# Къуран

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|
**Ислам** |
| --- |
| **Акъыда** |
| **Аллах**
Аллахны барлыгъы эм бирлиги
Мёлекле
Сыйлы китабла
Мухаммад файгъамбар эм
башха файгъамбарла
Ахырат
Къадар |
| **Тамал ибадатла** |
| Шахада этиу
Намаз къылыу
Закят бериу
Ораза тутуу
Хадж къылыу |
| **Байрам кюнле** |
| Ораза байрам
Къурман байрам |
| **Китабла эм джорукъла** |
| **Къуран**
Сюннет · Хадис
Фикх · Шериат · Келям
Суфийлик |
| **Тарих эм къауумла** |
| Исламны тарихини кёзюулери
Ахль аль-Байт · Сахабла
Суннитлик · Шиитлик · Хариджитлик
Тёрт Халиф · Онеки имам |
| **Культура эм джамагъат** |
| Абдез · Байрамла · Билим
Межгитле · Философия · Фитир
Къурман · Мазхабла
Къралла · Садакъа · Санат
Орузлама · Тарикатла |
| **Джууукъ динле** |
| Иудейлик · Христианлыкъ |
|    |

 |

**Къуран** (араб. أَلْقُرآن‎ — *al-Qur'ān*) — дин китаб, ислам динни тутхан болгъан адамланы сыйлы китаблары. Къуран бютеу муслиман джорукъланы тамалыды. Дин джорукъланы да граждан джорукъланы да.

## Этимологиясы

Къуран
«Къуран» сёзню этимологиясыны талай варианты барды. Аладан:

1. «Къуран» сёз арабча «къара’» — «окъургъа» деген этимден келеди.

2. Башха алимле «къарана» — «байларгъа, къошаргъа» деген этимден келтиредиле.

3. Бюгюннгю тинтиучюле «къуран» сёзню сирий тилден «керьяна» сёзден чыгъарадыла, ол сёзню магъанасы «окъуу, Джазыуну дерси». Сирий тил, араб тилча, симит тиллени группасына къошулады.

## Чыкъгъаны

Муслиман адетге кёре Къуран Аллахны Кесини сёзюдю, Мухаммадны файгъамбарлыкъ ишге сайлаб, аны юсю бла билдирген адамлагъа.

## Башлары

Къуранны бютёу да 114 суурасы барды, 30 бёлюмге бёлюнеди. Хар бёлюмю да теб-тенгди. Ала Къуранда Аллахдан келгенича тюшмегендиле. Таблыгъына кёре, узунла аллына, къысхала да артына салынгандыла. Аланы биринчиси Фаатихады.

### Ачыучу суура

Бу суураны талай аты барды: аланы бири Алхамды, къарачай-малкъар тилде да аны ол аты джюрюйдю; бири да Фатихады - Къуранны ачхычы; бири да Уммул Китаб - китабны анасы. Ачыучу суураны тексти:

**1:1** بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمـَنِ الرَّحِيم

*Бисмиля, ар-Рахман, ар-Рахим*
**Рахматлы, джумушакъ Аллахны аты бла!1:2** الْحَمْدُ للّهِ رَبِّ الْعَالَمِين

*Альхамдулиля рабиль алямин*
**Махтаула бары да дунияланы Иеси** -
**1:3** الرَّحْمـنِ الرَّحِيم

*Ар-Рахман, ар-Рахим*
**Рахматлы, Джумушакъ Аллаххады,1:4** مَـالِكِ يَوْمِ الدِّين

*Малики яумиддин*
**(тюзлюк бла) сюд боллукъ кюнню патчахына!1:5** إِيَّاك نَعْبُدُ وإِيَّاكَ نَسْتَعِين

*Ияйкя набуду ва ияйкя настаин*
**(Эй, Аллах!) Биз къуру Сеннге къуллукъ этебиз болушлукъ да къуру Сенден излейбиз (къуру Сеннге таянабыз)!1:6** اهدِنَــــا الصِّرَاطَ المُستَقِيمَ

*Ихдина сыраталь мустакыим*
**(Энди) Сен бизни тюз джолгъа бир тюзет,1:7** صِرَاطَ الَّذِينَ أَنعَمتَ عَلَيهِمْ غَيرِ المَغضُوبِ عَلَيهِمْ وَلاَ الضَّالِّين

*Сыратал лязийна анамта аляхим, гайриль магдуби аляйхим ва лядолин. Амин.*
**ол Сен насыб этгенлени джолуна, чамланылгъанладан да, аджашханладан да тышында болгъан! Амин. Al-Quran (Къуран) online. text format
* Перевод по словам // QuranAcademy.org

|  |
| --- |
|   Бу, динни юсюнден тамамланмагъан статьяды. Бу статьяны тюзетиб эмда информация къошуб, проектге болушургъа боллукъсуз. |