# Сеул

|  |
| --- |
| Қала |
| Сеул |
| 서울 특별시, Seoul |
|

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Ту | Логотипі |

 |
| Әкімшілігі |
| Ел |  Корея РеспубликасыКорея Республикасы |
| Статусы |
Астана
 |
| Аймағы |
Сеул ұлттық астаналық аймақ
 |
| Ішкі бөлінісі |
25 ку
 |
| Мэр |
Пак Вон Сун
 |
| Тарихы мен географиясы |
| Координаттары | 37°35′ с. е. 127°00′ ш. б.﻿ / ﻿37.583° с. е. 127.000° ш. б.﻿ / 37.583; 127.000    |
| Құрылған уақыты |
1394
 |
| Алғашқы дерек |
б.э.б. IV ғасыр
 |
| Бұрынғы атаулары |
Виресон, Ханян, Хансон, Кёнсон, Кэйдзё
 |
| Жер аумағы |
605,25 км²
 |
| Орталығының биiктігі |
38 м
 |
| Уақыт белдеуі |
UTC+9:00
 |
| Тұрғындары |
| Тұрғыны | 10 063 197 адам (2015) |
| Тығыздығы |
16 626,5 адам/км²
 |
| Агломерация |
23 480 000 адам (2015)
 |
| Ресми тілі |
корей
 |
| Сандық идентификаторлары |
| Телефон коды |
+82-2
 |
| seoul.go.kr/main/index.html |
| Сеул |
| Сеул шекарасы

 |
|

**Сеул** (кор. 서울 [sʰʌ.ul], *Соуль* — «астана») — Корея Республикасының ең үлкен қаласы және астанасы. 10 миллионнан астам адам тұрады.

## Тарихы

Кёнбоккун сарайы алдындағы көшев XIX ғасырда
Классикалық корей сәулеті
Қаланың алғашқы аты — Виресон, б. з. д. 370 жылдан бастап Пэкче мемлекетінің астанасы болған. Корё заманында *Хансон* (漢城, «Ханган өзені бойындағы бекінісі») деген атпен белгілі болды. Чосон әулеті кезінде 1394 жылдан бастап *Ханян* (漢陽) деген атпен астанасы болды. Корея Жапония қол астында кезінде қала аумағында *Кёнсон* (жапон. 京城, Кэйдзё) деген әкімшілік орталық болды, *Сеул* деген аты тәуелсіз Кореяда 1946 жылы ғана нық бекітілді.

## География және климат

Сеулдің климаты муссондық.

| **Сеул ауа райы**  |
| --- |
| Көрсеткіш | Қаң | Ақп | Нау | Сәу | Мам | Мау | Шіл | Там | Қыр | Қаз | Қар | Жел | Жыл |
| Абсолюттық максимум, °C | 13,5 | 18,7 | 23,0 | 29,8 | 32,4 | 37,4 | 38,4 | 38,1 | 36,0 | 29,6 | 25,9 | 19,6 | 38,4 |
| Орташа максимум, °C | 1,6 | 4,1 | 10,2 | 17,6 | 22,8 | 26,9 | 28,8 | 29,5 | 25,6 | 19,7 | 11,5 | 4,2 | 16,9 |
| Орташа температура, °C | −2,7 | −0,1 | 5,5 | 12,2 | 17,4 | 21,9 | 24,9 | 25,4 | 20,8 | 14,4 | 6,8 | 0,2 | 12,2 |
| Орташа минимум, °C | −6,1 | −4,1 | 1,1 | 7,3 | 12,6 | 17,8 | 21,8 | 22,1 | 16,7 | 9,8 | 2,9 | −3,4 | 8,2 |
| Абсолюттық минимум, °C | −22 | −19,8 | −15,3 | −4,6 | 4,6 | 7,0 | 11,9 | 12,5 | 3,9 | −2,6 | −11,5 | −18,1 | −22 |
| Жауын-шашын нормасы, мм | 22 | 24 | 46 | 77 | 102 | 133 | 328 | 348 | 138 | 49 | 53 | 25 | 1345 |
| *Дерекнама: worldweather.org, Ауа райы және Климат,* |

## Әкімшілік бөліну

Сеул 25 куға (구 - өзін-өзі басқару құқығына иелі муниципалды аумақтар), ал кулар ішінен 522 *тонға* (동 - әкімшілік аудан), 13 787 *тхонға және* 102 796 *панға* бөлінген.

* Каннамгу (강남구; 江南區)
* Кандонгу (강동구; 江東區)
* Канбукку (강북구; 江北區)
* Кансогу (강서구; 江西區)
* Кванакку (관악구; 冠岳區)
* Кванджингу (광진구; 廣津區)
* Курогу (구로구; 九老區)
* Кымчхонгу (금천구; 衿川區)
* Новонгу (노원구; 蘆原區)
* Тобонгу (도봉구; 道峰區)
* Тондэмунгу (동대문구; 東大門區)
* Тонджакку (동작구; 銅雀區)
* Мапхогу (마포구; 麻浦區)
* Содэмунгу (서대문구; 西大門區)
* Сочхогу (서초구; 瑞草區)
* Сондонгу (성동구; 城東區)
* Сонбукку (성북구; 城北區)
* Сонпхагу (송파구; 松坡區)
* Янчхонгу (양천구; 陽川區)
* Йондынпхогу (영등포구; 永登浦區)
* Йонсангу (용산구; 龍山區)
* Ынпхёнгу (은평구; 恩平區)
* Чонногу (종로구; 鍾路區)
* Чунгу (중구; 中區)
* Чуннангу (중랑구; 中浪區)

## Экономика

Сеул — әлемнің ірі өнеркәсіп және қаржы орталығының бірі. Мұнда шамамен 20 000 кәсіпорын орналастырған. Өнеркәсіптің басты салалары: сауда, машина жасау, телекоммуникациялар, электроника, құрылыс.
Мұнда Samsung, LG, Hyundai, Kia және SK корпорацияларының бас бәтерлері орналасқан. Сеул елдің 0,6% аумағын алғанымен, қала Корея республикасының 21% ЖІӨ өндіреді. Өндірістің негізгі салалары: сауда, машинажасау, телекоммуникации, электроника, құрылыс.

## Халық саны

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| Жыл | Халық саны |
| --- | --- |
| 1428 | 103 328 |
| 1660 | 200 000 |
| 1881 | 199 100 |
| 1890 | 192 900 |
| 1899 | 211 200 |
| 1902 | 196 600 |
| 1906 | 230 900 |
| 1910 | 278 958 |
| 1915 | 241 085 |
| 1920 | 250 208 |
| 1925 | 336 349 |
| 1930 | 355 426 |
| 1935 | 404 202 |
| 1940 | 930 547 |

 |

| Жыл | Халық саны |
| --- | --- |
| 1944 | 947 630 |
| 1949 | 1 418 025 |
| 1952 | 648 432 |
| 1955 | 1 574 868 |
| 1960 | 2 445 402 |
| 1966 | 3 793 280 |
| 1970 | 5 433 198 |
| 1975 | 6 889 502 |
| 1980 | 8 364 379 |
| 1985 | 9 639 110 |
| 1990 | 10 612 577 |
| 1995 | 10 231 217 |
| 2000 | 9 895 972 |
| 2005 | 10 349 312 |

 |

### Қаржы

Сеулде көптеген халықаралық компаниялардың да бас пәтерлері орналасқан. Халықаралық Citigroup, Deutsche Bank, HSBC, Goldman Sachs, JPMorgan Chase, Barclays, Grupo Santander, UBS, Credit Suisse, UniCredit, Société Générale, Calyon, BBVA, Macquarie Group, ING Bank, State Street және Standard Chartered банктарының филиалдары да бар.

* Сеул бір бөлігінің көрінісі

## Карталар

* Сеула картасы (кор.) Мұрағатталған 8 қарашаның 2011 жылы.
* Сеул метросының сызбанұсқасы
* Сеулдің іскер орталықтары
* Сеул картасы Мұрағатталған 23 мамырдың 2012 жылы.

## Халықаралық қатынастар

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Бауырлас қалалар
Ресми сайтқа сәйкес бауырлар қалалар тізімі:
* Қытай Республикасы Тайбэй, (23 наурыз 1968)
* Түркия Анкара, (23 тамыз 1971)
* АҚШ Гонолулу, (22 қазан 1973)
* АҚШ Сан-Франциско, (18 мамыр 1976)
* Бразилия Сан-Паулу, (20 сәуір 1977)
* Колумбия Богота, (14 маусым 1982)
* Индонезия Джакарта, (25 шілде 1984)
* Жапония Токио, (3 қыркүйек 1988)
* Ресей Мәскеу, (13 шілде 1991)
* Аустралия Жаңа Оңтүстік Уэльс, (8 қараша 1991)
* Франция Париж, (12 қараша 1991)
* Мексика Мехико, (5 қазан 1992)
* Қытай Бейжің, (23 қазан 1993)
* Моңғолия Ұлан-Батыр, (6 қазан 1995)
* Вьетнам Ханой, (1 мамыр 1996)
* Польша Варшава, 20 маусым 1996)
* Мысыр Каир, (27 сәуір 1997)
* Қазақстан Астана, (6 қараша 2004)
* АҚШ Вашингтон, (13 наурыз 2006)
* Грекия Афины, (15 наурыз 2006)
* Тайланд Бангкок, (16 маусым 2006)
 |  | Серіктес қалалар
Ресми сайтқа сәйкес серіктес қалалар тізімі:
* Канада Оттава, (10 қаңтар 1997)
* Германия Берлин, (23 сәуір 1997)
* Нидерланд Амстердам, (15 наурыз 1999)
* Мажарстан Будапешт, (14 шілде 2005)
* Түркия Стамбұл, (24 тамыз 2005)
* Өзбекстан Ташкент,(30 наурыз 2006)
* АҚШ Лос-Анджелес, (16 қазан 2006)
* Италия Милан, (1 ақпан 2007)
* Беларусь Минск, (8 шілде 2008)
* Қытай Шаньдун, (19 шілде 2008)
* Қытай Цзянсу, (21 шілде 2008)
* Қытай Гуандун, (22 шілде 2008)
* Қытай Чжэцзян, (10 сәуір 2009)
* Қытай Тяньцзинь, (12 сәуір 2009)
 |

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Ізашары: ' | **Пекче астанасы** б.з.д 18 ж.- б.з 475 | Ізбасары: **Унджин** |
| Ізашары: **Кайдзё** | **Корея астанасы** | Ізбасары: ' |
| Ізашары: ' | **Корея Республикасының астанасы** 1948– | Ізбасары: **(жүктеулі)** |

## Дереккөздер