# Оскар за најдобар режисер

| Оскар за најдобар режисер |
| --- |
| Држава | Соединети Американски Држави  |
| Мрежно место |   |

**Оскар за најдобар режисер** е награда што ја доделува Академијата за филмски уметности и науки (АМПАС) на најдобриот режисер во филмската индустрија за изминатата година. Академијата избира еден режисер од пет номинирани.

Иако се смета дека оваа награда им се доделува на најдобрите режисери, некои од многу ценетите никогаш не ја добиле: Роберт Алтман (5 номинации), Ингмар Бергман (3 номинации), Џон Касаветис (1 номинација), Чарли Чаплин (1 номинација), Федерико Фелини (4 номинации), Хауард Хокс (1 номинација), Алфред Хичкок (5 номинации), Стенли Крамер (3 номинации), Стенли Кјубрик (4 номинации), Акира Куросава (1 номинација), Серџо Леоне (ниедна номинација), Ернст Љубич (3 номинации), Сидни Лумет (4 номинации), Дејвид Линч (3 номинации), Теренс Малик (1 номинација), Артур Пен (3 номинации), Ридли Скот (3 номинации), Кинг Видор (5 номинации), Питер Вир (4 номинации), Џорџ Лукас (2 номинации) и Орсон Велс (1 номинација).

Кетрин Бигелоу е единствената жена која добила Оскар во оваа категорија (2010 г.), а номинација добиле уште и режисерките Џејн Кемпион, Софија Копола, Лина Вертмилер и Грета Гервиг.

Досега најнаградуван режисер е Џон Форд (4 пати), а потоа следат Френк Капра и Вилијам Вајлер кои имаат добиено по три Оскари. Вилијам Вајлер со 12 номинации е најноминираниот режисер. Најноминиран режисер кој не освоил Оскар е Кларенс Браун, кој зад себе има шест номинации.

## Добитници и номинирани

### 1920-ти

На првото доделување на наградите биле доделени два Оскари за најдобра режија, еден за режија на драма и еден за режија на комедија.

| Година | Добитник | Номинирани |
| --- | --- | --- |
| 1927/28 (драма) | **Френк Борзејги**  – *Седмо небо* | Херберт Бренон – *Сорел и син* Кинг Видор – *Толпа* |
| (комедија) | **Луис Мајлстоун**  – *Два арапски витези* | ~~Чарли Чаплин – *Циркус*~~ Тед Вајлд – *Спиди* |
| 1928/29 | **Френк Лојд**  – *Божествената дама* | Лајонел Баримор – *Мадам Икс* Хари Бомонт – *Бродвејска мелодија* Ирвин Камингс – *Во стара Аризона* Френк Лојд – *Уморна река* и *Тежина* Ернст Љубич – *Патриот* |

### 1930-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1929/1930 | Lewis Milestone *All Quiet on the Western Front* | Clarence Brown - *Anna Christie* Clarence Brown - *Romance* Robert Z. Leonard - *The Divorcée* Ernst Lubitsch - *The Love Parade* King Vidor - *Hallelujah* |
| 1930/1931 | Norman Taurog *Skippy* | Clarence Brown - *A Free Soul* Lewis Milestone - *The Front Page* Wesley Ruggles - *Cimarron* Josef von Sternberg - *Morocco* |
| 1931/1932 | Frank Borzage *Bad Girl* | King Vidor - *The Champ* Josef von Sternberg - *Shanghai Express* |
| 1932/1933 | Frank Lloyd *Cavalcade* | Frank Capra - *Lady for a Day* George Cukor - *Little Women* |
| 1934 | Frank Capra *It Happened One Night* | Victor Schertzinger - *One Night of Love* W. S. Van Dyke - *The Thin Man* |
| 1935 | John Ford *The Informer* | Henry Hathaway - *The Lives of a Bengal Lancer* Frank Lloyd - *Mutiny on the Bounty* |
| 1936 | Frank Capra *Mr. Deeds Goes to Town* | Gregory La Cava - *My Man Godfrey* Robert Z. Leonard - *The Great Ziegfeld* W. S. Van Dyke - *San Francisco* William Wyler - *Dodsworth* |
| 1937 | Leo McCarey *The Awful Truth* | William Dieterle - *The Life of Emile Zola* Sidney Franklin - *The Good Earth* Gregory La Cava - *Stage Door* William A. Wellman - *A Star Is Born* |
| 1938 | Frank Capra *You Can't Take It with You* | Michael Curtiz - *Angels with Dirty Faces* Michael Curtiz - *Four Daughters* Norman Taurog - *Boys Town* King Vidor - *The Citadel* |
| 1939 | Victor Fleming *Gone with the Wind* | Frank Capra - *Mr. Smith Goes to Washington* John Ford - *Stagecoach* Sam Wood - *Goodbye, Mr. Chips* William Wyler - *Wuthering Heights* |

### 1940-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1940 | John Ford *The Grapes of Wrath*  | George Cukor - *The Philadelphia Story* Alfred Hitchcock - *Rebecca* Sam Wood - *Kitty Foyle* William Wyler - *The Letter* |
| 1941 | John Ford *How Green Was My Valley* | Alexander Hall - *Here Comes Mr. Jordan* Howard Hawks - *Sergeant York* Orson Welles - *Citizen Kane* William Wyler - *The Little Foxes* |
| 1942 | William Wyler *Mrs. Miniver* | Michael Curtiz - *Yankee Doodle Dandy* John Farrow - *Wake Island* Mervyn LeRoy - *Random Harvest* Sam Wood - *Kings Row* |
| 1943 | Michael Curtiz *Казабланка* | Clarence Brown - *The Human Comedy* Henry King - *The Song of Bernadette* Ernst Lubitsch - *Heaven Can Wait* George Stevens - *The More the Merrier* |
| 1944 | Leo McCarey *Going My Way*  | Alfred Hitchcock - *Lifeboat* Henry King - *Wilson* Otto Preminger - *Laura* Billy Wilder - *Double Indemnity* |
| 1945 | Billy Wilder *The Lost Weekend*  | Clarence Brown - *National Velvet* Alfred Hitchcock - *Spellbound* Leo McCarey - *The Bells of St. Mary's* Jean Renoir - *The Southerner* |
| 1946 | William Wyler *The Best Years of Our Lives* | Clarence Brown - *The Yearling* Frank Capra - *It's a Wonderful Life* David Lean - *Brief Encounter* Robert Siodmak - *The Killers* |
| 1947 | Elia Kazan *Gentleman's Agreement* | George Cukor - *A Double Life* Edward Dmytryk - *Crossfire* Henry Koster - *The Bishop's Wife* David Lean - *Great Expectations* |
| 1948 | John Huston *The Treasure of the Sierra Madre* | Anatole Litvak - *The Snake Pit* Jean Negulesco - *Johnny Belinda* Laurence Olivier - *Hamlet* Fred Zinnemann - *The Search* |
| 1949 | Joseph L. Mankiewicz *A Letter to Three Wives* | Carol Reed - *The Fallen Idol* Robert Rossen - *All the King's Men* William A. Wellman - *Battleground* William Wyler - *The Heiress* |

### 1950-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1950 | Joseph L. Mankiewicz *All About Eve* | George Cukor - *Born Yesterday* John Huston - *The Asphalt Jungle* Carol Reed - *The Third Man* Billy Wilder - *Sunset Boulevard* |
| 1951 | George Stevens *A Place in the Sun* | John Huston - *The African Queen* Elia Kazan - *A Streetcar Named Desire* Vincente Minnelli - *An American in Paris* William Wyler - *Detective Story* |
| 1952 | John Ford *The Quiet Man* | Cecil B. DeMille - *The Greatest Show on Earth* John Huston - *Moulin Rouge* Joseph L. Mankiewicz - *5 Fingers* Fred Zinnemann - *High Noon* |
| 1953 | Fred Zinnemann *From Here to Eternity* | George Stevens - *Shane* Charles Walters - *Lili* Billy Wilder - *Stalag 17* William Wyler - *Roman Holiday* |
| 1954 | Elia Kazan *On the Waterfront* | Alfred Hitchcock - *Rear Window* George Seaton - *The Country Girl* William A. Wellman - *The High and the Mighty* Billy Wilder - *Sabrina* |
| 1955 | Delbert Mann *Marty* | Elia Kazan - *East of Eden* David Lean - *Summertime* Joshua Logan - *Picnic* John Sturges - *Bad Day at Black Rock* |
| 1956 | George Stevens *Giant* | Michael Anderson - *Around the World in Eighty Days* Walter Lang - *The King and I* King Vidor - *War and Peace* William Wyler - *Friendly Persuasion* |
| 1957 | David Lean *Мост на реката Квај* | Joshua Logan - *Sayonara* Sidney Lumet - *12 Angry Men* Mark Robson - *Peyton Place* Billy Wilder - *Witness for the Prosecution* |
| 1958 | Vincente Minnelli *Gigi* | Richard Brooks - *Cat on a Hot Tin Roof* Stanley Kramer - *The Defiant Ones* Mark Robson - *The Inn of the Sixth Happiness* Robert Wise - *I Want to Live!* |
| 1959 | William Wyler *Ben-Hur* | Jack Clayton - *Room at the Top* George Stevens - *The Diary of Anne Frank* Billy Wilder - *Some Like It Hot* Fred Zinnemann - *The Nun's Story* |

### 1960-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1960 | Billy Wilder *The Apartment* | Jack Cardiff - *Sons and Lovers* Jules Dassin - *Never on Sunday* Alfred Hitchcock - *Psycho* Fred Zinnemann - *The Sundowners* |
| 1961 | Robert Wise, Jerome Robbins *West Side Story* | Federico Fellini - *La Dolce Vita* Stanley Kramer - *Judgment at Nuremberg* Robert Rossen - *The Hustler* J. Lee Thompson - *The Guns of Navarone* |
| 1962 | David Lean *Lawrence of Arabia* | Pietro Germi - *Divorce, Italian Style* Robert Mulligan - *To Kill a Mockingbird* Arthur Penn - *The Miracle Worker* Frank Perry - *David and Lisa* |
| 1963 | Tony Richardson *Tom Jones* | Federico Fellini - *8½* Elia Kazan - *America, America* Otto Preminger - *The Cardinal* Martin Ritt - *Hud* |
| 1964 | George Cukor *Мојата убава дама* | Michael Cacoyannis - *Zorba the Greek* Peter Glenville - *Becket* Stanley Kubrick - *Dr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb* Robert Stevenson - *Mary Poppins* |
| 1965 | Robert Wise *The Sound of Music* | David Lean - *Doctor Zhivago* John Schlesinger - *Darling* Hiroshi Teshigahara - *Woman in the Dunes* William Wyler - *The Collector* |
| 1966 | Fred Zinnemann *A Man for All Seasons* | Michelangelo Antonioni - *Blow-Up* Richard Brooks - *The Professionals* Claude Lelouch - *A Man and a Woman* Mike Nichols - *Who's Afraid of Virginia Woolf?* |
| 1967 | Mike Nichols *The Graduate* | Richard Brooks - *In Cold Blood* Norman Jewison - *In the Heat of the Night* Stanley Kramer - *Guess Who's Coming to Dinner* Arthur Penn - *Bonnie and Clyde* |
| 1968 | Carol Reed *Oliver!* | Anthony Harvey - *The Lion in Winter* Stanley Kubrick - *2001: A Space Odyssey* Gillo Pontecorvo - *The Battle of Algiers* Franco Zeffirelli - *Romeo and Juliet* |
| 1969 | John Schlesinger *Midnight Cowboy* | Costa-Gavras - *Z* George Roy Hill - *Butch Cassidy and the Sundance Kid* Arthur Penn - *Alice's Restaurant* Sydney Pollack - *They Shoot Horses, Don't They?* |

### 1970-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1970 | Franklin J. Schaffner *Patton* | Robert Altman - *MASH* Federico Fellini - *Satyricon* Arthur Hiller - *Love Story* Ken Russell - *Women in Love* |
| 1971 | William Friedkin *The French Connection* | Peter Bogdanovich - *The Last Picture Show* Norman Jewison - *Fiddler on the Roof* Stanley Kubrick - *A Clockwork Orange* John Schlesinger - *Sunday Bloody Sunday* |
| 1972 | Bob Fosse *Cabaret* | John Boorman - *Deliverance* Francis Ford Coppola - *Кум* Joseph L. Mankiewicz - *Sleuth* Jan Troell - *The Emigrants* |
| 1973 | George Roy Hill *The Sting* | Ingmar Bergman - *Cries and Whispers* Bernardo Bertolucci - *Last Tango in Paris* William Friedkin - *The Exorcist* Џорџ Лукас - *American Graffiti* |
| 1974 | Francis Ford Coppola *The Godfather Part II* | John Cassavetes - *A Woman Under the Influence* Bob Fosse - *Lenny* Roman Polanski - *Chinatown* François Truffaut - *La Nuit américaine* |
| 1975 | Miloš Forman *Лет над кукавичјото гнездо* | Robert Altman - *Nashville* Federico Fellini - *Amarcord* Stanley Kubrick - *Barry Lyndon* Sidney Lumet - *Dog Day Afternoon* |
| 1976 | John G. Avildsen *Rocky* | Ingmar Bergman - *Face to Face* Sidney Lumet - *Network* Alan J. Pakula - *All the President's Men* Lina Wertmüller - *Seven Beauties* |
| 1977 | Вуди Ален *Annie Hall* | Џорџ Лукас - *Star Wars* Herbert Ross - *The Turning Point* Стивен Спилберг - *Close Encounters of the Third Kind* Fred Zinnemann - *Julia* |
| 1978 | Michael Cimino *The Deer Hunter* | Вуди Ален - *Interiors* Hal Ashby - *Coming Home* Warren Beatty, Buck Henry - *Heaven Can Wait* Alan Parker - *Midnight Express* |
| 1979 | Robert Benton *Kramer vs. Kramer* | Francis Ford Coppola - *Apocalypse Now* Bob Fosse - *All That Jazz* Edouard Molinaro - *La Cage aux Folles* Peter Yates - *Breaking Away* |

### 1980-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1980 | Robert Redford *Ordinary People* | David Lynch - *The Elephant Man* Roman Polanski - *Tess* Richard Rush - *The Stunt Man* Martin Scorsese - *Raging Bull* |
| 1981 | Warren Beatty *Reds* | Hugh Hudson - *Chariots of Fire* Louis Malle - *Atlantic City* Mark Rydell - *On Golden Pond* Стивен Спилберг - *Raiders of the Lost Ark* |
| 1982 | Richard Attenborough *Gandhi* | Sidney Lumet - *The Verdict* Wolfgang Petersen - *Das Boot* Sydney Pollack - *Tootsie* Стивен Спилберг - *E.T. the Extra-Terrestrial* |
| 1983 | James L. Brooks *Terms of Endearment* | Bruce Beresford - *Tender Mercies* Ingmar Bergman - *Fanny and Alexander* Mike Nichols - *Silkwood* Peter Yates - *The Dresser* |
| 1984 | Miloš Forman *Amadeus* | Вуди Ален - *Broadway Danny Rose* Robert Benton - *Places in the Heart* Roland Joffé - *The Killing Fields* David Lean - *A Passage to India* |
| 1985 | Sydney Pollack *Out of Africa* | Hector Babenco - *Kiss of the Spider Woman* John Huston - *Prizzi's Honor* Akira Kurosawa - *Ran* Peter Weir - *Witness* |
| 1986 | Oliver Stone *Platoon* | Вуди Ален - *Hannah and Her Sisters* James Ivory - *A Room with a View* Roland Joffé - *The Mission* Дејвид Линч - *Син сомот* |
| 1987 | Bernardo Bertolucci *The Last Emperor* | John Boorman - *Hope and Glory* Lasse Hallström - *My Life as a Dog* Norman Jewison - *Moonstruck* Adrian Lyne - *Fatal Attraction* |
| 1988 | Barry Levinson *Rain Man* | Charles Crichton - *A Fish Called Wanda* Martin Scorsese - *The Last Temptation of Christ* Alan Parker - *Mississippi Burning* Mike Nichols - *Working Girl* |
| 1989 | Oliver Stone *Born on the Fourth of July* | Вуди Ален - *Crimes and Misdemeanors* Peter Weir - *Dead Poets Society* Kenneth Branagh - *Henry V* Jim Sheridan - *My Left Foot* |

### 1990-ти

| Година | Добитник | Номинации |
| --- | --- | --- |
| 1990 | Kevin Costner *Dances with Wolves* | Francis Ford Coppola - *The Godfather: Part III* Stephen Frears - *The Grifters* Barbet Schroeder - *Reversal of Fortune* Martin Scorsese - *Goodfellas* |
| 1991 | Jonathan Demme *Кога јагнињата ќе стивнат* | John Singleton - *Boyz N the Hood* Barry Levinson - *Bugsy* Oliver Stone - *JFK* Ridley Scott - *Thelma and Louise* |
| 1992 | Клинт Иствуд *Unforgiven* | Neil Jordan - *The Crying Game* James Ivory - *Howards End* Robert Altman - *The Player* Martin Brest - *Scent of a Woman* |
| 1993 | Стивен Спилберг *Шиндлеровата листа* | Jim Sheridan - *In the Name of the Father* Jane Campion - *The Piano* James Ivory - *The Remains of the Day* Robert Altman - *Short Cuts* |
| 1994 | Robert Zemeckis *Forrest Gump* | Вуди Ален - *Bullets Over Broadway* Квентин Тарантино - *Евтини приказни* Robert Redford - *Quiz Show* Krzysztof Kieslowski - *Trois Couleurs Rouge* |
| 1995 | Mel Gibson *Braveheart* | Chris Noonan - *Babe* Tim Robbins - *Dead Man Walking* Mike Figgis - *Leaving Las Vegas* Michael Radford - *Il Postino* |
| 1996 | Anthony Minghella *The English Patient* | Joel Coen - *Fargo* Miloš Forman - *The People vs. Larry Flynt* Mike Leigh - *Secrets & Lies* Scott Hicks - *Shine* |
| 1997 | James Cameron *Титаник* | Peter Cattaneo - *The Full Monty* Gus Van Sant - *Good Will Hunting* Curtis Hanson - *L.A. Confidential* Atom Egoyan - *The Sweet Hereafter* |
| 1998 | Стивен Спилберг *Спасувајќи го војникот Рајан* | John Madden - *Shakespeare in Love* Terrence Malick - *The Thin Red Line* Peter Weir - *The Truman Show* Roberto Benigni - *La Vita è Bella* |
| 1999 | Sam Mendes *Американска убавина* | Spike Jonze - *Being John Malkovich* Lasse Hallström - *The Cider House Rules* Michael Mann - *The Insider* M. Night Shyamalan - *Шесто сетило* |

### 2000-ти

| Година | Добитник | Номинирани |
| --- | --- | --- |
| 2000 | **Стивен Содерберг**  – *Дилање дрога* | Стивен Долдри – *Били Елиот* Анг Ли – *Притаен тигар, скриен змеј* Ридли Скот – *Гладијатор* Стивен Содерберг – *Ерин Брокович* |
| 2001 | **Рон Хауард**  – *Прекрасен ум* | Роберт Алтман – *Госфорд Парк* Питер Џексон – *Господарот на прстените: Дружината на прстенот* Дејвид Линч – *Булевар на ѕвездите* Ридли Скот – *Падот на црниот јастреб* |
| 2002 | **Роман Полански**  – *Пијанист* | Педро Алмодовар – *Зборувај со неа* Стивен Долдри – *Часови* Роб Маршал – *Чикаго* Мартин Скорсезе – *Бандите на Њујорк* |
| 2003 | **Питер Џексон**  – *Господар на прстените: Враќањето на кралот* | Софија Копола – *Изгубени во преводот* Клинт Иствуд – *Мистична река* Фернандо Меирелес – *Божји град* Питер Вир – *Господар и воин: На другата страна од светот* |
| 2004 | **Клинт Иствуд**  – *Девојка од милион долари* | Тејлор Хекфорд – *Реј* Мајк Ли – *Вера Дрејк* Александер Пејн – *Sideways* Мартин Скорсезе – *Авијатичарот* |
| 2005 | **Анг Ли**  – *Кршенгрб Планина* | Џорџ Клуни – *Добра ноќ и среќно* Пол Хагис – *Фатална несреќа* Бенет Милер – *Капоте* Стивен Спилберг – *Минхен* |
| 2006 | **Мартин Скорсезе**  – *Покојните* | Клинт Иствуд – *Писма од Иво Џима* Стивен Фрирс – *Кралица* Алехандро Гонсалес Ињариту – *Вавилон* Пол Гринграс – *Лет Јунајтед 93* |
| 2007 | **Џоел Коен** и **Итан Коен**  – *Нема земја за старци* | Пол Томас Андерсон – *Ќе има крв* Тони Гилрој – *Мајкл Клејтон* Џејсон Рајтман - *Џуно* Џулијан Шнабел – *Нуркачкото ѕвоно и пеперутката* |
| 2008 | **Дени Бојл  – *Милионер од гетото | Дејвид Финчер – *Необичниот случај на Бенџамин Батон* Рон Хауард – *Фрост против Никсон* Гас Ван Сан - *Милк* Стивен Долдри – *Читачот* |
| 2009 | **Кетрин Бигелоу  – *Шкафче на болката | Џејмс Камерон – *Аватар* Ли Даниелс – *Скапоцена* Џејсон Рајтман - *Горе во воздухот* Квентин Тарантино – *Неславни копилиња* |

### 2010-ти

| Година | Добитник | Номинирани |
| --- | --- | --- |
| 2010. | **Том Хупер**  – Говорот на кралот | Дејвид О. Расел – *Боксер* Дејвид Финчер – *Социјална мрежа* Дарен Аронофски – *Црн лебед* Браќа Коен – *Човекот наречен храброст* |
| 2011. | **Мишел Азанависијус**  – Артистот | Мартин Скорсезе – *Хуго* Александер Пејн – *Потомци* Вуди Ален – *Полноќ во Париз* Теренс Малик – *Дрво на животот* |
| 2012. | **Анг Ли**   – *Животот на Пи* | Михаел Ханеке – *Љубов* Дејвид О. Расел – *Во добро и во зло* Стивен Спилберг – *Линколн* Бен Зејтлин – *Ѕверови на јужната дивина* |
| 2013. | **Алфонсо Куарон**   – *Гравитација* | Стив Меквин – *12 години роб* Александер Пејн – *Небраска* Дејвид О. Расел – *Американска измама* Мартин Скорсезе – *Волкот од Волстрит* |
| 2014. | **Алехандро Гонсалес Ињариту**  – *Човекот-птица* | Вес Андерсон – *Гранд хотел Будимпешта* Ричард Линклејтер – *Детство* Бенет Милер – *Фокскечер* Мортен Тилдум – *Игра на имитирање* |
| 2015. | **Алехандро Гонсалес Ињариту**  – *Повратник* | Лени Ејбрахамсон – *Соба* Том Мекарти – *Под лупа* Адам Макеј – *Обложување на столетието* Џорџ Милер – *Лудиот Макс: Пат на бесот* |
| 2016. | **Демиен Шазел**  — *Ла Ла Ленд* | Мел Гибсон — *Гребен на спасените* Бери Џенкинс — *Месечина* Кенет Лонерган — *Манчестер покрај море* Дени Вилнев — *Пристигнување* |
| 2017. | **Гуљелмо дел Торо**  — *Обликот на водата* | Пол Томас Андерсон — *Фантомска нишка* Грета Гервиг — *Лејди Брд* Кристофер Нолан — *Динкерк* Џордан Пил — *Бегај* |
| 2018. | **Алфонсо Куарон**
— *Рома* | Јоргос Лантимос ― *Миленичка* Спајк Ли ― *Црн член на Кју Клукс Клан* Адам МекКеј ― *Вајс* Павел Павликовски ― *Студена војна* |

## Наводи