# McDonald’s

**McDonald’s Corporation** (Россияда орусча «**Макдо́нальдс**» сатыу-алыу марка хайырландырылады) — американ корпорацияды, 2010 джылны эсеблерине кёре бютеу дунияда Subway ресторанладан сора экинчи эм уллу дженгил ашатыуну ресторан сеть болгъанды. 2011 джылны Fortune Global 500 тизимине киреди (403-чю орун).

Компанияны аралыгъы Чикагону къатындагъы Оук-Брукдады, АБШ.

## Тарихи

Компанияны 1940 джылда эки къарнаш Дик эмда Мак Макдоналдла къурагъадыла (биринчи ресторан Сан-Бернардинода ачылгъады, Калифорния), 1948 джылда «дженгил ашатыуну» концепциясы биринчи кере къуралгъанды.

1954 джылда Рей Крок Макдоналд къарнашладан франчайзингден энчи агент болургъа хакъланы сатыб алады. 1955 джылда ол кесини биринчи McDonald’s ресторанын Иллинойс штатдагъы Дез-Пленз шахарчыкъда ачады (бусагъатда корпорацияны музейиди). 1955 джылда Корок McDonald’s System, Inc компанияны регистрация этеди (1960 джылда McDonald’s Corporation ат алады). 1961 джылда компаниягъа бютеу хакъланы Крок сатыб алады.

## Иелери бла башчылыгъы

Компанияны акцияларыны 100 % чакълы бири эркин джюрюудеди. 2009 джылны июнуну арасына капитализация — $64,2 млрд болгъанды.

Директорларыны кенгешини председатели эмда баш оноучусу — Джеймс Скиннерди (*James A. Skinner*), президенти — Дон Томпсон.

## Ишлеую

McDonald’s марка бла 2009 джылны июнуну арасына дунияны 118 къралында 32 060 ресторан ишлегенди (аланы 14 минги АБШ-дадыла). Аланы аслам кесеги (25 578) франчайзингни тамалында ишлегендиле, ол себебден ресторанланы ассортименти, порцияланы ёлчеми эмда къурамы къралгъа кёре тюрленирге болады. 2010 джылны эсеблерине кёре McDonald’s марка бла дунияда 32 737 ресторан ишлегенди (алай бла, McDonald’s алчылыкъны Subway сетге бергенди). Команияны арт заманда терк айныгъан проектлерини бири кофеханаланы сети «McCafé» болгъанды.

«Макдоналдс» ресторанланы дунияда джайылыуу
Ресторанланы ассортименти гамбургерледен (аланы ичинде «Биг Мак»), сэндвичледен, фри гардошдан, десертледен, суусун ичиуледен э. а. к. къуралады. Дунияны къралларыны асламысында сыра да сатылады, алай а Россияда «Макдоналдс» ресторанла тамамы бла да алкоголь ичкисиздиле.

Компанияны персоналыны 2008 джылгъа саны 400 адам болгъанды. 2008 джылдан хайыры $23,5 млрд болгъанды (2007 джылда — $22,8 млрд), операцион хайыры — $4,3 млрд ($2,4 млрд), таза хайыры — $2,6 млрд ($2,3 млрд). 2010 джылда хайыры рекорд дараджагъа чыгъады — $24,07 млрд. Таза хайыры уа- $4,94 млрд.

## Хыртха уруу

«Экили порция» (ингил. *Super Size Me*) атлы документли фильмде, баш джигит 30 кюнню къуру фастфуд ашаб тургъанды, аны ичинде экспериментни шартлары бла кюнде эм азы бла бир кере ол McDonald’s-да ашаргъа керек болгъады. Бу эксперимент бошалгъандында, бойсунмагъан медицина къуралышда экспериментчини саулугъуна заран джетгенин белгилегендиле: аурлугъу 12 килограммгъа ёсюу, семириу, къанында шекерни дараджасы ёсюу, къарнында ауруула, халыны тюрлениулери д. а. к. Бериуни авторларыны сёзлерине кёре бу берилген заранны тюзетир ючюн джыл джарымлыкъ интенсив багъыу курс ючюн $50000 керек боллукъду. Алай а Макдоналдсда ашау кеси быллай эсеблеге келтирмейди. 90 кюн баргъан башха быллай экспериментде баш джигит 17 килограммгъа азгъанды, эмда саулугъуна багъыу керек заран алмагъанды.

McDonald’s-ны хантларыны хазырлауда кёб тюрлю химиялыкъ азыкъ къошакъла хайырландырыладыла (ароматизаторла, стабилизаторла, консервантла, боятыучула.).

Дунияда ишлеген «Макдоналдс» ресторанладан эм эскиси (Дауни, Калифорния штат, АБШ)
«Макдоналдс» глобализацияны негатив юлгюсю кибик кёргюзюледи. Бу ресторанлагъа антиглобалистле чабаргъа ёчдюле.

## Менюсу

«McDonald’s» — франчайзинг компания болгъаны себебли тюрлю-тюрлю къраллада меню башха болургъа болады. Сёз ючюн, Израилде «McDonald’s» лафеде фалафель бла кебабланы сатады («МакКебаб»). Тюбюнде берилген меню толу тюлдю, ортакъ хантладан къуралгъанды.

Биг Мак — «Макдоналдсны» эм белгили бургери
Биг Н’Тейсти
### Тууар этден сандвичле

* Биг Мак (ингил. *Big Mac*)
* Биф аля рус
* Гамбургер (ингил. *Hamburger*)
* Чизбургер экили чизбургер (ингил. *Cheeseburger}*)
* Биг Тейсти (ингил. *Big N' Tasty*)
* Роял Чизбургер

Чикен МакНаггетс
### Тауукъ эмда чабакъ

* МакЧикен (ингил. *McChicken*)
* Чикен МакНаггетс (ингил. *Chicken McNuggets*)
* Филе-О-Фиш (ингил. *Filet-O-Fish*)
* Чикенбургер

### Башха

* Хэппи Мил (ингил. *Happy Meal*)

### Эртден азыкълары

* МакМаффинле (ингил. *McMuffins*)
* Гаккылы эмда тонгуз котлетли МакМаффин, гаккылы эмда котлетли экили макМаффин с яйцом и котлетой
* Фреш МакМаффин бла экили фреш МакМаффин
* Гаккылы эмда бышлакълы МакМаффин
* Гаккылы эмда беконлу МакМаффин
* Тонгуз котлетли МакМаффин
* Чикен фреш МакМаффин
* Блинле
* Омлет
* Уллу эртден азыкъ
* Хашбраун

### Ичиуле

* МакКофе (ингил. *McCafe*)

### Десертле

* МакФлурри (ингил. *McFlurry*)
* Сандэй (ингил. *Sanday*)
* Милкшейк тюрлю-тюрлю къошакълары бла
* МакСанди тюрлю-тюрлю къошакълары бла
* МакПирог тюрлю-тюрлю къошакълары бла

## Фотогалерея

* **«Макдоналдс»** ресторан Кобеде, Япония
* **«Макдоналдс»** ресторан Эксетерде, Девоншир графлыкъ (Уллу Британия)
* Рамат-Ганда кошер **«Макдоналдс»** ресторанны джазыуу, Израиль
* «Макдоналдс» Дубайда, БАЭ
* «Макдоналдс» Портуда, Португалия

## Джибериуле

* Компанияны официал халкъла арасы сайты (ингил.)
* Компанияны Россияда официал сайты (орус.)

## Белгиле

|  |
| --- |
|   Викигёзенде (Wikimedia Commons) бу категориягъа келишген медиа-файлла табарыкъсыз: **McDonald’s**. |