# ງົວ

| ງົວ |
| --- |
|  |
| ສະຖານະການອະນຸຮັກ |
| ສັດລ້ຽງຫຼືປະສຸສັດ  |
| ການຈຳແໜກຊັ້ນທາງວິທະຍາສາດ |
| ອານາຈັກ: | Animalia |
| ຟີລຳ: | Chordata |
| ຊັ້ນ: | Mammalia |
| ອັນດັບ: | Artiodactyla |
| ວົງ: | Bovidae |
| ວົງຍ່ອຍ: | Bovinae |
| ສະກຸນ: | *Bos* |
| ຊະນິດ: | *B. primigenius* |
| ຊະນິດຍ່ອຍ: | *B. p. taurus*, *B. p. indicus* |
| ຊື່ທະວິນາມ |
| Bos primigenius Bojanus, 1827 |
| Trinomen |
| *Bos primigenius taurus,Bos primigenius indicus*  |
|  |
| ຖິ່ນທີ່ຢູ່ |

**ງົວ** (ອັງກິດ: cattle, ຝຣັ່ງ: vache) ເປັນສັດມີກີບຕີນ ເປັນສັດພາຫະນະຈຳພວກປະສຸສັດແລະເປັນສັດຄ້ຽວເອື້ອງ ໃຊ້ສຳລັບແກ່ກຽນ. ຈັດເປັນສະມາຊິກສະໄໝໃໝ່ທີ່ໂດດເດັ່ນໃນວົງຍ່ອຍ Bovinae ເປັນຊະນິດທີ່ແຜ່ຫຼາຍທີ່ສຸດໃນສະກຸນ *Bos* ແລະຖືກຈຳແໜກເປັນກຸ່ມຢ່າງກວ້າງຂວາງທີ່ສຸດວ່າ *Bos primigenius*.

ງົວຜູ້ເອີ້ນວ່າ ງົວເຖິກ ສ່ວນງົວຕົວຜູ້ທີ່ຢູ່ຕົວດຽວເອີ້ນວ່າ ງົວໂທນ ແລະງົວເຖິກໃຫຍ່ທີ່ຢູ່ປ່າແລະອອກຈາກຝູງຢູ່ຕົວດຽວເອີ້ນວ່າ ງົວບາ.

ມະນຸດມັກລ້ຽງງົວເປັນປະສຸສັດເພື່ອເອົາຊີ້ນ ແລະນົມແລະຜະລິຕະພັນນົມອື່ນ ໆ ແລະເປັນສັດລາກທຽມ. ຜະລິຕະພັນອື່ນຈາກງົວມີໜັງແລະຂີ້ເພື່ອໃຊ້ເປັນປຸຍຄອກຫຼືເຊື້ອເພີງ. ແຕ່ໃນບາງປະເທດ ເຊັ່ນ ອິນເດຍ ງົວເປັນສັດສັກສິດ.

ງົວມີວິວັດທະນາການມາຈາກງົວທີ່ເປັນສັດລ້ຽງພຽງ 80 ໂຕ ໃນທາງຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ຂອງຕວກກີເມື່ອປະມານ 10,500 ປີກ່ອນ. ມີການປະເມີນວ່າ ປັດຈຸບັນມີງົວ 1,300 ລ້ານໂຕທົ່ວໂລກ. ເມື່ອ ຄ.ສ. 2009 ງົວເປັນປະສຸສັດຊະນິດທຳອິດທີ່ມີການເຮັດແຜນທີ່ເຊນົມຢ່າງສົມບູນ.

## ອ້າງອີງ

ບັນນານຸກົມ

* Bhattacharya, S. 2003. Cattle ownership makes it a man's world. *Newscientist.com*. Retrieved December 26, 2006.
* Cattle Today (CT). 2006. Website. Breeds of cattle Archived 2016-08-01 at the Wayback Machine. *Cattle Today*. Retrieved December 26, 2006
* Clay, J. 2004. *World Agriculture and the Environment: A Commodity-by-Commodity Guide to Impacts and Practices*. Washington, D.C., USA: Island Press. ISBN 1-55963-370-0.
* Clutton-Brock, J. 1999. *A Natural History of Domesticated Mammals*. Cambridge UK : Cambridge University Press. ISBN 0-521-63495-4.
* Purdy, Herman R. (2008). *Breeds Of Cattle* (2nd ສະບັບ). `{{cite book}}`: Unknown parameter `|coauthors=` ignored (`|author=` suggested) (help) - A visual textbook containing History/Origin, Phenotype & Statistics of 45 breeds.
* Huffman, B. 2006. *The ultimate ungulate page*. *UltimateUngulate.com*. Retrieved December 26, 2006.
* Invasive Species Specialist Group (ISSG). 2005. *Bos taurus* Archived 2008-06-25 at the Wayback Machine. *Global Invasive Species Database*.
* Nowak, R.M. and Paradiso, J.L. 1983. *Walker's Mammals of the World*. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-2525-3
* Oklahoma State University (OSU). 2006. *Breeds of Cattle* Archived 2016-07-14 at the Wayback Machine. Retrieved January 5, 2007.
* Public Broadcasting Service (PBS). 2004. Holy cow Archived 2014-07-14 at the Wayback Machine. *PBS Nature*. Retrieved January 5, 2007.
* Rath, S. 1998. *The Complete Cow*. Stillwater, Minnesota, USA: Voyageur Press. ISBN 0-89658-375-9.
* Raudiansky, S. 1992. *The Covenant of the Wild*. New York: William Morrow and Company, Inc. ISBN 0-688-09610-7.
* Spectrum Commodities (SC). 2006. Live cattle Archived 2006-11-15 at the Wayback Machine. *Spectrumcommodities.com*. Retrieved January 5, 2007.
* Voelker, W. 1986. *The Natural History of Living Mammals*. Medford, New Jersey, USA: Plexus Publishing, Inc. ISBN 0-937548-08-1.
* Yogananda, P. 1946. *The Autobiography of a Yogi*. Los Angeles, California, USA: Self Realization Fellowship. ISBN 0-87612-083-4.

## ອ່ານຕື່ມ

## ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ