# រីអូ ដេ ចាណេរ៉ូ

| រីអូ ដេ ចាណេរ៉ូ |
| --- |
| Municipality |
| *Município do Rio de Janeiro* |
|  |
| [[File:|250px|none|alt=|ជើងមេឃនៃរីអូ ដេ ចាណេរ៉ូ]] |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **ទង់** |  **វរលញ្ឆករ** |

 |
| រហស្សនាម: *Cidade Maravilhosa* (ទីក្រុងដ៏អស្ចារ្យ) *Princesa Maravilhosa* (ព្រះនាងអស្ចារ្យ) *Cidade dos Brasileiros* (ទីក្រុងនៃប្រទេសប្រេស៊ីល) |
| Location in the state of Rio de JaneiroLocation in the state of Rio de Janeiro |
| Country |  Brazil |
| Region | Southeast |
| State |  Rio de Janeiro |
| Historic countries | ទំព័រគំរូ:ទិន្នន័យប្រទេស Kingdom of Portugal  United Kingdom of Portugal, Brazil and the Algarves ទំព័រគំរូ:ទិន្នន័យប្រទេស Empire of Brazil |
| Settled | 1555 |
| Founded | 1 March 1565 |
| ដាក់ឈ្មោះតាម | Saint Sebastian |
| រដ្ឋាភិបាល |
|  • ប្រភេទ | Mayor-council |
|  • Body | Municipal Chamber of Rio de Janeiro |
|  • Mayor | Eduardo Paes (PSD) |
|  • Vice Mayor | Nilton Caldeira (PL) |
| ផ្ទៃក្រឡា |
|  • Municipality | ១២២១ គម2 (៤៨៦.៥ ម៉ាយ ការ) |
|  • Metro | ៤៥៣៩.៨ គម2 (១៧៥៩.៦ ម៉ាយ ការ) |
| រយៈកំពស់ | ២ m (៧ ft) |
| កម្ពស់ខ្ពស់បំផុត | ១០២០ m (៣៣៤៩ ft) |
| កម្ពស់ទាបបំផុត | ០ m (០ ft) |
| ប្រជាជន (2020) |
|  • Municipality | ៦,៧៤៧,៨១៥ |
|  • ចំណាត់ថ្នាក់ | 2nd |
|  • Urban | ១១,៦១៦,០០០ |
|  • Metro | ១២,២៨០,៧០២ (២nd) |
|  • Metro density | ២៧០៥.១/km2 (៧០០៦/sq mi) |
| ប្រជានាម | Carioca |
| ល្វែងម៉ោង | BRT (ម.ស.ស.−3) |
| Postal Code | 20000-001 to 23799-999 |
| ក្រមផ្ទៃដាល | 21 |
| HDI (2017) | 0.787 high (8th) |
| Nominal 2018 | US$ 93.9 billion (2nd) |
| Per Capita | US$14,046 (2nd) |
| គេហទំព័រ | prefeitura.rio |
|  |
| UNESCO World Heritage Site |
| *Official name: Rio de Janeiro: Carioca Landscapes between the Mountain and the Sea* |
| Type: | Cultural |
| Criteria: | vi |
| Designated: | 2012 (36th session) |
| Reference No. | 1100 |
| State Party: | Brazil |
| : | Latin America and Europe |
|  |

**រីអូ ដេ ចាណេរ៉ូ** (ព័រទុយហ្គាល់: *Rio de Janeiro*) គឺជាទីក្រុងដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទីពីរក្នុងប្រទេសប្រេស៊ីល និងមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទីប្រាំមួយនៅអាមេរិក។ រីយ៉ូ ដេ ជេណេរ៉ូ គឺជារដ្ឋធានីនៃរដ្ឋដែលមានឈ្មោះដូចគ្នា ជារដ្ឋដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទីបីរបស់ប្រេស៊ីល បន្ទាប់ពី São Paulo និង Minas Gerais ។ ផ្នែកមួយនៃទីក្រុងនេះត្រូវបានគេកំណត់ថាជាតំបន់បេតិកភណ្ឌពិភពលោកដែលមានឈ្មោះថា "Rio de Janeiro: Carioca Landscapes between the Mountain and the Sea" នៅថ្ងៃទី ១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០១២ ជាទេសភាពវប្បធម៌។

ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ១៥៦៥ ដោយជនជាតិព័រទុយហ្គាល់ ទីក្រុងនេះដំបូងឡើយជាកន្លែងអង្គុយរបស់ប្រធានក្រុម រីយ៉ូ ដេ ជេណេរ៉ូ ដែលជាដែននៃចក្រភពព័រទុយហ្គាល់។ នៅឆ្នាំ ១៧៦៣ វាបានក្លាយជារដ្ឋធានីនៃរដ្ឋប្រេស៊ីលដែលជារដ្ឋនៃចក្រភពព័រទុយហ្គាល់។ នៅឆ្នាំ ១៨០៨ នៅពេលដែលតុលាការរាជវង្សព័រទុយហ្គាល់បានផ្លាស់ទៅប្រទេសប្រេស៊ីល ទីក្រុង រីយ៉ូ ដេ ជេណេរ៉ូ បានក្លាយជាកន្លែងអង្គុយនៃតុលាការរបស់ម្ចាស់ក្សត្រី Maria I នៃប្រទេសព័រទុយហ្គាល់។ ក្រោយមក ក្រោមការដឹកនាំរបស់កូនប្រុសព្រះអង្គម្ចាស់ ស្តេចរាជានុសិទ្ធិ João VI នៃប្រទេសព័រទុយហ្កាល់ បានលើកប្រទេសប្រេស៊ីលឡើងឋានៈជានគរមួយ ក្នុងចក្រភពអង់គ្លេស ព័រទុយហ្គាល់ ប្រេស៊ីល និងអាល់ហ្កាវ។ ទីក្រុង Rio នៅតែជារាជធានីនៃរាជាធិបតេយ្យ Pluricontinental Lusitanian រហូតដល់ឆ្នាំ ១៨២២ នៅពេលដែលសង្រ្គាមនៃឯករាជ្យភាពប្រេស៊ីលបានចាប់ផ្តើម។ នេះ​ជា​ករណី​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​ករណី​មួយ​ចំនួន​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ដែល​រាជធានី​នៃ​ប្រទេស​អាណានិគម​បាន​ផ្លាស់​ប្តូរ​ជា​ផ្លូវ​ការ​ទៅ​ជា​ទីក្រុង​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​អាណានិគម​របស់​ខ្លួន។ ទីក្រុង រីយ៉ូ ដេ ជេណេរ៉ូ ក្រោយមកបានបម្រើការជារាជធានីនៃរាជាធិបតេយ្យឯករាជ្យ ចក្រភពប្រេស៊ីលរហូតដល់ឆ្នាំ ១៨៨៩ ហើយបន្ទាប់មកជារដ្ឋធានីនៃប្រទេសសាធារណរដ្ឋប្រេស៊ីលរហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៦០ នៅពេលដែលរដ្ឋធានីត្រូវបានផ្ទេរទៅ Brasília ។

## ឯកសារយោង