# ប្រធានាធិបតីនៃសហរដ្ឋអាមេរិក

| ប្រធានាធិបតីនៃនៃសហរដ្ឋអាមេរិក |
| --- |
| ទង់ប្រធានាធិបតី |
| ត្រាប្រធានាធិបតី |
| **អ្នក​កាន់​តំណែងបច្ចុប្បន្ន ដូណាល់ ត្រាំ** ចាប់​តាំងពី ២០ មករា ២០២៥ |
| * សាខាប្រតិបត្តិនៃរដ្ឋាភិបាលសហរដ្ឋអាមេរិក
* ការិយាល័យប្រតិបត្តិប្រធានាធិបតី
 |
| បែបបទ | * លោកប្រធានាធិបតី (ក្រៅផ្លូវការ)
* ឯកឧត្តមជាកិត្តិយល (ផ្លូវការ)
* ឯកឧត្តម (ការទូត)
 |
| ប្រភេទ | * ប្រមុខរដ្ឋ
* ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល
 |
| អក្សរ​កាត់ | POTUS |
| សមាជិកនៃ | * គណៈរដ្ឋមន្ត្រី
* ក្រុមប្រឹក្សាគោលនយោបាយក្នុងស្រុក
* ក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចជាតិ
* ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខជាតិ
 |
| និវេសនដ្ឋាន | សេតវិមាន |
| អាសនៈ | វ៉ាស៊ីនតោន |
| អ្នកចាត់តាំង | គណៈបោះឆ្នោតមណ្ឌល |
| រយៈពេល | បួនឆ្នាំ (អាចបន្តបាន កំណត់ត្រឹមពីរអាណត្តិ) |
| Constituting instrument | រដ្ឋធម្មនុញ្ញសហរដ្ឋអាមេរិក |
| និម្មិតកម្ម | ២១ មិថុនា ១៧៨៨ |
| អ្នកកាន់តំណែងដំបូង | ចច វ៉ាស៊ីនតោន |
| ប្រាក់ខែ | ៤០០,០០០$ ប្រចាំឆ្នាំ |
| គេហទំព័រ | whitehouse.gov |

**ប្រធានាធិបតីនៃសហរដ្ឋអាមេរិក** (ភាសាអង់គ្លេស៖ President of the United States, សរសេរ/ហៅកាត់ថា **POTUS**) គឺជាប្រមុខរដ្ឋ និងប្រមុខរដ្ឋាភិបាលនៃសហរដ្ឋអាមេរិក។ ប្រធានាធិបតីជាអ្នកដឹកនាំសាខាប្រតិបត្តិនៃរដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធ និងជាអគ្គមេបញ្ជាការនៃកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធសហរដ្ឋអាមេរិក។

អំណាចប្រធានាធិបតីបានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងចាប់តំណែងនេះត្រូវបានបង្កើតមក ក៏ដូចជាអំណាចរបស់រដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធទាំងមូលផងដែរ។ ខណៈពេលដែលអំណាចប្រធានាធិបតីបានធ្លាក់ចុះ និងហូរទៅតាមពេលវេលា ប្រធានាធិបតីបានដើរតួយ៉ាងរឹងមាំកាន់តែខ្លាំងឡើងនៅក្នុងជីវិតនយោបាយអាមេរិកចាប់តាំងពីដើមសតវត្សទី២០ ជាមួយនឹងការរីកធំឡើងនៃអំណាចគួរឱ្យកត់សម្គាល់ក្នុងអំឡុងពេលលោកហ្វ្រែងគ្លីន រូសឺវេលត៍កាន់អំណាច។ នៅក្នុងសម័យកាលបច្ចុប្បន្ន ប្រធានាធិបតីអាមេរិកត្រូវគេបានចាត់ទុកថាជាឥស្សរជននយោបាយដ៏មានឥទ្ធិពលខ្លាំងបំផុតមួយរបស់ពិភពលោកក្នុងនាមជាមេដឹកនាំនៃមហាអំណាចពិភពលោកតែមួយគត់ដែលនៅសេសសល់។ ក្នុងនាមជាអ្នកដឹកនាំប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេដោយ GDP ជាមធ្យម ប្រធានាធិបតីមានអំណាចមាំ និងទន់ទាំងក្នុងស្រុក និងនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។

មាត្រាពីរនៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានបង្កើតសាខាប្រតិបត្តិនៃរដ្ឋាភិបាលសហព័ន្ធ ហើយប្រគល់អំណាចប្រតិបត្តិទៅក្នុងតំណែងប្រធានាធិបតី។ អំណាចរួមមាន អំណាចប្រតិបត្តិ និងការអនុវត្តច្បាប់សហព័ន្ធ និងការទទួលខុសត្រូវក្នុងការតែងតាំងនាយកប្រតិបត្តិសហព័ន្ធ ការទូត និយតកម្ម និងមន្ត្រីតុលាការ។ ដោយផ្អែកលើបទប្បញ្ញត្តិនៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញដែលផ្តល់អំណាចយ៉ាងច្រើនដល់ប្រធានាធិបតីក្នុងការតែងតាំង និងទទួលឯកអគ្គរដ្ឋទូត និងបញ្ចប់សន្ធិសញ្ញាជាមួយមហាអំណាចបរទេស និងលើច្បាប់ជាបន្តបន្ទាប់ដែលអនុម័តដោយសភា ប្រធានាធិបតីសម័យទំនើបមានទំនួលខុសត្រូវចម្បងក្នុងការដឹកនាំគោលនយោបាយការបរទេសរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក។ តួនាទីនេះរួមមាន ទំនួលខុសត្រូវក្នុងការដឹកនាំយោធាថ្លៃបំផុតនៅលើពិភពលោកដែលមានឃ្លាំងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរធំជាងគេទីពីរ។

ប្រធានាធិបតីក៏ដើរតួនាំមុខគេនៅក្នុងច្បាប់សហព័ន្ធ និងការបង្កើតគោលនយោបាយក្នុងស្រុកដែរ។ ជាផ្នែកមួយនៃប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យ និងសមតុល្យ មាត្រាមួយ ផ្នែកទី ៧ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញបានផ្តល់ឱ្យប្រធានាធិបតីនូវអំណាចក្នុងការចុះហត្ថលេខា ឬវេតូច្បាប់សហព័ន្ធ។ ដោយសារប្រធានាធិបតីសម័យទំនើបត្រូវបានចាត់ទុកជាធម្មតាថាជាមេដឹកនាំនៃគណបក្សនយោបាយរបស់ពួកគេ ការបង្កើតគោលនយោបាយសំខាន់ៗត្រូវបានបង្រួបបង្រួមដោយលទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតី ដោយប្រធានាធិបតីមានតួនាទីយ៉ាងសកម្មក្នុងការលើកកម្ពស់គោលនយោបាយអាទិភាពរបស់ពួកគេចំពោះសមាជិកសភាដែលជារឿយៗពឹងផ្អែកលើការបោះឆ្នោតលើប្រធានាធិបតី។ នៅប៉ុន្មានទសវត្សរ៍ថ្មីៗនេះ ប្រធានាធិបតីក៏បានបង្កើនការប្រើប្រាស់បទបញ្ជាប្រតិបត្តិ បទបញ្ជារបស់ទីភ្នាក់ងារ និងការតែងតាំងតុលាការ ដើម្បីរៀបចំគោលនយោបាយក្នុងស្រុក។

ប្រធានាធិបតីត្រូវបានជ្រើសរើសដោយប្រយោលតាមរយៈគណៈបោះឆ្នោតមណ្ឌល (Electoral College) សម្រាប់បម្រើការរយៈពេលបួនឆ្នាំក្នុងមួយអាណត្តិ រួមជាមួយនឹងអនុប្រធានាធិបតីផង។ នៅក្រោមវិសោធនកម្មលើកទីម្ភៃពីរដែលបានផ្តល់សច្ចាប័នក្នុងឆ្នាំ១៩៥១ បានឱ្យដឹងថា គ្មានបុគ្គលណាដែលត្រូវបានជ្រើសរើសធ្វើជាប្រធានាធិបតីអស់រយៈពេលពីរអាណត្តិ អាចបន្តជាប់ឆ្នោតក្នុងអាណត្តិទីបីបានទេ។ លើសពីនេះ អនុប្រធានាធិបតីចំនួនប្រាំបួនរូបបានឡើងឋានៈជាប្រធានាធិបតីក្នុងករណីដែលប្រធានាធិបតីដើមទទួលមរណភាព ឬលាលែងពីតំណែង។ សរុបមក បុគ្គលចំនួន ៤៥ រូបបានបម្រើការជាប្រធានាធិបតីចំនួន ៤៦ លើកដែលមានរយៈពេល ៥៨ អាណត្តិពេញ។

លោលដូណាល់ ត្រាំគឺជាប្រធានាធិបតីទី៤៧ និងបច្ចុប្បន្នរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកចាប់តាំងពីថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥។

## បញ្ជីនាមប្រធានាធិបតី

ខាងក្រោមនេះ គឺជាបញ្ជីនាមប្រធានាធិបតីអាមេរិកចាប់ពីបិតាស្ថាបនិកប្រទេសលោកចច វ៉ាស៊ីនតោនរហូតមកដល់ប្រធានាធិបតីបច្ចុប្បន្នលោកចូ បៃដិន។

| ភាសាខ្មែរ | ជាភាសអង់គ្លេស | ឆ្នាំ |
| --- | --- | --- |
| ចច វ៉ាស៊ីនតោន | George Washington | 1789-1797 |
| ចន អាដាមស៍ | John Adams | (1797-1801) |
| ថូម៉ាស៍ ចេហ្វឺសុន | Thomas Jefferson | (1801-1809) |
| ចេមស៍ ម៉ាឌីសុន | James Madison | (1809-1817) |
| ចេមស៍ ម៉ាឌីសុន | James Madison | (1817-1825) |
| ចន ឃ្វិនស៊ីអាដាមស៍ | John Quincy Adams | (1825-1829) |
| អ៊ែនឌ្រូ ជែកសុន | Andrew Jakson | (1829-1837) |
| ម៉ានទីន វ៉ានប៉ូរេន | Martin van Boren | (1837-1841) |
| វិល្លៀម ហ៊ែនរីហ៊ែរីសុន | William Henrry Harrison | (1841-18....) |
| ចន ថែល័រ | John Tyler | (1841-1845) |
| ចេមស៍ ណុកផូល៍ខ | James Knox Polx | (1845-1849) |
| ហ្សេខារី ថេឡរ៍ | Zachary Taylar | (1849-1850) |
| មិលឡាដ ហ្វ៊ីលម៉វ | Mallard Fillmore | (1850-1853) |
| ហ្វ្រែង គ្លីនភៀស | Fran Klin Pierce | (1853-1857) |
| ចេមស៍ ប៊ូខាណាន់ | James Buchanan | (1857-1861) |
| អាប្រាហាម លិនខូលន៍ | Abraham Lincoln | (1861-1865) |
| អ៊ែនឌ្រូ ចនសុន | Andrew Johnson | (1865-1869) |
| យូលីស៊ីស ហ្គែ្រន៍ | Ulyssess Grant | (1869-1877) |
| រូធ័រហូដ ហេយេស៍ | Rutherford B.Hayes | (1877-1881) |
| ចេមស៍ ហ្ការហ្វៀស | James A.Garfield | (1881-18.........) |
| ឆេស្ទ័រ អារធ័ម | Chester A.Arthur | (1881-1885) |
| ហ្ក្រេវរ័ ក្លីវឡែនដ៍ | Graver Cleveland | (1885-1889) |
| ប៊ីនចេមីន ហ៊ែរីសុន | Benjamin Harrision | (1889-1893) |
| ហ្ល្រូវរ័ គ្លីវឡែនដ៍ | Grover Cleveland | (1893-1897) |
| វីល្លៀម ម៉ាក់ឃិនលី | William Mckinley | (1897-1901) |
| ធីអូដ័រ រ៉ូសឺវេលត៍ | Theadore Roosevelt | (1901-1909) |
| វិល្លៀម ហូវើដថាហ្វត៍ | William Howard Taft | (1909-1913) |
| វូដ្រូ វិលសុន | Woodron Wilson | (1913-1921) |
| រឺរេន ហារឌិន | Warren G.Harding | (1921-1923) |
| ខេលវិន ឃូលិដដ៍ | Calvin Coolidge | (1923-1929) |
| ហ៊ែរបឺត ហ៊ែវន៍ | Herbert Hoover | (1929-1933) |
| ហ្រែ្វងគ្លិន រូសឺវេលត៍ | Franklin D.Roosevelt | (1933-1945) |
| ហ៊ែរី ទ្រូមែន | Harry S.Truman | (1945-1953) |
| ដ្វាយត៍ អែសិនហូវរ៍ | Dwight D.Eisenhower | (1953-1961) |
| ចន អែហ្វកេណ្ណីឌី | John F.Kennedy | (1961-1963) |
| លីនដុន បេនចនសុន | Lyndon B.Johnson | (1963-1969) |
| រីឆាដ និចសុន | Richard Nixon | (1969-1974) |
| ផេរ៉ល់ដ៍ ហ្វដ | Gerald R.Ford | (1974-1977) |
| ជីមី ខាទ័រ | Jimmy Carter | (1977-1981) |
| រ៉ូណល់ វីហ្កេន | Ronald Reagan | (1981-1989) |
| ចច ប៊ូស | George H.W.Bush | (1989-1993) |
| ប៊ិល គ្លីនតុន | Bill Clinton | (1993-2001) |
| ចច វ៉ឃ័រប៉ូស | George Walker Bush | (2001-2009) |
| បារ៉ាក់ អូបាម៉ា | Barack Obama | (2009-2017) |
| ដូណាល់ ត្រាំ | Donald Trump | (2017-2019) |

## កំណត់សម្គាល់

## ឯកសារយោង