Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ភាសាកូរ៉េ

| ភាសាកូរ៉េ 한국어 / 조선말 |
| --- |
| ប្រទេសនិយាយ | កូរ៉េខាងត្បូង, កូរ៉េខាងជើង, ចិន, ជប៉ុន, សហរដ្ឋអាមេរិក, រុស្ស៊ី, កាហ្សាស្ថាន, អឹស្សបេគីស្ថាន ជាដើម |
| តំបន់ | អាស៊ីខាងកើត |
| ចំនួនអ្នកនិយាយ | ៧៨ លាននាក់ |
| លំដាប់លេខ | ១៣ |
| ក្រុមភាសា |  |
| មុខងារជាផ្លូវការ |
| ភាសាផ្លូវការនៅ |  កូរ៉េខាងជើង  កូរ៉េខាងត្បូង Yanbian( សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន) |
| គ្រប់គ្រងដោយ | កូរ៉ខាងត្បូង: វិទ្យាស្ថានជាតិភាសាកូរ៉េ 국립국어원
កូរ៉េខាងជើង: *Sahoe Kwahagwon Ŏhak Yŏnguso* 사회과학원 어학연구소 |
| កូដភាសា |
| ISO 639-1 | ko |
| ISO 639-2 | kor |
| ISO/DIS 639-3 | kor |
| SIL | KKN |

**ភាសាកូរ៉េ** គឺជាភាសារបស់ជនជាតិកូរ៉េ ហើយត្រូវបាននិយាយភាគច្រើននៅក្នុងប្រទេសកូរ៉េខាងជើង និងកូរ៉េខាងត្បូង ហើយមានចំនួនអ្នកនិយាយច្រើនជាង ៧៨ លាននាក់។

នៅកូរ៉េខាងត្បូង ភាសាេនះត្រូវបានគេហៅថា *ហាន់កុកម៉ាល* (한국말) ឬ *ហាន់កុកហ្គូ* (Hangeul: 한국어, Hanja: 韓國語) ។ ចំណែកឯនៅប្រទេសកូរ៉េខាងជើងវិញ ភាសានេះ ត្រូវបានហៅថា *ឆូសន់ម៉ាល* (조선말) or *ឆូសន់នូ* (조선어, 朝鮮語) ។ ភាសាទាំងពីរនេះត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះខុសគ្នា ព្រោះឈ្មោះទូទៅរបស់កូរ៉េខាងជើង និងកូរ៉េខាងត្បូងគឺខុសគ្នា។

## ការសរសេរ

នៅក្នុងប្រព័ន្ធសំណេរ (ការសរសេរ) ភាសាកូរ៉េមានអក្សរក្រមចំបងដែលមានឈ្មោះថា Hangul ។​ នៅក្នុង​ប្រទេស​កូរ៉េខាងជើង មាន​តែ ហ៊ានហ្កុល (Hangeul) តែប៉ុណ្ណោះដែលត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើ​ប្រាស់​ដោយ​ច្បាប់ ។ នៅក្នុង​ប្រទេស​កូរ៉េខាងត្បូង ហ៊ានហ្កុល (Hangeul)ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើ​ប្រាស់ជា​សាធារណៈ ដូចជា​ក្នុង​វិស័យអប់រំជាដើម, ប៉ុន្តែហានចា ( Hanja) គឺនៅតែត្រូវ​បាន​គេប្រើ​ប្រាស់នៅតាម​សាពត៌មាន ឬក៏ជា​លក្ខណឯកទេស​ផ្សេងៗ ។ Hanja is the system of symbols used in the Chinese that are also used in Korean. Hanja was the only way to express Korean before the invention of Hangeul in the 15th century, and it was common for novels before the 19th century.

## ឯកសារយោង

## តំនភ្ជាប់
# ភាសារុស្ស៊ី

**ភាសារុស្ស៊ី** (រុស្ស៊ី: *русский язык*) គឺជាភាសាស្លាវមួយដែលត្រូវបាននិយាយជាភាសាដើមនៅក្នុងប្រទេសរុស្ស៊ី, ប្រទេសបេឡារុស, ប្រទេសអ៊ុយក្រែន, ប្រទេសកាហ្សាក់ស្ថាន និង ប្រទេសកៀហ៊្សីស្ថាន និងត្រូវបានគេប្រើយ៉ាងទូទៅ ទោះបីគ្មានឋានៈផ្លូវការក៏ដោយ នៅក្នុង ប្រទេសឡេតូនី, ប្រទេសអេស្តូនី និង ប្រទេសផ្សេងទៀតជាច្រើនដែលជាសាធារណរដ្ឋនៃអតីតសហភាពសូវៀត។
# ភាសាថៃ

| ភាសាថៃ |
| --- |
| ភាសាសៀម |
| ภาษาไทย |
|  |
| ការបញ្ចេញសំឡេង | /pʰāːsǎːtʰāj/ |
| តំបន់ | * ថៃ
* ម៉ាឡេស៊ី
* កម្ពុជា (កោះកុង)
* ភូមា (តានីនថារី)
 |
| ជាតិពន្ធុ​ ​(ជនជាតិ) | ថៃ |
| អ្នកនិយាយដើមកំណើត |  ២០-៣៦​ លាននាក់ ៤៤ លាននាក់និយាយជាភាសាទីពីរ |
| អំបូរភាសា | ក្រា-ដៃ
* តៃ
	+ តៃនិរតី
		- ឆៀងស៊ែន
			* **ភាសាថៃ**
 |
| ប្រព័ន្ធសរសេរ | * អក្សរថៃ
* ប្រេលថៃ
* អក្សរក្រមខ្មែរថៃ
 |
| ស្ថានភាពផ្លូវការ |
| ភាសាផ្លូវការនៅក្នុង |  ថៃ

---

 អាស៊ាន |
| ភាសាជនជាតិភាគតិច ត្រូវបានទទួលស្គាល់ |  កម្ពុជា  (កោះកុង)  ម៉ាឡេស៊ី (រដ្ឋKedah Perlis និងKelantan និងស្រុកHulu Perak)  ភូមា (តានីនថារី) |
| គ្រប់គ្រងដោយ | Royal Society of Thailand |
| កូដភាសា |
| ISO 639-1 | `th` |
| ISO 639-2 | `tha` |
| ISO 639-3 | `tha` |
| ហ្គ្រតតូឡក | `thai1261` |
| Linguasphere | `47-AAA-b` |
|  |

**ភាសាថៃ** ឬ​​ **ភាសាសៀម** ជាភាសាកំណើតរបស់ជនជាតិថៃ និងជាភាសាដែលប្រើជាផ្លូវ​ការនៅប្រទេសថៃ។ ភាសានេះត្រូវបាននិយាយជាភាសាដើមកំណើតដោយប្រមាណ ២០-៣៦ លាននាក់ និងត្រូវបាននិយាយជាភាសាទីពីរដោយប្រមាណ ៤៤ លាននាក់។ ការគ្រប់គ្រងរបស់ប្រទេសថៃមានលក្ខណៈជាតិពន្ឋុ។ ភាសាថៃជាសមាជិករបស់អំបូរភាសាក្រា-ដៃ។ ពាក្យពេចន៍ មួយចំនួនរបស់ភាសាថៃត្រូវបានខ្ចីពីភាសាបាលី សំស្រ្កឹត និង ភាសាខ្មែរ។​ វាមាន សូរសំនៀង និង ភាសាវិភាគ។ ភាសាថៃ មានភាពស្មុកស្មាញផងដែរចំពោះ អក្ខរាវិរុទ្ឋ និង រាល់គំនូសតាង ។ ភាសាថៃនិង ភាសាឡាវ មានភាពងាយយល់គ្នាវិញទៅមក ដោយហេតុថាវាមានគ្រាមភាសាស្ទើរតែដូចគ្នា។

### លេខ

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ๐ | ๑ | ๒ | ๓ | ๔ | ๕ |
| ๖ | ๗ | ๘ | ๙ |

## គ្រាមភាសា​ និង ភាសា

"លក្ខណៈជាផ្លូវការណ៍នៃភាសាថៃ" ត្រូវបានគេស្គាល់ថា ថៃ ឬ សៀម នៅក្នុងប្រទេសថៃ ហើយមានមនុស្សជាង ២០ លាននាក់
និយាយភាសាថៃ រួមទាំងថៃបាងកក (ទោះបីជាងយ៉ាងណាវាក៏ត្រូវបានគិតថា មានភាពដាច់ដោយឡែកពី គ្រាមភាសា។​ ថៃគោរាជ
មានមនុស្សនិយាយភាសានេះប្រហែល ៤០០,០០០​(១៩៨៨) នៅ នគររាជសីមាជាការគ្រប់គ្រងនៃកន្លែងភាសារវាងបណ្តា
ភាសា ថៃកណ្តាល និង ឦសាន ដែលជាគ្រាមភាសាមានទំនាក់ទំនងគ្នា ហើយប្រហែលជាត្រូវបានគេគិតថានឹងអាចក្លាយជា
ភាសាមួយផ្សេងទៀត។មនុស្សភាគច្រើន រស់នៅតំបន់ ឥសាន នៃប្រទេសថៃ និយាយគ្រាមភាសារបស់ភាសាឡាវ ដែលពិតជាមាន
ឥទ្ឋិពលចំពោះគ្រាមភាសាថៃកណ្តាលទៅវិញ។
ការបន្ថែមទៅលើភាសាផ្លូវការណ៍ថៃ នោះគឺប្រទេសថៃជាម្វាស់ផ្ទះដែលមានទំនាក់ទំនងនឹង ភាសាតៃ រួមមាន :
# ប៊ូសាន

| ប៊ូសាន 부산 |
| --- |
| មហានគរ |
| ទីក្រុងធំប៊ូសាន |
|   |
|  • ហាន់ហ្គឹល | 부산광역시 |
|  • ហាន់ចា | 釜山廣域市 |
|  • RR | Busan Gwangyeoksi |
|  • MR | Pusan Kwangyŏksi |
|  |
|  |
| កន្លែងនៅក្នុងប៊ូសាន: ស្ពានក្វាំងអាន់, ឆ្នេរហែអ៊ុនឌែ, ផ្សារចាកាល់ឈី, ប្រាសាទហែដុងយ៉ុងគុងសា, ទិដ្ឋភាពពេលយប់ឆ្នេរហែអ៊ុនឌែកន្លែងនៅក្នុងប៊ូសាន: ស្ពានក្វាំងអាន់, ឆ្នេរហែអ៊ុនឌែ, ផ្សារចាកាល់ឈី, ប្រាសាទហែដុងយ៉ុងគុងសា, ទិដ្ឋភាពពេលយប់ឆ្នេរហែអ៊ុនឌែ |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **ទង់** |  **ត្រា** |

 |
|  |
| ប្រទេស |  កូរ៉េខាងត្បូង |
| តំបន់ | យ៉ុងណាំ |
| សង្កាត់ | 16 |
| រដ្ឋាភិបាល |
|  • អភិបាលក្រុង | ផាក់ ហ្យុងជុន (គណបក្សអំណាចប្រជាជន) |
| ផ្ទៃក្រឡា |
|  • សរុប | ៧៦៦.១២ គម2 (២៩៥.៨០ ម៉ាយ ការ) |
| ប្រជាជន (2009) |
|  • សរុប | ៣៥៧៤៣៤០ |
|  • សន្ទភាព | ៤៦៦៦/km2 (១២០៨០/sq mi) |
| បក្សី | Seagull |
| ផ្កា | Camellia |
| ត្រី​ | ត្រី​ស្បៃ​កា​ (Mackerel) |
| គេហទំព័រ | busan.go.kr (អង់គ្លេស) |

**ប៊ូសាន** ឬ **ពូសាន**​ ​(កូរ៉េ: 부산시) ត្រូវបានគេស្គាល់ជាផ្លូវការថា **ទីក្រុងធំប៊ូសាន** (កូរ៉េ: 부산광역시)​​ គឺជាទីក្រុងដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទីពីររបស់កូរ៉េខាងត្បូងបន្ទាប់ពីទីក្រុងសេអ៊ូល​​ ជាមួយនឹងចំនួនប្រជាជនជាង 3.4 លាននាក់ ជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ច វប្បធម៌ និងការអប់រំនៃភាគអាគ្នេយ៍កូរ៉េខាងត្បូង ជាមួយនឹងកំពង់ផែ - កូរ៉េដែលមមាញឹកបំផុត និងជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី 6 នៅក្នុងពិភពលោក ជុំវិញតំបន់សេដ្ឋកិច្ចអាគ្នេយ៍ (រួមទាំង អ៊ុលសាន​​ និង ខេត្តក្យង់សាំង) គឺជាតំបន់ឧស្សាហកម្មដ៏ធំបំផុតរបស់កូរ៉េខាងត្បូង

|  |
| --- |
| **Busan** |
| Hangul | 부산 |
| Hanja | 釜山 |
| Revised Romanization | Busan |
| McCune–Reischauer | Pusan |
| Busan Metropolitan City |
| Hangul | 부산광역시 |
| Hanja | 釜山廣域市 |
| Revised Romanization | Busan Gwangyeoksi |
| McCune–Reischauer | Pusan Kwangyŏksi |

## ការបែងចែករដ្ឋបាល

នៅឆ្នាំ 1957 ទីក្រុងប៊ូសានបាន​អនុម័ត​ប្រព័ន្ធ​បែង​ចែក​ដោយ​បង្កើតខណ្ឌ (구, គូ) ​ចំនួន 6 បច្ចុប្បន្ននេះទីក្រុងប៊ូសាន​ត្រូវ​បាន​បែង​ចែក​ជា 15 ស្រុក និង​ស្រុក​ចំនួន 1 ស្រុក​ (군, គូ)

Administrative divisions

| ឈ្មោះជាភាសាខ្មែរ | ឈ្មោះជាភាសាកូរ៉េ​ | ឈ្មោះជាតួរ៉ូម៉ាំង |
| --- | --- | --- |
| ខណ្ឌប៊ុក | 북구 | Buk-gu |
| ខណ្ឌប៊ូសាន់ជីន | 부산진구 | Busanjin-gu |
| ខណ្ឌដុង | 동구 | Dong-gu |
| ខណ្ឌដុងណែ | 동래구 | Dongnae-gu |
| ខណ្ឌកាំងស | 강서구 | Gangseo-gu |
| ខណ្ឌគឹមចង់ | 금정구 | Geumjeong-gu |
| ខណ្ឌហែអ៊ុនឌែ | 해운대구 | Haeundae-gu |
| ខណ្ឌជុង | 중구 | Jung-gu |
| ខណ្ឌណាំ | 남구 | Nam-gu |
| ខណ្ឌសាហា | 사하구 | Saha-gu |
| ខណ្ឌសាសាំង | 사상구 | Sasang-gu |
| ខណ្ឌស | 서구 | Seo-gu |
| ខណ្ឌស៊ូយ៉ង់ | 수영구 | Suyeong-gu |
| ខណ្ឌយ៉ង់ដូ | 영도구 | Yeongdo-gu |
| ខណ្ឌយ៉នជេ | 연제구 | Yeonje-gu |
| ស្រុកគីចាំង | 기장군 | Gijang-gun |

## កំណត់ចំណាំ

## ឯកសារយោង