Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ປະຕິທິນເກຣກໍຣຽນ

**ປະຕິທິນເກຣກໍຣຽນ** (ອັງກິດ: Gregorian calendar) ແມ່ນປະຕິທິນ ທີ່ໃຊ້ໃນສ່ວນໃຫຍ່ໂລກ. ມັນມີຜົນບັງຄັບໃຊ້ໃນເດືອນຕຸລາ 1582 ຫຼັງຈາກພິທີສະຖາປະນາ ຂອງພະສັນຕະປາປາ *Inter gravissimas* ອອກໂດຍ ພະສັນຕະປາປາ ເກຣກໍຣີທີ່ 13 (Pope Gregory XIII), ເຊິ່ງໄດ້ນຳສະເໜີມັນເປັນການດັດແປງ ແລະ ທົດແທນປະຕິທິນຈູລຽນ (Julian calendar).

ໜຶ່ງປີແບ່ງອອກເປັນສິບສອງເດືອນ| No. | ຊື່ | ຈໍາ​ນວນ​ຂອງ​ມື້ |
| --- | --- | --- |
| 1 | ມັງກອນ | 31 |
| 2 | ກຸມພາ | 28 (29 ໃນປີອະທິກະສຸລະທິນ) |
| 3 | ມີນາ | 31 |
| 4 | ເດືອນເມສາ | 30 |
| 5 | ພຶດສະພາ | 31 |
| 6 | ມິຖຸນາ | 30 |
| 7 | ກໍລະກົດ | 31 |
| 8 | ສິງຫາ | 31 |
| 9 | ກັນຍາ | 30 |
| 10 | ເດືອນຕຸລາ | 31 |
| 11 | ພະຈິກ | 30 |
| 12 | ເດືອນທັນວາ | 31 |

## ອ້າງອີງ

## ລິ້ງພາຍນອກ

* Gregorian calendar on In Our Time at the BBC
* Calendar Converter
* Inter Gravissimas (in Latin, French, and English)
* History of Gregorian Calendar Archived 2014-01-06 at the Wayback Machine
* The Perpetual Calendar Gregorian Calendar adoption dates for many countries.
* World records for mentally calculating the day of the week in the Gregorian Calendar
* The Calendar FAQ – Frequently Asked Questions about Calendars
* Today's date (Gregorian) in over 800 more-or-less obscure foreign languages Archived 2023-03-08 at the Wayback Machine
# ຈັນທະຄາດ

ຮູບປະກອບຂອງ ດວງຈັນທັງໝົດເດືອນເມສາ 2014 ຈາກ ເມືອງ Charleston, West Virginia, ສະຫະລັດອາເມຣິກາ
**ຈັນທະຄາດ** ເປັນອຸປະຖໍາເປັນ ເຫດການທາງດາລາສາດ ທີ່ເກີດຂື້ນເມື່ອ ດວງຈັນ ເຄື່ອນເຂົ້າໄປໃນ ເງົາຂອງໂລກ, ເຮັດໃຫ້ດວງຈັນມືດລົງ. ການຈັດລຽງດັ່ງກ່າວເກີດຂື້ນໃນ ຊ່ວງລະດູ eclipse, ປະມານທຸກໆຫົກເດືອນ, ໃນໄລຍະ ວົງເດືອນເຕັມ, ເມື່ອຍົນວົງໂຄຈອນຂອງດວງຈັນຢູ່ໃກ້ກັບ ຍົນຂອງວົງໂຄຈອນຂອງໂລກ.

ນີ້ສາມາດເກີດຂຶ້ນໄດ້ພຽງແຕ່ເມື່ອ ດວງອາທິດ, ໂລກ, ແລະດວງຈັນຢູ່ກົງກັນຫຼາຍ (ໃນ syzygy ) ກັບໂລກລະຫວ່າງສອງອື່ນໆ, ຊຶ່ງສາມາດເກີດຂຶ້ນໄດ້ພຽງແຕ່ໃນຕອນກາງຄືນຂອງ ວົງເດືອນເຕັມ ໃນເວລາທີ່ດວງຈັນຢູ່ໃກ້ກັບທັງສອງ node lunar. ປະເພດ ແລະຄວາມຍາວຂອງອຸປະຖໍາຕາມດວງຈັນແມ່ນຂຶ້ນກັບຄວາມໃກ້ດວງຈັນຂອງດວງຈັນ.

## ອ້າງອີງ
# ຫໍສະຫມຸດແຫ່ງຊາດຂອງອິດສະຣາເອນ

**ຫໍສະຫມຸດແຫ່ງຊາດຂອງອິດສະຣາເອນ** (הספרייה הלאומית - HaSifria HaLeumit - **National Library of Israel**) ເປັນຫໍສະຫມຸດແຫ່ງຊາດຂອງລັດຂອງ ອິດສະຣາເອນ ໄດ້. ມັນແມ່ນກ່ຽວກັບວິທະຍາເຂດຂອງ ຍິວວິທະຍາໄລຂອງເຢຣູຊາເລັມ.

## ການເດິນທາງ

* ຫໍສະຫມຸດແຫ່ງຊາດຂອງອິດສະຣາເອນ Archived 2022-06-16 at the Wayback Machine
# ບາກູ

| ບາກູ *Bakı*  (Azerbaijani) |
| --- |
| ນະຄອນຫຼວງ |
| Baku |
| ເມືອງເກົ່າ ຂອງບາກູແລະ Maiden Towerພະລາຊະວັງ ShirvanshahNizami Streetຮູບ:MV5D6707.jpgໂບດ Heydarໂບດຂອງພຣະຜູ້ຊ່ອຍໃຫ້ລອດAteshgahView over city and the ອ່າວ Baku |
|  ທຸງ ກາສັນຍະລັກ |
| ຊື່: City of Winds (*Küləklər şəhəri*) |
| ສະຖານທີ່ຂອງບາກູໃນສາທາລະນະລັດອາເຊີໄບຈານ |
| **Lua error in Module:Location\_map at line 526: Unable to find the specified location map definition: "Module:Location map/data/Azerbaijan" does not exist.** |
| ພິກັດ: ﻿ / ﻿ |
| ປະເທດ | ແມ່ແບບ:Country data Azerbaijan |
| ພາກພື້ນ | **BIR** |
| ເມືອງ (raion) | 12 ເມືອງ |
| ການປົກຄອງ |
|  • ເຈົ້າ​ເມືອງ | Eldar Azizov |
| ພື້ນທີ່ |
|  • ນະຄອນຫຼວງ | 2,140 ຕລ.ກມ. (Bad rounding here830 ຕລ.ໄມລ໌) |
| ຄວາມສູງ | −28 ແມັດ (Bad rounding here−92 ຟຸດ) |
| ປະຊາກອນ (2024) |
|  • ນະຄອນຫຼວງ | 2,344,900 ຄົນ |
|  • ອັນດັບ | ທີ 1 |
|  • ຄວາມໜາແໜ້ນ | 1,096 ຄົນ/ຕລ.ກມ. (Bad rounding here2,800 ຄົນ/ຕລ.ໄມລ໌) |
|  • ລວມເຂດ | 3,725,000 ຄົນ |
| ເດມະນິມ | Bakuvian
(*Bakılı*) |
| GDP |
|  • ເມືອງບາກູ | AZN 91.245 ຕື້ (US$53.674ຕື້) (2023) |
|  • ຕໍ່ຫົວຄົນ | AZN 38,912 (US$22,890) (2023) |
| ເຂດເວລາ | UTC+4 (AZT) |
| ລະຫັດໄປສະນີ | AZ1000 |
| ລະຫັດພື້ນທີ່ | +994 12 |
| ລະຫັດ ISO 3166 | AZ-BA |
| ທະບຽນພາຫະນະ | 10, 90, 99, 77 |
| ເວັບໄຊ | www.baku-ih.gov.az |
|  |
| **UNESCO World Heritage Site** |
| -ຊື່ທາງການ | Walled City of Baku with the Shirvanshah's Palace and Maiden Tower |
| ປະເພດ | ວັດທະນະທໍາ |
| ເກນ | iv |
| ກຳນົດ | 2000 (24th session) |
| ລະຫັດອ້າງອີງ | 958 |
| ໃກ້ຈະສູນພັນ | 2003–2009 |
| ພາກພື້ນ | ອາຊີ, ເອີຣົບ |
|  |
|  |

**ບາກູ** (ອາແຊກໄບຊານ: Bakı) ແມ່ນນະຄອນຫຼວງແລະເມືອງທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງປະເທດອາແຊກໄບຊານ

## ອ້າງອີງ
# ການທໍາລາຍ

ແຜນວາດ Feynman ສະແດງໃຫ້ເຫັນການທໍາລາຍເຊິ່ງກັນແລະກັນຂອງຄູ່ electron positron ລັດທີ່ຖືກຜູກມັດເຂົ້າໄປໃນສອງໂຟຕອນ. ລັດຜູກມັດນີ້ແມ່ນເປັນທີ່ຮູ້ຈັກທົ່ວໄປເປັນ positronium .
ໃນ ຟີຊິກຂອງອະນຸພາກ, **ການທໍາລາຍ** ແມ່ນຂະບວນການທີ່ເກີດຂື້ນເມື່ອ ອະນຸພາກ subatomic collide ກັບ antiparticle ຂອງຕົນເພື່ອຜະລິດອະນຸພາກອື່ນໆ, ເຊັ່ນ: ເອເລັກໂຕຣນິກ colliding ກັບ positron ເພື່ອຜະລິດສອງ photons. ພະລັງງານ ທັງຫມົດແລະ momentum ຂອງຄູ່ເບື້ອງຕົ້ນໄດ້ຖືກອະນຸລັກໃນຂະບວນການແລະແຈກຢາຍລະຫວ່າງຊຸດຂອງອະນຸພາກອື່ນໆໃນລັດສຸດທ້າຍ. Antiອະນຸພາກ ມີ ຕົວເລກ quantum additive ກົງກັນຂ້າມຢ່າງແທ້ຈິງຈາກ ອະນຸພາກ, ດັ່ງນັ້ນຜົນບວກຂອງຈໍານວນ quantum ທັງຫມົດຂອງຄູ່ຕົ້ນສະບັບດັ່ງກ່າວແມ່ນສູນ. ເພາະສະນັ້ນ, ຊຸດຂອງອະນຸພາກໃດ ໜຶ່ງ ອາດຈະຖືກຜະລິດເຊິ່ງຕົວເລກທັງ ໝົດ ຂອງ quantum ຍັງເປັນສູນຕາບໃດທີ່ ການອະນຸລັກພະລັງງານ, ການອະນຸລັກແຮງຈູງໃຈ, ແລະ ການອະນຸລັກສະປິນ ແມ່ນເຊື່ອຟັງ.

## ເອກະສານອ້າງອີງ

ທ້າວ ພຸດທະວົງ ຫລວງອາມາດ.Subatomic ASI.AGI.AI.ທັງຫນົດອັດຕະໂລມັດ
# ອັກສອນຊີຣິລິກ

| ອັກສອນຊີຣິລິກ |
| --- |
| ຂໍ້ຄວາມພາສາໂຣມາເນຍ 1850s (ຄໍາອະທິຖານຂອງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ), ຂຽນດ້ວຍຕົວອັກສອນຊີຣິລິກ |
| ຊະນິດ | ອັກຂະລະ |
| ພາສາເວົ້າ | ເບິ່ງ ພາ​ສາ​ທີ່​ໃຊ້ຊີຣິລິກ |
| ຊ່ວງຍຸກ | ຮຸ່ນທຳອິດມີຢູ່ ປ. 893 – ປ. 940 |
| ລະບົບແມ່ |
Hieroglyphs ອີຢິບ* ໂປຣໂຕ-ຊີນາຕິກ
	+ Phoenician language
		- ຕົວ​ອັກ​ສອນ​ກ​ເຣັກ
			* ກລາໂກລິຕິກຍັງໄດ້ຮັບແຮງບັນດານໃຈໂດຍຕົວໜັງສືທີ່ບໍ່ທຳມະດາ
				+ ຕົວ​ອັກ​ສອນຊີຣິລິກຕົ້ນ
					- ອັກສອນຊີຣິລິກ
 |
| ລະບົບລູກ | ຕົວ​ອັກ​ສອນ Permic ເກົ່າ |
| ລະບົບອ້າຍນ້ອງ | * ພາສາອາເມເນຍ
* Coptic
* ລາຕິນ
 |
| ຊ່ວງຢູນິໂຄ້ດ | * U+0400–U+04FF Cyrillic
* U+0500–U+052F Cyrillic Supplement
* U+2DE0–U+2DFF Cyrillic Extended-A
* U+A640–U+A69F Cyrillic Extended-B
* U+1C80–U+1C8F Cyrillic Extended-C
* U+1E030–U+1E08F Cyrillic Extended-D
 |
| ISO 15924 | Cyrl |
| Names: кірыліца, кирилица ແມ່ແບບ:IPA-bg, кирилица ແມ່ແບບ:IPA-mk, кириллица ແມ່ແບບ:IPA-ru, ћирилица ແມ່ແບບ:IPA-sr, кирилиця ແມ່ແບບ:IPA-uk |
| **ບົດຄວາມນີ້ມີສັນຍາລັກສັກທະສາດສັກທະອັກສອນສາກົນ** ຫາກບໍ່ມີການສະໜັບສະໜູນເຣັນເດີທີ່ເໝາະສົມ ທ່ານອາດເຫັນເຄື່ອງໝາຍຄຳຖາມ ກ່ອງ ຫຼື ສັນຍະລັກອື່ນແທນລັກສະນະຢູນິໂຄ້ດ |

**ອັກສອນຊີຣິລິກ** ແມ່ນລະບົບການຂຽນທີ່ໃຊ້ສໍາລັບພາສາຕ່າງໆໃນທົ່ວເອີຣາເຊຍ. ໃນປີ 2019, ປະມານ 250 ລ້ານຄົນໃນເອີຣາເຊຍໃຊ້ຊີຣິລິກເປັນຕົວອັກສອນທີ່ເປັນທາງການສໍາລັບພາສາແຫ່ງຊາດຂອງເຂົາເຈົ້າ, ໂດຍທີ່ລັດເຊຍກວມເອົາປະມານເຄິ່ງຫນຶ່ງຂອງພວກເຂົາ.

## ອ້າງອີງ
# ແບບຈຳລອງທາງຄະນິດສາດ

*ບົດຄວາມນີ້ມີເນື້ອໃນທີ່ສັ້ນຫຼາຍ, ຕ້ອງການເພີ່ມເຕີມເນື້ອໃນ ຫຼື ພິຈາລະນາລວມເຂົ້າກັບບົດຄວາມອື່ນແທນ.*
**ແບບຈຳລອງທາງຄະນິດສາດ** (ອັງກິດ: Mathematical model) ແມ່ນການໃຊ້ຄະນິດສາດໃນການອະທິບາຍລະບົບ. ແບບຈຳລອງທາງຄະນິດສາດໄດ້ຖືກໃຊ້ທັງໃນສາຍງານວິທະຍາສາດ, ສັງຄົມສາດ, ມະນຸດສາດ, ແລະ ເສດຖະສາດ. ແບບຈຳລອງທາງຄະນິດສາດຍັງຖືກນິຍາມວ່າເປັນການສະແດງຜົນຂອງສ່ວນສຳຄັນຂອງລະບົບທີ່ມີຢູ່ ຫຼືລະບົບທີ່ກຳລັງຈະຖືກສ້າງ ເພື່ອສະແດງຄວາມຮູ້ຂອງລະບົບໃນຮູບແບບທີ່ສາມາດເອົາມາໃຊ້ງານໄດ້.

## ອ້າງອິງ

ແມ່ແບບ:ລາຍການອ້າງອິງ