Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1799

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivud in lombard, con la Noeuva Ortografia Lombarda |

El **1799** a l'è 'n ann del secol quell de desvot.

## Cossa l'è sucedud

## Chi l'è che l'è nassud

## Chi l'è che gh'è mort

## Alter proget

Altri progetti

* Wikimedia Commons
* Wikimedia Commons el gh'ha dent imagin o alter archivi su **1799**

| Ann del secol XVIII |
| --- |
| 1701 · 1702 · 1703 · 1704 · 1705 · 1706 · 1707 · 1708 · 1709 · 1710 · 1711 · 1712 · 1713 · 1714 · 1715 · 1716 · 1717 · 1718 · 1719 · 1720 · 1721 · 1722 · 1723 · 1724 · 1725 · 1726 · 1727 · 1728 · 1729 · 1730 · 1731 · 1732 · 1733 · 1734 · 1735 · 1736 · 1737 · 1738 · 1739 · 1740 · 1741 · 1742 · 1743 · 1744 · 1745 · 1746 · 1747 · 1748 · 1749 · 1750 · 1751 · 1752 · 1753 · 1754 · 1755 · 1756 · 1757 · 1758 · 1759 · 1760 · 1761 · 1762 · 1763 · 1764 · 1765 · 1766 · 1767 · 1768 · 1769 · 1770 · 1771 · 1772 · 1773 · 1774 · 1775 · 1776 · 1777 · 1778 · 1779 · 1780 · 1781 · 1782 · 1783 · 1784 · 1785 · 1786 · 1787 · 1788 · 1789 · 1790 · 1791 · 1792 · 1793 · 1794 · 1795 · 1796 · 1797 · 1798 · 1799 · 1800 |
# Andalusia

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivuu in lombard, grafia milanesa. |

| Andalusia Comunità autonoma |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
|  |  |

 |
| Andalusia - Sœmeanza |
| Dats aministrativ |
| Nom ofiçal | Andalucía |
| Stat | Spagna |
| Capital | Sevija |
| Lengue ofiçai | lèngua spagnöla |
| Nassida | 1835 |
| Politega |
| President | Juan Manuel Moreno Bonilla (16 genar 2019) |
| Orgen lejislativ | Parlamento de Andałusia |
| Territore |
| Coordinade | ﻿ / ﻿ |
| OSM | 349044 |
| Voltituden | 600 m s.l.m |
| Superfix | 87 268 km² |
| Abitants | 8 619 616 ab. (2024) |
| Densitaa | 98.77 ab./km² |
| Confin | Estremadura, Castija-La Mancha, Murcia (Region) e Gibiltera |
| Fus orari | UTC+01:00 e UTC+02:00 |
| Varie |
| Codex ISO 3166 | ES-AN |
| Codex postal | AN |
| Codex INE |  |
| Inn | La bandera blanca y verde |
| Localizazion |
| Andalusia - Localizazion |
| **Sit istituzional** |

L**Andalusia** (*Andalucia* in castijan) in l'è 'na comunità autonoma de la Spagna. La sò capital l'è Sevilla, e la gh'ha circa 8.4 milion de abitant. I sò città important e cappoloeugh de provincia hinn Almeria, Cadis, Còrdova, Jaén, Granada, Huelva e Màlaga. In Andalusia l'è parlaa el spagnoeu, in del dialett andalus, che l'ha daa origin a la pupart di dialett american del castejan.

## Alter progett

Altri progetti

* Wikiquote
* Wikimedia Commons
* Wikivoyage
* Wikiquote el gh'ha dent citazzion de o su **Andalusia Wikimedia Commons el gh'ha dent imagin o alter archivi su **Andalusia Wikivoyage el gh'ha dent Informazzion turisteghe su **Andalusia**
# Merda

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivuu in lombard, grafia milanesa. |

Di porscei arent a la soa merda
La **mèrda** a l'è quell che resta del mangià de 'na bestia - inclus i omen, dòpo de la digestion. Quèlla di vacc l'è ciamada anca **boàscia**, quèlla di cavaj **pollìna**, quèlla di caver **bàgola**. De solit a hinn in forma sòlida in di mammifer, ma pòden vèss anca liquid se 'l gh'è 'n quaj problema, l'inscì ciamada caghètta o cagarèlla o squitta o ganga.

A differenza de la pupart di lengov neolatinn el termen merda el gh'ha minga 'na connotazion offensiva, l'è puu che àlter 'n esclamazion, el se pò doperà al sò pòst el termen "cacca" in di ambient informai. El termen per el singol tocch de merda a l'è stronz, termen derivaa direttament del longobard (indova che 'l voeur dì bovascia) che 'l gh'ha 'na cèrta valenza offensiva in lombard e l'è 'n ingiurion in toscan.

Gh'è di bestij, soratutt insett, che viven soratutt a mangià la merda di àlter animài. A bon cunt la coprofagia a l'è 'n comportament assee spantegaa in tutt el mond animal.

Gh'è anca 'na deviazion, ciamada coprofilia che la mena i sgent a eccitàss con la merda.

## Riferiment

* Enciclopedia Treccani

## Nòt

## Alter progett

Altri progetti

* Wikiquote
* Wikimedia Commons
* Wikiquote el gh'ha dent citazzion de o su **Merda Wikimedia Commons el gh'ha dent imagin o alter archivi su **Merda**

## Vos corelaa

* Cagà
* Scorensgia
* Caganer
* Scala de la merda de Bristol
# 1128

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivud in lombard, con la Noeuva Ortografia Lombarda |

El **1128** a l'è 'n ann del secol XII.

## Cossa l'è sucedud

## Chi l'è che l'è nassud

## Chi l'è che gh'è mort

## Alter proget

Altri progetti

* Wikimedia Commons
* Wikimedia Commons el gh'ha dent imagin o alter archivi su **1128**

| Ann del secol XII |
| --- |
| 1101 · 1102 · 1103 · 1104 · 1105 · 1106 · 1107 · 1108 · 1109 · 1110 · 1111 · 1112 · 1113 · 1114 · 1115 · 1116 · 1117 · 1118 · 1119 · 1120 · 1121 · 1122 · 1123 · 1124 · 1125 · 1126 · 1127 · 1128 · 1129 · 1130 · 1131 · 1132 · 1133 · 1134 · 1135 · 1136 · 1137 · 1138 · 1139 · 1140 · 1141 · 1142 · 1143 · 1144 · 1145 · 1146 · 1147 · 1148 · 1149 · 1150 · 1151 · 1152 · 1153 · 1154 · 1155 · 1156 · 1157 · 1158 · 1159 · 1160 · 1161 · 1162 · 1163 · 1164 · 1165 · 1166 · 1167 · 1168 · 1169 · 1170 · 1171 · 1172 · 1173 · 1174 · 1175 · 1176 · 1177 · 1178 · 1179 · 1180 · 1181 · 1182 · 1183 · 1184 · 1185 · 1186 · 1187 · 1188 · 1189 · 1190 · 1191 · 1192 · 1193 · 1194 · 1195 · 1196 · 1197 · 1198 · 1199 · 1200 |
# 1969

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivud in lombard, con la Noeuva Ortografia Lombarda |

El **1969** a l'è 'n ann del secol quell de vint.

## Cossa l'è sucedud

## Chi l'è che l'è nassud

* 24 de giügn: Nicodemo Gentile, aucàt, scritùt e persunàgg d'la television itagliàn

## Chi l'è che gh'è mort

## Alter proget

Altri progetti

* Wikimedia Commons
* Wikimedia Commons el gh'ha dent imagin o alter archivi su **1969**

| Ann del secol XX |
| --- |
| 1901 · 1902 · 1903 · 1904 · 1905 · 1906 · 1907 · 1908 · 1909 · 1910 · 1911 · 1912 · 1913 · 1914 · 1915 · 1916 · 1917 · 1918 · 1919 · 1920 · 1921 · 1922 · 1923 · 1924 · 1925 · 1926 · 1927 · 1928 · 1929 · 1930 · 1931 · 1932 · 1933 · 1934 · 1935 · 1936 · 1937 · 1938 · 1939 · 1940 · 1941 · 1942 · 1943 · 1944 · 1945 · 1946 · 1947 · 1948 · 1949 · 1950 · 1951 · 1952 · 1953 · 1954 · 1955 · 1956 · 1957 · 1958 · 1959 · 1960 · 1961 · 1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 · 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 |
# Wikimedia Commons

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quell articol qì l'è scrivud in Lombard, cond l'ortografia Scriver Lombard. |

Ol logo
**Wikimedia Commons** (ciamad anc adoma **Commons**) l'è un arqivi de imajin dijitale, soni e olter file multimediai con licenza libera. Commons l'è un projet de la Wikimedia Foundation.

I file inviads a qesto arqivi i pœl vesser dovrads in manera direta da tœts i olter projet de Wikimedia, come se i fœdess cargads sœ ogne singol sit.

## Riferiments

## Ligam de fora

* Sit ofiçal
# 1209

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivud in lombard, con la Noeuva Ortografia Lombarda |

El **1209** a l'è 'n ann del secol XIII.

## Cossa l'è sucedud

## Chi l'è che l'è nassud

## Chi l'è che gh'è mort

## Alter proget

Altri progetti

* Wikimedia Commons
* Wikimedia Commons el gh'ha dent imagin o alter archivi su **1209**

| Ann del secol XIII |
| --- |
| 1201 · 1202 · 1203 · 1204 · 1205 · 1206 · 1207 · 1208 · 1209 · 1210 · 1211 · 1212 · 1213 · 1214 · 1215 · 1216 · 1217 · 1218 · 1219 · 1220 · 1221 · 1222 · 1223 · 1224 · 1225 · 1226 · 1227 · 1228 · 1229 · 1230 · 1231 · 1232 · 1233 · 1234 · 1235 · 1236 · 1237 · 1238 · 1239 · 1240 · 1241 · 1242 · 1243 · 1244 · 1245 · 1246 · 1247 · 1248 · 1249 · 1250 · 1251 · 1252 · 1253 · 1254 · 1255 · 1256 · 1257 · 1258 · 1259 · 1260 · 1261 · 1262 · 1263 · 1264 · 1265 · 1266 · 1267 · 1268 · 1269 · 1270 · 1271 · 1272 · 1273 · 1274 · 1275 · 1276 · 1277 · 1278 · 1279 · 1280 · 1281 · 1282 · 1283 · 1284 · 1285 · 1286 · 1287 · 1288 · 1289 · 1290 · 1291 · 1292 · 1293 · 1294 · 1295 · 1296 · 1297 · 1298 · 1299 · 1300 |
# Akan'e

|  |  |
| --- | --- |
|  | Quest articol chì l'è scrivud in lombard, con la Noeuva Ortografia Lombarda |

L'**akan'e** a l'è un fenomen de reduzzion vocalega indova che la "o" a l'è parnonziada "a". A l'è tipega del russ standard e del dialet de Mosca, indova che l'è no segnalada in la grafia e doperàlla no l'è retegnud 'na manera sgresgia de parlà, e del bieloruss, indova che però l'è segnalada in la grafia. Minoritariament a l'è present in d'un quai dialet de l'ucrain, del bulgher, del sloven e del croat.

## Ligam de foeura

* Jstor