Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Китай кыв

**Китай кыв** (традиция иероглифъясӧн 漢語, кокнялӧм иероглифъясӧн 汉语, пиньинь *hànyǔ*, *ханьюй* либӧ 中文, *zhōngwén*, *джунвень*) — тайӧ син-тибет кыв, Китайын, Тайвань ді вылын да Сингапурын (англичан-, тамил- да малайкӧд) каналан кыв. Анбур — китайса иероглифъяс, латин (пиньинь), Тайвань ді вылын слога анбур джуинь (бопомофо), важӧн мукӧддырйи араб (сяоэрдзин).

## Китай анбур

Latinxua Sin Wenz
Китай сёрнисикасъяс
Сяоэрдзин — китай араб анбур
Ыджыд китай кывчукӧр
### Джуинь (пиньиньӧн *Zhùyīn Fúhào*, 注音符号, 注音符號, *bopomofo*, ㄅㄆㄇㄈ — шуйгавыв)

### Пиньинь

Bb [p] Pp [pʰ] Dd [t] Tt [tʰ] Gg [k] Kk [kʰ] Mm [m] Nn [n] Ll [l] Zz [ts] Cc [tsʰ] ZHzh [ʈʂ] CHch [ʈʂʰ] Jj [tɕ] Qq [tɕʰ] Ff [f] Ss [s] SHsh [ʂ] Rr [ʐ], [ɻ] Xx [ɕ] Hh [x] Ww [w] Yy [j] Êê [ɛ] Aa Ee Ii Oo Uu Üü Āā Ēē Īī Ōō Ūū Ǖǖ Áá Éé Íí Óó Úú Ǘǘ Ǎǎ Ěě Ǐǐ Ǒǒ Ǔǔ Ǚǚ Àà Èè Ìì Òò Ùù Ǜǜ

### Латин (*Latinxua Sin Wenz*, пиньиньӧн *Lādīnghuà Xīn Wénzì*, *Ладинхуа синь веньдзы*, 拉丁化新文字 1931 во, ССРС)

a b c ch d e f g i j k l m n ng o p r rh s sh t u w x y z zh

## Ыстӧдъяс

* Задоенко Т. П. «Краткий очерк системы тонов современного китайского языка»
* Китайское лингвистическое чудо — статья о языковой политике в КНР и современном китайском языкознании
* Словари, самоучители для самостоятельного изучения китайского языка
* Самоучители, учебники, словари, разговорники, курсы китайского языка
* Два учебника с аудиозаписями
* Материалы для самостоятельного изучения китайского языка
* Китайский онлайн-словарь с рукописным вводом и поиском по пиньиню
* Китайские словари для программы Lingvo
* Онлайн-версия Большого китайско-русского словаря под. ред. Ошанина, дополненная китайско-английскими словарями
* Онлайновый китайско-русский словарь (заглавные слова в латинской транслитерации)
* Краткий русско-китайский словарь
# Айну кыв

**Айну кыв** (アィヌ・イタㇰ, *Aynu itak (Айну итакъ)* [ai̯nu itak̚]) — тайӧ войвыв Японияын, водзджык Курил діяс, Сахалин да Камчатка вылын палеоазия кыв.

## Айну анбур

Слога япон анбур "Катакана", либӧ латин анбур.

### Айну катакана

| шыпас | Юникодын код | тыдӧс | ним | шуанног |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ㇰ | 31F0 | ク | Katakana Letter Small Ku | *k* |
| ㇱ | 31F1 | シ | Katakana Letter Small Shi | *s* [ɕ] |
| ㇲ | 31F2 | ス | Katakana Letter Small Su | *s* [s], [ɕ], [ʃ] |
| ㇳ | 31F3 | ト | Katakana Letter Small To | *t* |
| ㇴ | 31F4 | ヌ | Katakana Letter Small Nu | *n* |
| ㇵ | 31F5 | ハ | Katakana Letter Small Ha | *h* [x] |
| ㇶ | 31F6 | ヒ | Katakana Letter Small Hi | *h* [ç] |
| ㇷ | 31F7 | フ | Katakana Letter Small Fu | *h* [x] |
| ㇸ | 31F8 | ヘ | Katakana Letter Small He | *h* [x] |
| ㇹ | 31F9 | ホ | Katakana Letter Small Ho | *h* [x] |
| ㇺ | 31FA | ム | Katakana Letter Small Mu | *m* |
| ㇻ | 31FB | ラ | Katakana Letter Small Ra | *r* [ɾ] |
| ㇼ | 31FC | リ | Katakana Letter Small Ri | *r* [ɾ] |
| ㇽ | 31FD | ル | Katakana Letter Small Ru | *r* [ɾ] |
| ㇾ | 31FE | レ | Katakana Letter Small Re | *r* [ɾ] |
| ㇿ | 31FF | ロ | Katakana Letter Small Ro | *r* [ɾ] |
| ㇷ゚ | 31F7 + 309A | プ | Katakana Letter Small Pu | *p* |
| セ゚ | 30BB + 309A | セ゜ | Katakana Letter Se With Semi-Voiced Sound Mark | *ce* [tse] |
| ツ゚ | 30C4 + 309A | ツ゜ | Katakana Letter Tu With Semi-Voiced Sound Mark | *tu* |
| ト゚ | 30C8 + 309A | ト゜ | Katakana Letter To With Semi-Voiced Sound Mark | *tu* |

### Латин анбур

Aa Cc Ee Hh Ii Kk Mm Nn Oo Pp Rr Ss Tt Uu Ww ' ꞊

## Лыдакывъяс

1 - シネ sine
2 - トゥ tu
3 - レ re
4 - イネ ine
5 - アシㇰネ asikne
6 - イワン iwan
7 - アㇻワン arwan
8 - トゥペサン tupesan
9 - シネペサン sinepesan
10 - ワン wan
11 - シネ イカㇱマ ワン sine ikasma wan
20 - ホッネ hotne
## Пример

Kando otta an chikoro Michi,
E kon reihei orota aeoripak kuni ne ki wa un kore.
E koro moshiri ekte wa un kore.
E kor' irenga kando otta an korachi,
moshir'otta ne yakka une no aki kuni ne ki wa un kore.
Kesto kesto chi e kunip tanto ne yakka un kore.
Chi utara anak ne chikoro ashosere utara tusare okere korachi,
chikoro shosep ne yakka tusare wa un kore.
Chi utara anak ne iteki akoramnukara kuni ne ki wa un kore;
koroka wenbe orowa no un ohaitare wa un kore.
## Ыстӧдъяс

* Айнское письмо
* В. М. Алпатов. Айнский язык
* форум об айнском языке
* В. М. Латышев. Сказки и предания сахалинских айнов из записей Бронислава Пилсудского
* В. М. Алпатов. К типологической характеристике айнского языка
* Александр Акулов. Айну-англо-русский словарь (формат Pop-Up Dictionary)
* Айнско-русский словарь
* Айнский язык
* Literature and materials for learning Ainu
* The *Book of Common Prayer* in Ainu
* Ethnologue entry for Ainu
* Information at the Rosetta Project
* Institute for the Study of Languages and Cultures of Ainu
* *A Grammar of the Ainu Language*
* *An Ainu-English-Japanese Dictionary*, including *A Grammar of the Ainu Language*
* "The 'Greater Austric' hypothesis"
* *Ainu for Beginners*
* Radio lessons on Ainu language presented by Sapporo TV
* Ainu word list
# Турок кыв

Турок кыв (лӧз рӧма)Turok kyv (löz röma)
**Турок кыв** (*Türk dili, Türkçe*) тайӧ тюрк кыв, Турцияын да Кипр вылын каналан кыв.

Turok kyv (, ) tajö tyurk kyv, Turciyayn da Kipr vylln kanalan kyv.Kyv.

## Турок анбур

### Ӧнія латин анбур

| шыпас | шуанног | кирилл транскрипция |
| --- | --- | --- |
| A a | [a] | а |
| B b | [b] | б |
| C c | [ʤ͡] | дж |
| Ç ç | [ʧ͡] | ч |
| D d | [d] | д |
| E e | [e] | э, е |
| F f | [f] | ф |
| G g | [g], [gʲ] | г |
| Ğ ğ | г |
| H h | [h] | х |
| I ı | [ɯ] | ы |
| İ i | [i] | и |
| J j | [ʒ] | ж |
| K k | [k], [kʲ] | к |
| L l | [ɫ], [lʲ] | л, ль |
| M m | [m] | м |
| N n | [n] | н |
| O o | [o] | о |
| Ö ö | [ø] | о, ё |
| P p | [p] | п |
| R r | [r] | р |
| S s | [s] | с |
| Ş ş | [ʃ] | ш |
| T t | [t] | т |
| U u | [u] | у |
| Ü ü | [y] | у, ю |
| V v | [v] | в |
| Y y | [j] | й |
| Z z | [z] | з |

### Важ турок (осман) араб анбур

| торйӧн | пом | шӧр | пансьӧм | ӧнія латин | шуанног |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ﺍ | ﺎ | — | a, e | a, e |
| ﺀ | — |  |  |
| ﺏ | ﺐ | ﺒ | ﺑ | b | b |
| ﭖ | ﭗ | ﭙ | ﭘ | p | p |
| ﺕ | ﺖ | ﺘ | ﺗ | t | t |
| ﺙ | ﺚ | ﺜ | ﺛ | s | s (θ) |
| ﺝ | ﺞ | ﺠ | ﺟ | c | d͡ʒ |
| ﭺ | ﭻ | ﭽ | ﭼ | ç | t͡ʃ |
| ﺡ | ﺢ | ﺤ | ﺣ | h | x~h (ħ) |
| ﺥ | ﺦ | ﺨ | ﺧ | h | x |
| ﺩ | ﺪ | — | d | d |
| ﺫ | ﺬ | — | z | z (ð) |
| ﺭ | ﺮ | — | r | r |
| ﺯ | ﺰ | — | z | z |
| ﮊ | ﮋ | — | j | ʒ |
| ﺱ | ﺲ | ﺴ | ﺳ | s | s |
| ﺵ | ﺶ | ﺸ | ﺷ | ş | ʃ |
| ﺹ | ﺺ | ﺼ | ﺻ | s | s (sˤ) |
| ﺽ | ﺾ | ﻀ | ﺿ | d, z | d (dˤ) |
| ﻁ | ﻂ | ﻄ | ﻃ | t | t (tˤ) |
| ﻅ | ﻆ | ﻈ | ﻇ | z | z (zˤ~ðˤ) |
| ﻉ | ﻊ | ﻌ | ﻋ | ', h | Ø~ʕ |
| ﻍ | ﻎ | ﻐ | ﻏ | g, ğ | ɣ~ʁ |
| ﻑ | ﻒ | ﻔ | ﻓ | f | f |
| ﻕ | ﻖ | ﻘ | ﻗ | k | q |
| ﻙ | ﻚ | ﻜ | ﻛ | k, g, ğ, n | k |
| ﮒ | ﮓ | ﮕ | ﮔ | g, ğ | g |
| ﯓ | ﯔ | ﯖ | ﯕ | n | ŋ |
| ﻝ | ﻞ | ﻠ | ﻟ | l | l |
| ﻡ | ﻢ | ﻤ | ﻣ | m | m |
| ﻥ | ﻦ | ﻨ | ﻧ | n | n |
| ﻭ | ﻮ | — | v, o, ö, u, ü | v, o, œ, u, y |
| ﻩ | ﻪ | ﻬ | ﻫ | h, e, a | h, æ |
| ﻯ | ﻰ | ﻴ | ﻳ | y, ı, i | j, ɯ, i |

## Морта нимвежтасъяс

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Ме | Ben | Ми | Biz |
| Тэ | Sen | Ті | Siz |
| Сійӧ | O | Найӧ | Onlar |

## Лыдакывъяс

1 – Bir
2 – İki
3 – Üç
4 – Dört
5 – Beş
6 – Altı
7 – Yedi
8 – Sekiz
9 – Dokuz
10 – On
20 – Yirmi
30 – Otuz
40 – Kırk
50 – Elli
60 – Altmış
70 – Yetmiş
80 – Seksen
90 – Doksan
100 – Yüz
1000 – Bin
## Ыстӧдъяс

* Турецкий язык: грамматика, книги, тексты для изучения, слова, фильмы, сериалы
* Турецкий онлайн — учите язык правильно!
* Краткий русско-турецкий словарь
# Бруней

**Бруней-Даруссалам султанувNegara Brunei Darussalam**|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Дӧрапас
 | Канпас
 |

 |
|  |
| Девиз: *«Brunei Darussalam (Бруней, обитель мира)»* |
| Кып ним: *«? (малайзия* Ya Allah lanjutkan la usia Duli tuanku*)»* |
|  |
| **Кыв** | малайзия
 |
| **Юркар** | Бендар-Сери-Бегаван
 |
| **Медыджыд каръяс** | Бендар-Сери-Бегаван
 |
| **Веськӧдлан ног** | Монархия
 |
| султан
  | Хассанал Болкиах
  |
| **Каналан эскӧм** | Суннит ислам |
| **Мувывтор** | {{{Мувывтор}}} км² |
| **Ва процент** | 8,6
  |
| **Йӧзлӧн лыд** | 372 361 гӧгӧр |
| **Квадрат километрын** | 64
  |
| **СПВ**   • Став (2004)   • морт вылад
  | 139-ӧд места 8 589 млн. $ 23 000 $ |
| **Сьӧм** | Брунейса доллар
 |
| **Телефон код** | ++673 |
| **Час кытш** | UTC+8
 |

**Бруней**, **Бруней-Даруссалам султанув** (малайзия *Brunei Darussalam, Negara Brunei Darussalam*) — тайӧ канму Азияын.
# Бета

**Ββ** (важ эл. βῆτα [ˈbɛːˌ.ta], эл. βήτα [ˈvi.ta]) — эллин анбурлӧн мӧд шыпас. Шуанног — важӧн [b], ӧні [v]. Лыд пасйӧм — 2. Мукӧддырйи кыв шӧрын β пыдди гижӧны ϐ: βίβλος — βίϐλος.

## История

| Египет иероглиф | Финикия *Бет* | Латин *B* | Этруск *Б* | Кирилл *Б, В* |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  |

## Видзӧдӧй тшӧтш

ß — немеч шыпас

Латин B

Кирилл В
# Славян кывъяс

Славян кывъяс лунвыв да асыввыв Европаын
**Славян кывъяс** — тайӧ индаевропаса котырысь кыв группа сатем кывъяслӧн чукӧрысь. 300 миллион мортлы гӧгӧр лунвыв да асыввыв Европаын славян кывлӧн ӧти – чужан кыв.

Славян кывъяс вӧдитчӧны латин да кирилл анбуръясӧн, важӧн сідзжӧ глагол (важ славяналӧн) анбурӧн. Медваж гижӧм кыв – важ славян кыв, славян подувкывлань матынӧсь, кодсянь рӧдмӧма ӧнія славян кывъяс.

Славян кывъяслӧн группаын эмӧсь куим чукӧр:

* **Асыввыв славян кывъяс:**
	+ Роч кыв
	+ Беларус кыв
	+ Украин кыв
	+ Русин кыв
* **Рытыввыв славян кывъяс:**
	+ Лехит кывъас:
		- Польша кыв
		- Кашуб кыв
		- Силез кыв
	+ Сорб кывъяс:
		- Улыс сорб кыв
		- Вылыс сорб кыв
	+ Чехословак кывъяс:
		- Чех кыв
		- Словак кыв
* **Лунвыв славян кывъяс:**
	+ Рытыв-лунвыв славян кывъяс:
		- Словен кыв
		- Сербохорват кыв:
			* Хорват кыв
			* Босняк кыв
			* Серб кыв
			* Черногор кыв
	+ Асыв-лунвыв славян кывъяс:
		- Македон кыв
		- Болгар кыв

|  |
| --- |
|  **Славян кывъяс** |
| **Асыввыв славян кывъяс:** | **Роч кыв** | **Украин кыв** | **Беларус кыв** | **Русин кыв** |
| **Рытыввыв славян кывъяс:** | **Поляк кыв** | **Силез кыв** | **Кашуб кыв** | **Улыс сорб кыв** | **Вылыс сорб кыв** | **Чех кыв** | **Словак кыв** |
| **Лунвыв славян кывъяс:** | **Словен кыв** | **Хорват кыв** | **Босняк кыв** | **Серб кыв** | **Черногор кыв** | **Македон кыв** | **Болгар кыв** |
| **Важöн бырöм кывъяс:** | **Важ славян кыв** † |
| **Лӧсьӧдӧм кывъяс:** | **Славянкостса кыв**  |
|  | † Бырöм кывъяс |
# İ

I with dot above
Чута ыджыд I
**İi** (чута **İ**)— латин анбурлӧн шыпас, бергалӧ турок, азербайджан, тотара, крымтотара кывъясын, шуанног — [i] (~ [и]). 1994—2009 воясӧ **İ i** вӧдитчисны каракалпак анбурын (ӧні **I i**).
# Чех кыв

**Чех кыв** (*čeština, český jazyk*) — рытыввыв славян кыв, Чехияын каналан кыв.

## Чех анбур

|  |
| --- |
|  |
| шыпас | ним | шуанног | транслитерация |
| **A a** | a | [a] | а |
| **Á á** | dlouhé á | [a:] | а |
| **B b** | bé | [b] | б |
| **C c** | cé | [c] | ц |
| **Č č** | čé | [č] | ч |
| **D d** | dé | [d] | д |
| **Ď ď** | ďé | [ď] | дь |
| **E e** | é | [e] | э |
| **É é** | dlouhé é | [e:] | э |
| **Ě ě** | ije | [je] | е |
| **F f** | ef | [f] | ф |
| **G g** | gé | [g] | г |
| **H h** | há | [h] | г |
| **Ch ch** | chá | [ch] | х |
| **I i** | í | [i] | и |
| **Í í** | dlouhé í | [i:] | и |
| **J j** | jé | [j] | й |
| **K k** | ká | [k] | к |
| **L l** | el | [l] | л |
| **M m** | em | [m] | м |
| **N n** | en | [n] | н |
| **Ň ň** | eň | [ň] | нь |
| **O o** | ó | [o] | о |
| **Ó ó** | dlouhé ó | [o:] | о |
| **P p** | pé | [p] | п |
| **Q q** | kvé | [kv] | кв |
| **R r** | er | [r] | р |
| **Ř ř** | eř | [rž], [rš] | рж, рш |
| **S s** | es | [s] | с |
| **Š š** | eš | [š] | ш |
| **T t** | té | [t] | т |
| **Ť ť** | ťé | [ť] | ть |
| **U u** | ú | [u] | у |
| **Ú ú** | dlouhé ú | [u:] | у |
| **Ů ů** | ů s kroužkem | [u:] | у |
| **V v** | vé | [v] | в |
| **W w** | dvojité vé | [v] | в |
| **X x** | iks | [ks], [gz] | кс, гз |
| **Y y** | ypsilon | [y] | ы |
| **Ý ý** | dlouhé ypsilon | [y:] | и |
| **Z z** | zet | [z] | з |
| **Ž ž** | žet | [ž] | ж |

## Морта нимвежтасъяс

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Ме | já | Ми | my |
| Тэ | ty | Ті | vy |
| Сійӧ | on, ona, ono | Найӧ | oni |

## Лыдакывъяс

* ноль — nula
* ӧти — jeden
* кык — dva
* куим — tři
* нёль — čtyři
* вит — pět
* квайт — šest
* сизим — sedm
* кӧкъямыс — osm
* ӧкмыс — devět
* дас — deset
* дас ӧти — jedenáct
* кызь — dvacet

## Чехӧн кывбур

|  |
| --- |
| **Odkaz**
Až já umřu, pochovejte
mě kdes na mohyle,
vprostřed stepi nedohledné.
v Ukrajině milé,
aby lány širých polí,
Dněpr, srázy stinné
bylo vidět, bylo slyšet,
s hukotem jak plyne.
Až ponese z Ukrajiny
nepřátel krev zlobnou...
tehdy i já rozloučím se
se svou zemí rodnou,
opustím své milé, lány —
duch se k bohu vrátí
s modlitbou... Však do té chvíle —
nechci boha znáti.
Pochovejte a vstávejte,
zlomte pouta v boji,
nepřátelskou zlobnou krví
zkropte volnost svoji.
Na mě v rodině své velké,
v svazku volném, novém
vzpomeňte si potom jednou
nezlým, tichým slovem. |

## Ыстӧдъяс

* Чешско-Русский словарь
* Словарь
* правила произношения, Real Audio, engl.
* Особенности чешского языка, Real Audio, engl.
* Чешский язык онлайн
* Большой каталог ссылок на крупнейшие чешские сайты
* Чехия и Словакия: Язык

|  |
| --- |
|  **Славян кывъяс** |
| **Асыввыв славян кывъяс:** | **Роч кыв** | **Украин кыв** | **Беларус кыв** | **Русин кыв** |
| **Рытыввыв славян кывъяс:** | **Поляк кыв** | **Силез кыв** | **Кашуб кыв** | **Улыс сорб кыв** | **Вылыс сорб кыв** | **Чех кыв** | **Словак кыв** |
| **Лунвыв славян кывъяс:** | **Словен кыв** | **Хорват кыв** | **Босняк кыв** | **Серб кыв** | **Черногор кыв** | **Македон кыв** | **Болгар кыв** |
| **Важöн бырöм кывъяс:** | **Важ славян кыв** † |
| **Лӧсьӧдӧм кывъяс:** | **Славянкостса кыв**  |
|  | † Бырöм кывъяс |
# Шанхай

|  |
| --- |
| Шанхай 上海, Shànghǎi |
| Му:
  |  Китай |
| Статус:
  |  кар |
| мэр:
  |  Хань Чжэн |
| Мутас:
  |  6340,5 км² |
| Официал кыв
  |  китай |
| Олысьяс  • Олысь лыд
  |  18 580 000 морт (2007)  2640 морт/км² |
| Час кытш:
  |  UTC+8+8 |
| Телефон код:
  |  +86 21 |
| Пошта индӧсъяс:
  |  **2000**00 — **2021**00 |
| Автомобиль код:
  |  沪A, B, D, E, F, G, H; 沪C (отдалённые пригороды) |
| Официал сайт
 |

**Шанхай** (китай 上海, Shànghǎi) тайӧ Китайса кар. Промышленнӧй, научнӧй да культурнӧй шӧрин.

Йӧз: 19 млн. гӧгӧр (2007).

* Шанхай
*
*
*
*
*
*
*
*

Шаблон:Регионъяс Китайын
# Лыддьысянін

Конгресса лыддьысянін, АӦШ
**Лыддьысянін** (сідзжӧ: небӧг видзанін; рочӧн *Библиотека*) — учреждение, кӧні чукӧртӧны да видзӧны небӧгъяс да йӧзӧдӧм уджъяс, кодъясӧн вермас тӧдмасьны быдӧн.

## Небӧг видзанін сикасъяс

## Нималана небӧг видзанінъяс

## Ӧшмӧсъяс

## Ыстӧдъяс
# Важ франсуз кыв

**Важ франсуз кыв** (*franceis, françois, romanz*, ӧнія франсузӧн *ancien français*) — тайӧ бырӧм роман кыв, кутшӧмӧн сёрнитісны IX—XIV нэмъясӧ войвыв Францияын, Бельгиялӧн, Швейцариялӧн, Англиялӧн да Ирландиялӧн юкӧнъясын; а сідзжӧ Сицилия корольувын, Кипр ді вылын да Палестинаын. Ӧнія франсуз кывлӧн подув кыв. Анбур — латин.

## Морта нимвежтасъяс

| Ӧтка лыд | Вуджӧдӧм | Уна лыд | Вуджӧдӧм |
| --- | --- | --- | --- |
| jo, jou, je(u) | ме | nos | ми |
| tu | тэ | vos | ті |
| il, el(e) | сійӧ | il, eles | найӧ |

## Лыдакывъяс

1 - un
2 - deus, deuz, doi
3 - trois, treis, troys, trei, troi, troy
4 - catre, qatre, quatre
5 - cinc, cinq, cinque
6 - sis
7 - set
8 - uit, wit
9 - nof, nuef
10 - dis
12 - doze
19 - disnoef
20 - vint
30 - trente
40 - quarante
50 - cinquante
60 - sesante, seisante, soisante, soissante
70 - setante
80 - oitante, uitante
90 - nonante
100 - cent, çant, ceint, chent
1000 - mil, mile, milie
## Пример

"Ma tres chiere dame,
vos qui estes mes cuers et m'ame,
mes biens, ma joie, et ma santez,
une chose m'acreantez
por vostre enor e por la moie." La dame tantost li otroie,
qu'el ne set qu'il vialt demander
et dit: "Biax sire, comander
me poez ce qui boen vos iert." Congié maintenant li requiert
mes sire Yvains, de convoier
le roi, et d'aler tornoier,
que l'an ne l'apialt recreant. Et ele dit: "je vos creant
le congié jusqu'a un termine. Mes l'amors devanra haïne,
que j'ai en vos, toz an soiez
seürs, se vos trespassïez
le terme que je vos dirai;
sachiez que ja n'en mantirai:
se vos mantez, je dirai voir. Se vos volez m'amor avoir
et de rien nule m'avez chiere,
pansez de tost venir arriere
a tot le moins jusqu'a un an
huit jorz aprés la Saint Johan
c'ui an cest jor sont les huitaves. De m'amor soiez maz et haves,
se vos n'iestes jusqu'a ce jor
ceanz avoec moi au retor." ... Mes or metroiz an vostre doi
cest mien anel, que je vos prest; et de la pierre quex ele est
vos voel dire tot en apert:
prison ne tient ne sanc ne pert
nus amanz verais et leax,
ne avenir ne li puet max; mes qui le porte, et chier le tient
de s'amie li resovient,
et si devient plus durs que fers;
cil vos iert escuz et haubers
et voir einz mes a chevalier
ne le vos prester ne baillier,
mes por amors le vos doing gié." Or a mes sire Yvains congié:
molt out ploré au congié prendre.
## Ыстӧдъяс

* Old French Online from the University of Texas at Austin
# Лив кыв

**Лив кыв** (**ливlīvõ kēļ*, лат. *lībiešu valoda* либӧ *līvu valoda*) тайӧ бырӧм чудь-йӧгра кыв Латвияын.

## Лив анбур

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| A a | Ā ā | Ä ä | Ǟ ǟ | B b | D d | Ḑ ḑ | E e | Ē ē | F f | G g |
| H h | I i | Ī ī | J j | K k | L l | Ļ ļ | M m | N n | Ņ ņ | O o |
| Ō ō | Ȯ ȯ | Ȱ ȱ | Õ õ | Ȭ ȭ | (Öö) | (Ȫȫ) | P p | R r | Ŗ ŗ | S s |
| Š š | T t | Ț ț | U u | Ū ū | (Y y) | (Ȳȳ) | V v | Z z | Ž ž |

## Морта нимвежтасъяс

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Ме | mina / ma | Ми | mēg |
| Тэ | sina / sa | Ті | tēg |
| Сійӧ | täma / ta | Найӧ | ne |

## Лыдакывъяс

* ӧти — ikš
* кык — kakš
* куим — kuolm
* нёль — nēļa
* вит — vīž
* квайт — kūž
* сизим — seis
* кӧкъямыс — kōdõks
* ӧкмыс — īdõks
* дас — kim
* дас ӧти — ikštuoistõn
* кызь — kakškimdõ
* сё — sada
* кыксё — kakš sada
* сюрс — tuontõ
* кык сюрс — kakš tuontõn
* миллион — miljon

## Ливӧн кывбур

**Min izāmō**
Min izāmō, min sindimō
ūod ārmaz rānda sa,
kus rāndanaigās kazābõd
vel vanād, vizād piedāgõd.
Min ārmaz īlmas ūod set sa,
min tõurõz izāmō.
Min izāmō, min sindimō
ūod ārmaz rānda sa,
kus lāinõd mierstõ vīerõbõd
ja rāndan sūdõ āndabõd.
Min ārmaz īlmas ūod set sa,
min tõurõz izāmō.
Min izāmō, min sindimō
ūod ārmaz rānda sa,
kus jelābõd īd kalāmīed,
kis mīer pǟl ātõ pävad, īed.
Min ārmaz īlmas ūod set sa,
min tõurõz izāmō.
Min izāmō, min sindimō
ūod ārmaz rānda sa,
kus kūltõb um vel pivā ēļ -
min amā ārmaz rāndakēļ.
Min ārmaz īlmas ūod set sa,
min tõurõz izāmō.
## Ыстӧгъяс

* Ыстӧгъяс
* Подробная хронологическая история развития ливов и ливского языка

|  |
| --- |
|  **Финн-йӧгра кывъяс** |
| **Йöгра котыр** | **Маддяр (венгер) кыв** | **Манси (вӧгул) кыв** | **Ханты (ӧстяк) кыв** |
| **Перым котыр** | **Коми кыв** (стандартъяс: *зыряна коми* | *перым коми* | *ёдз коми*) | **Удмурт кыв** |
| **Мари котыр** | **Мари кыв** (стандартъяс: *олык* | *курык*) |
| **Мордва котыр** | **Мокша кыв** | **Эрзя кыв** |
| **Финн котыр** | **Суоми кыв** | **Эст кыв** | **Выру кыв** | **Сету кыв** | **Вепс кыв** | **Водь кыв** | **Карел кыв** | **Лив кыв** (†) | **Ижора кыв** |
| **Саами котыр** | **Саами кыв** (стандартъяс: *анараш*  | *давви* | *кильдин* | *колтта* | *оарьел* | *юлев*) |
| **Важöн бырöм кывъяс** | **Мера кыв** † | **Мешшӧра кыв** † | **Мурома кыв** † |
|  | † Бырöм кывъяс |
# Беларусь

**БеларусьBielaruś**|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Дӧрапас
 | Канпас
 |

 |
|  |
| Кып ним: *«Ми, беларусъяс (беларус* Мы, беларусы*)»* |
|  |
| **Кыв** | беларус, роч
 |
| **Юркар** | Минск
 |
| **Медыджыд каръяс** | Минск, Гомель, Вицебск
 |
| **Веськӧдлан ног** | Республика
 |
| президент
  | А.Лукашенка (вензьсьӧ)
  |
| **Мувывтор** | 207 600 км²

  |
| **Йӧзлӧн лыд** | 9 675 800 гӧгӧр |
| **Квадрат километрын** | 49
  |
| **Сьӧм** | Беларусьса шайт
 |
| **Телефон код** | +375 |
| **Час кытш** | UTC+3
 |

**Беларусь** (беларус *Беларусь*; бел. латин анбур: *Bielaruś*), официальнӧй ним **Республика Беларусь** (беларус *Рэспубліка Беларусь*; бел. латин анбур: *Respublika* *Bielaruś*) — тайӧ канму Европаын, рытыввылын Асыввыв-Европа тшӧтшкӧсін. Юркар — Минск, медыджыд каръяс — Гомель, Магилёу, Вицебск, Полацк, Слуцк, Бабруйск, Гродна, Брэст, Пинск, Мазыр, Наваполацк.

## География

Медшӧр тыяс — Наратш, Асьвейскае, Дрысьвяты, Князь-ты, Лукомскае.

Медшӧр юяс — Днипро, Прыпяць, Сож, Нёман, Дзвина, Рытвывса Буг, Вялля, Сьвислатш да Бярэзина.

Сож ю Гомельын
Медвылыс чут — керӧс Сьвятая.

Сьвятая керӧс
## Туризм

Юр туризм туйвизьяс — Наратш ты, Мирса да Нясьвижса изкаръяс, Гродна кар.

Мирса изкар
# Гуджарати

Гуджарати — мам кыв (кельыдгӧрд рӧма)

**Гуджарати** (ગુજરાતી, *gujarātī*) — тайӧ Индияын (Гуджарат штатын) да Пакистанын инд-арий кыв. Анбур — гуджарати, мукӧддырйи араб, важӧн — деванагари.

## Гуджарати анбур

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| ક | ખ | ગ | ઘ | ઙ |
| ka /kə/ | kha /kʰə/ | ga /gə/ | gha /gʱə/ | ṅa /ŋə/ |
| ચ | છ | જ | ઝ | ઞ |
| ca /ʧə/ | cha /ʧʰə/ | ja /ʤə/ | jha /ʤʱə/ | ña /ɲə/ |
| ટ | ઠ | ડ | ઢ | ણ |
| ṭa /ʈə/ | ṭha /ʈʰə/ | ḍa /ɖə/ | ḍha /ɖʱə/ | ṇa /ɳə/ |
| ત | થ | દ | ધ | ન |
| ta /t̪ə/ | tha /t̪ʰə/ | da /d̪ə/ | dha /d̪ʱə/ | na /nə/ |
| પ | ફ | બ | ભ | મ |
| pa /pə/ | pha /pʰə/ | ba /bə/ | bha /bʱə/ | ma /mə/ |
| ય | ર | લ | વ |
| ya /jə/ | ra /ɾə/ | la /lə/ | va /ʋə/ |
| શ | ષ | સ |
| śa /ʃə/ | ṣa /ʃə/ | sa /sə/ |
| હ | ળ | ક્ષ | જ્ઞ |
| ha /hə/ | ḷa /ɭə/ | kṣa /kʃə/ | jña /ɡɲə/ |

**Гора пасъяс:**

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| અ | a /ə/ | ક | ka |
| આ | ā /a/ | કા | kā |
| ઇ | i /i/ | કિ | ki |
| ઈ | ī /i/ | કી | kī |
| ઉ | u /u/ | કુ | ku |
| ઊ | ū /u/ | કૂ | kū |
| ઋ | ṛ /ɾu/ либӧ /ru/ | કૃ | kṛ |
| એ | e /e/ либӧ /ɛ/ | કે | ke |
| ઐ | ai /əj/ | કૈ | kai |
| ઓ | o /o/ либӧ /ɔ/ | કો | ko |
| ઔ | au /əʋ/ | કૌ | kau |

**Мӧд пасъяс:**

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| ્ |  | ક્ | k |
| ં | aṃ /əŋ/ | કં | kaṃ |
| ઃ | ah /əh/ | કઃ | kah |

**Лыдпасъяс:**

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 0 | ૦ | *mīṇḍuṃ* либӧ *shunya* |
| 1 | ૧ | *ekaṛo* либӧ *ek* |
| 2 | ૨ | *bagaṛo* либӧ *bay* |
| 3 | ૩ | *tragaṛo* либӧ *tran* |
| 4 | ૪ | *chogaṛo* либӧ *chaar* |
| 5 | ૫ | *pāṃcaṛo* либӧ *paanch* |
| 6 | ૬ | *chagaṛo* либӧ *chah* |
| 7 | ૭ | *sātaṛo* либӧ *sāt* |
| 8 | ૮ | *āṭhaṛo* либӧ *āanth* |
| 9 | ૯ | *navaṛo* либӧ *nav* |

## Морта нимвежтасъяс

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Ме | હું hũ | Ми | આપણે āpṇe (тэкӧд), અમે ame (тэтӧг) |
| Тэ | તું tũ | Ті | તમે tame |
| Сійӧ | આ ā, તે te | Найӧ | આઓ āo, તેઓ teo |

## Ыстӧгъяс

* Best website for reading Gujarati Literature Online
* Gujarati script and alphabets
* Google search in Gujarati
* Free Gujarati Tutorial — Learn Gujarati
* Gujarati Language and Literature
* Mahabharat in Gujarati
* Kesuda, An online Gujarati Magazine
* Gujarati Samaj of Minnesota — An organization of Gujarats in Minnesota, U.S.A. teaching values of our culture.
* Ramayana — Gujarati translation of Ramcharitmanas, also known as Tulsi Ramayan
* Saral Gita — Gujarati translation of Bhagavad Gita with mp3 audio for select chapters
* Gujarati translation of Vishnu Sahastranam
* Shiv Mahimna Stotra — Gujarati translation with mp3 audio
* Gujarati bhajans, stotra, Aarti & Stuti
* Collection of Gujrati poems
* Gujarati Editor
* A brief history of Gujarati language
* Gujarati English Dictionary from Webster’s Online Dictionary — the Rosetta Edition
# З

**Зз** (важ слав. землꙗ) — кирилл анбурлӧн шыпас. Шуанног — [z] либӧ [s]. Лыд пасйӧм — 7.

## История

| Финикия *Зайин* | Эллин *Зета* | Этруск *Тс* | Важ славян *Земля* |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |

Вичко славян кывйын XIX нэмӧдз З пыдди мукӧддырйи гижисны Ꙁ.

## Видзӧдӧй тшӧтш

Ȝ
# Ӷ

**Ӷӷ** — кирилл анбурлӧн шыпас, бергалӧ абхаз, нивх, сёлькуп, кет да юпик (Чукоткаса эскимос) кывъясын.

## Шуанног

**абхаз** — [ɣ], [ʁ], сідзжӧ гижӧны кыдз **Ҕнивх** — [ɢ]

**кет** — [ɢ], [ʁ]

**юпик** — [ɢ]
# Ԯ

**Ԯԯ** — кирилл анбурлӧн шыпас, бергалӧ ылі войвывса да сибирса вужвойтыръяслӧн кывъясын: нешан, ханты да ительмен. Шуанног — [ɬ].

Мукӧддырйи **Ԯ** пыдди гижӧны **Ӆ** либӧ **Ԓ**.
# Ѥ

**Ѥѥ** — кирилл анбурлӧн шыпас. Шуанног — [je] либӧ [e] небыд консонантъяс бӧрын.

## История

Шыпас петӧма ІЄ іє лигатураысь. XIX нэмӧ **Ѥ** мукӧддырйи гижисны кыдз ІЕ іе лигатура.

Роч кывйын **Ѥ** вӧдитчисны XV нэмӧдз.

Серб кирилл анбурын шыпас вӧдитчисны XVII нэмӧдз. Болгар кывйын **ѥ** мукӧддырйи бергаліс XIX нэмӧ.
# Ԉ

**Ԉԉ** — кирилл анбурлӧн шыпас, бергаліс 1918-1932 да 1936-1938 воясӧ коми молодцов анбурын [ʎ] пасйӧм пыдди (ӧні **ль** либӧ **л** гора шыяс **е, ё, и, ю, я** водзын).

## Видзӧдӧй тшӧтш

Љ