Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Корея

*Бу атны (неда терминни) башха магъаналары да барды, къарагъыз: Корея (магъаналары)*.
37, 127

Кореяны административ бёлюнюую
**Коре́я** — Корей джарымайрымкан бла къатындагъы айрымканладан къуралгъан эмда орта культура-тарих осуйлукъ бла байланнган география территорияды. Алгъын — бир кърал болгъанды. Шималда Къытай бла эмда Россия бла чеклери барды. Кореядан кюнчыгъышда Япон айрымканла орналадыла.

1945 джыл Япония Экинчи дуния къазауатда хорланнганындан сора, ол заманда Японияны провинциясы болгъан Кореяны территориясы, аскер джууаблылыкъны эки зонасына юлешилиннгенди: совет — 38° ш. к. параллелден шималгъа эмда америка — ол параллелден къыбылагъа. Андан сора, 1948 джылда бу эки зонаны территорияларында эки энчи кърал къуралгъанды — къыбылада Корея Республика эмда шималда Корей Халкъ-Демократ Республика.

Кореяны территориясы — 220,8 минг км². Эки корей къралны да халкъыны саны бирге 70 млн адам чакълы бирди, халкъны 99 % корейлиледиле. Дин тутханла, кёбюсюне буддистледиле эмда христианладыла.

## Дагъыда къарагъыз

* Корея Республика (Къыбыла Корея)
* Корей Халкъ-Демократ Республика (Шимал Корея)
* Корейлиле

## Литература

* *Курбанов С. О.* Курс лекций по истории Кореи: с древности до конца ХХ в.. — СПб.: Изд-во С.-Петерб. ун-та, 2002. — ISBN 5-288-03016-2.
* *Курбанов С. О.* История Кореи с древности до начала XXI века. — СПб.: Изд-во С.-Петерб ун-та, 2009. — ISBN 978-5-288-04852-4.

## Джибериуле

* Сайт о Корее и корейцах (орус.)
* Андрей Ланьков «Хаотические заметки корееведа о Корее» (орус.)
* Сайт историка Сергея Владимировича Волкова (орус.)
* Сайт С. О. Курбанова «О Корее» (орус.)

|  |
| --- |
|   Викигёзенде (*Wikimedia Commons'*да) бу категориягъа келишген медиа-файлла табарыкъсыз: **Корея**. |

|  |
| --- |
|   Бу, тамамланмагъан статьяды. Бу статьяны тюзетиб эмда информация къошуб, проектге болушургъа боллукъсуз. |
# 30 июнь

|  |
| --- |
| ← **Июнь** → |
| Бш | Гр | Бз | Ор | Бм | Шб | Ых |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |   |   |   |   |
| 2026 дж. |

**30 июнь** — григориан орузламада джылны 181-чи кюнюдю (високос джыллада — 182-чи кюнюдю). Джылны ахырына дери 184 кюн къалады.

## Байрамла

## Болгъан ишле

## Туугъанла

## Ёлгенле

|  |
| --- |
|   Викигёзенде (Wikimedia Commons) бу категориягъа келишген медиа-файлла табарыкъсыз: **30 июнь**. |
# Эркин материалла

**Эркин материалла** (ингил. *free content*) деб — лицензиялары хар тюрлю нюзюр бла да (коммерциялыкъ нюзюр да аланы ичинде) хайырланыргъа (копия этерге, тюрлендирирге, тюрлендирилген версияланы джаяргъа) эркинлик берген текстлеге, суратлагъа, музыкагъа, программалагъа, ишлеге айтадыла.

Джамагъат мюлкню санына кёчген бютеу чыгъармала эркин материалла боладыла. Джамагъат мюлк болмагъан эркин материалла энчи лицензия кесаматланы юсю бла джайыладыла.

## Лицензияла

Эркин программалагъа лицензиялача, эркин материалланы лицензиялары не «копилефт» неда «копилефт тюйюл» болургъа боллукъдула. Программалагъа лицензияла кёбюсюне башха чыгъармалагъа да келишедиле.

«Копилефт» лицензияны юлгюлери *Design Science License* (DSL) бла *GNU Free Documentation License* (GFDL) боладыла.

*FreeBSD Documentation License* — «копилефт тюйюл» лицензияны юлгюсюдю.

Коммерциялыкъ хайырланыуу бла тюрлендирилиую чекленмеген, талай *Creative Commons* лицензиялы чыгъармала да эркин материалланы санына киредиле.

## Дагъыда къарагъыз

* Эркин программала
	+ Эркин компьютер оюн — саулайда къуру эркин материалладан къуралгъан компьютер оюн.
* Эркин музыка
* Ачыкъ окъуу курсла

## Джибериуле

* «Культураны эркин чыгъармасыны» айгъакълауу
# Энциклопедия

**Энциклопедия** (джангы лат. *encyclopaedia* (XVI ёмюрден алгъа тюл), бур. грек. *ἐγκύκλιος παιδεία* — «толу тёгерек окъутуу», бур. грек. *κύκλος* — «тёгерек» бла бур. грек. *παιδεία* — «окъутуу») бир бирде **Циклопе́дия** (джангы лат. *cyclopaedia* бур. грек. *κύκλιος παιδεία* — «тёгерек окъутуу») — система этилген адам улуну билимини бютеу бары бёлюмлерини неда бирлегей билимни энчи бёлюмюн къурагъан талай дисциплинаны кёрюмюдю. Илмула бла дисциплиналаны аллай кёрюмюн ачыкълагъан илму справочник китабха да айтадыла энциклопедия деб (кёбюсюне сёзлюк халда болады).

Кенг ангыламда, Энциклопедия — кёбчюлюк окъуучу джамагъатха джораланнган, илму информация бла тюрлю-тюрлю темалагъа ангылатымланы джыйымдыгъыды

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Кертиси бла, энциклопедияны нюзюрю — дунияда чачылгъан билимлени джыйгъан, аланы, бусагъатдагъы адамла ангылагъан, система этген эмда бизден сора келликлеге бергенди, кетген ёмюрлени урунууу келлик ёмюрлеге хайырсыз къалмазча, эмда билим бла бай болгъан бизни туудукъларыбыз халалыракъ эм насыблыракъ болурча, эмда биз, келлик тёлюлеге къуллукъ этмей, ёмюрлюкге кетмезча.Дени Дидро |  |

## Белгиле

## Джибериуле

* Ислам энциклопедия сёзлюк
* Британника энциклопедия
* Уллу совет энциклопедия
* Тюрлю тюрлю энциклопедияла
* Тыш кърал энциклопедиялада халатла
# Панама

Панаманы Республикасы

исп. *República de Panamá*

|  |  |
| --- | --- |
|  Панаманы байрагъы
 |  Панаманы герби
 |

Панама эки Американы картасында

Панаманы картасы

 | Девиз | *Pro Mundi Beneficio* («Дуньяны игилигке.») |
|  Гимн | *Himno Istmeño* |

Административ билги| Оноу формасы | Президент республика |
| Президент | Хосе Рауль Мулино |
| Тил(лер)и | Испан тил |
| Ара шахары | Панама-Сити8.966667, -79.5333338°58′ N 79°32′ W﻿ / ﻿8.966667° N 79.533333° W   |

География билги| Уллу шахар(лар)ы | Панама-Сити, Колон, Давид, Ла-Чоррера |
| Бютеу территориясы | 78 200 км2 (дунияда 116) |
| Сууну юсю | 2,9 % |
| Сагъат бёлгеси |  -5 |

Тарих билги| Эркинлиги | Колумбиядан |
|  | 1903 джылны 3 ноябрда |

Демография билги| Бютеу халкъы (2024) | 4 509 517 адам (дунияда 130) |
| Къалынлыгъы | 57 адам/км2 |

Экономика билги| БИП (номинал) (2022) | $ 70,492 млрд доллар (70) |
| БИП (ном.) адам башына (2022) | $ 16 038 (52) |
| ААИ (2022) | 0,820 (мийик) (57) |
| Валютасы | бальбоа (PAB) |

Башха билги| ISO 3166-1 коду | PA |
| Домен(лер)и | .pa |
| Телефон коду | +507 |
| Халкъла арасы организациялары | БМО, ККъА, КБ, ЛАККъБ |

**Пана́ма** (исп. *Panamá* МФА: [panaˈma]), официал аты — **Панаманы Республикасы** (исп. *República de Panamá*) — Ара Американы эм къыбыла кесегинде, Кариб тенгиз бла Шош океанны ортасында орналгъан кърал. Кюнбатышда Коста-Рика бла кюнчыгъышда Колумбия бла чеклешеди.

Бютеулей Панаманы территориясы - 75 517 км², суу джагъасы - 2490 км. Панаманы 2024 джылда халкъны саны — 4 509 517 адам.

Ара шахары - Панама-Сити. Официал тили - испан тил.

## Белгиле