Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Joohr 1953

## Wat\_paßßeed\_ėß

### Pollitikk

* Jrönland weed ön Provinz va Dänemark.

### Minnsche

|  |  |
| --- | --- |
| **\ | Stanisław Huskowski wood am 24. Aprel jeboore. |

|  |  |
| --- | --- |
| **\ | Tess Geritsen wood am 12. Juni jeboore. |

|  |  |
| --- | --- |
| **\ | Christoph Daum wood am 24. Oktober jeboore. |

|  |  |
| --- | --- |
| **\ | Diane Julie Abbott wood am 27. September jeboore. |

|  |  |
| --- | --- |
| **†** | Alice Ernestine Prin stervd am 29. Aprel |

.

Dä Artikel iss noh koot. Äwwä eä könnt bald enz länger sinn, wenn do mithilfs.

Jlich aanpakke? Dann loß jonn!

de Joohre … 1947 | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959 …
de … 1910-er,  1920-er,  1930-er,  1940-er,  1950-er,  1960-er,  1970-er,  1980-er,  1990-er  … Joohre
et … 16-te,  17-te,  18-te,  19-te,  20-te,  21-te,  22-te  … krißßlijje Joohunndot
et zweijte,  et eetßte Johdousend füür, unn\_et eetßte,  et zweijte,  et drette Johdousend noh Krißtoß
# Bibel

He die Sie ös op **Stolberjer Platt**
(Sije op Stolberjer Platt)
un jeschrieve wie moch öt kallt
(Sije jeschrieve wie moch öt kallt)

Ald Stöcker van ön Bibelopzeechnung
D **Bibel** es öt Hellije Boch van d Jüdde un d Kriste, di öt Hellije Wood enthälld un dr Quell vöör dr Jlaube va beede Relijiune es. Öt es ön Zsammestellung va Schrefte, di en onjeväär 1200 Joohr entstange send.

D hebräische Bibel heechd Tanach. Sälvs dr Islam akzepteerd en völl Deele dat, wat d Bibel vöörjitt.

## Alljemeenes

Wä dat Wood övversätze well, dä stüssd op βιβλίον, watt ösu völl wi Papürosroll heechd. En d Zitt van d ald Jriiche joov öt sälvs ön Stadt Biblos, di bkannd vöör d Papürosproduktiun woch.

Nävver öt Wood *Bibel* vängd mo och döck dä Ussdrock *Boch van d Bösch*. Dat düüd op di jruuße Roll, di d Bibel vöör d Relijiune spelld. Dobeij saare d meetste Konfessiune, dat Ideö vöör d Schrefde op derekte Wäch va Jott komme send.

Öt jitt ävver och Ongerscheede tösche dat, watt d Bibel vöör d Jüdde es un dat, watt sö vöör d Kreste es. Vöör d Kriste es dä Deel övver Jesus van d jrützde Roll, vöör d Jüdde driind sisch alles öm öt Böndnes, dat d Jüdde met Jott em Wüste Sinai jeschlooße hand.

## D Bibel van d Jüdde

D Bibel van d [[Jüddedom|Jüdde] besteeht us 5 Bösch, wobeij d ischte 4 vorzälle, watt us dat Volk Israel wood, wi öt Israel seijd Moses erjäng. Vorzalld weed bes zo di Ställ, wo dr Tempel va Jerusalem öt ischde Mol kapott jemaad wood. Usserdäm schriivd öt Boch övver d jruuße un d kleen Profete.

## D Bibel van d Kriste

Ein van de Bibelle met 42 Reije, di dä Juteberschs Hännes en Määnz em Johr 1455 jedröck hät. Di litt hück em Amilandt en de *Library of Congress*.
D kristliche Bibel weed ä zwei Deele ongerdeeld, öt Ald un öt Neu Testament. En öt Ald Testament send all Schrefte van d Bibel van d Jüdde äjeflooße. Dobeij woode s mä angisch jekroomd. D Bibel van d Kattolische ömfasst z. B. de Schrefte van öt Boch Judit, Tobit, Baruch, Jesus Sirach, öt Boch van d Schlaue, öt 1. un 2. Makkabäer-Boch suwi Zosätz zo d Bösch va Daniel un Ester. Beij d Ortodoxe kommen öt 1. Boch va Esra suwi öt 3. Makkabäer-Boch, dr Psalm 151 un öt 4. Makkabäer-Boch dozo. D Bibel van d Slawische Kersch ömfasst och d Esra-Apokalüps.

Öt Neu Testament besteeht us d Ävanjelie va Mathäus, Markus, Lukas un Johannes sowie d Aposteljeschicht. Usserdäm ömfasst öt d Johannesbreefe, Kattolische Breefe, dr Breef an d Hebräer un d Offebarung van dr Johannes.

Beij d Zosammenstellung van d Schreffde vöör öt Neu Testament send sisch d Kriste us all Richtunge eenich. Mä d sürisch-ortodoxe Kersch stämmt net övverall zo.

## Websiij

* **Commons: Bibel** – Album mit Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons
* D Bibel ä vorschiidene Sproche
# Ostere

Hee di Sigg\_is\_op **Bönnsch**
(Sigge op Bönnsch)
unn jeshrivve wii\_mer\_t\_shprish
(mieh Sigge jeshrivve wii\_mer\_t\_shprish)

Matthias Grünewald, Isenheimer Altar.
**Ostere**, d'r Ostersonndaach eß für de Christe et hüxte Fess em Johr. Aan dämm Sonndaach fiere se, dat Jesus Christus von de Duude op-erstande eß. Et eß et ählste Fess von de Kirch un jeht op et Passah-Fess von de Jüdde zeröck.

Fröhe däät me die Naach vür Ostere waache, öm op et Morjeruud ze waade un sich su op dat huhe Fess enzestimme. Deshalef wutt dat Fess „Eostro“ jenannt, watt em Indojermanische „Morjeruud“ bedück (Althuhdeutsch „*Ostarun*“).

Ostere wierd am Sonndaach noh em ierschte Vollmoond em Fröhling jefiert, fröhstens am 22. Määrz, spädestens am 25. April. Weil 2008 d'r ierschte Fröhlingsvollmoond op Fröhlingsaanfangk feel, wor Ostere 2008 schon am 23. Määrz.

All bewäächliche Fessdääch werde vom Ostersonndaach uss berechnet: (D'r Fastelovend), Äschermettwoch, de Karwoch, Christi Himmelfahrt, Pingste un Fronleichnam.

Och die andere Sonndääch em Johr sen als Fierdaach von d'r Woch zom Jedenke aan d'r Ostersonndaach jesetzliche Ruhedaach.

## Websigge

 **Commons: Easter** – Sammlung von Bilder, Filemche un Tön op Wikimedia Commons
Chrisliche Fierdääsch

Weihnachte ·
Dreiköninge ·
Äschermettwoch ·
Palemsondaach ·
Jröndonnersdaach ·
Karfriedaach ·
Ostere (Pooschte) ·
Himmelfahrt ·
Pingste ·
Fronleichnam