Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Fiteny pôrtogey

Faritra eto amin' izao tontolo izao itenenana pôrtogey
Ny **fiteny pôrtogey** dia fiteny ao amin' ny rantsana rômanan'ny vondrom-piteny indô-eorôpeana. Atao hoe *Lozôfôna* ny mpiteny pôrtogey. Laharana fahasivy ny fiteny pôrtogey raha heverina ny isan'ny olona manao io teny io ho fiteny nibeazana. Io teny io no teny voalohany indrindra be mpampiasa any Amerika Atsimo (51 %), ka noho izany dia fiteny miasa indrindra any amin' ny Ila-bolantany atsimo izy. Aty Afrika dia io no *lingua franca* manan-danja ao amin' ny firenena nozanahin' ny Pôrtogey taloha.

Mahatratra 227,9 tapitrisa ny fitambaran' ny mpiteny manao ny fiteny pôrtogey ho tenin-dreny eto amin' izao tontolo izao ary noho izany dia io no fiteny eorôpeana fahatelo be mpampiasa indrindra amin' ny maha-tenin-dreny azy aorian' ny fiteny espaniôla (406 tapitrisa) sy ny fiteny anglisy (335 tapitrisa). Izy koa no fiteny fahadimy amin' ny isan' ny firenena manao ny fiteny pôrtogey ho fiteny ôfisialy ary fahafito amin' ny isan' ny fandikan-teny ho amin' ny fiteny pôrtogey.

Ao amin' ny fianakaviam-piteny iberô-rômana ny fiteny pôrtogey ary misy fitoviana maro amin' ny fiteny kastilana. Any Galicia (Espaina) no itenenana ny fiteny galisiana, izay mifandray akaiky aminy.

Ampiasana any Brezila, any Pôrtogaly, any Madera, any Açores, any Angôla, any Môzambika, any Kapvera, any Ginea Bisao, any Ginea Ekoatôrialy, any Saô Tôme e Prinsipe, any Timôro Atsinanana, any Goa (India), any Daman sy any Diu (India) ary any Macao (Sina) io fiteny io.
# São Paulo (Fanjakana)

﻿ / ﻿

| **São Paulo (Fanjakana)**

|  |  |
| --- | --- |
| - |  |

 |
|  |
| **Velarantany** | 248,219,5 km2 |
| **Haavo** | 0−760 m |
| Isan'ny mponina | 44,420,459 |
| Ben'ny tanàna |  |
| Firenena |  Brazila |
| Fanjakana | Sao Paulo |
| Faritany |  |
| Faritra |  |
| Tanàna mifanolo-bodirindrina |  |

I **São Paulo** dia fanjakana federaly ao Brazila. Ny renivohiny dia São Paulo. Ny velarantanin'ilay faritany dia 248 219,5 kilometatra toradroa ary ny isam-poniny dia 44 420 459.

## Lalana

Ao amin'ny fanjakana dia misy lalambe monisipaly 15.000 kilometatra, làlam-panjakana 22.000 kilometatra ary lalambe federaly 900 kilometatra.

## Tanàna lehibe

Ny São Paulo dia 645 kaominina. Jereo koa: Lisitry ny kaominina ao amin'ny fanjakan'i São Paulo

* São Paulo – 12.325.232 mpoina
* Guarulhos – 1.392.121
* Campinas – 1.213.792
* São Bernardo do Campo – 844.483
* São José dos Campos – 729.737
* Santo André – 721.368
* Ribeirão Preto – 711.825
* Osasco – 699.944
* Sorocaba – 687.357

## Fanjakana federaly ao Brazile

| Faritany |  | Sary |  | Faritany depuis … |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Acre  |  |  | Rio Branco | 1920 - 1962 |
| Alagoas  |  |  | Maceió | 1889 |
| Amapá  |  |  | Macapá | 1943 - 1988 |
| Amazonas  |  |  | Manaus | 1889 |
| Bahia  |  |  | Salvador | 1889 |
| Ceará  |  |  | Fortaleza | 1889 |
| Distrito Federal (Brazila)  |  |  | Brasília | 1960 (district federal ) |
| Espirito Santo  |  |  | Vitória | 1889 |
| Goiás  |  |  | Goiânia | 1889 |
| Maranhão  |  |  | São Luís | 1889 |
| Mato Grosso  |  |  | Cuiabá | 1889 |
| Mato Grosso do Sul  |  |  | Campo Grande | 1979 |
| Minas Gerais  |  |  | Belo Horizonte | 1889 |
| Pará  |  |  | Belém | 1889 |
| Paraíba  |  |  | João Pessoa | 1889 |
| Paraná  |  |  | Curitiba | 1889 |
| Pernambuco  |  |  | Recife | 1889 |
| Piauí  |  |  | Teresina | 1889 |
| Rio de Janeiro  |  |  | Rio de Janeiro | 1889 |
| Rio Grande do Norte  |  |  | Natal | 1889 |
| Rio Grande do Sul  |  |  | Porto Alegre | 1889 |
| Rondônia  |  |  | Porto Velho | 1981 |
| Roraima  |  |  | Boa Vista | 1943 -1988 |
| Santa Catarina  |  |  | Florianopolis | 1889 |
| São Paulo  |  |  | São Paulo | 1889 |
| Sergipe  |  |  | Aracaju | 1889 |
| Tocantins  |  |  | Palmas | 1988 |