# Konferenz vun Teheran

D'**Konferenz vun Teheran**, och *EUREKA-Konferenz* resp. *Konferenz vun de "Groussen Dräi"* genannt, war eng Konferenz, déi vum 28. November bis den 1. Dezember 1943 gedauert huet. Et war dëst déi éischt Konferenz vun de Staats-, resp. Regierungscheffe vun den dräi Haaptalliéierte vun der Anti-Hitler-Koalition am Zweete Weltkrich, Groussbritannien, den USA an der Sowjetunioun. Si war an der iranescher Haaptstad Teheran, an d'Participante waren den US-President Franklin D. Roosevelt, de brittesche Premierminister Winston Churchill, de sowjetesche Staatschef Josef Stalin souwéi hir respektiv militäresch Conseilleren..

v.l.n.r.: De Stalin, de Roosevelt an den Churchill op der Terrass vun der sowjetescher Ambassade zu Teheran
Et goung drëms, sech driwwer eens ze ginn, wéi et sollt 1944 virugoe mam Krich an Europa, an och déi grouss Linnen, wat geschéie soll, wann déi Alliéiert bis iwwer Däitschland de Krich gewonnen hätten. An de Méint virdru gouf et scho Konferenze vun den Ausseministeren zu Moskau a vun den Etat-Majoueren zu Kairo, fir d'Teheraner Konferenz ze preparéieren.

De Stalin huet do deenen aneren zougeséchert, datt no enger Victoire iwwer Däitschland hien déi sowjetesch Truppen asätze kéint fir un der Pazifik-Küst géint d'Japaner ze kämpfen, an de Roosevelt an den Churchill hunn hien driwwer informéiert, datt si am Mee 1944 d'Operation Overlord wéilte lancéieren, sou datt Däitschland vun zwou Säiten an d'Zaang geholl kéint ginn.

Wat Däitschland nom Krich betrëfft, sou huet den Churchill proposéiert, Däitschland an zwee ze deelen, an en nërdlecht Land an e südlecht, dat, als "Donaufëderatioun", och Deeler vun Éisträich an Ungarn mat abezéie géif. De Roosevelt goung méi wäit an huet virgeschloen, et a fënnef autonom Eenzelstaaten ze splécken.

Ausserdeem goufen déi Dräi sech am Prinzip eens, datt déi sowjetesch Grenze vun 1941 gëlle sollten, deemno sou wéi s'am Sowjetesch-Däitschen Netugrëffspakt festgeluecht gi waren, an domat d'Ausbreedung vun der Sowjetunioun no Westen. D'polnesch-sowjetesch Grenz sollt deem entspriechend laanscht d'Curzon-Linn goen, Białystok nees polnesch ginn, an d'Sowjetunioun kréich dat nërdlecht Ostpreise mat Königsberg. D'Oder sollt déi nei Grenz tëscht Polen an Däitschland ginn. Weider sollt Finnland onofhängeg bleiwen an den Iran, dee vu britteschen a sowjetesche Truppe besat war, nees onofhängeg.

## Kuckt och

* Konferenz vu Casablanca
* Konferenz vu Jalta
* Potsdamer Ofkommes

* Winston Churchill: *Der Zweite Weltkrieg. Mit einem Epilog über die Nachkriegsjahre*. Fischer Taschenbuch Verlag, Frankfurt/M. 1985, ISBN 3-596-16113-4.
* Wolfgang Marienfeld: *Konferenzen über Deutschland. Die alliierte Deutschlandplanung und -politik 1941–1949.* Verlag für Literatur und Zeitgeschehen, Hannover 1963.
* Ministerium für Auswärtige Angelegenheiten der UdSSR (Hrsg.): *Die Teheraner Konferenz 1943* (Teheran, Jalta, Potsdam. Konferenzdokumente der Sowjetunion, Bd. 1). Pahl-Rugenstein-Verlag, Köln 1986, ISBN 3-7609-1037-8.

## Um Spaweck

|  |  |
| --- | --- |
|  |  **Commons: Konferenz vun Teheran** – Biller, Videoen oder Audiodateien |

* *Foreign relations of the United States diplomatic papers, The Conferences at Cairo and Tehran, 1943*
* D'Schlussdeklaratioun vun der Konferenz