Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# CSS

**CSS** (ағылш. *Cascading Style Sheets* - стильдер кестелерінің тілі) — веб беттерді форматтауда қолданылатын белгілеу тілі. Бұл тіл XML құжаттарында да қолданыс тапты. Оның негізгі қолданысы веб-беттегі элементтердің түстерін, шегіністерін, өлшемдерін және орналасуын қоса қалай көрінетінін анықтауда негізделген.

## Әдебиет

* Jeffrey Zeldman (2009): *Designing With Web Standards*, New Riders, ISBN 978-0321616951 (paperback) (book's companion site)
* Dan Cederholm (2009): *Web Standards Solutions, The Markup and Style Handbook*, Friends of Ed, ISBN 978-1430219200 (paperback) (Author's site Мұрағатталған 9 сәуірдің 2006 жылы.)
* *Meyer Eric A.* Cascading Style Sheets: The Definitive Guide, Third Edition —  O'Reilly Media, Inc, 2006. — ISBN 0-596-52733-0.
* More Eric Meyer On CSS (2004) ISBN 0-7357-1425-8
* Eric Meyer On CSS (2002), ISBN 0-7357-1245-X
* Meyer, Eric A. (2001) *Cascading Style Sheets 2.0 Programmer's Reference*, McGraw-Hill Osborne Media, ISBN 0-07-213178-0
* *The Zen of CSS Design* (2005) (co-authored by CSS Zen Garden Owner, Dave Shea, and Molly E. Holzschlag), ISBN 0-321-30347-4
* Kynn Bartlett: *Teach Yourself CSS in 24 Hours*, 2nd Edition (2006), Sams Publishing, ISBN 978-0672329067
* *Cascading Style Sheets: Designing for the Web* Мұрағатталған 10 наурыздың 2005 жылы. (2005) by Håkon Wium Lie and Bert Bos, ISBN 0-321-19312-1
* Cascading Style Sheets *Cascading Style Sheets*, PhD thesis, by Håkon Wium Lie – provides an authoritative historical reference of CSS
* *Cascading Style Sheets: Separating Content from Presentation*(қолжетпейтін сілтеме), (co-authored by Owen Briggs, Steven Champeon, Eric Costello, and Matt Patterson), Friends of Ed (2004), ISBN 978-1590592311
* Keith Schengili-Roberts (2003): *Core CSS, 2nd Edition*, Prentice Hall, ISBN 0-13-009278-9

## Дереккөздер

## Сыртқы сілттемелер

* CSS home page at W3C – Includes links to the CSS specifications.
* CSS *DMOZ* каталогында
# Интернет мұрағаты

|  |
| --- |
| Интернет мұрағаты |
|  |
| URL |
archive.org
 |
| Коммерциялық |
емес
 |
| Ұраны |
universal access to all knowledge
 |
| Авторы |
Брюстер Кейл
 |
| Ашылған уақыты |
24 қаңтар 1996 жыл
 |
| Қазіргі статусы |
жұмыс істеп тұр
 |
| Айналымы |
14 млн $
 |

**Интернет мұрағаты** (ағылш. *Internet Archive*) — 1996 жылы Сан-Францискода Брюстер Кейл құрған коммерциялық емес ұйым. Мұрағат веб-парақшалардың, графикалық кескіндердің, бейне- және аудиожазбалардың және бағдарламалық қамтамалардың көшірмелерін жинайды. Мұрағат жалпыға жария интернет қауымы үшін өзіндегі деректер базасына тегін қол жетімділікті және жиналған материалдардың ұзақ мерзімге сақталуын қамтамасыз етеді. Мұрағаттың декларацияланған мақсаты интернет-технологиялар дәуіріндегі өркениеттің мәдени-тарихи құндылықтарын сақтау және электронды кітапхананы құру және қолдау болып табылады. 2012 жылдың қазан айындағы жай-күй бойынша Мұрағаттың өлшемі - 10 петабайт, 2016 жылдың қазанындағы мәлімет бойынша - 15 петабайт, 2019 жылдың наурызында - 45 петабайт. 2016 жыл тамызындағы жағдай бойынша веб-парақшалардың 502 млрд көшірмелері бар. Мұрағаттың сервері Сан-Францискода орналасқан, ал айнасы Амстердамдағы Александрия кітапханасында. 2007 жылдан бері Мұрағат кітапхана заңды мәртебесіне ие.

## Тарихы

Мұрағатты 1996 жылы Брюстер Кейл жасап шықты.Бұл оның Alexa Internet компаниясының негізін қалаған уақытта болған еді. Дәл осы жылы қазан айында ұйым веб-парақшаларды мұрағаттауды және оларды сақтауды бастады. Сақталған сайт көшірмелері 2001 жылы WayBack Machine уеб-қызметі пайда болғанға дейін жалпыға жариялы болған жоқ. 1999 жылдың соңынан бастап Мұрағат уеб-мұрағат қызметінен бөлек, мәтін, бейнежазба, дыбыс жазбалары, бағдарламалық қамтамалар және кескіндерді сақтауды бастады.

## Жобалары

## Интернет мұрағатының бұғатталуы

### Ресейде

2014 жылдың қазанында Роскомнадзор РФ аумағында "Ирак пен Леванта Ислам мемлекеті" экстремистік тобының "Звон мечей" бейнежазбасы үшін Интернет мұрағатының кейбір парақшаларын бұғаттады. Мұрағатта кейбір сілтемелер мен жеке материалдар ғана бұғатталып жүрген, кейін 2014 жылдың 24 қазанында осы сайт тыйым салынған сайттар реестрлер тізіміне доменнің өзі және оның IP-адресі де еніп, бұғатталды.

### Қазақстанда

Интернет мұрағаты Қазақстан аумағында 2015 жылы бұғатталды.

## Дереккөздер
# Халықаралық ұйымдар

**Халықаралық ұйымдар** - мемлекеттердің немесе олардың құрылымдарының, сондай-ақ қоғамдық ұйымдардың, ұлттық қоғамдардың, үкіметтік емес сипаттағы қауымдастықтардың, әртүрлі мемлекеттердің атынан жүретін жеке мүшелердің бірлесуі; қоғамдық өмірдің әртүрлі (саяси, экономикалық, әлеуметтік, мәдени, ғылыми-техникалық және т.б.) салаларында ортақ мақсаттарға жету үшін құрылады және халықаралық әріптестіктің аса маңызды түрі болып табылады.

Халықаралық ұйымдар XIX ғ. екінші жартысында пайда болды, ол ұлттық мемлекет шеңберінен шыққан дамыған экономикалық және әлеуметтік-саяси қатынастардың түбегейлі жаңа мәселелердің, трансұлттық міндеттердің шешімін табуда бірлесудің, халықарaлық күшті жұмылдырудың объективті қажеттілігінен туды. Алғашқы бұқаралық халықаралық ұйымдар - 1863 ж. швейцарлық Анри Дюнан негізін қалаған Қызыл Крест және Бірінші интернационал - 1864 ж. Лондонда К. Маркс пен Ф. Энгельс негізін қалаған Халықаралық жұмысшылар жолдастығы. Алғашқы Халықаралық үкіметаралық ұйым -1874 ж. қүрылған Жалпы пошталық одақ. Халықаралық ұйымдардың құрылуына түрткі болған I және II дүниежүзілік соғыстар. Олар аяқталғаннан кейін әлем оның зардабын талқылап, енді болдырмау үшін тиімді, оңтайлы халықаралық қауіпсіздік жүйесін қүруға талпыныс жасады. Осылайша, 1919 ж. Ұлттар Лигасы қүрылды. 1945 ж. Сан-Францискода Біріккен Ұлттар Ұйымының Жарғысы қабылданды. XX ғасырдың екінші жартысында күрт күшейген жаһандану процестері, оған сәйкес әртүрлі елдер мен халықтардың өзара қарым-қатынасының дамуы жаңа халықаралық ұйымдардың қүрылуына септігін тигізді.
XXI ғ. басында әлемде қызметі, мақсат-міндеттері, бірлесу түрі, қатысушылар саны, өкілеттігі алуан түрлі ондаған мың халықаралық ұйым бар. Бірлесу түріне байланысты халықаралық ұйымдар үкіметаралық және үкіметтік емес болып бөлінеді. Үкіметаралық халықаралық ұйымдар мемлекеттер арасындағы келісімдер мен шарттардың негізінде құрылып, қызмет етеді.

Олар:

* **Біріккен Ұлттар Ұйымы** (1945),
* **Халықаралық валюта қоры** (1945),
* **Дүниежүзілік сауда ұйымы** (1995),
* **Солтүстік Атлантикалық Келісім Ұйымы** (НАТО, 1949),
* '**Мұнай экспорттаушы елдер ұйымы (ОПЕК**, 1960) және т.б.

Үкіметтік емес халықаралық ұйымдар қоғамдық құрылымдар мен ғылыми қауымдастықтарды, жеке компанияларды, мекемелерді, мемлекеттің атынан кіретін жеке тұлғаларды біріктіреді, үкіметаралық ұйымдарға қарағанда, халықаралық құқық субъектісі болып танылмайды. Олардың ішіндегі ықпалдылары: \Парламент аралық одақ** (1889),

* **Халықаралық Олимпиада комитеті** (1894),
* **Рим клубы** (1968),
* **Гринпис** (1971) және т.б.

## Дереккөздер
# Гуантанамо түрмесі

**Гуантанамодағы концентрациялық лагерь** (ағылш. *Guantanamo Bay detention camp*, ис. *Centro de detención de Guantánamo*) — АҚШ билігі тарапынан түрлі қылмыстар, терроризм бойынша айыпталған тұлғалардың бостандығын шектейтін, АҚШ тарапынан Кубадан мерзімсіз уақытқа жалға алған лагерь. Гуантанамо қаласынан 30 км. қашықтықта орналасқан.

Концлагерь 2002 жылдың қаңтар айында ашылды, ол жерге алғаш рет Ауғанстаннан 20 тұтқын жеткізілді. Олар Ауғанстанда исламшыл экстремисттер "тәлібтер" жағында соғысты деп айыпталған азаматтар еді.  2002-2006 жылдар арасында Ауғанстан мен Иракта қолға түскен 750-ге жуық шетелдік тұтқын осы түрмеге түсіп шыққан. Олардың барлығы АҚШ әскерилерінің айтуынша «Әл-Қағида» ұйымының және Талибан ұйымының содырлары. Олардың іішінде 250 адам мерзімінен бұрын босатылды (еліне қайтарылғандардың іішінде 8 Ресей азаматы бар). 2006 жылдың сәуір айына дейін басқаларының есімі құпия сақталып жарияланбады. Сәуір айында Пентагон 558 бұрынғы және сол кездегі тұтқындардың тізімін жариялады. 2006 жылы түрмеде 490 кісінің бас бостандығы шектелген, олардың тек он шақтысына ресми айып тағылған. Көбісі Сауд Арабиясы (132 кісі), Ауғанстан (125 кісі) және Йемен (107 кісі) азаматтары.

## Адам құқығын бұзу айыптары

2002 жылы тұтқынға түскендерді лагерге алып келу сәті
## Дереккөздер
# Хокусай Кацусика[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

**Хокусай Кацусика** (жапон. 葛飾 北斎; 21қазан 1760, Эдо, қазіргі Токио қаласы — 10 мамыр 1849, сонда) — жапон суретшісі, ағашқа салынатын гравюраның шебері, кескіндемеші, Укийе-э мектебінің ірі өкілі. 1777 — 1778 жылы Укийе-э мектебінің гравюрашысы К.Сюнсодан, т.б. тәлім алған. Оның шығармалары еңбегінің толысып қалыптасуынан қытайдың ортағасырлық пейзажы мен еуропалық өнерінің ықпалы айқын байқалды.

Суретші өз туындыларында қарапайым халық өмірінің тұрмыс-тіршілігін, туған жердің табиғат көрінісін шыншылдықпен бейнелеуге ұмтылды. 500-ден аса кітапты түрлі суреттермен көркемдеді. Ол

* *“Манга”* (*“Аралас суреттер”*, 1814) атты сурет кітаптарының (барлығы 12 жинақ),
* *“Фудзидің 36 көрінісі”* (1823 — 1829),
* *“Көпірлер”* (1827 — 1830),
* *“Қытай мен Жапония ақындары”* (1830),
* “Фудзидің 100 көрінісі” (1834 — 1835),
* *“100 ән”* (1839) секілді тамаша гравюралардың авторы. Кескіндеме саласында
* *“6 өзен”* (1833) туындысы белгілі.

Суретші туындыларынан адамдардың үнемі бітпейтін, күйбеңі көп күнделікті тіршілік тынысы мен тылсым тыныштыққа толы табиғат арасындағы кереғар тартысты көрсетуге деген ұмтылысты айқын аңғаруға болады. Қат-қабат, үздіксіз шығармалары ізденіс пен демократиялық бағытты ұстанған Хокусайдың шығармалары 19 ғасырдың аяғы мен 20 ғасырдың басындағы Еуропа кескіндемесі мен графикасының даму жолына елеулі әсер етті.

## Еңбектері

*
*
*
*
*
* Still Life.
*
*
*
*
*
*

## Дереккөздер
# Подкастинг

**Подкастинг** (ағылш. *podcasting*,  екі сөзден тұрады - iPod (Apple портативті ойнатқышы) және broadcasting (хабар тарату). Бұл
Интернетте радио және теледидарлық хабарлар стилінде аудио және видео файлдарды жасау және тарату процесі. Подкастинг нәтижесінде алынған
өнімнің өзі подкаст деп аталады. Әдетте, Подкасттар белгілі бір тақырыпта жасалады және жариялау жиілігі бар, мысалы, аптасына бір рет. Бұл термин алғаш 2004 жылы қолданылды, содан кейін бірінші подкаст пайда болды.

## Тарихы

Подкасттардың пайда болуына бірнеше технологияның таралуы ықпал етті:
RSS, MP3 аудио формат және сандық аудиоплейрлары. Алғаш рет 2004
жылы тамызда Адам Карри подкастингті RSS көмегімен автоматты түрде
жаңа аудио файлдарды жүктейтін бағдарламаға код жазғаннан кейін
қолданды. Файлдарды компьютерде ойнатуға немесе портативті MP3
аудиоплейерінде тындауға болады.

## Терминология

Бұл терминді алғаш рет британдық журналист Бен Хаммерсли 2004 жылы 12
ақпанда The Guardian газетінің «Телевизия саласында» бөліміне арналған
«Дыбыс революциясы» мақаласында қолданды.

## Жасалуы

Автор идеяны, тақырыпты анықтайды және қысқа жоспар жасайды. Содан
соң жабдықты дайындайды. Осыдан кейін дыбыстық сигнал қабылданады,
яғни подкаст жазылады. Содан кейін монтаж жасалады (егер подкаст тікелей эфирде жүрмесе) - шу мен кедергілер алынып тастайды, дыбыс немесе
музыка жасалады, аудио тректер қосылады. Файл дайын, енді оны подкаст
терминалында жариялау керек. Подкасттармен жұмыс жасау оңай емес,
өйткені сізге жақсы сөйлеу керек, өз ойларыңызды нақты айтып, белгілі
медиа адам болу керек, яғни подкасттарыңыз үшін көрермен жинау керексіз.

## Тағы қараңыз

* Скринкаст

## Дереккөздер

## Сыртқы сілтемелер
# ARD

| Arbeitsgemeinschaft der öffentlich-rechtlichen Rundfunkanstalten der Bundesrepublik Deutschland |
| --- |
|  |
| Құрылған жылы | 5 маусым 1950 |
| Мемлекеті |  Германия |
| Веб-сайты | www.ard.de |

**ARD** (аббр. нем. A**rbeitsgemeinschaft der öffentlich-rechtlichen **R**undfunkanstalten der Bundesrepublik **D**eutschland*, «Германия Федеративтік Республикасының қоғамдық-құқықтық хабар тарату станцияларының жұмыс достастығы») — Германияның ең ірі телерадиокомпаниясы.

## Тарихы

ARD-ның негізі 1950 жылы бірнеше аумақтық телерадиокомпанияларының бірігуі нәтижесінде қаланды.

## ARD-ның мекемелері және мүше ұйымдары

ARD-ның мүше телекомпаниялары картасы.

| Аймақтық телекомпаниялар (көрсетілім) | Аббревиатура | Штаб-пәтердің орналасуы | Табыс 2004 (млн €) | Құрылған жылы | Хабар тарату аймағы |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| *Bayerischer Rundfunk* (Бавариялық телекомпания) | BR | Мюнхен | 806 | 1949 | Бавария |
| *Deutsche Welle* ("Герман толқыны") | DW | Бонн | Салықтар арқылы қаржыландырылады | 1953 | Халықаралық |
| *Hessischer Rundfunk* (Гессендік телекомпания) | HR | Франкфурт | 383 | 1948 | Гессен |
| *Mitteldeutscher Rundfunk* (Орталық Герман телекомпаниясы) | MDR | Лейпциг, Галее | 561 | 1991 | Саксония, Саксония-Анхальт, Тюрингия |
| *Norddeutscher Rundfunk* (Солтүстік Герман телекомпаниясы) | NDR | Гамбург | 892 | 1956 | Гамбург, Төменгі Саксония және Шлезвиг-Гольштейн 1955 жылдан бастап; Мекленбург-Алдыңғы Померания 1991 жылдан бастап. |
| *Radio Bremen* | RB | Бремен | 41 | 1945 | Бремен |
| *Rundfunk Berlin-Brandenburg* (Берлин-Бранденбург телекомпаниясы) | RBB | Берлин, Потсдам | 340 | 2003 | Берлин, Бранденбург |
| *Saarländischer Rundfunk* (Саар телекомпаниясы) | SR | Саарбрюкен | 64 | 1957 | Саар |
| *Südwestrundfunk* (Оңтүстік-батыс телекомпаниясы) | SWR | Штутгарт, Майн, Баден-Баден | 922 | 1998 | Баден-Вюртемберг, Рейнланд-Пфальц |
| *Westdeutscher Rundfunk* (Батыс Герман телекомпаниясы) | WDR | Кёльн | 1067 | 1956 | Солтүстік Рейн-Вестфалия |

## Сыртқы сілтемелер

* Official Site (нем.)
* Official information about ARD in English Мұрағатталған 31 қаңтардың 2012 жылы. (PDF document)
# Sveriges Television

| Sveriges Television (SVT) |
| --- |
|  |
| Құрылған жылы | 1979 |
| Иесі | Förvaltningsstiftelsen för Sveriges Radio, Sveriges Television and Sveriges Utbildningsradio |
| Ұраны | Fri Television («Еркін телевидение») |
| Мемлекеті |  Швеция |
| Тілі | шведше |
| Веб-сайты | www.svt.se |

Sveriges Television AB (*SVT*) — Швецияның ұлттық телевидениесі.

*SVT* *Förvaltningsstiftelsen för Sveriges Radio AB* тәуелсіз қорына жататын акционерлік қоғам болып табылады.

*Sveriges Television* Швецияның ең ірі телевизиялық желісі болып табылады, оның Швециядағы тыңдаушылар улесі 36,4 % құрайды.

## Арналары мен бағдарламалары

* *SVT1* — кең мазмұнды негізгі арна.
* *SVT2* — мәдени бағдарламаларды хабарлайтын арна.
* *SVT24* — кешкі кезде *SVT1* және *SVT2* арналарының бағдарламалары қайталанады, демалыс күндері — спорттық бағдарламалар және жаңалықтар көрсетіледі.
* *SVTB* — *Barnkanalen* — балаларға арналған арна.

Сонымен қатар *SVT* Норвеж хабар тарату бірлестігімен және *Yleisradio Oy (YLE)* компаниясымен бірігіп шығарылатын бағдарламалар хабарлайды.

## Сыртқы сілтемелер

* Ресми сайты
* SVT television schedule
* SVT Play, a video on demand service
* SVT VODcasts

|  |  |
| --- | --- |
|  |  Ортаққорда бұған қатысты медиа файлдар бар: Category:Sveriges Television |
# Мажарстан телевизиясы

|  |
| --- |
| Мажарстан телевизиясы |
|  [[Сурет:

Мажарстанның негізгі теледидар орталығының ғимараты|200x200px px|логотипі]]  |
| Түрі |
Жауапкершілігі шектеулі серіктестік
 |
| Қызметі |
телехабар тарату
 |
| Құрылды |
1954 жыл
 |
| Жабылды |
2015 жыл
 |
| Жабылуының себебі |
мажарлық Duna Media радиосымен бірігу
 |
| Ізбасары |
Duna Media
 |
| Құрушы |
Мажарстан Халық Республикасы
 |
| Орналасуы |  Мажарстан,Будапешт
 |
| Басты адамдары |
Балож Медвечки (бас директор)
 |
| Өнімі |
телехабар тарату,
телепрограммалар,
телефильмдер,
 |
| Басшы компания |
MTVA
 |
| Еншілес компания |
M2
 |
| Сайты |
Ресми сайты
 |

**Мажарстан телевизиясы** (маж: *Magyar Televízió* / *MTV*) — Мажарстанның ұлттық телеарнасы, сонымен қатар Мажарстанның және TV2 атты екі мемлекеттік жаңалықтар арнасын көрсетеді. Аталған екі арнаның бірінде ағылшын тілінде титр жүріп отырады. Сонымен қатар, мажарлық Top TV атты музыкалық арнасы әлемге танымал MTV арнасынан кем түспейді.

Венгрия аумағында жастарға арналған музыкалық арна Dance TV эфирге шығады. Ірі қалаларда қабельді телевизия жүйесі жақсы дамыған. Сонымен қатар, Венгрияда Қазақстандағы сияқты телевизияда ішімдік пен темекіні жарнамалауға қатаң тыйым салынған.

## Дереккөздер
# Директорлар кеңесі

**Директорлар кеңесі** — акционерлік қоғамның сайланбалы органы. Акционерлердің жалпы жиналасының айрықша құзыретіне жататын мәселелерді шешуді қоспағанда, қоғамның қызметіне жалпы басшылықты жүзеге асырады. Директорлар кеңесі қадағалаушылар кеңесі деп те аталады. Директорлар кеңесінің айрықша құзыретіне мына мәселелер жатады: қоғам қызметінің басым бағыттарын айқындау; акционерлердің жылдық, кезектен тыс жалпы жиналыстарын шақыру; акционерлердің жалпы жиналысының күн тәртібін бекіту; жалпы жиналысқа қатысуға құқылы акционерлердің тізімін жасау, жиналыстың өткізілетін күнін белгілеу, оны ұйымдастыруға қатысты басқа да мәселелер; акциялар бойынша дивидендтің мөлшерін және оны төлеу тәртібін белгілеу; мүліктің бағасын, эмиссиялық бағалы қағаздарды орналастыру және сатып алу бағасын айқындау, қоғамның атқарушы органын құру оның өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату; қоғамның бөлімшелерін құру және өкілдіктерін ашу; қоғамның сақтық қорын пайдалану; қоғамның тіркеушісін бекіту; заңда және қоғамның жарғысында көзделген өзге де мәселелер. Директорлар кеңесінің мүшелерін акционерлердің жалпы жиналысы 1 жылға сайлайды. Директорлар кеңесі акционерлердің жылдық жалпы жиналысының қарауына жылдық есепті, бухгалтерлік теңгерімді, пайда мен залал есебін, қоғамның пайдасы мен залалын бөлуді ұсынады.

## Дереккөздер
# Монополияга қарсы заңнама

Өндірушілердің еркін бәсекелестігін тұншықтырып, рынокта дара әрекет ететін кәсіпорынның мүмкіндіктерін шектеуге бағытталған нормативтік актілер. Монополияға қарсы заңнама рыноктарды жасырын түрде аумақтарға бөліп алып иемденуге, баға деңгейін жасанды түрде ұстап тұруға, пайданы жасыру үшін компаниялардың бір-бірімен жалған қосылуына қарсы шараларды қарастырады.

## Дереккөздер