# Alfabeya yewnanî

| Fînîkî | Yewnanî
 |
| --- | --- |
|  | Elîf | **Α** | Alpha
 |
|  | Bet | **Β** | Beta
 |
|  | Gimel | **Γ** | Gama
 |
|  | Dalet | **Δ** | Delta
 |
|  | He | **Ε** | Epsilon
 |
|  | Waw | **Ϝ** | Wau
 |
|  | Zayin | **Ζ** | Zeta
 |
|  | Şet | **Η** | Eta
 |
|  | Tet | **Θ** | Theta
 |
|  | Yod | **Ι** | Iota
 |
|  | Kef | **Κ** | Kapa
 |
|  | Lamed | **Λ** | Lamda
 |
|  | Mem | **Μ** | Mu
 |
|  | Nun | **Ν** | Nu
 |
|  | Samex | **Ξ** | Xi
 |
|  | Ayin | **Ο** | Omicron
 |
|  | Pe | **Π** | Pi
 |
|  | Sade | **Ϻ** | San
 |
|  | Qof | **Ϙ** | Kopa
 |
|  | Reş | **Ρ** | Rho
 |
|  | Şin | **Σ** | Sigma
 |
|  | Taw | **Τ** | Tau
 |
| Alfabeya fenîkî û alfabeya yewnanî ya ku jê hatiye çêkirin |

**Alfabeya yewnanî** alfabeya ku ji sedsala 9an b.z. vir de bi destê nivîskarên zimanê yewnanî tê bikaranîn. Ew ji alfabeya fenîkî pêş ve çûye û bûye alfabeya yewnanî. Alfabeya latînî û alfabeya kîrîlî jî ji alfabeya yewnanî hatine çêkirin.

## Tîpên alfabeya yewnanî: dengdan, translîterasyon û transkrîpsiyona kurdî

| Tîp
 | Nav
 | Dengê kevin
 | Dengê îro
 | Translîterasyon
 | Transkrîpsiyona kurdî
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Α, α | Alfa (ἄλφα)
 | [a] | [a]
 | a | a
 |
| Β, β | Bêta (βῆτα)
 | [b] | [v]
 | b | b
 |
| Γ, γ | Gama (γάμμα)
 | [g] | [ɣ] an [ʝ]
 | g | g
 |
| Δ, δ | Delta (δέλτα)
 | [d] | [ð]
 | d | d
 |
| Ε, ε | Epsilon (ἒψιλον)
 | [e] | [ɛ]
 | e | e
 |
| Ζ, ζ | Zeta (ζῆτα)
 | [zː], [zd] | [z]
 | z | z
 |
| Η, η | Eta (ἦτα)
 | [ɛː] | [i]
 | ē | ê
 |
| Θ, θ | Theta (θῆτα)
 | [tʰ] | [θ]
 | th | t
 |
| Ι, ι | Iota (ἰῶτα)
 | [i] | [i], [y]
 | i | i
 |
| Κ, κ | Kapa (κάππα)
 | [k] | [k]
 | k | k
 |
| Λ, λ | Lamda (λάμδα)
 | [l] | [l]
 | l | l
 |
| Μ, μ | Mu (μῦ)
 | [m] | [m]
 | m | m
 |
| Ν, ν | Nu (νῦ)
 | [n] | [n]
 | n | n
 |
| Ξ, ξ | Ksî (ξῖ)
 | [ks] | [ks]
 | ks | ks
 |
| Ο, ο | Omikron (ὂμικρον)
 | [o] | [o]
 | o | o
 |
| Π, π | Pi (πῖ)
 | [p] | [p]
 | p | p
 |
| Ρ, ρ | Rho (ῥῶ)
 | [ɾ] | [r]
 | r, rh | r
 |
| Σ, σ (dawiya peyvik de: ς) | Sigma (σίγμα)
 | [s] | [s], [z] (nêzî [ş])
 | s | s
 |
| Τ, τ | Tau (ταῦ)
 | [t] | [t]
 | t | t
 |
| Υ, υ | Upsilon (ὔψιλον)
 | [u], [y] | [i]
 | y, u | i, u
 |
| Φ, φ | Fî (φῖ)
 | [pʰ] | [f]
 | f | f
 |
| Χ, χ | Xî (χῖ)
 | [kʰ] | [x] an [cʰ]
 | kh | x
 |
| Ψ, ψ | Psi (ψῖ)
 | [ps] | [ps]
 | ps | ps
 |
| Ω, ω | Omega (ὠμέγα)
 | [ɔː] | [o]
 | ō | o
 |

## Tîpên hejmarî

| Nîşank
 | Nav
 | Dengdana kevin
 | Dengdana nû
 |
| --- | --- | --- | --- |
| Ϛ, ϛ | Stigma (στῖγμα)
 | [st] | -
 |
| Ϟ, ϟ | Kopa (κόππα)
 | [k] | -
 |
| Ϡ, ϡ | Sampi (σαμπῖ)
 | [s:] | -
 |

## Tîpên kevin

| Nîşank
 | Nav
 | Dengdana kevin
 | Dengdana nû
 |
| --- | --- | --- | --- |
| Ϝ, ϝ | Wau (ϝαῦ)
 | [w] | -
 |
| Ͱ, ͱ | Heta (ἧτα)
 | [h] | -
 |
| Ϻ, ϻ | San (ϻάν)
 | [s] | -
 |
| Ϸ, ϸ | Sho (–)
 | [ʃ] | -
 |

## Transkrîpsiyona vokalên yewnanî di kurdî de

### Transkrîpsiyona vokalan

| Herfa yewnanî
 | Transkrîpsiyon
 | Yewnanî
 | Latînî
 | Kurdî
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| α
 | a
 | Ἀναξαγόρας
 | Anaxagoras
 | Anaksagoras
 |
| ε
 | e
 | Σεμέλη
 | Semele
 | Semelê
 |
| η
 | ê
 | Δημόφιλος
 | Demophilus
 | Dêmofilos
 |
| ι
 | i (kurt), î (dirêj)
 | Ὀκτάβιος, Εὐρυδίκη
 | Octauius, Eurydice
 | Oktabios, Euridîkê
 |
| ο
 | o
 | Ἀφροδίτη
 | Aphrodita
 | Afrodîtê
 |
| υ
 | i (kurt), î (dirêj)
 | Ἄβυδος, Πορφύριος
 | Abydos, Porphyrius
 | Abidos, Porfîrios
 |
| ω
 | o
 | Δωδώνη
 | Dodona
 | Dodonê
 |

### Transkrîpsiyona dîftong û pevdengan

| Dîftonga yewnanî
 | Transkrîpsiyon
 | Yewnanî
 | Latînî
 | Kurdî
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| αι
 | e
 | Καίλος
 | Caelius
 | Kelos
 |
| ει
 | i, î
 | Ἀφείδας
 | Aphidas
 | Afîdas
 |
| οί
 | ê
 | Ἀκοίτης
 | Acoetes
 | Akêtês
 |
| αυ
 | au
 | Ναυσικράτης
 | Nausicrates
 | Nausikratês
 |
| ευ
 | eu
 | Εὐτέρπη
 | Euterpe
 | Euterpê
 |
| ου
 | û
 | Ἀρεθουσα
 | Arethusa
 | Aretûsa
 |
| αυ, ευ, ου + vokal
 | av, ev, ov + vokal
 | Εὐαγόρας
 | Euagoras
 | Evagoras
 |
| υι
 | i, iy
 | Ἄρπυια
 | Harpyia
 | Harpia, Harpiya
 |
| ᾳ
 | a
 | Σαμοθρᾳκη
 | Samothracia
 | Samotrakê
 |
| ῳ
 | o
 | Όρῷδης
 | Orodes
 | Orodês
 |

## Transkrîpsiyona konsonantên yewnanî di kurdî de

## Çavkanî

*

## Girêdanên derve

* (inglîzî) U0370.pdf
* (inglîzî) Wau
* (inglîzî) Stigma
* (inglîzî) Heta
* (inglîzî) San
* (inglîzî) Kopa
* (inglîzî) Sampi
* (inglîzî) Sho