирус. За евидентирање и чување на симболите на папирус се користело мастило од сипа, а како држала за пренос се користеле шупливи стебла од бамбус или перо. Подоцна хартијата била откриена од страна на  Кинезите, и таа се усовршувала натаму во годините.

Пораките долго време се пишувале рачно на хартија или на животинска кожа. Рачно пишување  било премногу бавно, особено ако требало да се прави повеќе од една копија. И книгите се пишувале рачно на хартија, така што тие, биле вистинска реткост на располагање на мал број на луѓе. Многу години луѓето биле во потрага по начин за да создаваат порака во форма од која ќе можете да направите повеќе копии, без да имаат повеќе време за пишување секогаш кога тие имале потреба.

* 161. првиот печатен весник.
* 1787 метална преса за печатење (150 отпечатоци на час ).
* 1796 - пронајдок на методи на размножување (техника литогравија).
* 1805 првата машина за леење на оловни букви.
* 1812 првата печатарска машина со механичко движење (400 отпечатоци на час ).
* 1839 година. - пронаоѓање на фотографии.
* 1843 година. - почеток на производство на хартија од дрвја.
* 1862 првата ротациска машина.
* 1875 првата вртежна машина за весници за големи изданија.
* 1881 - почнува употребата на автоматско пишување (autotype) - репродукција на оригиналот, што е основа на модерната репродукција на слика за сите методи за печатење.
* 1884 првата машина за копирање писма.
* Периодот на автоматизација (1900-1950)
	+ примена на фото постапки.
	+ воведување на автомат за табак  (хартија)
	+ 1904 година - пронајдок на офсет печатење.
	+ 1930 првата машина за печатење во боја.
# ИГТВ

ИГТВ|  |
| Програмери | Инстаграм (Фејсбук) |
| Првично издание | 20 јуни 2018 (2018-06-20) |
| Опер. систем | iOS, Андроид |
| Големина | 140.3 мегабајти (ИОС), 30.05 MB (Андроид) |
| Вид | вертикална видео апликација |

**ИГТВ** е самостојна вертикална видео апликација во сопственост на Инстаграм направена првенствено за паметни телефони. За разлика од Инстаграм, им овозможува на корисниците да испраќаат вертикални видеа до 10 минути во должина или до 60 минути ако се потврдени или популарни. И покрај тоа што е самостојна апликација, основната функционалност е достапна и во апликацијата Инстаграм и на мрежната страница.

Услугата била ставена во функција и воведена од поранешниот извршен директор на Инстаграм, Кевин Систром, во настанот во живо во Сан Франциско на 20 јуни 2018 година, во кој учествувале различни творци како Леле Понс.

## Сервис

ИГТВ бара корисниците да се најават со нивната сметка на Инстаграм, овозможува да се подигнати до 10 минути во должина со големина на податотеки до 650 MБ, со заверени и популарни корисници да може да поставуваат видеа со должина до 60 минути со големина на податотека до 3,6 ГБ. Апликацијата автоматски ќе започне да репродуцира видеа веднаш штом ќе биде пуштена, што Кевин Систром се спротивстави на видео-домаќините, каде што прво мора да се лоцира видеото. Апликацијата е достапна на глобално ниво како за iOS, така и за Андроид и моментално е реклама.

## Наводи
# Демо снимка

**Демо снимка** или скратено **демо** (изведена форма од зборот *демонстрација*) е фонограмски запис наменет за потребите на студиски сесии отколку за широка продажба. Демото е начин за музичарите да ги претстават своите идеи и замисли на диск или друг носач на звук, како подоцна би ги доставиле до издавачките музички куќи. Музичарите често го користат демото за споделување на нивните идеи со нивните колеги или пак со други нивни соработници (на пример продуцентите). Постојат случаи кога музичките артисти ги испраќаат демо касетите до потенцијалните издавачки продукции, со намера да бидат потпишани.

Сѐ уште непознатите пејачи го користат овој начин за да се претстават кај менаџерите на големите музички продукции, како со нив би потпишале професионален договор и би добиле дозвола да снимат цел студиски албум. Сепак, поради големиот број вакви снимки кои секојдневно пристигнуваат во продукциите, во најголемиот број случаи тие и воопшто не се преслушуваат.

Демо касетите се снимени со мал инструментален придонес (најчесто користени иструменти се гитара или пијано) и задолжително е присуството на вокална изведба. Музичарите како Елтон Џон и Металика добиле договори со богатите издавачи откако тие ги преслушале нивните демо записи.

Многу бендови или соло артисти прво снимаат демо, па потоа ги започнуваат сесиите за студиски албум. Ползата од ваквиот начин на работа е тоа што музичарите можат да испробаат повеќе варијанти на една песна, или да одлучат во кој правец/стил сакаат да ја развиваат нивната композиција. Ваквите демо најчесто содржат една до две песни, а ретки се случаите со повеќе од три нумери.

Касетите обично се снимаат со помош на „бум бокс“ касетофон или на компјутери со посебни софтвери, и целокупната изведба треба да биде снимена одеднаш. Доколку биде напревена грешка во текот на снимањето, целиот перформанс треба одново да биде повторен.

Во одредени некомерцијални жанрови како блек метал, хардкор панк или рап, демо снимките ги продаваат самите бендови по многу ниски цени. Денес се чести случаите на самиот студиски албум да се поставуваат демо верзии од постојните песни како бонус нумери.

## Наводи

## Надворешни врски

* Збирка на демо снимки
* Музика од демо записи
# Ресторан

Ресторанот на Том во Менхетен
Работници во кујната на Ресторанот Делмоникос, New York City, 1902
За други значења на поимот, погл. Ресторан (појаснување).
**Ресторан** — место каде се подготвуваат и послужуваат храна и пијалаци за купувачите. Оброкот во ресторанот најчесто се јаде во самата просторија, но голем број на ресторани нудат и храна за носење и храна на испорака. Рестораните доста се разликуваат во работите што ги нудат како и во самиот изглед, вклучувајќи мноштво кујни и различни начини на послужување.

Во голем дел од другите јазици името за човекот кој управува со ресторанот или пак човекот во чија сопственост е ресторанот се нарекува *restaurateur*. Мишелин ѕвезда — е на највисоката награда за Европската ресторан! Збор дојден од францускиот глагол *restaurer*, кој значи „реставрира“. Кај нас нема одредено име за оваа професија, но единствен еквивалент би бил „управник на ресторан“. Званичните занаетчии односно мајстори за готвење се нарекуваат готвачи, додека споредните готвачи и подготвителниот персонал му помагаат на главниот готвач и за разлика од него тие ја подготвуваат храната на посистематски и помалку уметнички начин.

## Ресторанот како тема во уметноста

* „Раскол во млечниот ресторан со изненадување“ — песна на полскиот поет Мирон Бјалошевски.
* „Ресторанот крај потокот“ — песна на македонскиот поет Васе Тодоров - Шлеговец.
* „Во ресторанот“ — краток расказ на рускиот писател Данил Хармс.
* „Во ресторанот“ (англиски: *At the restaurant*) — песна на македонската група Анастасија.
* „Кинескиот ресторан на големиот шеф“ (англиски: *Big Chief Chinese Restaurant*) — песна на американската рок-група *Guided By Voices* од 1995 година.

## Галерија

* Ресторанот „Hauptwache“ во Вецлар, Германија
* Ресторанот „Funkhaus“ во Келн, Германија
* Ресторанот „Peters Brauhaus“ во Келн, Германија
* Ресторанот „Џејмс Дин“ во Прага, Чешка
* Ресторанот „Св. Софија“ во Охрид

## Наводи
# Роалд Дал

Дал во 1954 година
**Роалд Дал** (англиски: *Roald Dahl*, 1916 - 1990) — британски писател.

## Животопис

Роалд Дал е роден во Јужен Велс, а неговите родители имаат норвешко потекло. За време на детството, неговото хоби било читањето, а омилени автори му биле Радјард Киплинг, Р. Хагард и други, кои пишувале авантуристички дела во кои се нагласени машкоста и хероизмот. По завршувањето на образованието, тој отпатувал во Африка, каде работел за Шел. Во 1939 година, доброволно се пријавил во англиското воено воздухопловство во Кенија, а во 1940 година неговиот авион бил соборен во Либиската Пустина при што тој се извлекол со тешки повреди. Во 1942 година се вработил во британската амбасада во САД. Во 1953 година се оженил со глумицата Патриша Нил со која имал пет деца. Во една прилика, Дал изјавил: „Да немав деца, никогаш не ќе пишував детска литература“.

## Творештво

Дал има напишано околу 40 дела за возрасни и за деца. Негови најпознати дела се:

* „Гремлини“ (1943)
* „Фантастичниот Господин Лисец“
* „Чарли и фабриката за чоколади
* „Џејмс и џиновската праска“
* „Магичниот прст“
* „Дени, светскиот шампион“
* „Вештерки“
* „Приказни од неочекуваното“
* „Твитс“
* „Матилда“
* „БФГ“

Роалд Дал во себе крие две личности: морничав и пакосен автор на возбудливи дела за возрасни и хумористичен писател на книги за деца. Според неговата ќерка, најголемиот квалитет на Дал „е неговата способност сè она што го пишува да изгледа како авантура“. Слично на Чарлс Дикенс, и тој измислува необични имиња на книжевните ликови, како: Вили Вонка, Магл Вамп, Грунчери итн. Неговите дела се хумористични и фантастични при што црниот хумор е карактеристичен за неговите романи за возрасни, додека книгите за деца се полни со необични досетки. За него, книжевната критика пишува дека е „лудо смешен, чудесно инвентивен и прекрасно груб“. Неговите дела, особено оние наменети за децата, се многу популарни, а врз основа на некои од нив се снимени и филмови („Гремлини“, „Чарли и фабриката за чоколади“).

## Наводи
# Краудфандинг

**Краудфандинг** е "(алтернативен) начин на осигурување на капиталот кои се состои во јавно претставени различни видови проекти кои најчесто се во почетната фаза на развојот, во која граѓаните инвестираат средства, на темелите на непосредната јавна интеракција со носителите на проектот, група или поединечна проценка за квалитетот на проектот, од страна на алтруистички мотив или со цел за остварување или стекнување на друга корист. Опфаќа *crowdgiving*, *reward crowdfunding* или *crowdfunding* во ужа смисла, *crowdlending* и *equity crowdfunding*, односно *crowdinvesting*."
Во пракса Крауфандингот претставува финансирање на проект или вложување со зголемување на монетарните придонеси од голем број на луѓе. Тоа е форма на *crowdsourcing* и алтернативни финансии . Во 2015 година, се проценува дека светската економија била зголемена за 34 милијарди долари на овој начин.

## Наводи

## Надворешни врски

**Studies and Papers Crowdfunding and Civic Society in Europe: A Profitable Partnership? Архивирано на 14 јуни 2013 г. Open Citizenship, vol. 4, no. 1. (2013).
* Dynamics of Crowdfunding: Determinants of Success and Failure by Ethan Mollick, examines what causes individual projects to succeed or fail.
* An Empirical Examination of the Antecedents and Consequences of Contribution Patterns in Crowd-funded Markets examines the patterns of crowdfunding in journalism
* Is There an eBay for Ideas? European Management Review, 2011
* Herding Behavior as a Network Externality, Proceedings of the International Conference on Information Systems, Shanghai, December 2011
* The Geography of Crowdfunding, NET Institute Working Paper No. 10-08, Oct 2010
* Ex Ante Crowdfunding and the Recording Industry: A Model for the U.S.?
* Crowdfunding and the Federal Securities Laws by C. Steven Bradford

**Press The Kapipalist Manifesto, Principles of Crowdfunding Архивирано на 18 мај 2016 г., February 2010
* The micro-price of micropatronage, The Economist, September 27, 2010
* Putting your money where your mouse is, The Economist, September 2, 2010
* Cash-strapped entrepreneurs get creative in BBC News
*
# Ганеша

**Ганеша** (санскрит: गणेश), познат и по имињата **Ганеш**, **Ганапати** и **Винајака**, е хинду бог на успехот и мудроста. Препознатлив е по главата на слон. Тој се смета и за светец заштитник на пишувањето и учењето.

Иако Ганеша има многу атрибути, тој лесно се идентификува по неговата глава на слон и четири раце. Тој е широко почитуван, поконкретно, како отстранувач на пречки и носител на среќа; покровител на уметностите и науките; и девата на интелектот и мудроста. Како бог на почетоците, тој е почестен на почетокот на обредите и церемониите. Ганеша исто така се повикува за време на сесиите за пишување како покровител на писмата и учењето. Неколку текстови раскажуваат анегдоти поврзани со неговото раѓање и подвизи.

Ганеша се споменува во хинду текстовите помеѓу 1 век п.н.е. и 2 век н.е., а неколку слики од Ганеш од 4 и 5 век од нашата ера се документирани од научници. Хинду текстовите го идентификуваат како син на Парвати и Шива од традицијата на шивизмот, но тој е пан-хинду бог кој се наоѓа во неговите различни традиции. Во традицијата Ганапатја на хиндуизмот, Ганеша е Врховното Суштество. Главните текстови за Ганеша ги вклучуваат Ганеша Пурана, Мудгала Пурана и Ганапати Атарвасирша.

## Наводи

## Надворешни врски

* Ганеша на Ризницата ?
* Ганеша во *Енциклопедија Британика* (англиски)
# Сцена (театар)

Сцената на Воената меморијална оперска куќа во Сан Франциско.
Сцената на Полскиот театар во Бјелско-Бјала.
Сцената на Полскиот театар во Варшава.
**Сцена** е просторот во кој се одигрува театарската претстава.
Синоними за сцена се: **бина, гледалиште, театарски простор**.

Денес театарските сцени, главно се со слична форма, а се разликуваат по големината, техничката опрема како и намената. Како што се:

* Арена
* Камерна сцена
* Театарски подиум
* Театарска комора - кутија
* Шекспировска сцена
* Кружна сцена
* Кабуки патека

## Наводи
# Бокс

| Бокс |
| --- |
| Бокс |
| Информации |
| Насоченост | удирање |
| Земја на потекло | Грција (античко боксување) Обединето Кралство (модерно боксување) |
| Основач | Разни борци |
| Потекло | Непознато |
| Олимписки спорт | Од 688 пне. |

**Бокс** — спорт што вклучува напад и одбрана со тупаници.

## Современ бокс

Во современиот бокс, боксерите носат меки ракавици а натпреварувањето трае 12 триминутни рунди во квадрат ограден со јажиња, познат како ринг.

## Боксот во Стара Грција и Рим

Во Стара Грција борачите користеле тесни каиши на рацете и подлактниците, додека во Рим гладијаторите на рацете користеле кожени покривачи со метални клинци (цести) и најчесто се бореле до смрт.

## Боксот од 1839 година до 1904 година

Со воведувањето на лондонските правила на рингот во 1839 г., удирањето со нога, туркањето, удирањето со глава, гризењето и удирањето под појасот, биле отстранети од стандардниот боксерски репертоар. Правилата од Квинсбери од 1867 г. барале носење ракавици, но сепак боксувањето со голи раце продолжило до 1880 г. Последниот од познатите борачи со голи раце бил Џон Л. Саливан. По Саливан, САД станале прво место по бокс, делумно поради тоа што имигрантите го обновувале влогот на боксерите. Боксот е вклучен во Олимписките игри во 1904 г.

## Категории

Денес во професионалниот бокс постојат 17 тежински класи:

* суперлесна до 48 кг
* јуниорска мува до 49 кг
* мува до 51 кг
* јуниорска бантам до 52 кг
* бантам до 53,5 кг
* јуниорска перолесна до 55 кг
* перолесна до 57 кг
* јуниорска лесна до 59 кг
* лесна до 61 кг
* јуниорска велтер до 63,5 кг
* велтер до 67 кг
* јуниорска среднотешка до 70 кг
* среднотешка до 72,5 кг
* суперсредна до 76 кг
* лесно-тешка до 79 кг
* полутешка до 86 кг
* тешка над 86 кг

## Правила

Натпреварувачот може да победи на два начина: со нокаутирање, т.е. со соборување на противникот (при што судијата му брои до 10) или со собирање повеќе бодови од противникот. Судијата, исто така, може да ја запре борбата кога еден боксер е лошо удрен (технички нокаут или ТКО) или може да го дискфалификува боксерот поради нарушување на правилата и да му ја додели победа на неговиот противник.

## Боксот како тема во уметноста и во популарната култура

Боксот се јавува како тема во бројни дела од уметноста и популарната култура, како:

* „Исхраната на боксерот“ — басна на американскиот писател Емброуз Бирс.
* „Надежи и стравови за вас, прекрасни луѓе“ — краток расказ на македонскиот писател Марко Петрушевски.
* „Шеснаесет рунди“ — краток расказ на Оливера Ќорвезироска од 2021 година.
* „Тело и душа“ (англиски: *Body and Soul*) — американски филм од 1947 година, во режија на Роберт Росен.
* „Шампион“ (англиски: *Champion*) — американски филм од 1949 година, во режија на Марк Робсон.
* „Роки“ (англиски: *Rocky*) — американски филм од 1976 година, во режија на Џон Ејвилдсен.
* „Боксерот“ (англиски: *The Boxer*) — песна на американското дуо Пол Сајмон и Арт Гарфанкел од 1970 година.
* „Боксер“ — песна на македонската група Фолтин од 2012 година.
* „Боксерот“ (англиски: *The Boxer*) — песна на американската фолк-музичарка Емилу Харис (*Emmylou Harris*) од 1980 година.

## Наводи