Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Personal Computer

Den Desktopcomputer ass eng Aart PC
E **Personal Computer**, meeschtens einfach nëmme **PC** genannt, ass e multifunktionale Computer, deen duerch seng Gréisst, seng Fäegkeeten a säi Präis fir den individuelle Gebrauch gemaach ass. De PC ass geduecht, fir direkt vum Endbenotzer gebraucht ze ginn, am Géigesaz zu méi groussen a komplexe Computeren, déi vu méi wéi enger Persoun benotzt kënne ginn an déi vu Computerexperten oder -techniker gebraucht ginn.

An den 1960er hunn d'Besëtzer vun institutionellen a firmebedriwwe Computeren nach hir eege Computerprogrammer musse schreiwen, éier se domat schaffe konnten. PC-Benotzer kënnen dat nach ëmmer maachen, mee generell benotzen hir Betribssystemer gratis oder kommerziell Software, déi vun anere geschriwwe gouf an déi separat verkaaft oder distribuéiert gëtt.

Zënter den 1990er dominéieren d'Betribssystemer vu Microsoft (Microsoft Windows) an d'Hardware vun Intel de PC-Maart. Alternative zu Microsoft Windows sinn zum Beispill de macOS vun Apple an de gratis Linux.

D'Opkomme vu PCen an d'digital Revolutioun hunn d'Liewe vu de Mënschen iwwerall op der Welt signifikativ verännert.

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Personal computers** – Biller, Videoen oder Audiodateien |
# Chineesesch Mauer

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dësen **Architektursartikel** ass eréischt just eng **Skizz**. Wann Dir méi iwwer dëst Theema wësst, sidd Dir häerzlech invitéiert, aus dëse puer Sätz e richtegen Artikel ze schreiwen. Wann Dir beim Schreiwen Hëllef braucht, da luusst bis an d'FAQ eran. |

Grouss chineesesch Mauer bei Sematai
Déi **Grouss chineesesch Mauer**, där hir Längt allgemeng mat 6400 km ugi gëtt, ass dat längst Bauwierk vun der Welt. Si ass tëscht 5 a 7 m breet an tëscht 5 a 17 m héich. Si erstreckt sech vun der koreanescher Grenz bis zur *Gobi-Wüst*. Iwwerall huet se Observatiouns- a Befestegungstierm. Se gouf 1987 vun der UNESCO op hir Lëscht vum Weltierwe gesat.

## Kuckt och

* Lëscht vun de Weltierwen (Asien an Ozeanien)

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Chineesesch Mauer** – Biller, Videoen oder Audiodateien |

* Unescolëscht vun de Weltierwen (franséisch)
* Offiziell chineesesch Websäit (englesch)
* Kuckt déi franséisch Wikipediasäit iwwer déi grouss Mauer
* Fotoen vun der grousser Mauer, Text op fr.
# The New York Times

The New York Times|  |
|  |
| Typ |
Dageszeitung |
| Periodizitéit |
1 d |
| Sprooch |
Englesch |
| Éischt Ausgab |
18. September 1851 |
| Grënner |
George Jones, Henry Jarvis Raymond |
| Land |
Vereenegt Staate vun Amerika |
| Besëtzer |
The New York Times Company |
| Editiounshaus |
The New York Times Company |
| Websäit |
 |
|  |

**The New York Times** (dacks als **NYT** ofgekierzt) ass eng US-amerikanesch Dageszeitung, déi den 18. September 1851 an der Stad New York gegrënnt gouf. Si ass eng vun de gréissten an aflossräichsten Zeitungen op der Welt mat ronn enger Millioun verkaaften Exemplaire pro Dag (wärend der Woch). Hiren Internetsite huet all Mount iwwer 30 Milliounen Eenzelvisiteuren.
# 907

◄ |
9. Joerhonnert |
**10. Joerhonnert**
| 11. Joerhonnert
| ►

◄◄ |
◄ |
903 |
904 |
905 |
906 |
**907**
| 908
| 909
| 910
| 911
| ►
| ►►

*Dës Säit befaasst sech mam Joer 907.*

## Evenementer

## Konscht & Kultur

## Wëssenschaft & Technik

## Gebuer

## Gestuerwen

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: 907** – Biller, Videoen oder Audiodateien |
# Litauen

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dëse **Geographiesartikel iwwer Europa** ass eréischt just eng **Skizz**. Wann Dir méi iwwer dëst Theema wësst, sidd Dir häerzlech invitéiert, aus dëse puer Sätz e richtegen Artikel ze schreiwen. Wann Dir beim Schreiwen Hëllef braucht, da luusst bis an d'FAQ eran. |

|  |
| --- |
| **Lietuvos Respublika** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
|
Detailer | Detailer |

 |
|  |
| **Offiziell Sprooch**: | Litauesch |
| **Haaptstad**: | Vilnius |
|  |
| **Staatsform:** | Republik |
|  • President: | Gitanas Nausėda |
|  • Premierminister: | Inga Ruginienė |
|  |
| **Fläch:** | 65.300 km² |
|  |
| **Bevëlkerung:** | 2 897 430 |
|  • Bevëlkerungsdicht: | 44,4/km² |
|  |
| **Onofhängegkeet:** | vu Russland resp. der Sowjetunioun, 16. Februar 1918 (proklaméiert) 11. Mäerz 1990 (erëmkritt) |
| **Nationalfeierdag:** | 16. Februar |
| **Nationalhymn:** | Tautiska Giesme (Lauschteren) |
| **Wärung:** | Euro (EUR) |
| **Zäitzon:** | UTC +2 (+3 am Summer) |
| **Internet TLD:** | .lt |
| **InternationalenTelefonsprefix**: | +370 |
|  |

**Litauen** (litauesch: *Lietuva*) ass eng Republik an Nordosteuropa, an de südlechste baltesche Staat. Am Norde grenzt d'Land u Lettland, am Osten a Süden u Wäissrussland, am Südwesten u Polen an am Westen un de russeschen Oblast Kaliningrad. Zum Westen hin huet Litauen Zougank zum Baltesche Mier.

D'Haaptstad an och gréisst Stad ass Vilnius.

## Geschicht

Virum 11. Mäerz 1991 war Litauen d'Litauesch Sozialistesch Sowjetrepublik.
2004 gouf Litaue Member vun der Europäescher Unioun a vun der NATO. Den 21. Dezember 2007 ass et dem Schengen-Raum an den 1. Januar 2015 der Eurozon bäigetrueden.

* Audra Kairienė, *Lituanie: Histoire - Nature - Culture - Villes* ; Vilnius (R. Paknio leidykla), 2008; 112 Säiten (ill.); aus dem Litaueschen iwwersat vun der Caroline Paliulis. ISBN 978-9955-736-14-1

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Litauen** – Biller, Videoen oder Audiodateien |

* Offiziell Säit vum President (fr) (en)

## Referenzen an Notten
# Oper

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dëse **Museksartikel** ass eréischt just eng **Skizz**. Wann Dir méi iwwer dëst Theema wësst, sidd Dir häerzlech invitéiert, aus dëse puer Sätz e richtegen Artikel ze schreiwen. Wann Dir beim Schreiwen Hëllef braucht, da luusst bis an d'FAQ eran. |

Eng **Oper** ass e Bünestéck, dat ausschliisslech oder haaptsächlech aus Gesank besteet.

## Bekannt Operen a Komponiste vun Operen

* Ludwig van Beethoven, (1770-1827)
	+ Fidelio

Affiche 'Carmen' vum Georges Bizet.
Affiche 'Polyceute' vum Cahrles Gounod.
Affiche fir d''Bohème' vum Puccini.
Affiche vun 1908 fir dem Verdi seng 'Aida'.
Affiche fir eng 'Kanton-Oper' zu Hong Kong.
* Georges Bizet, (1838-1875)
	+ Carmen
* Benjamin Britten, (1913-1976)
	+ En Dram an enger Summernuecht
	+ Den Doud zu Venedeg
* Friedrich von Flotow, (1812-1883)
	+ Martha
* Vincenzo Bellini, (1801-1835)
	+ La sonnambula
	+ Norma
* Gaetano Donizetti, (1797-1848)
	+ Lucia di Lammermor
	+ Don Pasquale
	+ L'elisir d'amore
* George Gershwin, (1898-1937)
	+ Porgy and Bess
* Charles Gounod, (1818-1893)
	+ Faust
* Georg Friedrich Händel, (1685-1759)
	+ Xerxes
* Engelbert Humperdinck, (1854-1921)
	+ Hänsel und Gretel
* Ruggiero Leoncavallo, (1857-1919)
	+ I Pagliaci
* Albert Lortzing, (1801-1851)
	+ Zar und Zimmermann
* Pietro Mascagni, (1863-1945)
	+ Cavalleria Rusticana
* Jules Massenet, (1842-1912)
	+ Manon
* Olivier Messiaen, (1908-1992)
	+ St François d'Assise
* Giacomo Meyerbeer, (1791-1864)
	+ D'Afrikanerin
* Wolfgang Amadeus Mozart, (1756-1891)
	+ Don Giovanni
	+ Figaros Hochzeit
	+ D'Zauberflöte
* Modest Mussorgski, (1839-1881)
	+ Boris Godunow
* Otto Nicolai, (1810-1849)
	+ Die lustigen Weiber von Windsor
* Jacques Offenbach, (1819-1880)
	+ Hoffmanns Erzählungen
* Giacomo Puccini, (1858-1924)
	+ Bohème
	+ Madame Butterfly
	+ Manon Lescaut
	+ Tosca
	+ Turandot
* Giaocchino Rossini, (1792-1868)
	+ Der Barbier von Sevilla
	+ Diebische Elster
	+ Wilhelm Tell
	+ Otello
* Richard Strauss, (1864-1949)
	+ Der Rosenkavalier
* Franz von Suppé, (1819-1895)
	+ Boccaccio
* Pjotr Iljitsch Tschaikowski, (1840-1893)
	+ Eugen Onegin
* Giuseppe Verdi, (1813-1901)
	+ Aida
	+ Don Carlos
	+ Il Trovatore
	+ La Foza del Destino
	+ Macbeth
	+ Un ballo in maschera
	+ Rigoletto
	+ Otello
	+ Falstaff
	+ Stiffelio
	+ Simon Boccanegra
* Richard Wagner, (1813-1883)
	+ Gotterdämmerung
	+ Lohengrin
	+ Die Meistersinger von Nürnberg
	+ Parsifal
	+ Rheingold
	+ Tannhäuser
	+ Tristan und Isolde
	+ Walküre
* Carl Maria von Weber, (1786-1826)
	+ Der Freischütz

## Kuckt och

* Oper (Gebai)
* Lëtzebuerger Operen

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Operen** – Biller, Videoen oder Audiodateien |

* Lëscht vun Operen *aus der däitscher Wikipedia*
# Institut européen d'administration des affaires

Institut européen d'administration des affaires|  |
|  |
| Land |
Frankräich |
| Uertschaft |
Fontainebleau, Singapur, Abu Dhabi, San Francisco |
| Gegrënnt |
1957 |
| Grënner |
Olivier Giscard d'Estaing |
| Koordinaten |
48°24'19"N, 2°41'7"O |
| Um Spaweck |
 |
|  |

Den **Institut européen d'administration des affaires** (*INSEAD*) ass eng European Business School mat Campussen zu Fontainebleau, Abu Dhabi an Singapur.

2012 gouf den INSEAD am Ranking vun der Financial Times ënner déi 5 bescht European Business Schools gewielt. Den INSEAD huet och e PhD-Programm an eng Rei vu Master-Programmen a spezifesche Managementsgebidder wéi Marketing, Finanzen oder Direction d'Entreprise. D'Programmer vum INSEAD sinn op internationalem Niveau dräifach accreditéiert; vun der AMBA, der EQUIS an der AACSB. Méi wéi 50.000 fréier Studente vun der Schoul sinn an der Politik an an der Geschäftswelt-Welt aktiv, dorënner de Jean vu Lëtzebuerg an de Philippe Schaus.

## Um Spaweck

* Offiziell Internetsäit

## Referenzen
# Wanter

Wanter zu Lëtzebuerg am Dezember 2012
De **Wanter** ass eng vun de véier Joreszäiten déi et an den temperéierten Zone vun der Äerd gëtt.

Jee nodeem een op der Nordhallefkugel oder Südhallefkugel ass, gëtt tëscht dem *Nordwanter* oder dem *Südwanter* ënnerscheet.

Duerch d'Rotatioun vun der Äerd ëm d'Sonn verännert sech den Zenitstand vun der Sonn tëscht dem südlechen an dem nërdleche Wendekrees, an doduerch kënnt de Wanter all Joer eng Kéier op all Hemisphär erëm.

Astronomesch gesi fänkt de Wanter op der Nordhallefkugel mat der Wantersonnewend un, dat ass da wann d'Sonn am Senkel iwwer dem Südleche Wendekrees steet, an d'Deeg am Norden déi kierzt vum Joer sinn.

De Wanter fänkt deemno un:

* op der Nordhemisphär den 21. oder 22. Dezember
* op der Südhemisphär den 21. Juni

Duerno ginn d'Deeg erëm méi laang an de Wanter hält mat der Equinoxe vum Fréijoer op, d. h.:

* op der Nordhallefkugel den 20. Mäerz oder an der Nuecht op den 21. Mäerz
* op der Südhallefkugel den 22. September respektiv den 23. September

De Wanter dauert 89 Deeg.

Well d'Ëmlafbunn vun der Äerd ëm d'Sonn ëm 1,7 % vun der idealer Kreesbunn ewech geet sinn déi véier Joreszäiten net gläich laang. Den Nordwanter ass well d'Nordhallefkugel méi no zur Sonn ass (Perihel den 3. Januar) och liicht méi mëll.

## Kuckt och

* Fréijoer
* Summer
* Hierscht

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Wanter** – Biller, Videoen oder Audiodateien |
# Tirana

|  |  |
| --- | --- |
|  | Dëse **Geographiesartikel iwwer Albanien** ass eréischt just eng **Skizz**. Wann Dir méi iwwer dëst Theema wësst, sidd Dir häerzlech invitéiert, aus dëse puer Sätz e richtegen Artikel ze schreiwen. Wann Dir beim Schreiwen Hëllef braucht, da luusst bis an d'FAQ eran. |

| Tirana |
| --- |
|  |
|  |
| Land |
Albanien |
| Awunner |
389.323 |
|   |
18. September 2023 |
| Fläch |
41,8 km² |
| Héicht |
110 m |
| Koordinaten |
41°19'42"N, 19°49'5"O |
| Telefonszon |
4 |
| Postcode |
1001–1028 |
| Websäit |
 |
|  |
|  |
|  |

**Tirana** ass d'Haaptstad vun der Republik Albanien an ass de wirtschaftlechen, kulturellen, akadeemeschen a politeschen Zentrum vum Land. D'Stad huet 389.323 Awunner (Stand 18. September 2023).

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Tirana** – Biller, Videoen oder Audiodateien |

* tirana.gov.al

## Referenzen an Notten