Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Ukrainesch

| Ukrainesch |
| --- |
| Gëtt geschwat an: |
Ukrain, Wäissrussland, Russland, Moldawien, Polen, Slowakei, Rumänien, Kasachstan, a vun Emigranten an den USA, Kanada, Brasilien an anere westeuropäesche Länner |
| Regioun |
Osteuropa |
| Gëtt geschwat vun: |
37 Millioune Mammesproochler, a 15 Milliounen Zweetsproochler |
| Klassement |
26 |
| Klassifikatioun no Sproochfamill: |
Indoeuropäesch
* Slawesch
	+ Ost-Slawesch
		- **Ukrainesch**
 |
| Offizielle Status |
| Reglementéiert vun: |
Ukrainesch Akademie vun de Wëssenschaften (*Академія наук України*) |
| Sproochcoden |
| ISO 639-2 |
ukr |
| ISO 639-3 |
ukr |

**Ukrainesch** (uk: *українська мова*) ass eng vun de meeschtgeschwate slawesche Sproochen. Schrëftlech Beispiller vum Ukrainesch sinn zanter dem 10. Joerhonnert beluecht.

Ukrainesch ass offiziell Landessprooch an der Ukrain an am net-unerkannten, mä de facto onofhängege Staat vun Transnistrien, souwéi eng regional unerkannt Sprooch a Rumänien, Serbien, der Slowakei, Polen, Kroatien a Bosnien an Herzegowina.

D'Schrëft baséiert sech op dat kyrillescht Alphabet. D'Transkriptioun an dat laténgescht Alphabet kann op sëllegen Aart a Weise geschéien - zu Lëtzebuerg gëtt sech meeschtens un d'Transkriptiounsreegele vum Duden gehalen.

Ukrainesch
### Ukrainescht Alphabet

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   | **Ukrainesch Alphabet**

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Аа | Бб | Вв | Гг | Ґґ | Дд | Ее |  |
| Єє | Жж | Зз | Ии | Іі | Її | Йй |  |
| Кк | Лл | Мм | Нн | Оо | Пп | Рр |  |
| Сс | Тт | Уу | Фф | Хх | Цц | Чч |  |
| Шш | Щщ | Ьь | Юю | Яя |  |

 |

Ukrainesch gëtt mam ukraineschen Alphabet geschriwwen (ukr.: *українська абетка* oder *український алфавіт*), wat dem kyrilleschen Alphabet (ukr.: *кирилична абетка* oder *кирилиця*) entstaamt.

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Wikipedia op Ukrainesch** |

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Ukrainesch** – Biller, Videoen oder Audiodateien |
# Oblast Tschernihiw

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dëse **Geographiesartikel** ass eréischt just eng **Skizz**. Wann Dir méi iwwer dëst Theema wësst, sidd Dir häerzlech invitéiert, aus dëse puer Sätz e richtegen Artikel ze schreiwen. Wann Dir beim Schreiwen Hëllef braucht, da luusst bis an d'FAQ eran. |

| Oblast Tschernihiw |
| --- |
|  |
| Land |
Ukrain |
| Vewaltungseenheet |
Ukrain |
| Chef-lieu |
Чернігів |
| Buergermeeschter |
Julija Swyrydenko |
| Awunner |
959.315 |
|   |
1. Januar 2022 |
| Fläch |
31.865 km² |
| Héicht |
223 m |
| Koordinaten |
51°20'24"N, 32°3'36"O |
| Telefonszon |
46 |
| Postcode |
14000–14999 |
| Websäit |
 |
|  |
|  |
|  |

Den **Oblast Tschernihiw** ((uk) Чернігівська область) ass ee vun de 24 Oblaste vun der Ukrain; de Chef-lieu ass Tschernihiw. Den Oblast läit am Norde vum Land. E stéisst am Nordwesten u Wäissrussland an am Nordosten u Russland.

## Kuckt och

* Lëscht vun den Oblasten an der Ukrain
* Lëscht vun den ukrainesche Stied

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Oblast Tschernihiw** – Biller, Videoen oder Audiodateien |
# Geoid

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dëse **Geographiesartikel** ass eréischt just eng **Skizz**. Wann Dir méi iwwer dëst Theema wësst, sidd Dir häerzlech invitéiert, aus dëse puer Sätz e richtegen Artikel ze schreiwen. Wann Dir beim Schreiwen Hëllef braucht, da luusst bis an d'FAQ eran. |

Äerdmagnéitfeld, Ofwäichunge staark iwwerhéicht
E **Geoid** ass e phsyesche Modell vun der Form vun der Äerd. E representéiert d'Form, déi d'Uewerfläch vun den Ozeaner géif unhuele wa se nëmmen der Gravitatioun an der Rotatioun vun der Äerd ausgesat wier an et keng aner Aflëss wéi de Wand oder d'Gezäite géife ginn.

## Kuckt och

* Geodesie

* Christoph Reigber, Peter Schwintzer: *Das Schwerefeld der Erde*. Physik in unserer Zeit 34(5), S. 206–212 (2003), ISSN 0031-9252.
* Erwin Groten: *Geodesy and the Earth’s Gravity Field* – Vol.I *Principles and Conventional methods*. Bonn 1979.
* Intergovermental Committee On Surveying & Mapping: *Geocentric Datum of Australia* – Technical Manual, Version 2.2. PDF, Stand: 2005.
* Wolfgang Torge: *Geodäsie*. 2. Auflage. Walter de Gruyter, Berlin u.a. 2003, ISBN 3-11-017545-2

## Um Spaweck

* Klaus Pionzik: Die Gestalt der Erde (populär Duerstellung)
* LVA NRW: Normalhöhen in Nordrhein-Westfalen
* Stefan A. Voser: Geometrische Anforderungen beim Datenaustausch

## Referenzen