Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Семинария

**Семинария** (латынша *semіnarіum* — **ұя, орда**) — христиан діни қызметкерлерін және бастауыш, жартылай мектептерге мұғалім даярлайтын кәсіби оқу орындарының бір түрі.

Семинария Батыс Еуропада 16 ғасырдың 2-жартысында ашыла бастады. Ал Ресейде (Санкт-Петербург) 1725 ж. славян, грек, латын тілдерінде Александр Невский діни]семинариясы ашылды. Олардың саны Ресейде біртіндеп өсіп, 1740 ж. 17-ге, 19 — 20 ғасырларда 58-ге жетті. Діни семинарияға негізінен діндарлардың балалары алынатын болды. Онда оқу мерзімі 6 жылдық болып белгіленді. Оқушыларға классик. гимназия көлемінде жалпы біліммен қоса психология, педагогика, философия тарихы пәндері бойынша да білім берілді. Мұғалімдер семинариясы алғаш Францияның Реймс қаласында 1684 ж., Германияның Галле қаласында 1695 ж. ашылды. Олар И.Песталоццидің идеясындағы элементарлық педагогика негізінде ашылып, бастауыш мектеп мұғалімдерін өндірістік типтегі оқытуға (есеп шығара білу, сурет сала білу, шығарма жаза білу) үйретуді басты принцип етіп ұстанды. Ресейде (Санкт-Петербург) 1786 ж. тұңғыш халық училищесі ашылды. Сол үлгіде Мәскеу, Қазан университеттері жанынан гимназиялар ашылып, әрі бастауыш мектептерге мұғалімдер, әрі университеттерге студенттер даярлады. Мұғалімдер семинариясының алғашқы жобасын К.Ушинский 1861 ж. жасады. 1870 ж. тұңғыш “Мұғалімдер семинариясының ережесі” қабылданды. Осы жоба бойынша қалалық және селолық семинариялар ашыла бастады. Ресей оқу ағарту комиссариаты 1875 ж. бекіткен “Мұғалімдер семинариясының әдістемелік нұсқауын” арнаулы орта оқу орындары Қазан төңкерісіне дейін қолданып келді. Ол ереже бойынша үздік оқушыларға стипендия тағайындалды, жоғары оқу орнына емтихансыз қабылданды, ал жалпы семинария түлектері жолдамамен жіберілген бастауыш мектепте 4 жыл мұғалім болуға тиіс болды.

1920 — 30 ж. Кеңестік жоғары оқу орындарына түскен жастардың көбі, тіпті 1930 — 50 ж. аралығындағы әдістемеші ғалымдардың көпшілігі семинаристер еді.

|  |  |
| --- | --- |
|  |  Ортаққорда бұған қатысты медиа файлдар бар: Category:Seminaries and theological colleges |
# Нова-Гуатапоранга

|  |
| --- |
| Муниципалитет |
| Нова-Гуатапоранга |
| Nova Guataporanga |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Ту | Логотипі |

 |
| Әкімшілігі |
| Ел |  БразилияБразилия |
| Штаты |
Сан-Паулу
 |
| Мэр|Мэрі |
Поликарпу Сантус Фрейри
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 21°20′02″ о. е. 51°38′38″ б. б.﻿ / ﻿21.33389° о. е. 51.64389° б. б.﻿ / -21.33389; -51.64389    |
| Жер аумағы |
34,116 км²
 |
| Биіктігі |
382 м
 |
| Уақыт белдеуі |
UTC-3, жазда UTC-2
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны | 2 053 адам (2006) |
| Тығыздығы |
60,2 адам/км²
 |
| Нова-Гуатапоранга |
| Нова-Гуатапоранга шекарасы

 |

**Нова-Гуатапоранга** (порт. *Nova Guataporanga*) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Президенти-Пруденти мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Драсена экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.

2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 053 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 34,116 км² шамасында. Халық тығыздығы — 60,2 адам/км².
# Популина

|  |
| --- |
| Муниципалитет |
| Популина |
| Populina |
|

|  |
| --- |
|  |
| Ту |

 |
| Әкімшілігі |
| Ел |  БразилияБразилия |
| Штаты |
Сан-Паулу
 |
| Мэр|Мэрі |
Мария Режина Салмазу Кустодиу
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 19°57′14″ о. е. 50°32′16″ б. б.﻿ / ﻿19.95389° о. е. 50.53778° б. б.﻿ / -19.95389; -50.53778    |
| Жер аумағы |
315,432 км²
 |
| Биіктігі |
443 м
 |
| Уақыт белдеуі |
UTC-3, жазда UTC-2
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны | 4 285 адам (2006) |
| Тығыздығы |
13,6 адам/км²
 |
| Популина |
| Популина шекарасы

 |

**Популина** (порт. *Populina*) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Сан-Жозе-ду-Риу-Прету мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Жалис экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.

2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 285 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 315,432 км² шамасында. Халық тығыздығы — 13,6 адам/км².
# Карагуататуба

|  |
| --- |
| Муниципалитет |
| Карагуататуба |
| Caraguatatuba |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Ту | Логотипі |

 |
| Әкімшілігі |
| Ел |  БразилияБразилия |
| Штаты |
Сан-Паулу
 |
| Мэр|Мэрі |
Жозе Перейра ди Агилар
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 23°37′12″ о. е. 45°24′46″ б. б.﻿ / ﻿23.62000° о. е. 45.41278° б. б.﻿ / -23.62000; -45.41278    |
| Құрылған уақыты |
1857
 |
| Жер аумағы |
483,95 км²
 |
| Уақыт белдеуі |
UTC-3, жазда UTC-2
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны | 88 815 адам (2007) |
| Тығыздығы |
183,52 адам/км²
 |
| Карагуататуба |
| Карагуататуба шекарасы

 |

**Карагуататуба** (порт. *Caraguatatuba*) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Вали-ду-Параиба-Паулиста мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Карагуататуба экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.

2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 88 815 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 483,95 км² шамасында. Халық тығыздығы — 183,52 адам/км².

## Тарихы

Қала 1857 жылы құрылған.
# Мелилья

|  |
| --- |
| Автономды қала |
| Мелилья |
| Melilla |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Ту | Елтаңбасы |

 |
| Himno de Melilla |
| Әкімшілігі |
| Әкімшілік орталығы |
Мелилья
 |
| Президент |
Хуан Хосе Имброда
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 35°17′33″ с. е. 2°56′32″ б. б.﻿ / ﻿35.29250° с. е. 2.94222° б. б.﻿ / 35.29250; -2.94222    |
| Жер аумағы |
12,3 км² (19 орын)
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны |
65,5 мың адам (2005)(19 орын)
 |
| Тығыздығы |
5311 адам/км²
 |
| Ресми тілі |
испан тілі
 |
| Сандық идентификаторлары |
| ISO 3166-2 коды |
ES-ML
 |
| melilla.es |
|  |
|  **Мелилья Ортаққорда**
 |

Мелилья картасы
**Мелилья** (ис. *Melilla* [meliʎa]) — Жерорта теңізінің жағалауында орналасқан испан қала және кемежай. Испанияның автономды қаласы статусына ие.

## Сілтемелер

* Мелилья автономды қаласының ресми сайты Мұрағатталған 18 желтоқсанның 2015 жылы..  (исп.)
* Fundación Melilla Ciudad Monumental Мұрағатталған 23 қыркүйектің 2014 жылы..  (исп.)
* Página oficial de promoción turística.  (исп.)
* Мелилья тарихына қысқаша шолу Мұрағатталған 10 қыркүйектің 2005 жылы..  (исп.)
* Мелилья саулет-өнері Мұрағатталған 16 қазанның 2011 жылы..  (исп.)
* Desarrollo sostenible. Ecología Мұрағатталған 29 тамыздың 2006 жылы..  (исп.)
* Мелильяның экологиялық ассоциациясы(қолжетпейтін сілтеме).  (исп.)
# Акварель[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

**Акварель** (гр. *agua*— су) құрамында суға еритін желім қосылған түрлі-түсті бояу.

Кескіндеменің ең әсерлі түрі. Акварель бояуларының ерекшелігі — мөлдірлігі. Бұл кескіндеме техникасында ақ бояу мүлде қолданылмайды. Ақ бояуды кескіндеме жазылатын ақ қағаздың өзі ауыстырады. Шығарманың ең жарық нүктелерінде қағаздың тиісті жерлері мүлде боялмайды. Акварель бояулары қолдануға ыңғайлы және қарапайым. Соған қарамастан, Акварель техникасы — мейлінше күрделі. Акварель бояуын И.Е.Репин, Т.Г.Шевченко,А.Ғалымбаева, Ү.Әжиев, Ә.Қастеев т.б. өз кескіндемелерінде шеберлікпен қолданған.

## Дереккөздер
# Әлеуметтік антропология[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

**Әлеуметтік антропология** - *[грек. Anthropos - адам, logos - ілім]* - әлеуметтану мен этнографияға жақын, адамның шығу тегі мен даму сатыларын, өмірінің мәнін, индустрияға дейінгі аграрлы қоғамдағы әлеуметтік қатынастарды, институттарды зерттейтін ғылым. Антропология ұғымын алғаш грек ойшылы Аристотель енгізді. Бүл ұғым көне грек дәуірінен орта ғасырдың соңына дейін адамның физиологиялық құрылысын зерттейтін, ішінара адам психологиясы мен этнологиялық ерекшеліктерін сипаттайтын да ғылым саласы болып келді.

## Дереккөздер
# Теодор Адорно[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

Адорно
**Теодор Адорно** (нем. *Theodor Ludwig Wiesengrund Adorno*) (11.9.1903 Майндағы Франкфуртта туған — 6.8. 1969 Фиспте (Швейцария) қайтыс болған) — неміс философы, әлеуметтанушысы, музыкатанушысы, Франкфурт мектебінің өкілі.

1934 жылдан бастап Ұлыбританияда, 1938 жылдан бастап АҚШ-та эмиграцияда болған. 1949 жылы Майндағы Франкфуртқа қайтып келді. Адорноның көзқарастары 1960-шы жылдардың солшыл радикал студент қозғалысына зор әсер еткен.
Оның эпистомологиялық жұмыстары, сонымен қатар, жаңашыл қоғам мен көпшілік мәдениетіне жасаған сыни талдаулары үлкен келіспеушілік туғызды.

## Дереккөздер
# Эргономика[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

**Эргономика** (гр. *ergon* – жұмыс + nomos – заң) – еңбек құралдары мен үдерістерін оңтайландыру арқылы еңбекке қолайлы жағдай жасау мақсатымен адамды (адамдар тобын) және оның қазіргі заманғы өндірістің еңбек үдерістеріне қатысуын зерделейтін ғылыми пән. “Адам – машина (техника‚ бұйым)”‚ “адам – орта” жүйелеріндегі байланыстарды оңтайлы шешу стратегиясын айқындайды. Адам‚ машина және орта күрделі бүтін ретінде қаралуға тиіс екенін‚ мұнда адам жетекші рөл атқаратынын мойындайды. “Адам – машина – орта” кешенін ұтымды жоспарлап‚ енгізу үшін адам мен машинаның үйлесімділігін ескеретін эргономик. талаптарды қамтамасыз ету керек‚ олар: биофизикалық үйлесімділік – машина‚ басқару органдары және адам (оператор) талап етілетін күш-жігер‚ қуат‚ басқару әрекеттерінің жылдамдығы‚ дәлдігі‚ қарқыны тұрғысынан бір-біріне сай келуге тиіс; антрометрикалық үйлесімділік – адамның антропол. (бойы‚ жасы‚ салмағы‚ т.б.) және физиол. ерекшеліктерін ескере отырып, ұтымды ұйымдастырылған жұмыс орнын жасау; техникалық-эстетикалық үйлесімділік – машинаның тартымдылығын қамтамасыз ету. Эргономикалық талаптар адам мен техника арасындағы атқарымдарды бөлу мен келісуге‚ әрекет үдерістеріне (еңбектің сапасына‚ қауырттығына‚ т.б.)‚ әрекет құралдарына (жұмыс орнының жабдығына‚ басқару органдарына‚ т.б.)‚ әрекет жағдайына (микроахуалға‚ шуылға‚ дірілге‚ т.б.) жатады. Олар техниканы жасап‚ өндіріске енгізудің барлық сатыларында ескерілуге тиіс. Белгіленген талаптарға сай келетін эргономик. көрсеткіштер бұйымның жекелеген түрлерін пайдаланудың қолайлылығы мен қауіпсіздігін сипаттауға мүмкіндік береді‚ еңбектің мазмұнын байытып‚ тартымдылығын жақсартуға‚ өнімділігін арттыруға‚ адамның күш-қуатын‚ денсаулығын жұмыс істеу қабілетін сақтауға септігін тигізеді.

## Дереккөздер
# Парапсихология

**Парапсихология**(гр. para – маңында, төңірегінде және **психология**) – психологияның адамның мінез-құлықтарындағы гипноз, елестету сияқты айрықша құбылыстарды зерттейтін саласы.

Парапсихологияның синонимі ретінде **психотроника** ұғымы қолданылады.Парапсихологияға эксрасенсорлық қабылдау, телепатия, яғни алыстағы адам туралы белгілі бір ақпарат игеруге қабілеттілік, болашақты жорамалдау, *көріпкелдік*, *құмалақшылық*, т.б. жатады. Парапсихология экстрасенсорлық қабылдау, телепатия, түс көру сияқты табиғаты айқындалмаған, функционалдық қызметі тиянақсыз психикалық құбылыстар туралы мәліметтердің жиынтығы ретінде көрінеді.

Парапсихологиялық көріністер 19-ғасырдың соңғы ширегінен арнайы ғылыми нысан ретінде зерттеле бастады.1980–1890 жылдары Батыс Еуропа елдерінің ғалымдары Парапсихологиялық құбылыстарды зерттеумен шұғылдана бастады. Пси-феномендердің нақтылығын дәлелдеу емес, аномалды деп аталатын құбылыстарды зерттеу мақсатында Парапсихология қауымдастығы ұйымдастырылды. Психология ғылымының бір саласы ретінде Германия мен АҚШ-та – gарапсихология, Францияда – метапсихика, КСРО-да – биоинформатика, т.б. атаумен одан әрі дамыды. Парапсихологияда гипноз арқылы өткізілген зерттеулер маңызды орын алады. Орыс ғалымы *Л.Васильев* гипноз бен экстрасенсорлық қабылдау арасында мәнді байланыстар орнатты. Ғалымдардың көп жылғы ізденістері гипноздың, идеомоторлық актілердің, субсенсорлық қабылдаудың, таңғажайып естің, есеп шығарудағы дарынды қабілеттің психологиялық заңдылықтарын танып-білуге ұйтқы болды. Дегенмен, Парапсихология қарастыратын құбылыстардың ерекше сипаты осы уақытқа дейін мамандар арасында бірде қызу айтыс-тартыс, бірде ашық күмән туғызуда..

## Тағы қараңыз

* Парапсихология

## Дереккөздер
# Плацебо

**Плацебо** (лат. *placebo* — сауығамын) — қандай да бір дәрі деп тағайындалатын анық емдік қасиеті жоқ препарат. Плацебоны ішкізгенде науқастың сол дәрі-дәрмекке деген сенімінің арқасында физиологиялық не психологиялық оң өзгерістер пайда болады.

Плацебо-эффект дәрі қабылдау фактісінің өзінің психотерапевтік әсер-әрекетін көрсетеді және жаңа препараттың емдік әсеріне иландырудың қатыстылығы дәрежесін анықтау қажет болғанда қолданылады. Бұл орайда сыналушылар тобына жаңа құралмен емдейміз деп хабарланады да, бұдан соң топтың жартысына плацебо беріледі. Екі кіші топ бойынша нәтижелерді салыстыру дәрінің шын мәніндегі нәтижелілігі туралы пайымдауға мүмкіндік береді. Плацебо-эффект, сондай-ақ психотерапияда психологиялық міндеттерде пайдаланылады.

## Дереккөздер
# Риу-Бранку

|  |
| --- |
| Муниципалитет |
| Риу-Бранку |
| Rio Branco |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Ту | Логотипі |

 |
| Әкімшілігі |
| Ел |  БразилияБразилия |
| Штаты |
Акри
 |
| Мэр|Мэрі |
Раймунду Анжелин
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 9°58′30″ о. е. 67°48′36″ б. б.﻿ / ﻿9.97500° о. е. 67.81000° б. б.﻿ / -9.97500; -67.81000    |
| Құрылған уақыты |
1882
 |
| Жер аумағы |
9222,577 км²
 |
| Биіктігі |
153 м
 |
| Климаты |
Экваторлық
 |
| Уақыт белдеуі |
UTC-5, жазда UTC-4
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны | 290639 адам (2007) |
| Тығыздығы |
31,5 адам/км²
 |
| Агломерация |
rio-branquense
 |
| Риу-Бранку |
| Риу-Бранку шекарасы

 |

**Риу-Бранку** (порт. *Rio Branco*) — Бразилиядағы муниципалитет, Акри штатында орналасқан. Вали-ду-Акри мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Риу-Бранку экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.

2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 290639 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9222,577 км² шамасында. Халық тығыздығы — 31,5 адам/км².

## Тарихы

Қала 1882 жылы құрылған.
# Декрет

**Декрет** -

1. жоғарғы биліктің белгілі бір мәселе бойынша шығарған заң қүші бар қаулысы;
2. кейбір елдерде - басқару тәртібінде шығарылатын президенттік немеее үкіметтік биліктің актісі; ағылшын саксондық құқықтық жүйелі елдерде сот шешімдерінің кейбір түрлерін атайды;
3. заңдық күші бар белгілі бір мәселе бойынша шығарған жоғарғы билік қаулысы.

## Жер туралы декрет

Жер туралы декрет кеңес мемлекетінің жер қатынасы жөніндегі бірінші заңды актісі.

## Бейбітшілік туралы декрет

Бейбітшілік туралы декрет - кеңес мемлекетінің бірінші ішкі саяси заңды актісі.

## Дереккөздер
# Жуазейру-ду-Норти[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

|  |
| --- |
| Муниципалитет |
| Жуазейру-ду-Норти |
| Juazeiro do Norte |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Ту | Логотипі |

 |
| Әкімшілігі |
| Ел |  БразилияБразилия |
| Штаты |
Сеара
 |
| Мэр|Мэрі |
Раймунду Македу
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 7°12′46″ о. е. 39°18′54″ б. б.﻿ / ﻿7.21278° о. е. 39.31500° б. б.﻿ / -7.21278; -39.31500    |
| Құрылған уақыты |
1911
 |
| Жер аумағы |
248,558 км²
 |
| Биіктігі |
350 м
 |
| Климаты |
шөлейт
 |
| Уақыт белдеуі |
UTC-3, жазда UTC-2
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны | 242139 адам (2007) |
| Тығыздығы |
968,1 адам/км²
 |
| Жуазейру-ду-Норти |
| Жуазейру-ду-Норти шекарасы

 |

**Жуазейру-ду-Норти** (порт. *Juazeiro do Norte*) — Бразилиядағы муниципалитет, Сеара штатында орналасқан. Оңтүстік Сеара мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Карири экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.

2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 242139 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 248,558 км² шамасында. Халық тығыздығы — 968,1 адам/км².

## Тарихы

Қала 1911 жылы құрылған.