# Jane Goodall

| Jane Goodall |
| --- |
|  |
| Gebuertsnumm |
Valerie Jane Morris-Goodall |
| Gebuer |
3. Abrëll 1934 Hampstead |
| Gestuerwen |
1. Oktober 2025 Los Angeles |
| Nationalitéit |
Vereenegt Kinnekräich |
| Educatioun |
Newnham College, Universitéit vu Cambridge |
| Aktivitéit |
Aktivistin, Behuelensfuerscherin, Primatologin |
| Member vun |
Däitsch Akademie vun den Naturfuerscher Leopoldina, Europäesch Wëssenschafts- a Konschtakademie, American Academy of Arts and Sciences, American Philosophical Society, World Future Council |
| Auszeechnungen |
Officier vun der Légion d'honneur, Dame Commander of the Order of the British Empire, Benjamin Franklin Medal, Offizéier vum Ordre d'Orange-Nassau, Honoris causa, Presidential Medal of Freedom, Commander of the Order of the British Empire, Grand officier vum Verdéngschtuerde vun der Italieenescher Republik |
| Famill |
| Bestuet mat |
Hugo van Lawick (1964–1974), Derek Bryceson (1975–10.1980) |
| Papp |
Mortimer Herbert Morris-Goodall |
| Mamm |
Margaret Myfanwe Joseph |
| Websäit |
 |
|
 |

D'Dame **Jane Morris Goodall**, DBE, gebuer als *Valerie Jane Morris-Goodall* den 3. Abrëll 1934 zu London, a gestuerwen den 1. Oktober 2025 zu Los Angeles, war eng brittesch Primaten- a Verhalensfuerscherin, souwéi Anthropologin. Si gëtt als eng vun de gréissten Experte vu Schimpansen ugesinn, an ass dofir bekannt, zanter bal 50 Joer déi sozial a Familljestrukture vu wëlle Schimpansen am Gombe Stream National Park an Tansania erfuerscht ze hunn.

Si huet den *Jane Goodall Institute* an de *Roots & Shoots* Programm gegrënnt a sech fir Déiereschutz- a -konservatiounsmoossnamen ageast.

D'Jane Goodall huet op der Universitéit vu Cambridge studéiert, wou si en Doktorat an Ethologie (iwwer déi wëll Schimpansen) gemaach huet. Duerch hir Fuerschunge gouf kloer, datt vill Comportementer, déi bis dohin als "typesch mënschlech" ugesi goufen, och bei Schimpansen tëscht Familljen- oder Clanmembere gängeg sinn (wéi Ëmäerbelen, Këssen oder Këddelen), datt d'sozial Interaktioune bannent engem Clan vill méi grouss a komplex sinn, wéi gemengt, an datt d'Schimpanse Geschier benotzen (z. B. e Grashallem, fir an engem Termitekoup ze stëppelen, a sou déi Déieren, déi sech dru festhalen, erausze"fëschen" an ze friessen). Si huet och festgestallt, datt Schimpansen och manner friddlecht Behuele kënne weisen, z. B. gi s'op d'Juegd fir aner, méi kleng Afenaarten, ze fänken an ze friessen; an dominant Weibercher an engem Grupp kënnen den Nowuess vu méigleche Konkurrentinnen dout maachen.

Fir hir Aarbecht an hiert Engagement gouf si mat enger ganzer Rëtsch Präisser an Distinctiounen ausgezeechent.

## Wierker (Auswiel)

* **1969My Friends the Wild Chimpanzees* Washington, DC: National Geographic Society
* **1971Innocent Killers* (with H. van Lawick). Boston: Houghton Mifflin; London: Collins.
* **1971In the Shadow of Man* Boston: Houghton Mifflin; London: Collins. Published in 48 languages.
* **1986The Chimpanzees of Gombe: Patterns of Behavior* Boston: Bellknap Press of the Harvard University Press.
* **1990Through a Window: 30 years observing the Gombe chimpanzees* London: Weidenfeld & Nicolson; Boston: Houghton Mifflin. 1991 Penguin edition, UK.
* **1991Visions of Caliban* (mam Dale Peterson, Ph.D.). Boston: Houghton Mifflin.
* **1999Brutal Kinship* (mam Michael Nichols). New York: Aperture Foundation.
* **1999Reason For Hope; A Spiritual Journey* (mam Phillip Berman). New York: Warner Books, Inc.
* **200040 Years At Gombe* New York: Stewart, Tabori, and Chang.
* **2000Africa In My Blood* (ed.: Dale Peterson). New York: Houghton Mifflin Company.
* **2001Beyond Innocence: An Autobiography in Letters, the later years* (ed. Dale Peterson). New York: Houghton Mifflin Company. ISBN 0-618-12520-5
* **2002The Ten Trusts: What We Must Do To Care for the Animals We Love* (mam Marc Bekoff). San Francisco: Harper San Francisco
* **2005Harvest for Hope: A Guide to Mindful Eating* New York: Warner Books, Inc. ISBN 0-446-53362-9
* **2009Hope for Animals and Their World: How Endangered Species Are Being Rescued from the Brink* Grand Central Publishing ISBN 0-446-58177-1

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Jane Goodall** – Biller, Videoen oder Audiodateien |

* The Jane Goodall Institute official website