# 2020 АҚШ президент сайлауы

|  |
| --- |
|  |
| 2020 АҚШ президент сайлауы  |
| Сайлаушылар алқасының 538 мүшесі Жеңу үшін сайлаушылардың 270 даусы қажет |
| **3 қараша, 2020** |
| Сайлау түрі | Президент сайлауы |
| Кандидаттар | 2 |
| Мандат | 20 қаңтар 2021 – 20 қаңтар 2025 |
| Сайлау органы және нәтижелер |
| Халық саны | 328 239 523 |
| Тіркелгендер | **Lua error Module:Wikidata ішіндегі 39 жолында: attempt to concatenate field '?' (a nil value).** |
| Сайлаушылар саны | 239 924 038 |
|   | 66,6 % ▲ +11,2 |
| Жарамды дауыстар саны | 158 429 631 |
|  |
|  | **Джо Байден** – **Демократиялық партия** Серіктес: Камала Харрис |
| Дауыс | 81 268 867 |  |
| 51,38 %  | ▲ +3,2 |
| Сайлаушылар | 306 | ▲ +79 |
|  |
|  | **Дональд Трамп** – **Республикалық партия** Серіктес: Майк Пенс |
| Дауыс | 74 216 747 |  |
| 46,91 %  | ▲ +0,8 |
| Сайлаушылар | 232 | ▼ −74 |
|  |
|  |
| Штат бойынша сайлаушылар саны. Трамп жеңген штаттар қызыл түспен көрсетілген. Байден жеңген штаттар көк түспен көрсетілген. |
|  АҚШ президенті, АҚШ вице-президенті және member of the U.S. Electoral College
  |
|  | **Сайланған** |
|  | Джо Байден және Дональд Трамп |
| өңдеу  |

**2020 АҚШ президент сайлауы** 3 қараша 2020 жылы, сейсенбіде өткізілді. Бұл 59-президент сайлауы болды. Сайлауда АҚШ-тың 46-президенті Джо Байден жеңіске жетті. 2020 жылдың 14 желтоқсанында АҚШ-тың жаңа президенті мен вице-Президентін сайлаған Сайлаушылар алқасы сайлады. Президенттік және парламенттік сайлау сериясы 2020 жылдың ақпанынан тамызына дейін өтті. Бұл кандидатура процесі жанама сайлау болып табылады, онда сайлаушылар саяси партиялар съезіне делегаттар тізімін таңдау арқылы дауыс береді, содан кейін олар өз партияларының президенттік және вице-президенттік кандидаттарын сайлайды. Негізгі екі партиялы кандидаттар - 2017–2021 жылдар аралығында АҚШ-тың 45-президенті Дональд Трамп және 2009-2017 жылдар аралығында Демократиялық партиясының 47-вице-президенті Джо Байден. 2020 жылғы Сенат сайлауы және 2020 жылғы Өкілдер палатасына сайлау, сондай-ақ басқа да жергілікті сайлау президенттік сайлаумен бір уақытта өтті.

Сайлаудың негізгі мәселелеріне мыналар жатады: 230 000-нан астам американдықтардың өмірін қиған қазіргі COVID-19 пандемиясының әсері; полицияның Джордж Флойд пен басқа афро-американдықтарды өлтіруіне жауап ретінде наразылықтар; Жоғарғы сот судьясы Рут Бейдер Гинсбургтің қайтыс болуы және Эми Кони Барреттің мақұлдауы; Климаттың өзгеруі туралы нормалар, атап айтқанда Трамп жоспарлаған Париж келісімі шығу және қол жетімді медициналық көмек туралы Заңның болашағы, Байден заңнаманы қорғау және кеңейту туралы дауласып, Трамп оның күшін жоюды талап етті.

Трамп АҚШ-тың 48-вице-президенті Пенспен бірге ешқандай қарсылықсыз республикалық кандидатураны қамтамасыз етті. Бұрынғы вице-президент Джо Байден өзінің ең жақын қарсыласы сенатор Берни Сандерстің Демократиялық кандидатурасын американдық саясаттың қазіргі дәуіріндегі кез-келген саяси партиядан президенттікке үміткерлердің ең үлкен алаңын қамтитын праймеризде ұсынды. 2020 жылдың 11 тамызында Байден өзінің вице-президенттікке кандидаты Камала Харрис болатынын жариялады, бұл оны алғашқы афро-америкалық және үнді-американдық, бірінші азиялық және үшінші әйел партияның негізгі билеттері бойынша вице-президенттікке үміткер етті. Джо Йоргенсен Спайк Коэнмен бірге либертариандық номинацияны алды. 2020 жылғы президенттік сайлаудың жеңімпазы 2021 жылдың 20 қаңтарында EST сағат 11:50-де ашылды. Жеңіске жетті президентті жеңді, соңғы 28 жылда алғаш рет (1992 жылы Билл Клинтон Джордж Бушты жеңгеннен кейін); сонымен қатар, вице-президент алғаш рет әйел болды. Трамп қайта сайланған жағдайда, ол инаугурация кезінде АҚШ тарихындағы ең көне Президент болар еді (2021 жылдың қаңтарында ол 74 жаста еді). Бұл екі бас кандидат 70 жастан асқан алғашқы президенттік сайлау.

## Кандитаттар

### Демократиялық партия

|  |
| --- |
| **Демократиялық партия атынан кандитаттар** |
| Джо Байден | Камала Харрис |
| Президенттікке | Вице-президенттікке |
|  |  |
| 47-ші АҚШ вице-президенті (2009—2017) | Калифорниядан сенатор (2017 жылдан) |
| **Кампания** (ағыл.) |
|  |

### Республикалық партия

|  |
| --- |
| **Республикалық партия атынан кандитаттар** |
| Дональд Трамп | Майк Пенс |
| Президенттікке | Вице-президенттікке |
|  |  |
| 45-ші АҚШ президенті (2017 жылдан) | 48-ші АҚШ вице-президенті (2017 жылдан) |
| **Кампания** (ағыл.) |
|  |

#### Басқа кандидаттар

|  |
| --- |
| *Бұл бөлімдегі кандидаттар жалпы дауыс беру арқылы сұрыпталады* |
| Уильям Уэлд | Джо Уолш | Роки де ла Фуенте | Марк Сэнфорд |
|  |  |  |  |
| Массачусетс штатының 68-ші губернаторы (1991 – 1997) | Иллинойс штатынан АҚШ өкілдер палатасының мүшесі (2011—2013) | Кәсіпкер | Оңтүстік Каролина штатынан АҚШ өкілдер палатасының мүшесі (1995—2001, 2013—2019) Оңтүстік Каролина штатының 68-ші губернаторы (2003—2011) |
|  |  |  |  |
| **Кампания** (ағыл.) | **Кампания** (ағыл.) | **Кампания** | **Кампания** (ағыл.) |
| *18 наурыз 2020* (**454,402** дауыс) | *7 ақпан 2020* (**173,519** дауыс) | *23 сәуір 2020* (**108,357** дауыс) | *12 қараша 2019* (**4,258** дауыс) |

### Либертариандық партия

|  |
| --- |
| **Либертариандық партия атынан кандитаттар** |
| Джо Джоргенсен | Спайк Коэн |
| Президенттікке | Вице-президенттікке |
|  |  |
| Оңтүстік Каролинадағы Клемсон университетінің аға оқытушысы | Подкастер және кәсіпкер |
| **Кампания** (ағыл.) |
|  |

### Жасыл партия

|  |
| --- |
| **Жасыл партия атынан кандитаттар** |
| Хауи Хокинс | Анжела Уокер |
| Президенттікке | Вице-президенттікке |
|  |  |
| Жасыл партияның құрылтайшысы | ATU Local 998-дің заң шығарушы директоры (2011—2013) |
| **Кампания** (ағыл.) |
|  |

### Тәуелсіздер (Партиясыздар)

| Аты-жөні | Туылған күні | Қазіргі немесе бұрынғы лауазымы | Штат | 2020 АҚШ президент сайлауына қатысатыны туралы хабарландырған күні | Жазба |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  **Канье Уэст** | 8 маусым 1977 Атланта, Джорджия штаты | **Рэпер, музыкалық продюсер, композитор және дизайнер** |  Джорджия штаты | 5 шілде, 2020 |  |
|  **Дэн Раттинер** | 1939 Нью-Йорк, Нью-Йорк штаты | **Журналист** |  Нью-Йорк | 24 сәуір, 2015 |  |
|  **Брук Пирс** | 14 қараша 1980 Миннесота | **Журналист** |  Пуэрто-Рико | 5 шілде, 2020 |  |

## Сауалнамалардың динамикасы

Күні: 1 қараша 2020 жыл

Джо Байден — 51,3 %
Дональд Трамп — 43,5 %

## Нәтижелері

2020 жылдың 16 қазанында Кливлендте мерзімінен бұрын дауыс беру
Дауыс беру 2020 жылдың 3 қарашасында өтті, бірақ сайлау нәтижесін анықтау әдеттегіден әлдеқайда ұзаққа созылды. Бұл рекордтық жоғары дауыс берумен де, пошта арқылы өте көп дауыспен де байланысты, бұл оларды өңдеуді баяулатты. Сонымен қатар, кейбір штаттарда сайлауға дейін пошта арқылы жіберілген, бірақ сайлаудан кейін бірнеше күн ішінде түскен бюллетеньдерді қабылдауға рұқсат етілді. Пошта арқылы дауыс бергендердің көп саны COVID-19 эпидемиясына байланысты.

Сайлаудан кейінгі төртінші күні жеңімпаз Пенсильвания, Невада, Аризона, Солтүстік Каролина, Джорджия және Аляскада әлі анықталған жоқ.

7 қарашада CNN, NBC, Fox News және Ассошиэйтед Пресс Пенсильваниядағы Байденнің жеңісі туралы хабарлады. Осыдан кейін олар Джозеф Байденнің сайлауда жеңіске жеткенін, 270 жеңіске жету үшін ең аз қажет болған жағдайда 273 сайлау алқасының дауысын қамтамасыз еткенін жариялады.

### Ел бойынша

Байденнің жақтастары оның жеңісін 2020 жылдың 7 қарашасында Вашингтонда атап өтеді.

| Үміткер | Партиясы | Дауыс саны | % | Сайлаушылар |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  | Джо Байден | Демократиялық партия | 81 268 924 | 51,31 | 306 |
|  | Дональд Трамп | Республикалық партия | 74 216 154 | 46,86 | 232 |
|  | Джоанн Джоргенсен | Либертариандық партия | 1 865 724 | 1,18 | 0 |
|  | Хауи Хокинс | Жасылдар партия | 405 035 | 0,26 | 0 |
| Басқалар | 627 566 | 0,40 | 0 |
| **Жалпы дауыс саны** | **158 429 631** | **100,00** | 538 |
|  |
| Дереккөзі: Федералдық сайлау комиссиясы |

## Дереккөздер

]