# Важ славян кыв

**Важ славян кыв** либӧ **вичкославян кыв** (Словѣ́ньскъ ѩꙁꙑ́къ) — тайӧ бырӧм (IX—XI нэмӧдз) славян кыв лунвыв да асыввыв Европаын.

## Важ славян анбур

**Кирилл анбур:**

| шыпас | Юникод | ним
(кирилл) | ним | транслитерация | шуанног | лоӧм | лыд |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  | А а | азъ | [azʊ] | a | [a] | Α, α | 1 |
|  | Б б | бѹкы | [bukɨ] | b | [b] | глагол  |  |
|  | В в | вѣдѣ | [vædæ] | v | [v] | Β, β | 2 |
|  | Г г | глаголи | [glagoli] | g | [g] | Γ, γ | 3 |
|  | Д д | добро | [dobro] | d | [d] | Δ, δ | 4 |
|  | Є є | ѥсть | [jɛstɪ] | (j)e | [(j)ɛ] | Ε, ε | 5 |
|  | Ж ж | живѣте | [ʓivætɛ] | ž, zh | [ʓ] | глагол  |  |
|  | Ѕ ѕ / Ꙃ ꙃ | ѕѣло | [d͡ʑælo] | dz | [d͡ʑ] |  | 6 |
|  | З з / Ꙁ ꙁ | землꙗ | [ʑemʎa] | z | [z], [ʑ] | Ζ, ζ | 7 |
|  | И и | иже | [iʓɛ] | i | [i] | Η, η | 8 |
|  | І і / Ї ї | и/ижеи | [i, iʓɛjі] | i, I | [i] | Ι, ι | 10 |
|  | К к | како | [kako] | k | [k] | Κ, κ | 20 |
|  | Л л | людиѥ | [ʎudijɛ] | l | [l], [ʎ] | Λ, λ | 30 |
|  | М м | мыслете | [mɨslɛtɛ] | m | [m] | Μ, μ | 40 |
|  | Н н | нашь | [naʆɪ] | n | [n], [ɲ] | Ν, ν | 50 |
|  | О о | онъ | [onʊ] | o | [o] | Ο, ο | 70 |
|  | П п | покои | [pokojɪ] | p | [p] | Π, π | 80 |
|  | Р р | рьци | [rɪt͡ɕi] | r | [r], [rʲ] | Ρ, ρ | 100 |
|  | С с | слово | [slovo] | s | [s], [ɕ] | Ϲ, ϲ | 200 |
|  | Т т | тврьдо | [tvr̥do] | t | [t] | Τ, τ | 300 |
|  | Ѹ оу / Ꙋ ꙋ | ѹкъ | [ukʊ] | u | [u] | Ο, ο, Υ, υ |  |
|  | Ф ф | фрьтъ | [fr̥tʊ] | f | [f] | Φ, φ | 500 |
|  | Х х | хѣръ | [xærʊ] | x | [x] | Χ, χ | 600 |
|  | Ѡ ѡ | отъ | [otʊ] | ō, w | [oː] | Ω, ω | 800 |
|  | Ц ц | ци | [t͡ɕi] | c | [t͡ɕ] | еврей צ | 900 |
|  | Ч ч | чрьвь | [ʧr̥vɪ] | č, ch | [ʧ] | глагол , еврей צ | 90 |
|  | Ш ш | ша | [ʆa] | š, sh | [ʆ] | эфиоп ሠ, еврей ש, копт ϣ |  |
|  | Щ щ | шта | [ʆtʲa] | št, sht | [ʆtʲ] | лигатура Ш-Т, глагол лигатура Ш-Ч  |  |
|  | Ъ ъ | ѥръ | [jɛrʊ] | ŭ, u: | [ʊ] | глагол  |  |
|  | Ꙑ ꙑ/Ы ы | ѥры | [jɛrɨ] | y | [ɨ] | лигатура Ъ-І |  |
|  | Ь ь | ѥрь | [jɛrɪ] | ĭ, i: | [ɪ] |  |  |
|  | Ѣ ѣ | ꙗть | [jatɪ] | ě | [æ] |  |  |
|  | Ю ю | ю | [ju] | ju | ju | лигатура I-ОУ |  |
|  | Ꙗ ꙗ/ıa | ꙗ | [ja] | ja | ja | лигатура I-А |  |
|  | Ѥ ѥ | ѥ | [jɛ] | je | [jɛ] | лигатура І-Є |  |
|  | Ѧ ѧ | ѧсъ | [ɛ̃sʊ] | ę, ẽ | [ɛ̃] | глагол  |  |
|  | Ѩ ѩ | ѩсъ | [jɛ̃sʊ] | ję, jẽ | [jɛ̃] | лигатура I-Ѧ |  |
|  | Ѫ ѫ | ѫсъ | [ɔ̃sʊ] | ǫ, õ | [ɔ̃] | глагол  |  |
|  | Ѭ ѭ | ѭсъ | [jɔ̃sʊ] | jǫ, jõ | [jɔ̃] | лигатура I-Ѫ |  |
|  | Ѯ ѯ | кси | [ksi] | ks | [ks] | Ξ, ξ | 60 |
|  | Ѱ ѱ | пси | [psi] | ps | [ps] | Ψ, ψ | 700 |
|  | Ѳ ѳ | фита | [fita] | θ, th, T, F | [t]/[θ]/[f] | Θ, θ | 9 |
|  | Ѵ ѵ | ижица | [iʓit͡ɕa] | ü | [ɪ], [y] | Υ, υ | 400 |
|  | Ћ ћ | ћрьвь, дервь, ћѣрвь | [ʤr̥vɪ], [ʤɛrvɪ], [djɛrvɪ] | đ, dj | [ʤ], [dj] |  (чрьвь) |  |
|  | Ѿ ѿ | отъ | [otʊ] | ot | [ot] | лигатура Ѡ-Т |  |
|  | Ҁ ҁ | коппа |  |  |  | Ϙ, ϙ | 90 |

**диакритик пасъяс:**

а́  *Оксия* (*Акут*)
а̀  *Вария* (*Гравис*)
л҄  *Камора*
а҅  *Дасия*
а҆  *Звательцо* (*Псили*)
а҃  *Титло*
ї  *Трема*
а҆́  *Звательцо* да *Оксия* (*Исо*)
а҆̀  *Звательцо* да *Вария* (*Апостроф*)
**Глагол анбур:**

| шыпас | серпас | ним | лыд |
| --- | --- | --- | --- |
| Ⰰ |  | Аз | 1 |
| Ⰱ |  | Буки | 2 |
| Ⰲ |  | Веди | 3 |
| Ⰳ |  | Глаголи | 4 |
| Ⰴ |  | Добро | 5 |
| Ⰵ |  | Есть | 6 |
| Ⰶ |  | Живете | 7 |
| Ⰷ |  | Зело | 8 |
| Ⰸ |  | Земля | 9 |
| Ⰺ, Ⰹ | ,  | Иже (I) | 10 |
| Ⰻ |  | И (Иже) | 20 |
| Ⰼ |  | Гѥрв | 30 |
| Ⰽ |  | Како | 40 |
| Ⰾ |  | Люди | 50 |
| Ⰿ |  | Мыслете | 60 |
| Ⱀ |  | Наш | 70 |
| Ⱁ |  | Он | 80 |
| Ⱂ |  | Покой | 90 |
| Ⱃ |  | Рцы | 100 |
| Ⱄ |  | Слово | 200 |
| Ⱅ |  | Твердо | 300 |
| Ⱛ |  | Ик | — |
| Ⱆ |  | Ук | 400 |
| Ⱇ | ,  | Ферт | 500 |
| Ⱈ |  | Хер | 600 |
| Ⱉ | ,  | От | 700 |
| Ⱊ |  | Пѣ (Пе) | 800 |
| Ⱌ |  | Цы | 900 |
| Ⱍ |  | Червь | 1000 |
| Ⱎ |  | Ша | — |
| Ⱋ |  | Шта | 800 |
| Ⱏ |  | Ер | — |
| ⰟⰊ |  | Еры | — |
| Ⱐ |  | Ерь | — |
| Ⱑ |  | Ять | — |
| Ⱖ |  | Ёж | — |
| Ⱒ |  | (Хлъмъ?) | — |
| Ⱓ |  | Ю | — |
| Ⱔ |  | Ичӧт юс | — |
| Ⱗ |  | Ичӧт юс йоткӧд | — |
| Ⱘ |  | Ыджыд юс | — |
| Ⱙ |  | Ыджыд юс йоткӧд | — |
| Ⱚ |  | Фита | — |

## Морта нимвежтасъяс

| Ӧтка лыд | Вуджӧдӧм | Кыка лыд | Вуджӧдӧм | Уна лыд | Вуджӧдӧм |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| аꙁъ | ме | вѣ | ми (кыкнан) | мꙑ | ми |
| тꙑ | тэ | ва | ті (кыкнан) | вꙑ | ті |
| и, ꙗ, ѥ | сійӧ | ꙗ, и, и | найӧ (кыкнан) | и, ѩ, ꙗ | найӧ |

## Лыдакывъяс

* ӧти — ѥдинъ
* кык — дъва
* куим — триѥ
* нёль — чєтыре
* вит — пѧть
* квайт — шєсть
* сизим — сєдмь
* кӧкъямыс — осмь
* ӧкмыс — дєвѧть
* дас — дєсѧть

## Ыстӧдъяс

* Древнецерковнославянский язык. I. Введение. Фонетика. — Харьков, 1911
* Селищев А. М. Старославянский язык. — М.: Государственное учебно-педагогическое издательство Министерства Просвещения РСФСР, 1951
* Ёлкина Н. М. Старославянский язык. — М.: Государственное учебно-педагогическое издательство Министерства Просвещения РСФСР, 1960
* Попов М. Б. Введение в старославянский язык. Учебное пособие. — СПб.: Изд-во С.-Петерб. ун-та, 1997
* Иванова Т. А. Старославянский язык: Учебник. — СПб.: Изд-во С.-Петерб. ун-та, 1998
* Камчатнов А. М. Старославянский язык. Курс лекций. 2-е изд. — М.: Флинта, Наука, 2000
* Старославянский словарь (по рукописям X—XI веков): Около 10 000 слов / Э. Благова, Р. М. Цейтлин, С. Геродес и др. Под. ред. Р. М. Цейтлин, Р. Вечерки и Э. Благовой. — М.: Рус. яз., 1994
* Полный церковнославянскій словарь
* Цейтлин Р. М. Лексика старославянского языка (Опыт анализа мотивированных слов по данным древнеболгарских рукописей X—XI вв.). — М.: Наука, 1977

|  |
| --- |
|  **Славян кывъяс** |
| **Асыввыв славян кывъяс:** | **Роч кыв** | **Украин кыв** | **Беларус кыв** | **Русин кыв** |
| **Рытыввыв славян кывъяс:** | **Поляк кыв** | **Силез кыв** | **Кашуб кыв** | **Улыс сорб кыв** | **Вылыс сорб кыв** | **Чех кыв** | **Словак кыв** |
| **Лунвыв славян кывъяс:** | **Словен кыв** | **Хорват кыв** | **Босняк кыв** | **Серб кыв** | **Черногор кыв** | **Македон кыв** | **Болгар кыв** |
| **Важöн бырöм кывъяс:** | **Важ славян кыв** † |
| **Лӧсьӧдӧм кывъяс:** | **Славянкостса кыв**  |
|  | † Бырöм кывъяс |