# Олимпиада ойындарын қабылдаған қалалардың тізімі[өңдеу | дереккөзін өңдеу]

|  |
| --- |
| **Олимпиада ойындары** |
|  |
| **Ұйымдар** |
| Хартия •  ХОК •  ҰОК •  Рәміздер Спорт түрлері •  |
| **Ойындар** |
| Көне Олимпиада ойындары Жазғы Олимпиада ойындары Қысқы Олимпиада ойындары Паралимпиада ойындары Жасөспірімдер Олимпиада ойындары |

1896 жылы қазіргі заманғы Олимпиада ойындары басталғыннан бері 27 рет жазғы Олимпиада ойындары 22 әр алуан қалаларда және 21 рет қысқы Олимпиада ойындары 18 әр алуан қалаларда өтті. Сонымен қатар, үш рет жазғы және екі рет қысқы Олимпиада ойындары соғыстың кесірінен өткізілген жоқ, атап айтқанда: 1916 жылы Берлинде (жазғы), 1940 жылы Токио (жазғы) мен Саппорода (қысқы), және Лондонда (жызғы) мен Кортина д'Ампеццода (қысқы).
Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) таңдауы бойынша келешектегі Олимпиада ойындарын төрт қала: 2014 жылы қысқы олмпиаданы Сочи, 2016 жылы жазғы Олимпиаданы Рио-де-Жанейро, 2018 жылы қысқы Олимпиаданы Пхенчхан және 2020 жылы жазғы Олимпиаданы Токио қабылдайды.

Олимпиада ойындарын 7 қала бірнеше рет қабылдады. Олар — Афина (1896 және 2004 жылғы жазғы Олимпиада), Париж (1900 және 1924 жылғы жазғы Олимпиада), Санкт-Мориц (1928 және 1948 жылғы қысқы Олимпиада), Лейк-Плэсид (1932 және 1980 жылғы қысқы Олимпиада), Лос-Анджелес (1932 және 1984 жылғы жазғы Олимпиада) және Инсбрук (1964 және 1976 жылғы қысқы Олимпиада). Лондон — Олимпиада ойындарын үш рет қабылдаған алғашқы қала (1908, 1948, 2012). Ал ең көп Олимпиада ойындарын өткізген ел — АҚШ - 8 рет. Франция 5 рет, Ұлыбритания, Жапония, Италия, Канада және Германия тиісінше 3 рет Олимпиада ойындарын қабылдады.

Олимпиада ойындары 28 рет Еуропада, 12 рет Солтүстік Америкада, 5 рет Азияда және 2 рет Океанияда өткізілген. 2016 жылы Рио-де-Жанейро Оңтүстік Америкадағы Олимпиада ойындарын қабылдаған алғашқы қала болмақ. Ал қалған географиялық аймақтар(Африка құрлығы, Таяу Шығыс, Үндістан түбегі, Кариб теңізі және Оңтүстік-Шығыс Азия) бірде-бір рет Олимпиаданы қабылдап көрген жоқ.

Кезекті Олимпиада ойындары өткізілетін қала, ойындарға 7 жыл қалғанда арнайы Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) сессиясында анықталады. Қала, ресми мәлімдемесін тапсырған бірнеше қала-кандидаттарының ішінен таңдалады. Таңдау кандидат елдерінің өкілдері мен ХОК президенінен басқа барлық ХОК мүшелерімен тура құпиялы жолы арқылы өтеді.
Ереже бойынша, соңғы дауыс беру рәсіміне кандидаттар тізімі арасында бес қаладан артық болмауы тиіс, бұл тізім бір жыл бұрын ХОК мүшелерінің алдын ала дауыс беру нәтижесінде анықталады. Жеңімпаз кандидат дауыстардың жарытысынан артық жинау керек. Егер жеңімпаз алғашқы айналымда анықталмаса, онда екінші және кейінгі айналымдар өткізіледі. Әр бір айналымнан кейін ең аз дауыс жинаған бір кандидаттан күрестен шығып кетіп отырады. Сонда ғана, кандидат елдерінің өкілдері қайтадан дауыс бере алу құқығына ие болады.

## Олимпиада ойындарын қабылдаған қалалар

| Қала | Ел | Құрлық | Жазғы | Қысқы | Маусым | Жыл | Ашылу салтанаты | Жабылу салтанаты |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Афина |  Грекия | Еуропа | S005I | — | Жазғы | 1896 | 6 сәуір | 15 сәуір |
| Париж |  Франция | Еуропа | S005II | — | Жазғы | 1900 | 14 мамыр | 28 қазан |
| Сент-Луис |  АҚШ | Солтүстік Америка | S005III | — | Жазғы | 1904 | 1 шілде | 23 қараша |
| Афина |  Грекия | Еуропа | S005 | — | Жазғы | 1906 | 22 сәуір | 2 мамыр |
| Лондон |  Ұлыбритания | Еуропа | S005IV | — | Жазғы | 1908 | 27 сәуір | 31 қазан |
| Стокгольм |  Швеция | Еуропа | S005V | — | Жазғы | 1912 | 5 мамыр | 22 шілде |
| Берлин |  Алмания империясы | Еуропа | S006VI | — | Жазғы | 1916 | Бірінші дүниежүзілік соғыс кесірінен өткізілген жоқ. |
| Антверпен |  Бельгия | Еуропа | S007VII | — | Жазғы | 1920 | 20 сәуір | 12 қыркүйек |
| Шамони |  Франция | Еуропа | — | W001I | Қысқы | 1924 | 25 қаңтар | 4 ақпан |
| Париж |  Франция | Еуропа | S008VIII | — | Жазғы | 1924 | 4 мамыр | 27 шілде |
| Санкт-Мориц |  Швейцария | Еуропа | — | W002II | Қысқы | 1928 | 11 ақпан | 19 ақпан |
| Амстердам |  Нидерланд | Еуропа | S009IX | — | Жазғы | 1928 | 17 мамыр | 12 тамыз |
| Лейк-Плэсид |  АҚШ | Солтүстік Америка | — | W003III | Қысқы | 1932 | 4 ақпан | 15 ақпан |
| Лос-Анджелес |  АҚШ | Солтүстік Америка | S010X | — | Жазғы | 1932 | 30 шілде | 14 тамыз |
| Гармиш-Партенкирхен |  Үшінші Рейх | Еуропа | — | W004IV | Қысқы | 1936 | 6 ақпан | 16 ақпан |
| Берлин |  Үшінші Рейх | Еуропа | S011XI | — | Жазғы | 1936 | 1 тамыз | 16 тамыз |
| Саппоро |  Жапон империясы | Азия | — | W005aV | Қысқы | 1940 | Екінші дүниежүзілік соғыс кесірінен өткізілген жоқ. |
| Токио |  Жапон империясы | Азия | S012XII | — | Жазғы | 1940 | Екінші дүниежүзілік соғыс кесірінен өткізілген жоқ. |
| Кортина д'Ампеццо |  Италия патшалығы | Еуропа | — | W005bV | Қысқы | 1944 | Екінші дүниежүзілік соғыс кесірінен өткізілген жоқ. |
| Лондон |  Ұлыбритания | Еуропа | S013XIII | — | Жазғы | 1944 | Екінші дүниежүзілік соғыс кесірінен өткізілген жоқ. |
| Санкт-Мориц |  Швейцария | Еуропа | — | W005cV | Қысқы | 1948 | 30 қаңтар | 8 ақпан |
| Лондон |  Ұлыбритания | Еуропа | S014XIV | — | Жазғы | 1948 | 29 шілде | 14 тамыз |
| Осло |  Норвегия | Еуропа | — | W006VI | Қысқы | 1952 | 14 ақпан | 25 ақпан |
| Хельсинки |  Финляндия | Еуропа | S015XV | — | Жазғы | 1952 | 19 шілде | 3 тамыз |
| Кортина д'Ампеццо |  Италия | Еуропа | — | W007VII | Қысқы | 1956 | 26 қаңтар | 5 ақпан |
| Мельбурн Стокгольм |  Аустралия  Швеция | Океания Еуропа | S016XVI | — | Жазғы | 1956 | 22 қараша 10 маусым | 8 қыркүйек 17 маусым |
| Скво-Велли |  АҚШ | Солтүстік Америка | — | W008VIII | Қысқы | 1960 | 18 ақпан | 28 ақпан |
| Рим |  Италия | Еуропа | S017XVII | — | Жазғы | 1960 | 25 тамыз | 11 қыркүйек |
| Инсбрук |  Аустрия | Еуропа | — | W009IX | Қысқы | 1964 | 29 қаңтар | 9 ақпан |
| Токио |  Жапония | Азия | S018XVIII | — | Жазғы | 1964 | 10 қазан | 24 қазан |
| Гренобль |  Франция | Еуропа | — | W010X | Қысқы | 1968 | 6 ақпан | 18 ақпан |
| Мехико |  Мексика | Солтүстік Америка | S019XIX | — | Жазғы | 1968 | 12 қазан | 27 қазан |
| Саппоро |  Жапония | Азия | — | W011XI | Қысқы | 1972 | 3 ақпан | 13 ақпан |
| Мюнхен |  Германия Федеративтік Республикасы(1990 жылға дейін) | Еуропа | S020XX | — | Жазғы | 1972 | 26 тамыз | 11 қыркүйек |
| Инсбрук |  Аустрия | Еуропа | — | W012XII | Қысқы | 1976 | 4 ақпан | 15 ақпан |
| Монреаль |  Канада | Солтүстік Америка | S021XXI | — | Жазғы | 1976 | 17 шілде | 1 тамыз |
| Лейк-Плэсид |  АҚШ | Солтүстік Америка | — | W013XIII | Қысқы | 1980 | 12 ақпан | 24 ақпан |
| Мәскеу |  КСРО | Еуропа | S022XXII | — | Жазғы | 1980 | 19 шілде | 3 тамыз |
| Сараево |  Югославия | Еуропа | — | W014XIV | Қысқы | 1984 | 7 ақпан | 19 ақпан |
| Лос-Анджелес |  АҚШ | Солтүстік Америка | S023XXIII | — | Жазғы | 1984 | 28 шілде | 12 тамыз |
| Калгари |  Канада | Солтүстік Америка | — | W015XV | Қысқы | 1988 | 13 ақпан | 28 ақпан |
| Сеул |  Корея Республикасы | Азия | S024XXIV | — | Жазғы | 1988 | 17 қыркүйек | 2 қазан |
| Альбертвиль |  Франция | Еуропа | — | W016XVI | Қысқы | 1992 | 8 ақпан | 23 ақпан |
| Барселона |  Испания | Еуропа | S025XXV | — | Жазғы | 1992 | 25 шілде | 9 тамыз |
| Лиллехаммер |  Норвегия | Еуропа | — | W017XVII | Қысқы | 1994 | 12 ақпан | 27 ақпан |
| Атланта |  АҚШ | Солтүстік Америка | S026XXVI | — | Жазғы | 1996 | 19 шілде | 4 тамыз |
| Нагано |  Жапония | Азия | — | W018XVIII | Қысқы | 1998 | 7 ақпан | 22 ақпан |
| Сидней |  Аустралия | Океания | S027XXVII | — | Жазғы | 2000 | 15 қыркүйек | 1 қазан |
| Солт-Лейк-Сити |  АҚШ | Солтүстік Америка | — | W019XIX | Қысқы | 2002 | 8 ақпан | 24 ақпан |
| Афина |  Грекия | Еуропа | S028XXVIII | — | Жазғы | 2004 | 13 тамыз | 29 тамыз |
| Турин |  Италия | Еуропа | — | W020XX | Қысқы | 2006 | 10 ақпан | 26 ақпан |
| Бейжің |  Қытай | Азия | S029XXIX | — | Жазғы | 2008 | 8 тамыз | 24 тамыз |
| Ванкувер |  Канада | Солтүстік Америка | — | W021XXI | Қысқы | 2010 | 12 ақпан | 28 ақпан |
| Лондон |  Ұлыбритания | Еуропа | S030XXX | — | Жазғы | 2012 | 27 шілде | 12 тамыз |
| Сочи |  Ресей | Еуропа | — | W022XXII | Қысқы | 2014 | 7 ақпан | 23 ақпан |
| Рио-де-Жанейро |  Бразилия | Оңтүстік Америка | S031XXXI | — | Жазғы | 2016 | 5 тамыз | 21 тамыз |
| Пхенчхан |  Корея Республикасы | Азия | — | W023XXIII | Қысқы | 2018 | 9 ақпан | 25 ақпан |
| Токио |  Жапония | Азия | S032XXXII | — | Жазғы | 2020 | 24 шілде | 9 тамыз |
| Бейжің |  Қытай | Азия | — | W023XXIV | Қысқы | 2022 | 4 ақпан | 20 ақпан |
| Париж |  Франция | Еуропа | S032XXXIII | — | Жазғы | 2024 | 26 шілде | 11 тамыз |
| **Милан— Кортина-д’Ампеццо** |  Италия | Еуропа | — | W023XXV | Қысқы | 2026 | 6 ақпан | 22 ақпан |

## Бірнеше рет Олимпиада ойындарын қабылдаған қалалар

Бірнеше рет Олимпиада ойындарын қабылдаған қалалардың тізімі.| Қала | Ел | Құрлық | Жазғы Олимпиада | Қысқы Олимпиада | Барлығы |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Лондон |  Ұлыбритания | Еуропа | 3 (1908, 1948, 2012) | 0 | 3 |
| Афина |  Грекия | Еуропа | 2 (1896, 1906,2004) | 0 | 3 |
| Токио |  Жапония | Азия | 2 (1964, 2020) | 0 | 2 |
| Париж |  Франция | Еуропа | 2 (1900, 1924) | 0 | 2 |
| Лос-Анджелес |  АҚШ | Солтүстік Америка | 2 (1932, 1984) | 0 | 2 |
| Лейк-Плэсид |  АҚШ | Солтүстік Америка | 0 | 2 (1932, 1980) | 2 |
| Инсбрук |  Аустрия | Еуропа | 0 | 2 (1964, 1976) | 2 |
| Санкт-Мориц |  Швейцария | Еуропа | 0 | 2 (1928, 1948) | 2 |

## Олимпиада ойындарын өткізген елдер

Жазғы Олимпиада ойындарын қабылдаған мемлекеттер

     4 рет немесе жоғары
     3 рет
     2 рет
     1 рет
     Ешқашан
Қысқы Олимпиада ойындарын қабылдаған мемлекеттер

     4 рет немесе жоғары
     3 рет
     2 рет
     1 рет
     Ешқашан

Олимпиада ойындарын өткізген елдердің тізімі.| № | Ел | Құрлық | Жазғы Олимпиада | Қысқы Олимпида | Барлығы |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 |  АҚШ | Солтүстік Америка | 4 (1904, 1932, 1984, 1996) | 4 (1932, 1960, 1980, 2002) | 8 |
| 2 |  Франция | Еуропа | 2 (1900, 1924) | 3 (1924, 1968, 1992) | 5 |
| 3 |  Жапония | Азия | 2 (~~1940~~, 1964, 2020) | 2 (~~1940~~, 1972, 1998) | 4 |
| 4 |  Ұлыбритания | Еуропа | 3 (1908, ~~1944~~, 1948, 2012) | 0 | 3 |
| 4 |  Канада | Солтүстік Америка | 1 (1976) | 2 (1988, 2010) | 3 |
| 4 |  Италия | Еуропа | 1 (1960) | 2 (~~1944~~, 1956, 2006) | 3 |
| 4 |  Германия | Еуропа | 2 (~~1916~~, 1936, 1972) | 1 (1936) | 3 |
| 8 |  Корея Республикасы | Азия | 1 (1988) | 1 (2018) | 2 |
| 8 |  КСРО/ Ресей | Еуропа | 1 (1980) | 1 (2014) | 2 |
| 8 |  Грекия/ Грекия | Еуропа | 2 (1896, 2004) | 0 | 2 |
| 8 |  Аустралия | Океания | 2 (1956, 2000) | 0 | 2 |
| 8 |  Норвегия | Еуропа | 0 | 2 (1952, 1994) | 2 |
| 8 |  Аустрия | Еуропа | 0 | 2 (1964, 1976) | 2 |
| 8 |  Швейцария | Еуропа | 0 | 2 (1928, 1948) | 2 |
| 15 |  Бразилия | Оңтүстік Америка | 1 (2016) | 0 | 1 |
| 15 |  Қытай | Азия | 1 (2008) | 0 | 1 |
| 15 |  Испания | Еуропа | 1 (1992) | 0 | 1 |
| 15 |  Югославия | Еуропа | 0 | 1 (1984) | 1 |
| 15 |  Мексика | Солтүстік Америка | 1 (1968) | 0 | 1 |
| 15 |  Финляндия | Еуропа | 1 (~~1940~~, 1952) | 0 | 1 |
| 15 |  Нидерланд | Еуропа | 1 (1928) | 0 | 1 |
| 15 |  Бельгия | Еуропа | 1 (1920) | 0 | 1 |
| 15 |  Швеция | Еуропа | 1 (1912) | 0 | 1 |

## Дереккөздер

* The Olympic Games. *olympic.org*. International Olympic Committee. Басты дереккөзінен мұрағатталған 24 мамыр 2012. Тексерілді, 5 маусым 2009.