# Сан-Марино

|  |
| --- |
| **Сан-Марино Мәртебелі Республикасы итал. *Serenissima Repubblica di San Marino |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Байрақ
 | Елтаңба
 |

 |
| Ұран: *«Libertas»* |
| Әнұран: *«Inno Nazionale»* *(тыңдау )* |
|  |
| Тарихы |
| **Құрылды** | 3 қыркүйек 301 жыл |
| Мемлекеттік құрылымы |
| **Ресми тілі** | Италиян тілі |
| **Елорда** | Сан-Марино |
| **Ірі қаласы** | Серравалле |
| **Үкімет түрі** | Парламенттік республика |
| **Капитан-регенттер** | Лука Боски Мариэлла Муларони
 |
| Географиясы |
| **Жер аумағы** • Барлығы • % су беті
  | Әлем бойынша 192-ші-орын 61,2 км² 0 |
| **Жұрты** • Сарап (2018) • Тығыздығы
 |  33 344 адам (215-ші-орын) 520 адам/км² (23-ші-орын) |
| Экономикасы |
| **ЖІӨ** (АҚТ)  • Қорытынды (2017)  • Жан басына шаққанда |  2,09 млрд. $ (175-ші-орын) 60,651 $ (11-ші-орын) |
| **ЖІӨ** (номинал)  • Қорытынды (2017)  • Жан басына шаққанда |  1,55 млрд. $ (174-ші-орын) 44,947 $ (13-ші-орын) |
| **АДИ** (2013) | 0,875  (өте жоғары) (26-шы-орын) |
| **Валютасы** | Еуро |
| Қосымша мәліметтер |
| **Интернет үйшігі** | .sm |
| **ISO коды** | SM |
| **ХОК коды** | SMR |
| **Телефон коды** | +378 0549 |
| **Уақыт белдеулері** | +1, +2 |

**Сан-Марино** (итал. *San Marino*), ресми атауы — **Сан-Марино Мәртебелі Республикасы** (итал. *Serenissima Repubblica di San Marino*) — Eуропада Италияда орналысқан ел.

Италия аумағымен қоршалған. Жер аумағы 61 км². Халқы 519,9 мың адам (2018). Тұрғындары: сан-маринолықтар (80%) мен италиялықтар (18%). Басым көпшілігі католик дінін ұстанады. Астанасы — Сан-Марино қ. Әкімш. жағынан 6 округке бөлінеді. Ресми тілі — италия тілі. Мемлекет билігі әрбір 6 айда капитан-регенттері тағайындалатын 2 депутатқа жүктеледі. Мемл. жоғ. атқарушы органы — бір палаталы Үлкен бас кеңес. Ақша бірлігі — италия лирі.
Сан-Марино Титано тауында орналасқан (ең биік нүктесі 749). Климаты субтропиктік жерортатеңіздік. Қаңтардағы орташа температурасы 0 — 12°С, шілдеде 20 — 28°С. Жылдық жауын-шашын мөлш. 800 — 900 мм.
Сан-Мариноның негізі 301 ж. қаланды деп саналады. Аңыз бойынша Сан-Мариноны далмац. тас қалаушы Марино қалаған, кейіннен ол “қасиеттілер” қатарына жатқызылған (“сан” деген қосымша осыдан шыққан). 11 — 13 ғ-ларда Сан-Марино аумағы сатып алынған көрші жерлер есебінен кеңейтілді. 1600 ж. конституциясы қабылданды. 1631 ж. Рим папасы ресми түрде мемлекет ретінде мойындады. Біртұтас Италия мемлекеті құрылғаннан (1861) кейін, Сан-Марино онымен достық, көршілік қатынас туралы шарт (1872, 1897 және 1953 ж.) жасасты. Шарт бойынша Сан-Марино Италия протекторатын мойындады. Италияда фашистердің өкімет басына келуіне байланысты (1922) республикада фаш. элементтер жандана бастады. 2-дүниежүз. соғыс кезінде Сан-Марино бейтараптық жариялады. 1944 ж. 4 қыркүйекте Сан-Марино аумағын фаш. неміс әскерлерлері басып алды. 1944 ж. қыркүйектің аяғында оларды ағылшын-америка әскері қуып шықты. 1966 жылдың аяғында елдегі демокр. күштердің қысымымен қазіргі сайлау жүйесі қалыптасты.
Сан-Марино экономикасының негізгі саласы туризм ұлттық табыстың 60%-ын береді. Мата тоқу, цемент, қағаз, былғары, металл өңдеу, химия, мебель, керамика кәсіпорындары бар. Экспортқа — вино, сувенир, машина бұйымдарын шығарып, сырттан өндіріс шикізатын, отын ресурстарын алады. Негізгі сауда серіктесі: Италия.

## Суреттер

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |

## Дереккөздер