Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Суэц къанал

Суэц канал, 30 январ 2001 йис. «Терра» космосдин спутникди ягъанай шикил
**Суэцдин къанав** (ар. قناة السويس‎, къанат эс-сувейс) – шлюзар галачир гимияр фидай къанав Египетда, Чилерин-юкьвавайни Яру гьюлерин юкьва авай. Гьинд океандинни Атлинтик океандин Чилин-юкьвавай акваториядин арада авай виридалай кюрю яцин рехъ я - адалай вилик гимияр мажбур тир вири Африкадин къерехъай физ кьиблепатахъ, анай Гьинд океандиз акъатдайвал. А рехъ исятдин Суэц къанавдин рекьикай 8 агъзур км яргъи тир. ТахтайтӀа, Европадай гимияр агакьдай Африкадихъ, ана абурал алай пар алудна, ам чиляй транспортировка ийизвайтир кьиблепатахъ.

Къанавдин яргъивал 160 км я, деринвал 20 метр, гьяркьувал яцин гюзгюдал 350 метрдив кьван, гьяркьювал деринвиле 40 метр. Синайдин Зуростровдилай рагъэкъечӀдай патахъ гала. Ам гьахьзава пуд «мухафаз'диз» (Египетдин администрациядин пай): Порт-Саид, Исмаилия, Суэц.

## Тарих

### Антик чӀавар

### Ахъай хъавун

## Алай чӀав

## Кьерехъарин юкьва алакъа

## Идара авун
# Сахара

**Сахара** — дуьньядин виридалайни чими ва зурба къурамат я. Африка континентдин кефер пата ала. РагъакӀидай паталай рагъэкъечӀдай патахъ адан яргъивал 4800 километр я. Адан майдан 8,6 млн км² я. Ам цӀуд гьукуматдин чилел ала — Алжир, Египет, РагъакӀидай патан Сахара, Ливия, Мавритания, Мали, Марокко, Нигер, Судан, Тунисни Чад. ЧӀехи паюнал инсанар яшамиш жезвайди туш — кьилди оазисрални Нилни Нигер вацӀарин патара.

Сахара Ливияда
## Баянар

## ЭлячӀунар
# Венгрия

|  |
| --- |
| **Венгрия Magyarország** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Пайдах | Герб |
|  |
| Гимн: *«Himnusz»* |

 |
| **Кьилин шегьер:** | Будапешт |
| **Шегьерар:** | Будапешт, Дебрецен, Мишкольц, Сегед, Печ, Дьёр, Ньиредьхаза, Кечкемет, Секешфехервар |
| **Аслутуширвал:** | 1918 йисан 17 октябрдиз (Австро-Венгриядилай) |
| **ЧӀал:** | венгр чӀал |
| **Идара авунин тегьер:** | Парламентдин республика |
| **Кьил:** | Каталин Новак (президент), Виктор Орбан (премьер-министр) |
| **Майдан:** | 93 030 км² (109-лагьай) |
| **·  Цин кьадар %:** | 0,74 |
| **Агьалияр:** | 10 014 324 кас (83-лагьай) |
| **·  Агьалийрин чуькьуьнвал:** | 107,7 кас/км² |
| **Пул:** | Венгриядин форинт |
| **КъВБ:** | 147,874 млрд. $ (53-лагьай) |
| **·  АСКА КъВБ:** | 14 808 $ |
| **ИПВИ:** | 0,805 (36-лагьай) |
| **Домен:** | .hu, .eu |
| **Телефондин код:** | +36 |
| **Сятдин чӀул:** | +1 |

**Ве́нгрия** (венгр *Magyarország*, ˈmɒɟɒrorsaːɡ, Мадьярорсаг — *«Мадьяр уьлкве»*) — юкьван европада авай гьукумат.

Кефер пата Словакиядихъ галаз, кефердинни рагъэкъечӀдай пата Украинадихъ галаз, рагъэкъечӀдай пата Румыниядихъ галаз, кьибле пата Сербиядихъ, Хорватиядихъ галаз, рагъакӀидай патани Словениядихъни Австриядихъ галаз сергьятра ава.

## География

Венгрия — унитар республика я; 19 — медьеярни (областар) (венгр *megyék, megye*) 173 районар (киршершегар) (венгр *kistérség*) акатзава. Будапешт кьилин шегьер ччара медье сад авун.

| Венгриядин медьеяр
Венгриядин медьеяр |
| --- |
|  |

Медьеяр:

1. Бач-Кишкун
2. Баранья
3. Бекеш
4. Боршод-Абауй-Земплен
5. Чонград
6. Фейер
7. Дьёр-Мошон-Шопрон
8. Хайду-Бихар
9. Хевеш
10. Яс-Надькун-Сольнок
11. Комаром-Эстергом
12. Ноград
13. Пешт
14. Шомодь
15. Сабольч-Сатмар-Берег
16. Тольна
17. Ваш
18. Веспрем
19. Зала

## ЭлячӀунар

* Hungarian Home Page Архивация 16 июнь 2012 йисан.  (инг.)
* Ministry for Foreign Affairs of the Republic of Hungary  (инг.)
* Статистика  (инг.)
* Урусатдин туристдин сайт  (урус)
* Magyarország.hu