# ಮಮತಾ ಸೋಧಾ

**ಮಮತಾ ಸೋಧಾ** ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟು, ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಅಳೆಯುವ ೨೦೧೦ ರ ಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಆಕೆಗೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ನೀಡಿ ಪರ್ವತಾರೋಹಣ ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿತು.

## ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ

 ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಟಿಬೆಟ್ ಲುಕಾ ಗಲುಝಿ 2006 ಕಡೆಗೆ ಎವರೆಸ್ಟ್ ನಾರ್ತ್ ಫೇಸ್
ಮಮತಾರವರು ೧ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೭೯ ರಂದು ಭಾರತದ ಹರಿಯಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಕೈತಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದಿದ್ದ ಕುಟುಂಬ ಇವರದು. ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಹುಡುಗಿಯರು ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯಳಾಗಿ ಜನಿಸಿದಮಮತಾ ಸೋಧಾರರು, ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಹರಿಯಾಣ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸರಬರಾಜು ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ತನ್ನ ತಂದೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ದಾಸ್ ಸೋಧಾ ಅವರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು, ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ತಾಯಿ ಮೇವಾ ದೇವಿ ತನ್ನ ಸಹೋದರರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಪೋಷಿಸಬೇಕಾಯಿತು.

ಮಮತಾ ತನ್ನ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಕೈತಾಲ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಕೈತಾಲ್‌ನ ಆರ್‌ಕೆಎಸ್‌ಡಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಅವರು ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದು ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ತರುವಾಯ, ಅವರು ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಿಂದ ದೈಹಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ (MPhEd) ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾಗಿ, ಹರಿಯಾಣದ ಶಾಹೀದ್ ಬಾಬಾ ದೀಪ್ ಸಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜ್ ಆಫ್ ಫಿಸಿಕಲ್ ಎಜುಕೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಅದೇ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವನ್ನು ಸೇರಿದರು.

ಯಶಸ್ವಿ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಆರೋಹಣದ ನಂತರ, ಹರಿಯಾಣ ಸರ್ಕಾರವು ಅವರನ್ನು ಹರಿಯಾಣ ಪೊಲೀಸ್ ಪಡೆಗೆ ಸೇರಿಸಿತು. ಮಮತಾ ಸೋಧಾ ಈಗ ೧೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೦ ರಿಂದ ಹರಿಯಾಣ ಪೋಲೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಪ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧೀಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

## ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಧನೆಗಳು

ಮಮತಾ ಅವರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಂಡೆ ಹತ್ತುವ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು, ಇದಕ್ಕೆ ಅವರ ತಂದೆಯ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವೂ ಇತ್ತು. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ, ಅವರು ಒಂದು ದಿನ ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಏರಲು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದರು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯದ ನೆಹರೂ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಮೌಂಟೇನಿಯರಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಸೇರಿದರು. ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಮೊದಲು, ಅವರು ಕೆಲವು ಇತರ ಶಿಖರಗಳನ್ನು ಏರಿದರು. ಅವರು ಜುಲೈ 2008 ರಲ್ಲಿ ಫವರರಂಗ ಶಿಖರವನ್ನು ಏರಿದ IMF ಗೋಲ್ಡನ್ ಜುಬಿಲಿ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಎರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಮೆಕ್ಲಿಯೋಡ್ ಗಂಜ್‌ನಲ್ಲಿ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅವರು ಮತ್ತೊಂದು ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಮುನ್ ಶಿಖರವನ್ನು ಏರಿದರು. ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೯ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಹಿಳಾ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೀ ಕಾಂತ್ ಶಿಖರವನ್ನು ಏರಿದರು.

ಅವರು ವಿವಿಧ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮೊರ್ನಿ ಶಿಖರ, ಖೈಟೆನ್ ಶಿಖರ, ಇಂದರ್ಹರಾ ಪಾಸ್ ಮತ್ತು ಐಲ್ಯಾಂಡ್ ಪೀಕ್ ನಂತಹ ವಿವಿಧ ಎತ್ತರಗಳ ಇತರೆ ಶಿಖರಗಳನ್ನು ಅಳೆದಿದ್ದಾರೆ. ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗೂ ಮೊದಲು, ಇಡ್ಲ್ಯಾಂಡ್ (ಇಮ್ಜಾ-ತ್ಸೆ) ಶಿಖರದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಅವರು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಾಧಿಸಿದರು.

ಎವರೆಸ್ಟ್ ಯೋಜನೆಗೆ ಒಟ್ಟು ₹ 1.8 ಮಿಲಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕ ವೆಚ್ಚವಿದ್ದ ಕಾರಣ ಅವರು ಹರ್ಯಾಣ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ( ₹ 300,000), PWD ಸಚಿವ, ರಣದೀಪ್ ಸಿಂಗ್ ಸುರ್ಜೆವಾಲಾ ( ₹ 51,000), ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯ, ನವೀನ್ ಜಿಂದಾಲ್ ( ₹ 500,000}, ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ಕಮಿಷನರ್ ಅಮ್ನೀತ್‌ನಂತಹ ಹಲವಾರು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಂದ ದೇಣಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ಹಣವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಪಿ ಕುಮಾರ್ ( ₹ 250,000) ಮತ್ತು ಇತರರು. ಯೋಜನೆಯು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಹಿಂದಿನ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಆರೋಹಿಗಳಾದ ಬಚೇಂದ್ರಿ ಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷ್ ಯಾದವ್ ಅವರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದೊಂದಿಗೆ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ತಂಡವು ೧೩ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್, ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಿಂದ ಬಂದವರು ಮತ್ತು ಉಳಿದ ನಾಲ್ವರು ೧೬ ವರ್ಷದ ಅರ್ಜುನ್ ವಾಜಪೇಯ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದವರು. ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್‌ನ ೧೯ ಯಶಸ್ವಿ ಆರೋಹಣಗಳ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ದಂತಕಥೆ ಅಪಾ ಶೆರ್ಪಾರವರದು. ತಂಡವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಾ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಾದಿಯನ್ನು ತೋರಿದರು. ತಂಡವು ೪೦ ದಿನಗಳನ್ನು ಖುಂಬು ಗ್ಲೇಸಿಯರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು, ಅಲ್ಲಿ ತಂಡವು ತಮ್ಮ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಅನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತ್ತು. ಈ ಮಾರ್ಗವು ನೇಪಾಳದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದಕ್ಷಿಣ ಕೋಲ್ ಮಾರ್ಗವಾಗಿತ್ತು. ಮಾರ್ಗಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಆವರ್ತಕ ಸ್ಟಾಪ್ ಓವರ್‌ಗಳ ನಂತರ ತಂಡವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ೨೦ ಮೇ ೨೦೧೦ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲುಪಿತು. ೨೨ ಮೇ ೨೦೧೦ ರಂದು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೧೦: ೨೪ ಕ್ಕೆ ಮಮತಾ ಸೋಧಾ ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಶಿಖರವನ್ನು ಏರಿದರು.

ಎವರೆಸ್ಟ್ ವಿಜಯದ ನಂತರ, ಮಮತಾ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಯುರೋಪ್‌ನ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾದ ಮೌಂಟ್ ಎಲ್ಬ್ರಸ್ ಅನ್ನು ಏರಿದರು.

ಮಮತಾ ಸೋಧಾ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಯಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬಾಲ್‌ನಲ್ಲಿಯೂ ಮಿಂಚಿದ್ದರು. ಅವರು ನವೆಂಬರ್ ೧೯೯೮ ಆಗ್ರಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ೨೧ ನೇ ಜೂನಿಯರ್ ಬಾಲಕಿಯರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬಾಲ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ರನ್ನರ್ ಅಪ್ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಹರಿಯಾಣ ರಾಜ್ಯ ಬಾಲಕಿಯರ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿ, ಅವರು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೯೮ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಅಂತರ-ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ವಿಜೇತರಾಗಿದ್ದರು. ೨೦೦೩ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಹರಿಯಾಣ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ರೀಡೆ ಮತ್ತು ಯುವ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಹ್ಯಾಂಡ್‌ಬಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ *B1* ದರ್ಜೆಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟುವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.

ಮಮತಾ ಸೋಧಾ ಅವರು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಡ್ವೆಂಚರ್ ಕ್ಲಬ್‌ನ ಸದಸ್ಯರೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.

## ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆಗಳು

* ಪದ್ಮಶ್ರೀ – ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ – 2014
* ತೇನ್ಸಿಂಗ್ ನಾರ್ಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಹಸ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ – 2010
* ನಗದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ₹ 2.1 ಮಿಲಿಯನ್ – ಹರಿಯಾಣ ಸರ್ಕಾರ – 2010
* ಇಡ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿ ಆರೋಹಣದ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (ಇಮ್ಜಾ-ತ್ಸೆ) - ನೇಪಾಳ ಪರ್ವತಾರೋಹಣ ಸಂಘ - 2010

## ಸಹ ನೋಡಿ

* ಅಪಾ ಶೆರ್ಪಾ
* ತೇನ್ಸಿಂಗ್ ನಾರ್ಗೆ
* ಎಡ್ಮಂಡ್ ಹಿಲರಿ
* ಬಚೇಂದ್ರಿ ಪಾಲ್
* ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್‌ನ ಭಾರತೀಯ ಶಿಖರಗಳು - ವರ್ಷವಾರು
* ಶಿಖರಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಶಿಖರಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಭಾರತದ ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ದಾಖಲೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ
* ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ದಾಖಲೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ

## ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

## ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು

* "DSC Limited honors Mamta Sodha". DSC Limited. 7 June 2010. Retrieved 2 September 2014.
* EXpress News Service (17 June 2010). "Surinder Kaur, Mamta Sodha appointed DSP". The New Indian Express. Archived from the original on 5 ಮಾರ್ಚ್ 2016. Retrieved 2 September 2014.
* "Mamta Sodha – Willpower Personified". Blog report. 8 June 2010. Retrieved 2 September 2014.
* "Tenzing Norgay Award Winner Mamta Sodha, Everester (India)". Ambedkar Times. 1 September 2011. Retrieved 2 September 2014.